Wiek Azji

Planowana na 21-23 października wizyta premiera Donalda Tuska w Indiach to kolejny etap zacieśniania relacji między Polską a jednym z najważniejszych gospodarczo i politycznie państw Azji. Czy intensyfikacja kontaktów dyplomatycznych przełoży się na wzrost wymiany handlowej i inwestycji, jakie możliwości otwierają się przed polskimi przedsiębiorstwami oraz jak rozumieć politykę New Delhi wobec Rosji i zakupy rosyjskiej ropy? O gospodarczym i geopolitycznym znaczeniu Indii porozmawiają Tomasz Łukaszuk, były ambasador RP w tym kraju, dr Patryk Kugiel z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych oraz prof. Konrad Trzonkowski, główny ekonomista Związku Przedsiębiorców i Pracodawców.

Indie są najludniejszym państwem świata i jedną z najszybciej rozwijających się dużych gospodarek, a ich rosnące znaczenie coraz wyraźniej zmienia układ sił w światowej polityce. W obliczu rywalizacji Stanów Zjednoczonych i Chin New Delhi buduje własną pozycję gospodarczą i strategiczną, starając się zachować niezależność od największych mocarstw. Czy Indie mają szansę stać się trzecią potęgą świata i jakie przeszkody stoją na drodze do tego celu? O tym opowie dr hab. Adam Burakowski, profesor Instytutu Studiów Politycznych PAN, były ambasador RP w Indiach i autor książki "Trzecia potęga świata? Czy Indie staną się światowym supermocarstwem".

Chiny deklarują "pokojowy rozwój", jednocześnie wzmacniając współpracę wojskową w regionie i coraz mocniej rywalizując gospodarczo z Europą. W "Wieku Azji" także o relacjach Wietnamu z Koreą Północną oraz napięciu dyplomatycznym między Seulem i Kijowem. O zmieniającym się układzie sił w Azji rozmawiają Łukasz Kobierski z Instytutu Nowej Europy i dr Michał Zaręba z Ośrodka Spraw Azjatyckich Uniwersytetu Łódzkiego.

Wizyta Xi Jinpinga w Waszyngtonie przyniosła czerwone dywany, osobiste powitanie przez Donalda Trumpa i deklaracje o potrzebie stabilizacji wzajemnych relacji. Za dyplomatyczną oprawą pozostaje jednak strategiczna rywalizacja dwóch mocarstw - od handlu i nowych technologii po Tajwan i prawa człowieka. Co spotkanie przywódców mówi o obecnym stanie stosunków amerykańsko-chińskich i gdzie przebiegają granice możliwego porozumienia? Tomasz Sajewicz porozmawia o tym z dr Justyną Szczudlik z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych oraz Marcinem Jerzewskim, szefem European Values Center for Security Policy. Drugim tematem audycji jest Nepal, który na forum ONZ domaga się sprawiedliwości klimatycznej i rekompensat za straty ponoszone wskutek zmiany klimatu. Premier Balendra "Balen" Shah przekonuje, że państwa w niewielkim stopniu odpowiedzialne za globalne emisje nie powinny same ponosić kosztów katastrof klimatycznych.

Współczesna historia Libanu to historia konfliktów etnicznych i regionalnych, które nie pozwalają temu państwu rozwinąć skrzydeł. Jak w warunkach kolejnych kryzysów i napięć wygląda codzienne życie w Bejrucie i poza stolicą? Tomasz Sajewicz rozmawia w Libanie z Wojtkiem Wilkiem z Polskiego Centrum Pomocy Międzynarodowej, Aleksandrą Bukowską-McCabe, ambasador RP w Libanie, oraz Wojciechem Zajączkowskim, podsekretarzem stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych.

Chiny coraz wyraźniej próbują budować pozycję lidera Globalnego Południa, wykorzystując takie formaty jak BRICS i Szanghajska Organizacja Współpracy. Jednocześnie domyka się historia demokratycznego Hongkongu, gdzie represje obejmują także osoby upamiętniające ofiary Tiananmen. W “Wieku Azji” Tomasz Sajewicz rozmawia o rosnących ambicjach Pekinu z prof. Dominikiem Mierzejewskim i dr. Michałem Boguszem. Zaglądamy także do Kirgistanu, gdzie odbyły się Światowe Igrzyska Nomadów, a także do Nepalu, żeby sprawdzić jak obecnie wygląda sytuacja po niedawnej tragicznej w skutkach powodzi.

Dwanaście dni po potężnej powodzi błyskawicznej Nepal wciąż mierzy się ze skutkami kataklizmu. Tomasz Sajewicz dotarł na tereny popowodziowe i rozmawiał z ludźmi, którzy przeżyli dramatyczne chwile podczas żywiołu i akcji ratunkowej. Dyrektor szkoły w miejscowości Trishuli Narendra Dawadi opowiada jak uratował od śmierci prawie 1000 osób. Sanjay Sah, który pod ziemią spędził 10 dni opowie jak pamięta ostatnie chwile przed kataklizmem. Krishna Poudel po raz pierwszy od tragedi podzieli się zaś historią, jak już po powodzi - udało mu się dodzwonić do brata zasypanego w tunelu hydroelektrowni. To opowieści o Cudach w Krainie Kataklizmów. Dr Patryk Kugiel z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych wyjaśni zaś dlaczego w Nepalu jest tak wiele hydroelektrowni i dlaczego władze Nepalu uważają, że należą im się od świata reparacje a nie pomoc humanitarna.

Katastrofalna powódź błyskawiczna, która nawiedziła pogranicze Nepalu i Tybetu, pochłonęła setki ofiar i pozostawiła tysiące rodzin w oczekiwaniu na informacje o zaginionych. Akcję ratunkową utrudniają zniszczona infrastruktura, trudny górski teren, pogarszająca się pogoda i zagrożenie kolejnymi osunięciami ziemi. Tomasz Sajewicz z Katmandu przedstawia sytuację w Nepalu po jednej z najtragiczniejszych katastrof naturalnych ostatnich lat.

Czy niewinne pamiątki z wakacji w Azji, mogą postawić nas w złym świetle? Nawet jeśli nie są to dzieła sztuki, czy przedmioty, których nie wolno transportować przez granicę bez specjalnych pozwoleń? W wielu krajach Azji coraz głośniejsze są debaty o tym jak rozliczyć złą kolonialną przeszłość i jej relikty. Te mogą znaleźć się także w z pozoru niewinnych pamiątkach z wakacji w Azji. W Państwowym Muzeum Etnograficznym w Warszawie Liuxiang Wang opowiada o najciekawszych artefaktach w zbiorach muzeum. Część z nich kryje jednak mroczną przeszłość, której współczesne muzealnictwo stara się stawić czoła.

Końcówka lat 90. to czas, gdy Tybet na dobre wkroczył do kultury popularnej. Dla wielu był mityczną krainą ludzi miłujących wolność, żyjących u stóp Himalajów, niemal najbliżej nieba. Równocześnie chińskie władze prowadziły - i nadal prowadzą - politykę zmierzającą do kulturowej homogenizacji tego regionu. Dziś przed chińskimi ambasadami rzadko odbywają się protesty w obronie Tybetu, choć dramat jego mieszkańców nie dobiegł końca. Na początku lipca przed siedzibą ONZ w Nowym Jorku doszło do samospalenia Tybetańczyka, który w ten desperacki sposób chciał zwrócić uwagę świata na los swojego narodu. O zmianach zachodzących w Tybecie, polityce władz Chin i dramatycznych protestach Tybetańczyków opowiada Emilia Sułek, tybetolożka.