Sociale Kwesties

De druk op mantelzorgers neemt toe, terwijl we ze meer dan ooit nodig hebben. Steeds meer mensen combineren de zorg voor een naaste met werk, een gezin of andere verantwoordelijkheden, waardoor het risico op overbelasting groeit. In deze aflevering van de podcast Sociale Kwesties spreken we met ervaringsdeskundige Ivonne Berkers (Movisie), projectleider Tara Knegt (Movisie) en beleidsadviseur Chantal Bos Zijdel (gemeente Houten) over mantelzorgondersteuning. Waarom herkennen veel mensen zichzelf niet als mantelzorger? Welke ondersteuning helpt hen verder? En wat kunnen gemeenten doen om mantelzorgers eerder en beter te ondersteunen?

Meer lezen?

• 
  
• Lees de rapporten van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) over de staat van mantelzorg: Mantelzorg in beweging. Kerncijfers en trends, 2014-2024
  
• Lees de beleidsaanbevelingen van het SCP over hoe je mantelzorgers kunt versterken in onze samenleving: Mantelzorgers versterken met het oog op de toekomst.
  
• Luistertip: Ook jongeren kunnen mantelzorger zijn. Wil je meer weten over jonge mantelzorgers? Luister dan naar de podcast Jonge mantelzorgers van Echte Oogappels.
  
• Bekijk de website van het logeerhuis Ons Dorpje Overeind waar mantelzorgers en de personen voor wie zij zorgen gebruik kunnen maken van respijtzorg.
  

Nederland is een van de meest gedigitaliseerde landen van Europa. Van de belastingaangifte tot zorgafspraken: bijna alles gaat online. Dat maakt ons leven sneller, makkelijker en efficiënter. Maar wat als die digitale wereld niet voor jou is ingericht? In deze aflevering van de podcast Sociale Kwesties spreken we met onderzoeker Alexander Smit (RUG) en sociaal werker Meredith van Akkeren over digitale inclusie. Wat betekent dat eigenlijk, digitale inclusie? Is dit wel wenselijk voor iedereen? En wat kunnen we doen om de digitale kloof kleiner te maken? 

Lees het proefschrift The digital maze: digital inclusion and exclusion in the everyday lives of low-literate Dutch adults  

Ga naar www.basisvaardigheden.nl voor meer informatie over (digitale) basisvaardigheden, de samenhang tussen verschillende vraagstukken, en wat je als gemeente, professional of vrijwilligers kunt doen. 

Lees meer over de link tussen gebrek aan taal en mentale gezondheid bij doven en slechthorende mensen: https://ggmd.nl/nieuws-en-artikelen/gebrek-aan-taal-laat-littekens-na/  

Lees meer over het actieplan Kom ook in actie: Digitaal Sociaal Werk(t)! 

Eenzaamheid ontstaat niet alleen door persoonlijke omstandigheden, maar hangt ook samen met maatschappelijke factoren en onze fysieke omgeving. Hoe onze buurten eruitzien bepaalt bijvoorbeeld voor een deel wanneer en hoe vaak we elkaar ontmoeten. In deze aflevering bespreken Cynthia Friebel (Movisie), Martin Chaigneau (Gemeente Utrecht) en Maaike van der Linden (De Groene Kans) hoe gemeenten en bewoners samen eenzaamheid kunnen aanpakken, of liever nog voorkomen. Van slimme buurtontwikkeling en ontmoetingsplekken tot informele initiatieven rond voedselverspilling: de rode draad is dat verbinding ontstaat wanneer er ruimte is voor spontaan en betekenisvol contact.

Meer lezen?

Gemeenten en organisaties werken steeds vaker samen met ervaringsdeskundigen. Een positieve ontwikkeling, maar hoe zorg je ervoor dat die samenwerking echt goed verloopt?

In deze aflevering gaan we hierover in gesprek met Jeroen de Haan - Rißmann (senior ervaringsdeskundige bij Movisie) en Krista van Mourik (senior projectleider bij Movisie). 

Daarnaast spreken we met Katie Jayne Eppenhof, ervaringsdeskundige en jongerenwerker bij R-Newt. Zij vertelt hoe ervaringsdeskundigheid daar een plek heeft gekregen in de praktijk. Waar liepen ze tegenaan? En wat bleek juist goed te werken?

Verder lezen?

Sociale Kwesties is deze aflevering te gast bij het symposium van het Historisch Centrum Sociaal Werk. Presentatoren Madelief Timmers en Marcel Ham spreken daar met historicus James Kennedy, hoogleraar moderne geschiedenis aan de Universiteit Utrecht. Voor hem staat het belang van de geschiedenis voor sociaal werkers buiten kijf.

Meer informatie lees je op Historisch Centrum Sociaal Werk: HCSW/UvH symposium: Historisch bewustzijn: kompas voor sociaal werk - Historisch Centrum Sociaal Werk

Klimaatrechtvaardigheid is een sociale opgave. Dat is bepaald geen vanzelfsprekendheid in een wereld waar technologische oplossingen ‘duurzaamheid’ regeren. Dat wordt duidelijk in de 7e aflevering van de podcast Sociale Kwesties. ‘Misschien moeten we eerst eens kijken naar wat mensen zelf zeggen dat ze nodig hebben.’ Hierover gaan we in gesprek met Shivant Jhagroe, Mina El Kadiri en Naomi van Stapele.

Mensen voelen zich steeds vaker niet gezien of gehoord door overheid en instituties. Kan democratisch professionalisme een brug slaan? Dus, publieke professionals die taken, kennis en macht delen?
In deze podcast-aflevering van Sociale Kwesties vertellen Marianne de Koning van de Rotterdamse Verbindingskamer en Marcel Ham van Movisie erover.

Het vertrouwen in de overheid en in elkaar staat onder druk. Hoe komt dat en wat zijn de effecten daarvan? In aflevering 5 van de podcast gaan Steinmetz en Timmers naar Arnhem. Daar spreken zij met Movisie-expert Daan de Bruijn, jongerenwerker Vasilis Zachos en jongere Nedzmija. Samen onderzoeken zij hoe nabijheid en erkenning kunnen bijdragen aan meer vertrouwen. Wat is daarvoor nodig? En wat kunnen we leren van wat werkt in de wijk Presikhaaf in Arnhem?

Lees hier meer over Karavaan van Aan- en Afgehaakt Nederland: Horizontaal en verticaal vertrouwen in Nederland | Movisie

Lees hier meer over The Citizens – Academie Arnhem-Oost

Meer weten over Presikhaaf University? Check de website: Home - Presikhaaf University

Tien jaar geleden kregen gemeenten een grote verantwoordelijkheid erbij. Het Rijk droeg de taken voor jeugdzorg, werk en inkomen en de zorg voor langdurig zieken en ouderen aan hen over. Met de belofte dat de ondersteuning daardoor dichterbij zou zijn: laagdrempelig, met betere afstemming en meer regie voor de inwoner. Waar staan we nu, in 2025? Daarover gaat aflevering 4 van Sociale Kwesties, de podcast van Movisie. 

 
In aflevering 4 bespreken Steinmetz en Timmers waar de decentralisaties naartoe geleid hebben.

Hoe gaat het met de toegang tot ondersteuning en zorg? En wat kunnen gemeenten doen om die beloftes alsnog waar te maken? 

Shownotes:

De arbeidsmarkt is krap, maar nog altijd vinden te veel mensen geen plek. In Sociale Kwesties: Routes naar werk kijken we vooruit naar de Participatiewet 2026. Kan die wet eindelijk zorgen dat ook wie extra steun nodig heeft, ‘passend’ werk vindt? 

We duiken in de Amsterdamse BuurtBanen: tijdelijke banen waarmee bewoners hun wijk versterken én aan hun toekomst bouwen. Met verhalen van buurtwerker Mohamed Zouini, Phlip Korthals Altes (BuurtBanen), projectleider Berend de Groote (gemeente Amsterdam) en Movisie-expert Marjet van Houten over wat er werkt, en wat beter kan. 

Meer lezen?