Сегодня в Латвийском кардиологическом центре при Клинической университетской больнице имени Паула Страдиня открылся международный конгресс Baltic Summer 2025, где ведущие кардиологи, фармацевты и представители пациентских организаций обсуждают вызовы, стоящие перед системой профилактики сердечно-сосудистых заболеваний. Между тем, свежие данные опроса показывают: лишь половина латвийцев готова изменить свой образ жизни даже при первых признаках заболеваний сердца и сосудов. Ситуацию прокомментировал руководитель Латвийского центра кардиологии Андрейс Эрглис. Его мнение прозвучало в передаче “Домская площадь” на Латвийском радио 4.

Новости и актуальные темы для в утренней передаче “Домская площадь” на Латвийском радио 4.

У чэрвеньскай перадачы адзначым наступныя тэмы: кніга пра народныя спевы беларускіх старавераў, традыцыйнае майскае свята ў Рэзэкне, чэрвеньскія фестывалі ў Польшчы, Дні беларускай культуры ў Даўгаўпілсе і новая ініцыятыва ў беларускай дыяспары – Узнагарода года “Ліхтары”.

Напрыканцы мая ў Даўгаўпілсе і Рызе адбылася прэзентацыя кнігі Вольгі Барышнікавай пад назвай “І даўней так пелі. Музычны фальклор старавераў паўночна-заходняй Беларусі”. Даследчыца збірала песні ў экспедыцыях па прымяжовых вёсках Віцебшчыны. Кніга выдадзена ў Лондане.

{module widgetid="4" id="media" action="galleryitem" galleryid="1500" layoutid="49" layout="singlegallery" static=""}

Пра работу і планы размаўляем з Вольгай Барышнікавай, беларускім этнамузыколагам, выкладчыцай традыцыйнага спеву, музыкай, лаўрэатам міжнародных конкурсаў, якая зараз жыве ў Польшчы.

Традыцыйна напрыканцы мая Рэзэкненскае беларускае таварыства “Сузор’е”  ладзіць канцэрт, на які запрашае сяброў. Падрабязнасці – у заснавальніцы традыцыі Людмілы Стэц.

{module widgetid="50" id="media" action="singlepic" imgid="413262" layoutid="0" layout="" static=""}

Напачатку чэрвеня два творчых калектывы Цэнтра беларускай культуры Дома адзінства з Даўгаўпілса выступілі на беларускіх фестывалях у Польшчы.

{module widgetid="50" id="media" action="singlepic" imgid="413263" layoutid="0" layout="" static=""}

Першы канцэрт адбыўся на Падляшчы, у маляўнічай вёсцы Мацьковічы. Другі - на юбілейным, 40-ым, Свяце беларускай культуры ў Беластоку. Упершыню перад польскімі гледачамі выступалі вакальны ансамбль “Пралескі” і тэатральная студыя “Паўлінка”. Уражаннямі дзеліцца Анастасія Лукашэнак, кіраўніца “Пралесак”.

Традыцыйна ў канцы мая – пачатку чэрвеня ў Даўгаўпілсе адбываюцца Дні беларускай культуры, прымеркаваныя да дня памяці Прападобнай Еўфрасінні Полацкай. Падзей было шмат і разнастайных: набажэнства, выставы, імпрэзы, творчыя вечарыны. Адметнай асаблівасцю стала “Узнагарода года “Ліхтары””. З такой ініцыятывай выступіла Даўгаўпілскае беларускае таварыства “Альтанка”. Галоўная ідэя: культура – гэта святло, якое мы нясём адзін аднаму, таму падзякуем у беларускай дыяспары Латвіі тым, хто ў 2024 годзе свяціў ярчэй. На ўрачыстасці былі ўручаны прызы-статуэткі ліхтаршчыка ў пяці намінацыях: Творчасць, Адкрыццё, Ідэнтычнасць, Праект і Персона.

У намінацыі “Творчасць” узнагароджаны паэт Станіслаў Валодзька – за плённы ўклад у развіццё беларускай літаратуры. На свяце Станіслаў Віктаравіч прачытаў свой новы верш - “Ліхтаршчык”. 

У намінацыі “Адкрыццё” адзначана Дагдская дзіцячая студыя “Аколіца”. Інэса Плесня і Карына Бэйкулэ ў 2024 годзе стварылі гэты творчы калектыў школьнікаў. Адзнака – за захаванне і папулярызацыю беларускай песні.

{module widgetid="50" id="media" action="singlepic" imgid="413264" layoutid="0" layout="" static=""}

У намінацыі “Ідэнтычнасць” узнагароджана Тэатральная студыя “Паўлінка” Цэнтра беларускай культуры Дома адзінства пад кіраўніцтвам Інэсы Казлоўскай – за адраджэнне і папулярызацыю аўтэнтычных беларускіх традыцый. Значнае дасягненне 2024 года – паспяховы агляд “Паўлінкі” на Міжнародны фальклорны фестываль “Балтыка”.

У намінацыі “Праект” адзначана таварыства “Альтанка” – за факсімільнае выданне гістарычных кніг Вольгі і Сяргея Сахаравых.

У намінацыі “Персона” узнагароджана настаўніца Ганна Іванэ – за самаадданую асветніцкую дзейнасць у Рыжскай беларускай асноўнай школе імя Янкі Купалы. У мінулым годзе навучальная установа была зачынена, але захаваліся беларуская мова і літаратура як факультатывы і існуе школьны музей імя Янкі Купалы. Спадарыня Ганна Уладзіславаўна не змагла прыехаць на ўрачыстасць і даслала свой відэазварот.

Арганізатары плануюць зрабіць Узнагароду года “Ліхтары” штогадовай і ўручаць на традыцыйным майскім свяце Дзён беларускай культуры ў Даўгаўпілсе.

Самые важные темы дня и актуальные интервью, взгляд со стороны и комментарии от первоисточников - слушайте каждый день в программе “Подробности”.

Сегодня в выпуске:

Представлены результаты исследования о политических взглядах русскоязычных жителей Латвии.

Минобразования Латвии снова рассматривает возможность отправлять детей в первый класс с 6 лет.

В Риге открылась специализированная больница Латвийского центра микрохирургии.

Сотрудница МИД выиграла в первой инстанции суд по делу о дискриминации.

США в течение 1-2 суток могут вступить в войну с Ираном.

Более 3 млн евро на ремонт 10 улиц: Рижская дума на внеочередном заседании рассмотрела новый инвестиционный проект.

Обо всем этом поговорим в программе Латвийского радио 4 «Подробности» после новостей в 17.00.

В Риге планируется к 2027-му году создать зону с низким уровнем выбросов. Муниципалитет должен выбрать один из трех сценариев. Каждый из них так или иначе предусматривает платный въезд в центр города. Действительно ли эта мера поможет улучшить показатели качества воздуха? Или это просто один из новых способов поборов? Обсуждаем тему с нашими экспертами. В студии “Открытого разговора” - руководитель проектов в сфере планирования транспорта Управления планирования мобильности Департамента городского развития Рижской думы Анджей Степанчук, предcтавитель объединения Pilsēta cilvēkiem Михаил Симвулиди и президент Латвийского автомобильного общества, член Совета безопасности дорожного движения Юрис Звирбулис.

20 и 21 июня в Цесисе уже 11-й раз пройдет фестиваль разговорного жанра LAMPA. На нем заявлено 370 участников, гостей ждут более трех с половиной десятков мероприятий. И это не только разговоры, но и приобретение различных практических навыков, спорт, развлечения. Кроме того, на фестивале можно тест на ВИЧ, гепатит, рак груди и простаты. О других новинках этого года в передаче “Домская площадь” рассказала директор фестиваля и куратор его программы Эгита Прама.

Радиоэкскурсия в рижский Музей фарфора, где проходит выставка "Деколь". Эта старинная и одна из самых популярных техник декорирования фарфора широко используется художниками и сегодня. Экспозиция знакомит публику с работами латвийских художественных студий - наследников традиций Рижской фарфоровой фабрики. Наш гид по выставке - Марика Кайсала. 

Латвийская государственная пограничная охрана запустила кампанию под названием “Один год - и ты пограничник”. О том, кто может стать ее участником, а также о том, с какими вызовами сегодня сталкиваются латвийские пограничники, в интервью программе “Домская площадь” рассказал начальник Государственной пограничной охраны Гунтис Пуятс.