โรคไหม้ข้าวเป็นศัตรูสำคัญของชาวนาที่ปลูกข้าว โดยเฉพาะในไต้หวัน โรคนี้เกิดจากเชื้อราที่ทำให้ใบและรวงข้าวเกิดจุดด่างและลดผลผลิตลงอย่างมาก ข้าวสายพันธุ์คุณภาพสูงอย่าง “เถาหยวน หมายเลข 3” ซึ่งมีชื่อเสียงด้านความนุ่มและกลิ่นหอมอ่อนคล้ายเผือก กลับมีจุดอ่อนสำคัญ คือ ไม่ทนต่อโรคไหม้ข้าว ทำให้เกิดความเสียหายรุนแรงในฤดูปลูก โดยเฉพาะในช่วงที่มีอากาศร้อนชื้นหลังฝนตก ซึ่งเป็นปัจจัยที่เอื้อต่อการระบาดของโรคนี้

ข้าวพันธุ์เถาหยวน หมายเลข 7 ภาพซ้ายเป็นข้าวเปลือก ภาพขวาเป็นข้าวข้าว

   เจี่ยนเจินอิ้ว(簡禎佑)  ผู้ช่วยวิจัยจากสถานีวิจัยฯ กล่าวว่า การเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศที่เพิ่มความชื้นและอุณหภูมิในฤดูปลูกแรก ยิ่งเร่งการระบาดของโรคไหม้ข้าว การพัฒนาสายพันธุ์ที่ต้านทานโรคจึงเป็นหัวใจสำคัญในการช่วยชาวนาเผชิญกับความท้าทายดังกล่าว โดยเฉพาะในยุคที่การปลูกข้าวแบบดั้งเดิมและแบบออร์แกนิกต้องเผชิญกับข้อจำกัดในการป้องกันโรค ทั้งในด้านการใช้สารเคมีและวัสดุชีวภาพ

ข้าวเถาหยวน หมายเลข 7 (ซ้าย ) รวงสวย ข้าวเถาหยวน หมายเลข 3 เป็นโรคไหม้ข้าว

   เพื่อลดความเสี่ยงจากการสืบทอดข้อเสียของข้าวเถาหยวน หมายเลข 3 นักวิจัยจึงใช้เทคนิคเครื่องหมายโมเลกุล (Molecular Marker) ในการคัดเลือกพันธุ์ เทคนิคนี้ช่วยตรวจสอบยีนต้านทานโรค เช่น ยีน Pita-2 ที่มีประสิทธิภาพในการต้านทานโรคไหม้ข้าวในพื้นที่ภาคเหนือของไต้หวัน เทคนิคดังกล่าวไม่เกี่ยวข้องกับการดัดแปลงพันธุกรรม (GMO) แต่ช่วยเร่งกระบวนการคัดเลือกพันธุ์ให้แม่นยำยิ่งขึ้น

ข้าวเถาหยวน หมายเลข 7 ปลูกแบบออร์แกนิกที่เขตซินอู