Πολιτισμός και κουλτούρα είναι αυτό που καλλιεργεί μια νοοτροπία, γεννάει συμπεριφορά, αντικατοπτρίζεται στο τρόπο ζωής ή life style και φυσικά καθορίζει τη ζωή και τις εμπειρίες του καθενός αλλά και συλλογικά μέσα από κοινωνικές, πολιτικές, πολιτιστικές ομάδες, φυλές, έθνη• κάθε είδους οργανώσεις και κοινότητες.

Έχουμε φαινομενικά δύο ανεξάρτητες διαστάσεις του νου αλλά και διαφορετικές περιοχές του εγκεφάλου. Από τη μία τον εξελικτικά νεότερο νου, που απέκτησε συνείδηση του εαυτού του, τον συνειδητό νου που χρησιμοποιεί εμπειρίες, μνήμες με φαντασία και δημιουργικότητα ή κανόνες λογικής, όταν υπάρχει αυτή η εκπαίδευση. Κοστίζει όμως πολλή ενέργεια στον οργανισμό να ενεργοποιεί τον συνειδητό νου, διότι αυτός διασταυρώνει διαρκώς όλες τις σκέψεις ως προς την συνάφεια με τον αυτοπροσδιορισμό, την ετεροπροσδιορισμένη, επίκτητη ταυτότητα ή κάποιο ρόλο λόγω οικογενειακών και κοινωνικών συμβάσεων. Κοστίζει πολλή ενέργεια και είναι αργή, όταν δεν βασίζεται σε αρχές, η συνειδητή λήψη αποφάσεων.

Από την άλλη τον ασυνείδητο νου που είναι μια ιεραρχική οργάνωση, ένα δίκτυο πεποιθήσεων από εγγεγραμμένες εντυπώσεις που έχουν γίνει από 0 χρονών μέχρι σήμερα. Οι πρώτες εγγραφές εντυπώσεων δεν επιτρέπουν εύκολα σε νεότερες να τις σβήσουν και να αλλάξουν τον προγραμματισμό, όπως συνήθειες, ρουτίνες συμπεριφοράς και χαρακτήρα, εκτός και εάν βρισκόμαστε σε πολύ έντονη ή φορτισμένη κατάσταση ή μέσα από πολλές επαναλήψεις.

Γι αυτό και κατά το περίπου 95% του χρόνου ο εγκέφαλος λειτουργεί στον αυτόματο ασυνείδητο πιλότο. Οι άνθρωποι που ξεπερνούν το ποσοστό αυτό σε κάποιο βαθμό εξελίσσονται αναπτυξιακά. Φυσιολογικά αυτό αντικατοπτρίζεται και στις δραστηριότητες και στο έργο τους.

Τι είναι λοιπόν ένα "λάθος" σε αυτά τα πλαίσια;

Ο καθένας μας κάνει πότε-πότε κάτι που δεν πάει καλά και φέρνει ανεπιθύμητα ή δυσάρεστα αποτελέσματα. Αυτό μας δίνει την ευκαιρία να μάθουμε. Αλλά το να αντιστέκεται ή να αρνείται κανείς ξανά και ξανά να μάθει και να αλλάξει τακτική, οπότε να κάνει τα ίδια και τα ίδια αυτό είναι όντως ΛΑΘΟΣ.

Το δις εξαμαρτείν ουκ ανδρός σοφού. Μουσική: christo stoligas