Jest taki stary film, w którym główną rolę ma Eddie Murphy. Film jest zatytułowany “The Distinguished Gentleman”, co ktoś przetłumaczył błędnie jako “Fałszywy senator”. Niemniej nie o tytule chciałbym dzisiaj mówić. Jest w tym filmie scena, gdy główny bohater grany przez Murphy’iego podaje się za dziennikarz i pyta ilu jest afroamerykanów w komisji…

Dziś chciałbym poruszyć problem pozytywnej dyskryminacji. Niektórzy do jego określenia używają sformułowania akcja afirmatywna (z ang. affirmative action). Po pierwsze muszę jednak wyjaśnić dlaczego mówię o problemie z pozytywną dyskryminacją? Czy nie są to działania rządów, które mają na celu wyrównanie nierówności społecznych?

Akcja afirmatywna to właśnie różne działania rządów, które mają dać równe szanse ludziom należącym do mniejszości. Innymi słowy intencje są dobre. Problemem jest jednak wynik takich działań. Zanim jednak do niego przejdę powiem, że np. moja mama, która urodziła się na wsi skorzystała z takiego programu, który w czasach PRLu był nazywany punktami za pochodzenie. Polegało to na tym, że na egzaminie wstępnym na studia taki kandydat ze wsi mógł napisać ten egzamin gorzej niż ktoś z miast, a i tak się dostać. I tutaj mamy właśnie pierwszy problem.

Dziś ktoś mógłby powiedzieć, że moja mama dostała się na studia tylko dzięki tym punktom za pochodzenie. Mógłby mówić, że gdyby nie ta “pozytywna dyskryminacja” moja mama nigdy nie zostałaby studentką itd. Nagrywam to we wrześniu 2020 roku. Niedawno kapituła przyznająca nagrody filmowe zwane potocznie Oscarami zapowiedziała, że będzie wybierać filmy i role bardziej inkluzywne. Innymi słowy będzie zwracać większą uwagę na to, aby nagrody przypadały częściej mniejszościom, np. afro-amerykanom. Czy widzicie jaki problem to rodzi?

Powiedzmy, że na najbliższych Oscarach czarny reżyser albo czarny aktor dostanie nagrodę. Gdy ktoś wtedy powie, że dostał nie za osiągnięcia ale za kolor skóry to jak będzie mógł się bronić? Będzie w podobnej sytuacji jak moja mama, gdyby ktoś chciał ją krytykować. W Stanach Zjednoczonych od czarnych studentów wymaga się dużo mniej. Wyobraź sobie, że w szpitalu masz możliwość skorzystać z opieki białego i czarnego lekarza. Nic o nich nie wiesz poza kolorem skóry, ale wiesz, że biały musiał się uczyć podczas gdy czarny miał możliwość poślizgnięcia się przez studia dzięki pozytywnej dyskryminacji. Jaki jest wynik tej akcji afirmatywnej? Ludzie spodziewają się, że biały lekarz będzie leczył lepiej od czarnego. Innymi słowy taka akcja wzmaga rasizm.

Innym przykładem takiego myślenia jest prezydent Barack Obama. Gdy to nagrywam do pokojowego Nobla zgłoszono kandydaturę obecnego prezydenta Donalda Trumpa. Doprowadził on do podpisania porozumień pomiędzy Izraelem a Zjednoczonymi Emiratami Arabskimi. Te dwa państwa od dziesięcioleci były wrogami, teraz wydaje się, że pokój między nimi jest możliwy. Wróćmy jednak do Obamy. Został prezydentem w 2008 roku, w zasadzie od 2009 zaczął swoją kadencję i już w tym roku dostał pokojowego Nobla. Nie zrobił w zasadzie nic, bo trudno wymagać od prezydenta jakichś osiągnięć w pierwszym roku prezydentury, ale Nobla dostał. Nasuwa się pytanie czy to był Nobel za kolor skóry?

Wyobraź sobie teraz Polaka, który wyjechał do Stanów Zjednoczonych. W tym samym czasie przyjechał tam też Nigeryjczyk. Z powodów historycznych, np. z powodu niewolnictwa afroamerykanie korzystają z tej tz. pozytywnej dyskryminacji. Powiedzmy teraz, że nasz Polak i Nigeryjczyk dostali obywatelstwo. Rodzą im się dzieci i idą na studia. Miejsce dostaje dziecko Nigeryjczyka, bo jest czarne. Widzicie problem? Pozytywna dyskryminacja to zwykła dyskryminacja. To zwykły rasizm. Pozytywna dyskryminacja to oksymoron, nie ma w tej dyskryminacji niczego pozytywnego.

Zacząłem od filmu i skończę opowiadając wam o pewnym filmie. Jest taka francuska komedia zatytułowana “Plotka”. Bohater tego filmu ma zostać wyrzucony z pracy, znajomy...