Familiezaken

In deze laatste aflevering van het seizoen blikt host Bodine Baan van Klaveren samen met Saskia Rijkaart terug op de gesprekken, thema’s en inzichten die dit seizoen voorbij kwamen. Ze delen welke afleveringen hen zijn bijgebleven, wat de podcast losmaakt bij luisteraars, en waarom juist de onderstroom in familiebedrijven zo veel aandacht verdient. Van leiderschap en samenwerken tot next gen eigenaarschap en vermogensopvoeding: een open en persoonlijke seizoensafsluiting over wat raakt, blijft hangen en uitnodigt tot verder gesprek.    

Een greep uit de thema’s die in deze aflevering langskomen:

• Terugblik op het seizoen en de gesprekken die het meest zijn bijgebleven
• Leiderschap in familiebedrijven en waarom dat thema zo resoneert
• Samenwerken met familie en de dynamiek die daarbij komt kijken
• Vermogensopvoeding en het belang van het gesprek over waarden, verantwoordelijkheid en geld
• Next gen eigenaarschap en het zichtbaar maken van onderwerpen die vaak onderbelicht blijven
• De reacties van luisteraars en de herkenning die de podcast oproept    

Heb jij afgelopen seizoen meegeluisterd of is er een thema waar je komend seizoen meer over wilt horen? Stuur Bodine of Saskia gerust een bericht via LinkedIn. Vond je deze aflevering waardevol? Laat een beoordeling achter in je podcastapp, zo help je anderen ons te vinden.

In deze een na laatste aflevering van het seizoen gaat host Bodine Baan van Klaveren in gesprek met Desi Kloosterboer, senior adviseur familiebedrijven bij BDO, over een onderwerp dat binnen familiebedrijven vaak spannend blijft: het verkopen van je familiebedrijf.

Vanuit haar dubbele perspectief, als adviseur én als lid van een ondernemende familie waarvan het bedrijf daadwerkelijk is verkocht, deelt Desi openhartig hoe zo’n proces voelt, wat eraan voorafgaat en waarom verkoop niet per definitie een verliesverhaal hoeft te zijn.

Ze spreken over de emotionele en praktische kant van verkoop, over lastige gesprekken binnen de familie, en over wat er gebeurt als het bedrijf dat generaties lang centraal stond ineens wegvalt. Ook gaat het over taboes, harmonie, eigenaarschap en de vraag wat je eigenlijk nalaat als het bedrijf er niet meer is.

Je hoort onder meer over:

• Verkoop als taboe binnen familiebedrijven
• Opvolging, eigenaarschap en familiedynamiek
• De invloed van emotie op zakelijke keuzes
• Het belang van eerlijke en moeilijke gesprekken
• Levend verlies en rouw na de verkoop
• Wat een ondernemende familie overdraagt aan volgende generaties

Heb jij een vraag, thema of wil je gast zijn? Stuur Bodine of Saskia een bericht via LinkedIn. Vond je dit waardevol? Laat een beoordeling achter in je podcastapp, zo help je anderen ons te vinden.

Vandaag gaat host Bodine Baan van Klaveren in gesprek met Marleen Stikker, directeur van Waag Futurelab en auteur van Het internet is stuk, maar we kunnen het repareren. Samen verkennen ze een onderwerp dat voor familiebedrijven steeds urgenter wordt: digitale veiligheid. Niet alleen als “cyber” of een IT-vraagstuk, maar als iets dat raakt aan eigenaarschap, waarden en de koers van je bedrijf.

Marleen laat zien waarom digitale keuzes eigenlijk altijd strategische keuzes zijn. Waar staat je data? Wie heeft er toegang? Van welke leveranciers en platforms ben je afhankelijk geraakt, soms zonder dat je het doorhad? Bodine vertaalt dit naar de dagelijkse praktijk van familiebedrijven: hoe voer je hierover het gesprek aan de bestuurstafel, hoe neem je de familie hierin mee en hoe voorkom je dat je pas in actie komt als het misgaat?

In deze aflevering hoor je onder andere:

• Waarom digitale veiligheid in de kern gaat over regie houden, als persoon en als organisatie
• Hoe je digitale keuzes onderdeel maakt van strategie en governance, in plaats van iets dat “bij IT” ligt
• Wat strategische autonomie betekent en hoe je afhankelijkheden beter leert herkennen
• Waarom een plan voor de komende 3 tot 5 jaar helpt om stap voor stap weerbaarder te worden
• Hoe familiebedrijven hun kracht kunnen inzetten: langetermijndenken, continuïteit en verantwoordelijkheid

https://waag.org/nl/hetinternetisstuk/

Heb jij een vraag of thema, of wil je meedenken en misschien te gast zijn? Stuur Bodine of Saskia een bericht via LinkedIn. Vond je deze aflevering waardevol? Laat een beoordeling achter in je podcastapp. Daarmee help je anderen ons te vinden.

Vandaag gaat host Bodine Baan van Klaveren in gesprek met Nikkie Talman: belastingadviseur bij RSM, opgegroeid in haar familiebedrijf Martin Schilder Automobielbedrijven, en mede-initiatiefnemer van het NextGen-programma The Next Step for the NextGen. Samen duiken ze in een vraag die veel volgende generaties herkennen (soms zonder woorden): hoe navigeer je je rol in een ondernemende familie — óók als je (nog) niet in het bedrijf werkt?  

Nikkie vertelt over haar eigen familieverhaal (vierde generatie, het “vierde kind” dat het bedrijf soms lijkt te zijn, en de verkoop toen zij 27 was) én over waarom ze zich inzet voor NextGen’ers: omdat je het niet alleen hoeft uit te vogelen. Bodine en Nikkie praten over “gelijkgestemden” (geen lotgenoten 😉), over familiedynamiek aan de keukentafel tot aan het kerstdiner, en over de thema’s die in het programma centraal staan — van teambuilding tot vermogensopvoeding en het voeren van lastige gesprekken.

In deze aflevering hoor je o.a.:

• Wat ze bedoelen met “gelijkgestemden” en waarom herkenning/erkenning zo’n gamechanger is voor NextGen’ers
• Wie een NextGen’er eigenlijk is (spoiler: niet alleen wie in het bedrijf werkt)
• Nikkies persoonlijke les uit de verkoop van het familiebedrijf: wat het doet met familiebanden als de “gemene deler” wegvalt
• Waarom het helpt om de opvolgende generatie vroeg te betrekken (en niet te denken: “ze zijn nog te jong”)
• Welke thema’s voorbij komen in het programma: familiedynamiek, teambouwen, vermogensopvoeding, persoonlijke positionering/branding en moeilijke gesprekken voeren
• De rode draad: je hoeft niet alles al te kunnen — maar je kunt wél leren de juiste vragen te stellen en je volgende stap bewust te zetten
• Hun wens voor familiebedrijven: een fijn kerstdiner (en alles wat daaronder ligt)

Heb jij een vraag, thema of wil je meedenken/te gast zijn? Stuur Bodine of Saskia een bericht via LinkedIn. Vond je deze aflevering waardevol? Laat een beoordeling achter in je podcastapp — zo help je anderen ons te vinden.

Vandaag gaat host Bodine Baan van Klaveren in gesprek met Isabelle Swinkels, lid van de achtste generatie en STAK-bestuurder van het familiebedrijf Royal Swinkels, business consultant bij Assist Zorg (onderdeel van familiebedrijf Vebego), én actief als voorzitter van de NextGen-commissie en bestuurslid bij FBNed. 

Samen duiken ze in een herkenbaar thema voor veel opvolgers: hoe vind je je plek als next gen’er — in, om of aan het familiebedrijf?  

Isabelle deelt open over haar eigen zoektocht: van opgroeien met het familiebedrijf als vanzelfsprekend onderdeel van haar leven, via werkervaring buiten de deur en een intensief NextGen-traject, tot de ontdekking dat impact maken ook kan betekenen dat je aan het familiebedrijf werkt (in governance) in plaats van in het bedrijf (in een functie). Het gesprek gaat over verwachtingen, keuzes maken zonder “moetjes”, en waarom soms juist de omweg je verder brengt dan de snelweg.  

In deze aflevering hoor je o.a.:  

• Waarom “je plek vinden” voor next gen’ers vaak geen rechte lijn is (en dat ook niet hoeft)
• Het verschil tussen werken in, voor en aan het familiebedrijf — en hoe je ontdekt wat bij jou past
• Wat een goed NextGen-traject kan opleveren: verbinding, zelfinzicht én een gezamenlijke taal
• Hoe je omgaat met verwachtingen (van familie, omgeving en jezelf) zonder in een hokje te belanden
• Isabelle’s praktische tips: netwerk bouwen, koffies drinken, vragen stellen en óók leren voelen in plaats van alleen denken

Heb jij een vraag, thema of wil je meedenken/te gast zijn? Stuur Bodine of Saskia een bericht via LinkedIn. Vond je deze aflevering waardevol? Laat een beoordeling achter in je podcastapp — zo help je anderen ons te vinden.  

Vandaag gaat host Bodine Baan van Klaveren in gesprek met Iris Gündel: spreker, radiomaker en oprichter van Voorkans. Ze verkennen een thema dat in familiebedrijven vaak onder de radar blijft tot het schuurt: samenwerken. Niet als iets dat “vanzelf” wel goedkomt, maar als iets waar je bewust aan kunt bouwen, liefst aan de voorkant, voordat verwachtingen en belangen gaan rommelen.  

Iris vertelt over haar methode prediation: een relatiegerichte manier om vooraf het gesprek te voeren over intenties, verwachtingen, scenario’s en hoe je met veranderingen omgaat. Bodine en Iris hebben het over het psychologisch contract achter samenwerking, waarom “onderhandelen” helemaal niet eng hoeft te zijn, en hoe generatieverschillen in familiebedrijven zowel een kracht als een uitdaging kunnen zijn.  

In deze aflevering hoor je o.a.:  

• Wat “werken aan samenwerken” echt betekent (en waarom het zelden misgaat op inhoud, maar wél in de relatie)
• Wat prediation is en hoe het helpt om moeilijke gesprekken vroeg, veilig en concreet te voeren
• Waarom een familiestatuut volgens Iris vooral een levend “routeboekje” moet zijn (geen eng document in een la)
• Hoe je “onderhandelen” kunt reframen: van winnen/verliezen naar naast elkaar staan en doorvragen op wat belangrijk is
• Waarom familiebedrijven vaak een generatiesprong maken (ouder → kind) en hoe je die verschillen kunt benutten in plaats van gladstrijken
• Iris’ oproep aan familieleden: lef én plezier — durf uit te spreken wat je nodig hebt, en vergeet niet waarom samenwerken met familie ook iets moois kan zijn

Heb jij een vraag, thema of wil je meedenken/te gast zijn? Stuur Bodine of Saskia een bericht via LinkedIn. Vond je deze aflevering waardevol? Laat een beoordeling achter in je podcastapp — zo help je anderen ons te vinden.  

Vandaag gaat host Bodine Baan van Klaveren in gesprek met Inge van der Heijden (familiebedrijvenadviseur en oprichter van MYRRAS). Ze verkennen een vraag die steeds urgenter wordt: hoe sluit je als familie én als adviseur echt aan bij de next gen (Gen Z), en hoe zorg je dat “opvolging” niet alleen een woord is, maar ook in de praktijk werkt?  

Inge deelt waarom goedbedoelde governance-programma’s soms leeg blijven, wat er achter het “ze hebben geen zin”-frame kan zitten, en waarom nieuwsgierigheid en het gesprek openen vaak belangrijker is dan nóg een plan uitrollen. Ook kijken ze naar de toekomst van het adviesvak zelf: verjonging, samenwerken tussen generaties en hoe jonge adviseurs hun weg kunnen vinden in een vak zonder uitgestippeld pad.  

In deze aflevering hoor je o.a.:

• Wie we bedoelen met “next gen” (en waarom leeftijd alleen niet genoeg zegt)  
• Hoe je next gen wél betrokken krijgt: minder zenden, meer aansluiten op relevantie en timing  
• De kracht van perspectief wisselen bij generatieverschillen (en hoe je dat ook speels kunt maken)  
• Een duidelijke oproep: spreek je uit als next gen in het familiebedrijf én als (toekomstig) adviseur  

Heb jij een vraag, thema of wil je meedenken/te gast zijn? Stuur Bodine of Saskia een bericht via LinkedIn. Vond je deze aflevering waardevol? Laat een beoordeling achter in je podcastapp. Zo help je anderen ons te vinden.  

In deze aflevering van Familie Zaken gaat Bodine Baan van Klaveren in gesprek met Karin Zwanikken. Karin is coach, gespecialiseerd in leiderschap binnen familiebedrijven, partner bij Authentiek Leiderschap, docent bij FBNed en Nyenrode en werkte eerder als operationeel directeur bij een farmaceutische groothandel. Bodine is bestuurder van het NGFB, familiebedrijfskundige en zelf actief in het familiebedrijf Koppert Cress.

Samen verkennen zij het thema leiderschap in familiebedrijven: wie is de mens achter de leider, is er eigenlijk wel één leider in een familiebedrijf, en hoe ga je om met de verschillende petten van familielid, manager en aandeelhouder? Ze spreken over generaties met verschillende definities van leiderschap, de drie cirkels (familie, eigendom en bedrijf) en wat er gebeurt als de gesprekken aan de keukentafel en in de directiekamer door elkaar gaan lopen. Aan de hand van persoonlijke ervaringen en praktijkvoorbeelden laat Karin zien dat leiderschap meer is dan kennis en hard werken: het gaat ook over zelfinzicht, lef en liefde voor de mensen met wie je het familiebedrijf vormgeeft.

Heb jij een vraag, thema of wil je gast zijn? Stuur Bodine of Saskia een bericht via LinkedIn. Vond je dit waardevol? Laat een beoordeling achter in je podcastapp, zo help je anderen ons te vinden.

In deze aflevering duiken we in een thema dat vaak onder de oppervlakte blijft, maar enorme impact heeft: de positie van vrouwen in familiebedrijven. Host Bodine Baan van Klaveren gaat in gesprek met Renée de Kuyper (familiebedrijfskundige, commissaris en tiende generatie Koninklijke de Kuyper). Samen onderzoeken ze hoe vrouwelijke én mannelijke energie zich manifesteert binnen familiesystemen, leiderschap en opvolging, en welke verborgen dynamieken daarbij een rol spelen.

Renée deelt openhartig over haar eigen carrière in een overwegend mannelijke omgeving, van commissariaat tot ondernemer in de bouwwereld, en over hoe je vrouwelijke energie juist kunt gebruiken als kracht. Ze praten over onzichtbare rollen van moeders en oma’s, het spanningsveld tussen carrière en gezinsleven, en waarom vrouwen vaak zowel formeel als informeel leiderschap dragen. Soms zonder dat zelf te benoemen.

Verder hoor je onder andere:

• Waarom dochters en zonen verschillende impliciete verwachtingen meekrijgen
• Hoe je als vrouw (of als man!) bewust kiest welke rol je pakt in het familiebedrijf
• Wat families kunnen doen om posities eerlijker en bewuster te verdelen
• Hoe je informeel leiderschap zichtbaar maakt en bespreekbaar houdt
• Waarom kwetsbaarheid en samenwerking een minstens zo sterke leiderschapsvorm zijn als ‘mannelijke’ daadkracht

Heb jij een vraag, thema of wil je gast zijn? Stuur Bodine of Saskia gerust een berichtje via LinkedIn.

Vond je dit waardevol? Laat een beoordeling achter in je podcastapp. Zo help je anderen ons te vinden.

In deze aflevering van Familie Zaken gaat host Bodine Baan van Klaver in gesprek met Maurits Bruel — adviseur, commissaris en stakbestuurder — over de toegevoegde waarde van een stak (Stichting Administratiekantoor) in familiebedrijven.

Wat is een stak eigenlijk, en waarom is de ene “slapend” terwijl de andere een actieve rol speelt in de governance van het familiebedrijf? Maurits en Bodine duiken in de praktijk: hoe een stak zorgt voor één stem namens de familie, hoe structuren cultuur kunnen beïnvloeden, en waarom met macht óók verantwoordelijkheid komt.

Je hoort over de “stak nieuwe stijl”, de valkuil van slapende staken, en hoe families via dit instrument balans kunnen vinden tussen zeggenschap, vertrouwen en continuïteit.

Een must-listen voor iedere next gen, ouder of adviseur die meer wil begrijpen van eigenaarschap binnen familiebedrijven.

Heb jij een vraag, thema of wil je gast zijn? Stuur Bodine een bericht via LinkedIn. Vond je dit waardevol? Laat een beoordeling achter in je podcastapp, zo help je anderen ons te vinden.