3 dingen

In deze aflevering van de podcast 3 Dingen gaat Danny Mullenders in gesprek met Ward Grootens en Hilde Aarts over relationeel leiderschap en hun nieuwe boek Leidinggeven is een contactsport. Waarom lukt het leiders soms niet om mensen in beweging te krijgen, terwijl de doelen, afspraken en processen glashelder zijn? En hoeveel aandacht hebben we eigenlijk voor wat er tussen een leider en een medewerker gebeurt?

Ward en Hilde vertellen hoe het idee voor hun boek ontstond vanuit hun eigen samenwerking en hun werk met leiders en managementteams. Steeds opnieuw zagen ze hetzelfde: organisaties proberen problemen op te lossen met duidelijkere afspraken, betere processen of nóg een training, terwijl juist de kwaliteit van de relaties beweging in de weg kan staan. Want als het in het contact niet werkt, hoe gemakkelijk spreek je elkaar dan aan, deel je wat je werkelijk denkt of krijg je mensen mee?
Danny bevraagt Ward en Hilde over de drie dimensies die centraal staan in hun boek: jezelf, de ander en de relatie. Over aanwezig zijn, jezelf reguleren, signalen leren zien, stoppen met overtuigen en het lef ontwikkelen om niet alleen over de inhoud te praten, maar ook over de relatie zelf. Want juist die relatiedialoog — het gesprek over wat er tussen jou en mij gebeurt — vormt uiteindelijk de kern van het boek.
Daarbij blijven Ward en Hilde zelf niet buiten beeld. Ook tijdens het schrijven schuurde en botste het soms. Juist door dat bespreekbaar te maken, ontdekten ze in hun eigen samenwerking wat ze leiders willen meegeven: een goede relatie is niet een relatie waarin het nooit schuurt. Vertrouwen groeit juist wanneer je na een verstoring de verbinding opnieuw weet te herstellen.
Een gesprek over contact, zelfkennis, kalmte, luisteren, kwetsbaarheid, relationele moed en waarom effectief leiderschap uiteindelijk niet alleen gaat over wat je doet, maar vooral over wat er tussen jou en de ander gebeurt.

De 3 dingen uit deze aflevering:

1. Leiderschap speelt zich af in drie dimensies: jezelf, de ander en de relatie. Juist die derde dimensie krijgt in organisaties vaak te weinig aandacht.
2. Stop met overtuigen en leer werkelijk kijken en luisteren. Wie de wereld van de ander probeert te begrijpen, creëert ruimte voor contact, beweging en een nieuw gezamenlijk perspectief.
3. Maak de relatie zelf bespreekbaar. Goede werkrelaties zijn niet vrij van gedoe. Ze worden sterker wanneer je durft te onderzoeken wat er tussen jullie gebeurt en de verbinding na het schuren weer weet te herstellen.

Boek van Hilde en Ward:

https://www.managementboek.nl/boek/9789493480315/leidinggeven-is-een-contact-sport-ward-grootens

Contact met Hilde en Ward

https://leiderschapsontwikkeling.nl

Andere boeken van Ward:

https://www.managementboek.nl/boek/9789461263940/de-vloer-op-ward-grootens

https://www.managementboek.nl/boek/9789461264510/en-hoe-vind-je-zelf-dat-het-ging-ward-grootens

In deze aflevering van de podcast 3 Dingen ga ik met Danny Mullenders in gesprek over gedrag, relaties en alles wat er tussen mensen gebeurt zonder dat we het altijd doorhebben. Waarom vinden we iemand dominant, lastig, teruggetrokken of onvoldoende assertief? En hoeveel van dat gedrag zegt werkelijk iets over iemands karakter — en hoeveel ontstaat er in de relatie, de context en de patronen waarin mensen samen terechtkomen?

Aanleiding voor ons gesprek is Danny’s nieuwe boek Wat je niet ziet – Hoe organisaties ons beïnvloeden zonder dat we het doorhebben. Danny vertelt hoe hij zelf steeds meer verschoof van kijken naar persoonlijkheid naar kijken naar interactie. Niet alleen: hoe zit iemand in elkaar? Maar vooral: wat gebeurt hier eigenlijk tussen mensen?

Aan de hand van herkenbare voorbeelden uit organisaties, teams, families en zijn eigen leven onderzoeken we hoe actie-reactiepatronen ontstaan, hoe historie doorwerkt in het heden en hoe gemakkelijk we gedrag vastzetten met uitspraken als: “zo is hij nu eenmaal”. Juist door minder snel te oordelen, nieuwsgieriger te kijken en zelf iets anders te doen, kan er beweging ontstaan.

Een gesprek over relationeel bewustzijn, patronen, taal, context, vertragen en de invloed die je zelf hebt op wat er tussen jou en een ander gebeurt.

De 3 dingen uit deze aflevering:

1. Gedrag is meer dan karakter. Kijk ook naar de context, de relatie, de historie en de patronen waarin gedrag ontstaat.
2. Je bent zelf onderdeel van de dynamiek. Doe eens iets anders dan je normaal doet en kijk wat dat bij de ander en in de relatie teweegbrengt.
3. Onderzoek wat je niet ziet niet alleen in je eigen hoofd, maar samen. Door minder oordelend en meer nieuwsgierig het gesprek aan te gaan, ontstaat ruimte om anders naar elkaar te kijken.

Boeken van Danny:

https://www.managementboek.nl/boek/9789493480339/wat-je-niet-ziet-danny-mullenders

https://www.managementboek.nl/boek/9789461265067/laat-je-niet-kiezen-danny-mullenders

https://www.managementboek.nl/boek/9789089657671/de-kunst-van-niet-kiezen-danny-mullenders

https://www.managementboek.nl/boek/9789089656902/daarom-doen-ze-dat-danny-mullenders

Contact met Danny

https://www.actc.nl/nl/

n deze aflevering van 3 Dingen ga ik in gesprek met Rob van Drunen, oprichter van de Micro Habits Company. We hebben het over duurzame gedragsverandering, de intentie-gedragskloof en waarom juist kleine dagelijkse gewoontes het verschil maken in leiderschap, vitaliteit en samenwerking.

Waarom lukt het ons zo vaak niet om te doen waarvan we weten dat het goed voor ons is? Waarom leveren inspirerende trainingen en goede voornemens vaak zo weinig blijvende verandering op? En hoe kunnen juist kleine dagelijkse gewoontes een groot verschil maken?

Rob laat zien waarom wilskracht en discipline vaak worden overschat en hoe micro habits helpen om gedrag wél duurzaam te veranderen. Met kleine, concrete gedragingen kunnen leiders meer impact hebben op zichzelf, hun team en hun organisatie. Minder focus op grote veranderingen en meer aandacht voor wat je vandaag, morgen en overmorgen daadwerkelijk doet. Want duurzame verandering ontstaat niet door meer te weten, maar door anders te doen.

De 3 dingen

• We weten vaak allang wat goed voor ons is.
  Het probleem is meestal niet een gebrek aan kennis of motivatie, maar het vermogen om nieuw gedrag duurzaam onderdeel te maken van ons dagelijks leven.
• Kleine gewoontes hebben een verrassend groot effect.
  Micro habits maken gedragsverandering concreet, haalbaar en meetbaar. Juist de kleinste veranderingen blijken vaak de grootste impact te hebben op de lange termijn.
• Leiderschap verandert in de dagelijkse praktijk.
  Cultuur en samenwerking veranderen niet door grote interventies alleen, maar door de kleine gedragingen die leiders en medewerkers iedere dag opnieuw laten zien. Duurzame verandering begint met wat je morgen anders doet.

Contact met Rob:

http://themicrohabitcompany.com/

Ik ben in gesprek met Pieter Klaassen, aikidofilosoof en al meer dan veertig jaar student van Aikido. Dit is geen gesprek over vechtkunst. Het is een gesprek over leven, leiderschap en de kunst van bewegen zonder te duwen.

Pieter kijkt op een fundamenteel andere manier naar thema's waar we dagelijks mee worstelen: weerstand, verandering, doelen stellen, feedback geven, tijdsdruk en leiderschap. Wat als weerstand niet iets is wat de ander heeft, maar iets wat wij zelf creëren? Wat als leiderschap niet gaat over mensen in beweging krijgen, maar over het voorkomen dat ze stilstaan? En wat als de kwaliteit van onze gesprekken vooral wordt bepaald door de mate waarin wij aanwezig zijn in het hier en nu?

We spreken over zachtheid als kracht, het belang van je eigen balans en waarom de meest effectieve beweging vaak ontstaat wanneer je stopt met trekken en duwen.

De drie dingen die iedere leider mag onthouden zijn:

1. Weerstand creëer je vaak zelf.
   Op het moment dat wij gaan drukken, trekken of overtuigen, ontstaat weerstand. Leiderschap begint daarom niet met het veranderen van de ander, maar met het onderzoeken van je eigen weerstand en het creëren van balans in jezelf.
2. Mensen willen van nature bewegen en in balans zijn.
   Je hoeft mensen niet te motiveren of in beweging te krijgen. De kunst is om naast mensen te gaan staan, hun perspectief serieus te nemen en ze vooral niet stil te zetten met controle, haast of druk.
3. Ontvang wat er is en wees volledig aanwezig.
   De kwaliteit van een gesprek wordt niet bepaald door het perfect najagen van een doel, maar door je aandacht. Ben je werkelijk aanwezig bij de ander? Kun je feedback ontvangen zonder direct te verdedigen? Kun je vertrouwen op het natuurlijke ritme van een gesprek?

Een podcast die je uitnodigt om minder te doen, meer te ontvangen en leiderschap misschien wel eenvoudiger te maken dan we het vaak zelf maken.

Contact met Pieter

https://pieterklaassen.nl

Waarom botsen sommige mensen steeds opnieuw met elkaar, terwijl ze allebei het beste voor hebben? En waarom voelen we ons vaak vanzelf meer aangetrokken tot mensen die op ons lijken?

In deze aflevering ga ik in gesprek met Genieke Hertoghs over haar nieuwe boek Van Sabotage naar Succes. We verkennen hoe ons onbewuste brein ons gedrag en onze samenwerking veel sterker beïnvloedt dan we vaak denken.

We spreken over de twee motivatiestijlen Plicht en Wens en laten zien dat effectieve teams juist sterker worden wanneer beide kwaliteiten bewust worden benut. Niet door verschillen weg te poetsen, maar door ze te herkennen, te waarderen en met elkaar te verbinden.

Daarnaast onderzoeken we waarom ons brein van nature liever kiest voor herkenning dan voor verschil. Vanuit ons snelle, automatische denken (Systeem 1) zoeken we gemakkelijk mensen op die op ons lijken en beoordelen we mensen die anders denken of handelen sneller negatief. Juist daarom vraagt het benutten van diversiteit een bewuste keuze en de inzet van ons reflectieve denken (Systeem 2).

Tot slot maken we de verbinding met de levensposities uit de Transactionele Analyse. Vanuit de positie 'Ik ben OK – Jij bent OK' ontstaat de psychologische veiligheid en nieuwsgierigheid die nodig zijn om verschillen niet als bedreiging, maar als aanvulling te zien.

De drie dingen uit deze aflevering:

• Mensen verschillen van nature. Bijvoorbeeld in hun motivatiestijl Plicht of Wens. Teams presteren beter wanneer deze verschillen bewust worden benut in plaats van gladgestreken.
• Ons brein zoekt liever gelijkheid dan verschil. Wie de kracht van diversiteit wil benutten, moet bewust de beweging maken naar mensen die anders denken, voelen en handelen.
• De levenspositie 'Ik ben OK – Jij bent OK' vormt het fundament voor samenwerking. Pas wanneer we zowel onszelf als de ander als gelijkwaardig beschouwen, kunnen verschillen uitgroeien tot een bron van creativiteit, betere besluiten en sterkere relaties.

Een aflevering over leiderschap, samenwerking en de vraag hoe we verschillen niet hoeven op te lossen, maar juist kunnen verbinden.

Het nieuwe boek van Genieke:

https://www.managementboek.nl/boek/9789082579987/van-sabotage-naar-succes-genieke-hertoghs

Contact met Genieke:

https://genieke.com

In deze aflevering ga ik met Rients Ritskes in gesprek over zen, meditatie, aandacht en de invloed van onze ‘bubbels’ op hoe we denken, voelen en leidinggeven. Wat gebeurt er eigenlijk in je hoofd wanneer je voortdurend bezig bent met wat nog moet, wat misging of wat je nog verlangt? En hoe helpt meditatie om meer rust, focus en helderheid te creëren — juist in een tijd van versnelling, prikkels en prestatiedruk?

Rients vertelt openhartig over zijn eigen zoektocht, zijn eerste kennismaking met meditatie op zeventienjarige leeftijd en hoe zen hem hielp om niet alleen beter te concentreren, maar ook gelukkiger te worden. Van wereldkampioen darten Raymond van Barneveld tot accountants, leiders en professionals: meditatie blijkt verrassend praktisch, concreet en meetbaar effectief.

Een gesprek over aandacht, bewustzijn, discipline, stress, verlangens, onverwerkte ervaringen en waarom “alles wat je met volle aandacht doet” uiteindelijk meer voldoening geeft.

De 3 dingen uit deze aflevering:

1. We leven in een wereld vol prikkels, verlangens en onafgemaakte ervaringen — en daardoor zitten onze hoofden vol ‘bubbels’.
2. Die bubbels kleuren hoe we denken, voelen, reageren en leidinggeven.
3. Meditatie helpt om die bubbels te verwerken, meer ruimte in je hoofd te creëren en met meer aandacht, rust en focus te leven en werken. 

Boek van Rients

https://www.managementboek.nl/boek/9789083188157/leer-denken-wat-je-wilt-denken-rients-ritskes

Contact met Rients en zijn organisatie

https://incompanyzen.nl

www.zen.nl

Waarom doe je wat je doet? Waarom reageer je in sommige situaties automatisch, terwijl je achteraf denkt: dit had ik ook anders kunnen aanpakken?

In deze aflevering ga ik in gesprek met Marco Nieuwenhuize over het enneagram als spiegel voor persoonlijke groei, leiderschap en mentale gezondheid. We spreken over de negen typen, maar vooral over iets belangrijkers: dat we al die kwaliteiten in potentie in ons hebben. Ontwikkeling gaat dan niet over jezelf vastzetten in één profiel, maar over weer completer worden als mens. 

Het gesprek draait om zelfreflectie. Want wie zichzelf niet observeert, blijft vaak hangen in automatische patronen. Wie leert kijken naar eigen gedrag, emoties en reacties, krijgt meer keuzevrijheid. Meer rust. Meer regie.

De 3 Dingen

1. Het enneagram is een krachtig ontwikkelinstrument
Het model helpt om gedrag en patronen te begrijpen, zodat ontwikkeling mogelijk wordt.

2. Zelfreflectie is essentieel voor groei
Wie eerlijk naar zichzelf leert kijken, zet de eerste stap naar verandering en volwassen leiderschap.

3. Leer jezelf observeren om mentaal gezonder en gelukkiger te worden
Zelfwaarneming creëert ruimte tussen prikkel en reactie. En precies daar ontstaat vrijheid.

Contact met Marco

https://marconieuwenhuize.nl

Wat doe je als iemand tegenover je zit… en er niets op te lossen valt?

In deze aflevering ga ik in gesprek met Manu Keirse over rouw, verlies en de rol die wij daarin hebben als mens én als leider.

We leven in een wereld die gericht is op oplossen, vooruitgaan en verwerken. Maar wat als verlies zich niet laat oplossen? Wat als het niet weggaat, maar met je meeloopt?

We verkennen wat rouw werkelijk vraagt. Niet in theorie, maar in de praktijk van het leven. In gezinnen, in organisaties, in de kleine momenten waarin iemand even stilvalt.

Het gesprek legt een ongemakkelijke waarheid bloot:
veel van wat we doen om te helpen… helpt niet. En tegelijk biedt het iets eenvoudigs.
Iets wat dichtbij ligt, maar vaak wordt gemist. Niet het juiste zeggen. Maar aanwezig blijven waar het pijn doet.

De 3 Dingen:

1. Verlies verwerk je niet – je leert ermee leven
Rouw is geen proces dat je afrondt, maar een werkelijkheid die je meeneemt. Verwachten dat het “overgaat” miskent wat verlies werkelijk is.

2. Rouwarbeid kost energie – erken dat als leider
Mensen die verlies meemaken, verrichten intens werk onder de oppervlakte. Begrip daarvoor maakt het verschil tussen breken en geleidelijk weer aansluiten. 

3. Wees nabij: luister, benoem en durf het onderwerp open te houden
Niet oplossen, niet vermijden. Maar vragen, luisteren en de herinnering levend houden. Dáár ontstaat echte steun.

Manu Keirse schreef veel boeken. Het boek waar we het in de podcast hebben:

https://www.managementboek.nl/boek/9789401442879/helpen-bij-verlies-en-verdriet-manu-keirse

Waarom twijfelen zoveel krachtige vrouwen nog steeds aan zichzelf in een wereld die zegt dat alles inmiddels gelijk geregeld is?

In deze aflevering ga ik in gesprek met Julia Wouters over de onzichtbare patronen die bepalen wie ruimte krijgt, wie vanzelfsprekend serieus wordt genomen en wie zich voortdurend moet bewijzen. We spreken over het patriarchaat als karrenspoor: een systeem dat niet alleen vrouwen begrenst, maar ook mannen vastzet in oude verwachtingen. 

Het gesprek gaat niet over slachtofferschap, maar over bewustwording en beweging. Over vrouwen die hun eigen stem mogen vinden en hun plek mogen innemen, niet door zich aan te passen aan oude normen, maar door trouw te blijven aan zichzelf. En over het belang van solidariteit: elkaar zien, steunen en versterken wanneer het schuurt. 

De 3 Dingen

1. Ongelijkheid is geen vrouwenprobleem, maar een systeemprobleem
Veel obstakels komen voort uit diep ingesleten maatschappelijke patronen, niet uit een gebrek bij individuele vrouwen.

2. Ook mannen hebben last van hetzelfde systeem
Oude verwachtingen beperken mannen net zo goed in kwetsbaarheid, zorgzaamheid en vrijheid om zichzelf te zijn.

3. Vind je eigen stem en versterk elkaar onderweg
Wanneer vrouwen authentiek positie innemen en mensen elkaar actief steunen, ontstaat echte verandering.

Boeken van Julia

https://www.managementboek.nl/boek/9789463824835/staan-en-opvallen-julia-wouters

https://www.managementboek.nl/boek/9789460038815/de-zijkant-van-de-macht-julia-wouters

Contact met Julia

https://juliawouters.nl

Waarom weten we vaak precies wat goed voor ons is… en doen we het toch niet?

In deze aflevering ga ik in gesprek met Astrid Groenewegen over gedrag, geluk en de hardnekkige mythe van wilskracht. Want als geluk echt maakbaar zou zijn door discipline en goede voornemens, waarom blijft het dan zo lastig?

We onderzoeken hoe ons brein werkt, waarom zelfhulp vaak tekortschiet en – misschien nog wel belangrijker – wat er wél werkt. Niet door harder je best te doen, maar door slimmer te kijken naar de context waarin gedrag ontstaat.

Geluk blijkt geen doel op zich.
Maar een bijproduct van hoe je je leven en werk organiseert.

En daar ligt een verrassend concreet handelingsperspectief voor leiders. Niet door mensen te veranderen.
Maar door de omgeving zo in te richten dat gedrag bijna vanzelf volgt.

💡 De 3 Dingen:

1. Stop met sturen op wilskracht – ontwerp je omgeving
Gedrag verandert niet door harder proberen, maar door de context aan te passen. Wilskracht is beperkt; je omgeving is bepalend.

2. Geluk ontstaat in vier contexten: nieuwsgierigheid, flow, vaardigheid en connectie
Niet het najagen van geluk maakt het verschil, maar het creëren van situaties waarin deze vier elementen kunnen ontstaan.

3. Begin bij waar het lekt – en maak samen nieuwe spelregels
Kleine, dagelijkse irritaties hebben grote impact. Door die ‘gelukslekken’ zichtbaar te maken en samen te experimenteren met nieuwe spelregels, verandert gedrag én beleving.

Boeken van Astrid

https://www.managementboek.nl/boek/9789021345116/de-gelukscode-astrid-groenewegen

https://www.managementboek.nl/boek/9789024451753/de-kunst-van-gedrag-ontwerpen-astrid-groenewegen

Contact met Astrid

https://www.suebehaviouraldesign.com