
Sign up to save your podcasts
Or


Bir gün hayatına bakıp kendinle gurur duyuyorsun, başka bir gün aynı hayata bakıp “Ben ne yapıyorum acaba?” diyorsun.
Doğru yerde miyim? Daha fazlasını yapabilir miydim? Ya başka türlü yaşasaydım?
Bu bölümde o bitmeyen “acaba”ların nereden geldiğini; sosyal kıyası, zihnimizde mükemmelleştirdiğimiz alternatif hayatları ve neden bazen sahip olduklarımızı bile yetersiz görmeye başladığımızı konuşuyoruz.
Belki de hayatını sorgulaman, yanlış bir hayat yaşadığının değil, hâlâ kendi hayatının içinde olduğunun göstergesidir.
🎙️ Acaba Yanlış mı Yaşıyorum?
Burası ABARTMA. Ben Deren.
Hayat zor olabilir ama abartmaya gerek yok.
Hayatında değiştirmek istediğin şeyleri sayabilir misin?
Peki hayatında sevdiğin şeyleri?
Hangisini daha hızlı saydın?
Bu bölümde öz farkındalıktan konuşuyoruz. Ama öyle sosyal medyada gördüğümüz, altına sakin müzik koyulmuş motivasyon cümlelerinden değil. Gerçekten kendini tanımaktan, kendine anlattığın hikâyelerden, neden aynı döngüleri yaşadığımızdan ve çoğu zaman neyin bizi mutlu edeceğini neden yanlış tahmin ettiğimizden bahsediyoruz.
Yale Üniversitesi'nin mutluluk üzerine verdiği Science of Well-Being eğitiminden, psikolojideki bazı araştırmalardan ve kendi hayatımızdaki küçük ama önemli farkındalıklardan konuştuğumuz uzun bir bölüm oldu.
Belki de mesele kendini değiştirmek değil.
Belki mesele kendini ilk defa gerçekten görmek.
Ve bölümün sonunda sana küçük bir ödevim var.
Çünkü öz farkındalık bazen cevaplarla değil, doğru sorularla başlıyor.
Burası ABARTMA. Ben Deren.
Hayat zor olabilir ama abartmaya gerek yok.
En son ne zaman kendine sarıldın?
Ama gerçekten soruyorum.
Böyle hızlıca “iyiyim ya” deyip geçtiğin şekilde değil. Gerçekten durup düşündüğün oldu mu?
Bu bölümde;
kendimize neden bu kadar sert davrandığımızı, neden herkesi kendimizden önce koyduğumuzu, “bencillik” sandığımız şeyin bazen aslında kendini korumak olduğunu konuşuyoruz.
Bir başkası için sürekli kendinden vermek ne kadar doğru?
İş, sorumluluklar, insanlar derken hayatın asıl önemli taraflarını mı kaçırıyoruz?
Ve en önemlisi:
Sen kendine nasıl davranıyorsun?
Psikolojide “self-compassion” yani öz-şefkat denilen kavramın neden bu kadar önemli olduğunu, sinir sistemimizin kendimize temas ettiğimizde nasıl değiştiğini ve insanın en çok kendi içindeki sert sesten yorulduğunu konuştuğumuz uzun bir bölüm oldu.
Belki de bazen gerçekten şunu söylemek gerekiyor:
Önce ben.
Çünkü senden kıymetlisi de yok.
Bu hayatın provası yok.
Şu an yaşadığın yaş, sahip olduğun enerji, zaman… bir daha gelmeyecek.
Ve bölümün sonunda cevaplaması çok rahat olmayan bir soru kalıyor:
Sen kendinle yaşamak ister miydin?
Gerçekten mutlu musun…
yoksa sadece idare mi ediyorsun?
Çoğu insan mutsuz olduğunu düşünmez.
Çünkü hayatı kötü değildir.
Ama iyi de değildir.
Ve işte tam burada bir şey olur: alışmak.
Bu bölümde;
mutsuzluğa nasıl alıştığımızı,
neden hiçbir şey yapmadığımızı
ve “idare ediyorum” dediğimiz o tehlikeli alanı konuşuyoruz.
Psikolojide “hedonic adaptation” dediğimiz şey tam olarak burada devreye giriyor.
İnsan, içinde bulunduğu duruma zamanla alışır.
Ve bir süre sonra mutsuz olduğunu bile fark etmez.
Belki de mesele mutsuz olmak değil…
mutsuzluğa alışmak.
Ve belki de en zor soru şu:
Sen gerçekten mutlu musun…
yoksa sadece dayanıyor musun?
Burası ABARTMA.
Hayat zor olabilir ama abartmaya gerek yok.
Hiç düşündün mü…
Gerçekten kendi kararlarını mı veriyorsun, yoksa fark etmeden yönlendiriliyor musun?
Manipülasyon her zaman bağırarak, açık açık yapılmaz.
Bazen bir suskunlukta gizlidir.
Bazen seni suçlu hissettiren bir cümlede.
Bazen de seni “abartıyorsun” diyerek susturan bir tavırda.
Bu bölümde;
manipüle edildiğini nasıl anlayabileceğini,
günlük hayatta en sık karşılaştığımız manipülasyon türlerini
ve fark etmeden nasıl bu döngünün içinde kalabildiğimizi konuşuyoruz.
Belki de ilk defa şunu fark edeceksin:
Sorun sen değilsin.
Ama fark etmezsen… içinde kalmaya devam edeceksin.
Burası ABARTMA.
Hayat zor olabilir ama abartmaya gerek yok.
Hiçbir şey yapmadığın halde seni sevmeyen biri oldu mu?
Ve sonra oturup saatlerce düşündün mü:
“Ben ne yaptım?”
Bu bölümde bunu konuşuyoruz.
Neden bazı insanlar seni sevmez?
Gerçekten yaptığın bir şey mi vardır…
yoksa insanların kendi dünyası mı devreye girer?
Psikolojide “yansıtma”, “kıyas” ve “zihinsel filtreler” gibi kavramlarla
aslında çoğu zaman meselenin sen olmadığını konuşuyoruz.
Ve belki de en rahatsız edici soruya geliyoruz:
Herkes tarafından sevilmek gerçekten mümkün mü…
ve daha önemlisi, gerçekten gerekli mi?
Çünkü bazen herkesin seni sevmesi değil…
senin kendin gibi kalabilmen önemli.
Burası ABARTMA.
Hayat zor olabilir ama abartmaya gerek yok.
Etrafında her şeyi bilen, sürekli şikayet eden, sohbeti hep kendine çeken insanlar var mı?
Bu bölümde hayatımızın neredeyse her alanında karşımıza çıkan bazı insan tiplerini konuşuyoruz. Her şeyi bilen “herbokologlar”, sürekli şikayet edenler, sohbeti tek kişilik gösteriye çevirenler, drama insanları…
Ama asıl soru şu:
Bu insanlar sadece etrafımızda mı var, yoksa bazen biz de o tiplerden biri oluyor olabilir miyiz?
Biraz sarkastik, biraz dürüst ve biraz da rahatsız edici bir bölüm.
Dinlerken aklınıza birileri gelirse… yalnız değilsiniz.
Burası ABARTMA.
Hayat zor olabilir ama abartmaya gerek yok.
İnsan gerçekten değişir mi?
Hayatımızda mutlaka değişmesini beklediğimiz biri vardır.
Belki bir partner, belki bir arkadaş, belki bir aile üyesi…
Belki de kendimiz.
Ama gerçekten değişim mümkün mü?
Psikoloji bize kişiliğin büyük ölçüde stabil olduğunu söyler.
Stoacı felsefe olayların değil, onlara verdiğimiz anlamın bizi etkilediğini söyler.
Viktor Frankl ise uyarıcı ile tepki arasında bir özgürlük alanı olduğunu hatırlatır.
Peki biz ne yapıyoruz?
Bazen birinin değişmesini bekliyoruz.
Bazen de sırf çok emek verdiğimiz için bir ilişkide, bir işte ya da bir hayalde kalmaya devam ediyoruz.
Bu bölümde şu soruların etrafında dolaşıyoruz:
– İnsan gerçekten değişir mi?
– Birinin değişmesini beklemek sabır mı, yoksa oyalanmak mı?
– Ve belki de en rahatsız edici soru:
Biz gerçekten değişmek istiyor muyuz?
Dinlerken muhtemelen aklınıza biri gelecek.
Belki de kendiniz.
Neyi bekliyorsun?
Hazır hissetmeyi mi?
Şartların mükemmel olmasını mı?
Bir işaret gelmesini mi?
Yoksa korkunun azalmasını mı?
Bu bölümde ertelemenin arkasındaki gerçek nedenleri konuşuyoruz.
Tembellik değil. Zaman değil. Bahane değil.
Kaçınma.
Kimlik korkusu.
Belirsizlikten kaçış.
Mükemmeliyetçilik.
Başlamadığın her gün aslında bir seçim yapıyorsun.
Ve zaman, sen hazır olana kadar beklemiyor.
Belki mesele motivasyon değildir.
Belki mesele, korkuya rağmen küçük bir adım atmaktır.
Burası ABARTMA.
Hayat zor olabilir ama abartmaya gerek yok.
Herkes çok yoğun.
Herkes yorgun.
Herkes yetişemiyor.
Ama gerçekten yoğun muyuz, yoksa zihnimiz hiç kapanmadığı için mi tükeniyoruz?
Bu bölümde:
– Zihinsel yorgunluk nedir?
– Attention residue (dikkat kalıntısı) nasıl çalışır?
– Karar yorgunluğu neden akşamları çöküşe sebep olur?
– Telefonla dinlenmek neden gerçek dinlenme değildir?
– Sürekli üretken olma baskısı bizi nasıl tüketiyor?
Belki sorun yoğunluk değil.
Belki sorun hiç kapanamamak.
Burası ABARTMA.
Hayat zor olabilir ama abartmaya gerek yok.
From the publisher's feed