De bijbel is een boek geschreven door ontvreemde mensen. Adam en Eva moeten op pagina 3 al hun vertrouwde tuin verlaten, daarna moet Abraham op reis naar een onbekend land en later worden de Israëlieten vanuit hun bekende omgeving tegen hun zin meegenomen naar een gewelddadige machthebber. Het is een boek van mensen die niet thuis zijn; pelgrims in een vreemd land. En dat gaat door in het Nieuwe Testament: we lezen over de eerste christenen die zich niet thuis voelen in het Romeinse Rijk en auteurs die verbannen zijn naar verre eilanden. 

Het slothoofdstuk van Johannes vertelt van een derde verschijning van Jezus aan zijn leerlingen. Die leerlingen hadden in Johannes 20 de opdracht gekregen om de missie van Jezus voort te zetten (‘zoals Ik gezonden ben, zend ik jullie’), maar blijkbaar weten ze nog niet echt wat te doen. De impulsieve Petrus besluit maar gewoon te gaan doen wat ze altijd hadden gedaan: vissen. Dit levert na een lange nacht helemaal niets op. Zonder Jezus’ aanwijzingen wordt het blijkbaar niets met wat wij in eigen kracht doen. Pas als ze luisteren naar Jezus, komt er verrassend veel resultaat. De boodschap is dat het werk van Jezus nog altijd doorgaat en wij mogen meewerken (ingeschakeld worden) en dan blijken er verrassende resultaten mogelijk te zijn). Vragen die er dan zijn: welk werk van Jezus gaat door? Wat mogen wij doen? Hoe verstaan we Jezus’ stem?

De opstanding van Jezus verandert van alles, zoals de dood is het einde niet (en dus is er hoop voor de toekomst), er is vergeving van zonden, hoop op een nieuw begin, etc. Maar – en daar willen we vooral bij stil staan – het kan ook de verhouding van mensen tot God veranderen. Door Jezus kunnen we namelijk in een nieuwe relatie tot God staan. Jezus zegt namelijk tegen Maria: ‘zeg hen dat ik opstijg naar mijn Vader, die ook jullie Vader is, die ook jullie God is’. Tot dit moment had Jezus in het evangelie van Johannes vooral gesproken over ‘Zijn Vader’ – nu verklaart Hij aan zijn volgelingen dat God ook hun vader is en hun God is. Door Jezus is de band met God weer goed; en mogen zij God – net als Jezus – kennen als hun Vader. Zij die vervreemd waren van de Vader (zie gelijkenis van de verloren zoon) kunnen terugkomen/thuiskomen bij hun Vader. Jezus heeft namelijk door zijn dood heen de weg terug tot de Vader gebaand. 

In het verhaal van Goede Vrijdag wordt meerdere keren bevestigd dat Jezus hier echt sterft. Vast vanuit de ervaring dat Jezus’ dood ook ontkend werd, wil Johannes duidelijk maken dat Jezus werkelijk gestorven is. Johannes wil ook duidelijk maken dat dit ook echt de bedoeling was (er zitten allerlei expliciete verwijzingen naar voorzeggingen in het Oude Testament). De vraag aan de lezer is (zie vers 35) dat we ‘geloven’. Oftewel het nieuws over Jezus’ dood aannemen en vertrouwen dat dit echt is geweest en echt genoeg was. ‘Het is volbracht’ roept Jezus ook uit. Met zijn kruis heeft hij alles gedragen en zo de zonde weggenomen (iets dat in Johannes 1, vers 29 al gezegd was: ‘daar is het Lam van God dat de zonden der wereld wegneemt’.   

De dienst gaat vandaag in op Jezus' momenten van angst in de Hof van Getsemane, net voordat hij werd opgepakt.

Iemand zand in de ogen strooien betekent: de waarheid verhullen. In Johannes 9 wordt er heel wat zand gestrooid. Mensen strooien met zand om de regie te pakken en te houden. Maar Jezus doet iets heel anders: hij gebruikt modder.

We lezen in deze weken voorafgaand aan Pasen steeds uit het Johannes-evangelie en volgen zo Jezus’ weg naar het kruis. Ook deze zondag staan we stil bij een verhaal vlak voor zijn lijden en sterven. Opnieuw een veelzeggend verhaal dat ons een spiegel voorhoudt. 

In de tijd van Jezus was er veel weerstand tegen hem bij onder meer de Farizeeën. Als je eerlijk bent, heb je zelf ook weleens weerstand tegen elementen van de boodschap van Jezus? En wat is de betekenis van Zijn sterven precies? In de dienst denken we na over deze vragen.

Leiders hebben de taak om mensen te beschermen en voor ze op te komen in tijden van gevaar – dat is in ieder geval het Bijbelse idee van een leider. Daarom wordt een leider vaak vergeleken met een herder. Jezus noemt zichzelf ‘de goede herder’ en zegt toe dat Hij zijn mensen nooit kwijt zal raken, maar ze vast zal houden. We denken na over wat dat voor ons vandaag de dag betekent.

Soms zijn er momenten dat je dingen anders wilt gaan doen, of ook echt anders gaat doen. Deze zondag lezen we een verhaal waarin Jezus letterlijk alles omkeert. Die omkeer blijkt een nieuw begin, dat ook betekenis heeft voor ons vandaag. We lezen vandaag Johannes 2:13-22.