Praktijkpraat

De uitspraak 'Je bent niet wat je meemaakt maar wat je kiest te worden’ benadrukt de kracht van jouw persoonlijke keuzes en de verantwoordelijkheid die je hebt over je eigen groei en ontwikkeling.

In het leven ervaar je allerlei gebeurtenissen, sommige positief, andere negatief. Deze ervaringen kunnen diepe indrukken achterlaten, maar ze hoeven niet te bepalen wie jij bent.

Als we jong zijn, worden we onbewust geconditioneerd door alles wat we meemaken en om ons heen zien. Deze conditionering begint al vroeg, door de boodschappen die we ontvangen van onze ouders, verzorgers, leraren en de samenleving.

Dit proces, waarin we leren wat wel en niet geaccepteerd wordt, gebeurt vaak via beloningen en straffen. We ontwikkelen op die manier overtuigingen over onszelf, anderen en de wereld om ons heen. 

Wanneer je teveel waarde hecht aan de verkeerde dingen worden situaties soms onnodig zwaar. Als je teveel waarde hecht aan bijvoorbeeld materiële zaken, de goedkeuring van anderen of de angst om te verliezen, kan dit leiden tot stress en frustratie. Je energie gaat dan naar dingen die buiten je controle liggen, waardoor je minder ruimte hebt voor wat écht belangrijk is. 

Het verhaal van Marga heeft alles te maken met onthechten. Ze vertelde steeds weer dingen te verliezen. Dit maakte haar onzeker en angstig, en na de zoveelste teleurstelling vond ze het tijd om hulp te zoeken.

Wanneer een kind de rol van redder op zich neemt, kan dit grote en vaak schadelijke gevolgen hebben voor zijn of haar emotionele en psychologische ontwikkeling. Deze dynamiek ontstaat meestal in gezinnen waar één of beide ouders niet in staat zijn om hun ouderlijke rol volledig te vervullen vanwege factoren zoals psychische problemen, verslaving, of andere vormen van emotionele of fysieke afwezigheid.

In deze aflevering het verhaal van de 24 jarige Tom, die zijn vader al op jonge leeftijd verloor. Zijn moeder heeft dit niet kunnen verwerken. Tom heeft zijn moeder zien veranderen van een sterke vrouw naar een depressieve aan alcohol verslaafde vrouw voor wie het leven te zwaar was.

Wanneer het stormt in je hoofd en je gedachten maar niet stil lijken te willen worden, voelt het alsof je gevangen zit in een draaikolk van je eigen denken. De gedachten blijven komen, als golven die elkaar in rap tempo opvolgen, zonder pauze of rust. Het is alsof je de controle verliest over wat er in je hoofd gebeurt. Je probeert de stroom van gedachten tegen te houden, maar hoe harder je dat probeert, hoe sterker ze lijken te worden.

De opvoeding die je hebt gehad speelt een belangrijke rol in hoe je leert omgaan met emoties. Vanaf jonge leeftijd observeer je je ouders of verzorgers en leer je van hun emotionele reacties en gedrag. Als je ouders bijvoorbeeld openlijk praten over hun gevoelens en gezond omgaan met emoties, neem je deze vaardigheden vaak over. Dit helpt je later om je eigen emoties beter te begrijpen en te reguleren.

Hoe bewust ben jij en wat houdt bewust zijn voor jou in? Wie ben jij en wat houdt jezelf zijn voor jou in? Allemaal vragen die regelmatig gesteld worden in de gesprekken met cliënten. 

Wij mensen hebben een natuurlijke drang om te ontdekken wie we zelf zijn. Deze behoefte komt voort uit ons zelfbewustzijn en de zoektocht naar identiteit. Vanaf jonge leeftijd beginnen we onszelf vragen te stellen over wie we zijn en wat ons uniek maakt. Dit zelfbewustzijn zorgt ervoor dat we constant opzoek zijn naar betekenis en onze plaats in de wereld willen begrijpen, het zorg ook voor een behoefte om betekenis en richting in ons leven te vinden. 

“Geloof jij in de liefde?” Die vraag stelde Sophie mij in een gesprek die we hadden over liefde en toekomst.

Sophie geloofde sterk dat ze de liefde nodig had, een partner nodig had, om verder te kunnen met haar eigen toekomst. Dit maakte haar, bij tijd en wijle, behoorlijk wanhopig. Het leek of ze steeds weer de verkeerde relaties aantrok en daarmee de ene teleurstelling na de andere.

In veel van de verhalen die ik hoor in de praktijk, speelt een gebrek aan zelfliefde en bewustzijn. Zelfliefde blijkt nog veel te vaak een lastig en ongemakkelijk onderwerp. Het hebben over houden van is prima zolang het maar niet over onszelf gaat.

Als ik, in gesprekken, de vraag stel, ‘hou je ook van jezelf?’ Levert dat meer dan eens een verbaasde en ongemakkelijke houding op. Houden van jezelf wordt soms gezien als egoïsme en jezelf op nummer één zetten omdat je van jezelf houdt, is gek. Sowieso jezelf op nummer één zetten is in veel gesprekken een struikelblok.

Zelfrespect is jezelf liefhebben en ervoor zorgen dat anderen dat ook doen. Deze zin heb ik regelmatig voorbij zien komen en hij klopt, toch mis ik iets. Zelfliefde, wanneer je niet van jezelf houdt kun je jezelf dan respecteren? En ervoor zorgen dat anderen dat ook doen?

In deze aflevering het verhaal van Nick. Wie hij was en wat voor hem het leven de moeite waard maakte wist hij niet. Net zo min als hij wist hoe hij van zichzelf moest houden. Want hoe doe je dat wanneer je opgroeit met het gevoel dat er niet van je gehouden wordt.