1. Giriş
Ekokardiyografi (EKO), akut kardiyovasküler hastalıkların tanısı ve izlemi için kullanılmaktadır ve ön tanıları %80‘lere dek değiştirebilen en önemli tanısal araçlardan biridir 1. EKO; Akut miyokart infarktüsü (AMI) ve diğer akut koroner sendromlarda (AKS) duvar hareket kusurları ile birlikte papiller kas rüptürü, serbest duvar rüptürü gibi mekanik komplikasyonların ve olası sol ventrikül trombüsünün tanılanmasında kullanılmaktadır.
Ayrıca göğüs ağrısının ayırıcı tanısına giren akut kalp yetmezliği, kardiyak tamponad, endokardit, pulmoner emboli ve akut aort sendromları (diseksiyon / anevrizma) gibi kardiyak acil senaryolarının AMI’dan ayrımında primer tanı aracı olarak önerilmektedir. Amerikan Kalp Cemiyeti (AHA), Avrupa Kardiyoloji Derneği (ESC), Amerikan Kardiyoloji Koleji Derneği (ACC) ve Dünya Kalp Federasyonu (WHF) tarafından 2018 yılında yayımlanan ortak uzlaşı raporu ile AMI tanısına AMI’nın ekokardiyografik bulguları da dahil edilmiştir 1–3. Bu hali ile EKO AMI’nın primer tanısı için de ana araçlardan biri haline gelmiştir. AMI öntanılı hastalarda bölgesel duvar hareket kusuru değerlendirmesiyle primer tanıya katkı sağladığı gibi, ayırıcı tanıların değerlendirilmesine, tedaviye yön vermeye ve komplikasyonların tesbitine de olanak sağlamaktadır 4.
2. Akut Koroner Sendromun Tanısında Ekokardiyografi
AKS’de, koroner arter daralması veya tıkanıklığı, ilgili arterin beslediği miyokard segmentinin oksijenlenmesinde azalmaya sebep olur. Buna bağlı olarak bu arterin beslediği duvarda perfuzyon bozukluğu ve beslenemeyen segmentte duvar hareket kusuru ortaya çıkar. Ortaya çıkan kasılma kusurunu tolere etmek için sıklıkla karşı duvarda da akut dönemde hiperkinetizm görülür. Hasarlı duvarda oluşan duvar hareket kusurları oklüzyondan sonra saniyeler içinde ortaya çıkar. Koroner tıkanıklığın erken evrelerinde (20-60 dk) reperfuzyon sağlanabilir. Sağlanamaz ise iskemi süresi tipik olarak 4 - 6 saati geçtiğinde nekroza ve geri dönüşümsüz hasara sekonder olarak tamamen ya da kısmen kalıcı duvar hareket kusuru oluşabilir. Etkilenen segment hipokinetik yada akinetik olarak görüntülenir.
2.1. Duvar hareket kusuru
Tipik olarak normal bir miyokardta birbirine zıt yönde hareket eden sirkumferansiyal 2 kas tabakasının burulma hareketi ile sistol esnasında % 30 - 50’ lık bir kalınlaşma ve endokardda merkeze doğru bir hareket izlenir (Şekil 1, Video 1). İskemi yada infarkt durumunda miyokardın sistol – diyastol döngüsü arasındaki kalınlık değişiminde ve endokarda doğru olan radial hareketinde azalma olur 5. Bu durum duvar hareket kusuru olarak tanımlanır. Normal miyokard ile enfarktüslü miyokardı ayırt etmek için sistolde duvar kalınlaşmasının izlenmesi miyokardın endokarda doğru hareketinin izlenmesinden daha iyi bir öngördürücüdür 6.
Şekil 1: Normal miyokard ile akinetik miyokardın sistol - diyastol döngüsündeki değişimleri
Şekil 1: Normal miyokard ile akinetik miyokardın sistol diyastol sırasındaki hareketlerinin karşılaştırılması
Duvar kalınlığının sistol - diyastol döngüsünde;
* %50 den fazla değişmesi hiperkinezi* %30 - 50 arası değişmesi normokinezi* %10 - 30 arası değişmesi hipokinezi* %10’ dan daha az değişmesi veya sağlam miyokard ile diskordan yönde hareket yapan miyokard olması akinezi
olarak adlandırılır.
Duvar hareket kusurunun değerlendirilmesinde ESCI ve ASE 17 segmentli modelin kullanımını önermektedir 7. Ancak duvar hareket kusurunun varlığına veya yokluğuna karar vermek için pratikte visüel değerlendirme genellikle yeterli ...