Anemi, hemoglobin konsantrasyonunda (Hb), hematokritte (Hct) veya kırmızı kan hücre (RBC) sayısında azalma olarak tanımlanmaktadır. Yetersiz RBC üretimi, aşırı RBC yıkımı veya kan kaybı bu duruma neden olmaktadır. Tanı kriterlerindeki değerler kaynaktan kaynağa değişmektedir.
Tanı Kriterleri
* WHO kriterleri1* Erkekler: Hb < 13,5 g/dL* Kadınlar: Hb < 12 g/dL* Çocuklar:* 6-59 ay: < 11 g/dL* 5-11 yaş: < 11,5 g/dL* 12-14 yaş: < 12,0 g/dL* Revize edilmiş WHO / Ulusal Kanser Enstitüsü kriterleri2* Erkekler: Hb < 14 g/dL* Kadınlar: Hb < 12 g/dL* Amerikan Hematoloji Derneği kriterleri3* Erkekler: Hb < 13,5 g/dL* Kadınlar: Hb < 12 g/dL
Sınıflandırma
Mikrositer AnemiNormositer AnemiMakrositer AnemiMCV (fL)< 8080-100> 100 Mekanizma Yetersiz hemoglobin üretimiAzalmış kan hacmi veya azalmış eritropoezSitoplazma genişlemesine sekonder meydana gelen olgunlaşmamış çekirdek üretimi - Hasarlı DNA sentezi - Hasarlı DNA onarımıAyırıcı Tanı- Demir eksikliği anemisi (en sık) - Kurşun zehirlenmesi - Kronik hastalık anemisi (geç faz) - Sideroblastik anemi - Talasemiler Hemolitik Anemi-Orak hücre anemisi -HbC hastalığı -Pirüvat kinaz eksikliği -G6PD eksikliği -Paroksismal noktürnal hemoglobinüri-Otoimmün hemolitik anemi -Mikroanjiopatik hemolitik anemi -Makroanjiopatik hemolitik anemi -Enfeksiyonlar -Mekanik yıkımlar (örn: protez kalp kapakçığı)Hemolitik Olmayan Anemi- Kan kaybı - Aplastik anemi - Kronik böbrek hastalığı anemisi - Demir eksikliği anemisi (erken evre)- Kronik hatalık anemisi (erken evre) Megaloblastik Anemi- B12 eksikliği- Folat eksikliği- İlaçlar > Fenitoin > Sülfnamid > Trimetoprim > Hidroksiüre > MTX- Fanconi anemisi- Orotik asidüri Megaloblastik Olmayan Anemi- Karaciğer hastalığı- Alkol kullanımı- Diamond-Blackfan anemisi- Myelodisplastik sendrom- Multiple myelom- HipotiroidizmAneminin Morfolojiye Göre Sınıflandırılması4
Klinik Özellikler
Anemi hastalarının klinikleri, aneminin derecesine göre değişkenlik gösterebilir. Hastalar asemptomatik veya yorgun ve halsiz olabilirler, nefes darlığı, çarpıntı, göğüs ağrısı veya senkop şikayetiyle de acil servise başvurabilirler. Olası fizik muayene bulguları aşağıda listelenmiştir.
* Nörolojik : Bilinç bulanıklığı, periferik nöropati (B12 eksikliği)* Kardiyovasküler Sistem : Taşikardi, artmış nabız basıncı, hiperdinamik kalp, venöz uğultu (boyun damarlarını dinlerken tespit edilir), sistolik ejeksiyon üfürümü.* Dermatolojik : Solgunluk en yaygın bulgudur (ağız mukozalarını, tırnak yataklarını ve konjonktivaları inceleyin), sarılık (hemolitik anemi araştırılmalı).* Gastrointestinal : Hepatosplenomegali* Diğer: Kas krampları, beslenme bozuklukları (PİKA) sayılabilir.* Göğüs ağrısı şikayeti artabilir (miyokardın oksijen ihtiyacı karşılanmazsa şiddetli anemi kardiyak istemiye neden olabilir).
Taşikardi, hemodinamik olarak düşünüldüğünde kan kaybının ilk bulgusudur !
Aneminin Morfoloji ve RBC Boyutuna Göre Sınıflandırılmış Ayırıcı Tanısı
Yaklaşım
Bu yaklaşım, aneminin morfolojik/ RBC boyutu dikkate alınarak yapılmıştır. Farklı sınıflandırma sistemleri için alternatif yaklaşım yöntemleri mevcuttur...