
Sign up to save your podcasts
Or


Hayatta geç mi kaldın? Başkalarının vitrinini görünce “bu yaştan sonra mı?” demek, toplumun kurduğu sosyal saatten gelir; geç kalmış olmak zorunda değilsin.
Bu bölümde hayatta geç kaldığını düşünen insanların psikolojisini konuşuyoruz: Toplumun kafamıza kurduğu „sosyal saat“, başkalarının vitrinini kendi mutfağımızla karşılaştırma tuzağı, farklı zihinsel becerilerin farklı yaşlarda zirve yaptığını gösteren araştırmalar, altmış yaşında da öğrenmeye devam eden beyin ve en hızlı büyüyen şirketlerin kurucularının ortalama yaşı. Sonunda kendi saatini kurmak için 4 küçük araç var.
„Bu yaştan sonra mı?“ diye ertelediğin bir şeyin en küçük ilk adımını bugün at. 🙂
⏱️ Konular
00:00 Giriş: Herkes Trene Bindi
01:19 Görünmez Saat
02:55 Karşılaştırma Makinesi
04:22 Bu Yaştan Sonra Mı?
06:01 Geç Başlayanlar
07:37 Bu Bir Karakter Kusuru Değil
08:33 Araç 1: Kendi Saatini Çiz
09:30 Araç 2: Dünkü Seninle Karşılaştır
10:24 Araç 3: Beş Yıl Sonra Sorusu
11:25 Araç 4: Taze Başlangıç Anı
12:24 Toparlayalım: 4 Araç
13:17 Kapanış
📚 Bölümde bahsedilen kaynaklar
- Neugarten, Moore ve Lowe (1965), yaş normları / sosyal saat, American Journal of Sociology.
- Festinger (1954), sosyal karşılaştırma kuramı, Human Relations.
- Hartshorne ve Germine (2015), bilişsel becerilerin farklı yaşlarda zirvesi, Psychological Science.
- Boyke ve ark. (2008), yaşlılarda öğrenmeyle beyin yapısı değişimi (jonglörlük), Journal of Neuroscience.
- Azoulay, Jones, Kim ve Miranda (2020), yaş ve yüksek büyümeli girişimcilik, AER: Insights (ABD verisi).
- Dai, Milkman ve Riis (2014), taze başlangıç etkisi, Management Science.
- Not: Ünlü geç başlayan örnekleri „hayatta kalan“ hikâyeleridir; aynı yaşta başlayıp ünlü olmayanları göstermez.
⚠️ Bu bölüm genel bilgi amaçlıdır. Bu his uzun süredir ağır bir umutsuzluğa dönüştüyse ya da hiçbir şeyin değişmeyeceğini düşünüyorsan, bir ruh sağlığı uzmanıyla konuşmanı öneririz.
Bu bölümün seslendirmesi yapay zekâ araçlarıyla üretildi. Konu seçimi, araştırma ve metin bize ait. Bu podcast bilgi ve ilham amaçlıdır; terapi veya tıbbi tavsiye yerine geçmez.
Yolculuğa birlikte, adım adım devam ediyoruz.
İş birlikleri ve iletişim: [email protected]
▶️ YouTube’da görüntülü hâli: https://www.youtube.com/@adimadimyolar
Neden hiçbir işi bitiremiyorsun, bütün gün koşturduğun hâlde? Aynı anda her şeyi yapmak, işleri çoğu zaman yarım bırakır.
Bu bölümde aynı anda her şeyi yapmaya çalışan insanların psikolojisini konuşuyoruz: Beyin gerçekten aynı anda iki iş yapabilir mi, görevler arası geçişin gizli bedeli, „dikkat kalıntısı“, sadece %2,5 oranında görülen „süper görevliler“ ve internette dolaşan „%40“ rakamının aslında nereden geldiği. Sonunda dikkatini daha bütün kullanmak için 5 küçük araç var: tek iş bloğu, park notu, „şu anki tek işim“ kartı, geçiş ritüeli ve akıllı ikililer.
Bugün sadece bir tane 25 dakikalık tek iş bloğu yap. Telefon başka odada. 🙂
⏱️ Konular
00:00 Giriş: Her Şey Yarım
01:02 Beyin Aynı Anda İki İş Yapar mı?
01:50 Geçişin Gizli Bedeli
03:08 Dikkat Kalıntısı
04:03 Süper Görevliler: Yüzde İki Buçuk
05:14 Çok Yapan Ustalaşır mı?
06:06 Peki Neden Yine de Yapıyoruz?
07:20 Bu Bir Karakter Kusuru Değil
08:10 Araç 1: Tek İş Bloğu
09:04 Araç 2: Park Notu
10:05 Araç 3: Şu Anki Tek İşim
10:50 Araç 4: Geçiş Ritüeli
11:38 Araç 5: Akıllı İkili
12:32 Toparlayalım: 5 Araç
13:05 Kapanış
📚 Bölümde bahsedilen kaynaklar
- Rubinstein, Meyer ve Evans (2001), görev değiştirme maliyeti, JEP: Human Perception and Performance.
- Not: „Çoklu görev verimliliğin %40’ını yer“ rakamı bir deney sonucu değil, kaba bir tahmindir.
- Leroy (2009), dikkat kalıntısı, Organizational Behavior and Human Decision Processes.
- Watson ve Strayer (2010), süper görevliler, Psychonomic Bulletin & Review.
- Ophir, Nass ve Wagner (2009), medya çoklu görevcileri, PNAS. Not: Sonraki tekrar çalışmaları karışık sonuçlar verdi.
- Masicampo ve Baumeister (2011), plan yapmak ve yarım kalan hedefler, JPSP.
- Pomodoro tekniği: Francesco Cirillo (pratik yöntem).
⚠️ Bu bölüm genel bilgi amaçlıdır. Dikkatini toplamak hayatın boyunca ve her alanda ciddi ölçüde zor olduysa, bir uzmana danışmanı öneririz. Araç kullanırken telefonla mesajlaşma.
Bu bölümün seslendirmesi yapay zekâ araçlarıyla üretildi. Konu seçimi, araştırma ve metin bize ait. Bu podcast bilgi ve ilham amaçlıdır; terapi veya tıbbi tavsiye yerine geçmez.
Bir sonraki bölümde: Hayatta geç kaldığını düşünen insanların psikolojisi.
İş birlikleri ve iletişim: [email protected]
▶️ YouTube’da görüntülü hâli: https://www.youtube.com/@adimadimyolar
Yemekten sonra kemerini gevşetiyor, ay sonunda „para nereye gitti?“ diye soruyor, dolup taşan dolaplara bakıp nereden başlayacağını bilemiyor musun?
Bu bölümde hayatı sadeleştiren 5 küçük Japon alışkanlığını konuşuyoruz: Hara hachi bu (%80 doymak), Rajio taiso (birkaç dakikalık sabah hareketi), Kakeibo (elle tutulan harcama defteri), Shinrin-yoku (orman banyosu) ve Danshari (eşyayla sadeleşmek). Her birinin bizde de bir karşılığı var: „Sofradan biraz aç kalk“, „Hareket bereket“, „Ayağını yorganına göre uzat“, „Az olsun, öz olsun“. Sonunda da internetteki ünlü ikigai şemasının gerçek hikâyesi var.
Beşinden sana en kolay geleni seç ve sadece bugün bir kez yap. 🙂
⏱️ Konular
00:00 Giriş: Anneannenin Japon Sırları
01:05 Neden Japonya?
01:59 Alışkanlık 1: Hara Hachi Bu
03:43 Alışkanlık 2: Rajio Taiso
05:25 Alışkanlık 3: Kakeibo
07:26 Alışkanlık 4: Shinrin-yoku
09:06 Alışkanlık 5: Danshari
11:07 Mit Kontrolü: İkigai Şeması
12:08 Hepsini Birden Yapma
13:02 Toparlayalım: 5 Alışkanlık ve Kapanış
📚 Bölümde bahsedilen kaynaklar
- Robinson ve ark. (2014), yeme hızı ve enerji alımı, meta-analiz, American Journal of Clinical Nutrition.
- Rajio taiso tarihçesi: Zenkoku Rajio Taisō Renmei (radio-exercises.org), NHK yayını 1928’den beri.
- Kakeibo: Hani Motoko, 1904.
- Shinrin-yoku: Japonya Orman Ajansı, 1982 (Tomohide Akiyama); Park ve ark. (2010), Environmental Health and Preventive Medicine.
- Danshari: Hideko Yamashita; Saxbe ve Repetti (2010), ev ortamı ve kortizol, PSPB (ilişkisel, küçük örneklem).
- İkigai şeması: Andrés Zuzunaga’nın amaç şeması, Marc Winn’in 2014 uyarlaması.
- Not: Orman ve dağınıklık çalışmalarının örneklemleri küçüktür; sonuçlar umut verici ama kesin değildir.
⚠️ Bu bölüm genel bilgi amaçlıdır; beslenme veya tıbbi tavsiye değildir. Yemekle ilişkin hassas bir konuysa ya da sağlık sorunun varsa, beslenme ve egzersiz değişikliklerinden önce bir uzmana danışmanı öneririz.
Bu bölümün seslendirmesi yapay zekâ araçlarıyla üretildi. Konu seçimi, araştırma ve metin bize ait. Bu podcast bilgi ve ilham amaçlıdır; terapi veya tıbbi tavsiye yerine geçmez.
Bir sonraki bölümde: Aynı anda her şeyi yapmaya çalışan insanların psikolojisi.
İş birlikleri ve iletişim: [email protected]
▶️ YouTube’da görüntülü hâli: https://www.youtube.com/@adimadimyolar
Asosyal misin, yoksa evde kalmayı mı seviyorsun? Utangaçlık ile içedönüklük aynı şey değildir; kendi seçtiğin yalnızlık dinlendirebilir.
Bu bölümde evde kalmayı seven insanların psikolojisini konuşuyoruz: utangaçlık ile içedönüklük arasındaki fark, „sosyal pil“ benzetmesi, sosyal olmanın neden birkaç saat sonra herkesi yorduğuna dair bir araştırma, kendi seçtiğin yalnızlığın neden dinlendirdiği ve bizim kültürümüzde (bayram, habersiz misafir, „küs müsün?“) evde kalmanın neden bu kadar zor olduğu. Sonunda hem kendine iyi bakmak hem de ilişkilerini canlı tutmak için 5 küçük araç var.
Bu hafta görmek istediğin bir kişiye küçük, sakin bir buluşma öner. Bir çay, bir yürüyüş. 🙂
⏱️ Konular
00:00 Giriş: Cumartesi Akşamı
01:08 Asosyal mı, İçedönük mü?
02:27 Sosyal Pil
04:20 Ev: Kontrolün Olduğu Yer
05:17 Yalnız Kalmanın Bilimi
06:13 Bizde Evde Kalmak Neden Zor?
07:16 Sessizliğin Güçlü Yanları
08:08 Bu Bir Karakter Kusuru Değil
09:14 Araç 1: Pilini Takip Et
09:48 Araç 2: Küçük Doz Kuralı
10:31 Araç 3: Sonrasına Boşluk Bırak
11:06 Araç 4: Sevdiklerine Açıkla
11:52 Araç 5: Bağı Koparma
12:36 Toparlayalım: 5 Araç
13:09 Kapanış
📚 Bölümde bahsedilen kaynaklar
- Leikas ve Ilmarinen (2017), „Happy now, tired later?“, Journal of Personality.
- Nguyen, Ryan ve Deci (2018), yalnızlık ve duygu düzenleme, Personality and Social Psychology Bulletin.
- Holt-Lunstad, Smith ve Layton (2010), sosyal ilişkiler ve sağlık, PLoS Medicine.
- Jung (1921), Psikolojik Tipler; Susan Cain (2012), Sessiz (Quiet).
- Not: „Sosyal pil“ bilimsel bir ölçü değil, bir benzetmedir. Çalışmaların örneklemleri küçüktür (ör. 48 kişi).
⚠️ Bu bölüm genel bilgi amaçlıdır. Eskiden keyif aldığın şeylerden artık keyif alamıyorsan, kimseyi görmek istemiyorsan ve bu haftalardır sürüyorsa, bir ruh sağlığı uzmanıyla konuşmanı öneririz.
Bu bölümün seslendirmesi yapay zekâ araçlarıyla üretildi. Konu seçimi, araştırma ve metin bize ait. Bu podcast bilgi ve ilham amaçlıdır; terapi veya tıbbi tavsiye yerine geçmez.
Bir sonraki bölümde: Hayatı sadeleştiren 5 Japon alışkanlığı.
İş birlikleri ve iletişim: [email protected]
▶️ YouTube’da görüntülü hâli: https://www.youtube.com/@adimadimyolar
Sevdiğin gömleği giymeden önce, halaya kalkmadan önce, yeni bir şeye başlamadan önce aklına hep aynı soru mu geliyor: Elalem ne der?
Bu bölümde başkalarının ne düşündüğünü neden bu kadar önemsediğimizi (ait olma ihtiyacı), psikolojide „spot ışığı etkisi“, „şeffaflık yanılsaması“ ve „sevilme açığı“ diye bilinen bulguları ve kafandaki o kalabalığın sesini kısmak için 4 küçük aracı konuşuyoruz. Amaç kimseyi umursamamak değil; direksiyonu sana geri vermek.
Bu hafta „ne derler“ diye ertelediğin küçük bir şeyi yap ve kaç kişinin gerçekten fark ettiğini say. 🙂
⏱️ Konular
00:00 Giriş: Elalem Ne Der?
01:10 Elalem Kim?
02:26 Neden Bu Kadar Önemsiyoruz?
03:39 Spot Işığı Etkisi
05:09 İçin Dışından Görünmüyor
06:11 Sandığından Daha Çok Seviliyorsun
06:53 Görünmeyen Bedel
07:40 Bu Bir Karakter Kusuru Değil
08:41 Araç 1: Elalemin Adını Koy
09:33 Araç 2: Bir Yıl Sorusu
10:35 Araç 3: Küçük Bir Cesaret Deneyi
11:37 Araç 4: Soruyu Değiştir
12:34 Toparlayalım: 4 Araç
13:06 Kapanış
📚 Bölümde bahsedilen kaynaklar
- Baumeister ve Leary (1995), ait olma ihtiyacı, Psychological Bulletin.
- Gilovich, Medvec ve Savitsky (2000), spot ışığı etkisi, JPSP.
- Gilovich, Savitsky ve Medvec (1998), şeffaflık yanılsaması, JPSP; Savitsky ve Gilovich (2003), konuşma kaygısı, JESP.
- Savitsky, Epley ve Gilovich (2001), başkalarının bizi ne kadar sert yargıladığına dair tahminler, JPSP.
- Boothby ve ark. (2018), sevilme açığı (liking gap), Psychological Science.
- Gilovich ve Medvec (1995), pişmanlık deneyimi, Psychological Review.
- Not: Deneylerin çoğu ABD’li üniversite öğrencileriyle yapıldı; sonuçlar her kültüre ve duruma birebir aktarılamayabilir.
⚠️ Bu bölüm genel bilgi amaçlıdır. İnsanların içinde olmak sana sürekli yoğun kaygı veriyorsa ya da bu yüzden birçok durumdan kaçınıyorsan, bir ruh sağlığı uzmanıyla konuşmanı öneririz.
Bu bölümün seslendirmesi yapay zekâ araçlarıyla üretildi. Konu seçimi, araştırma ve metin bize ait. Bu podcast bilgi ve ilham amaçlıdır; terapi veya tıbbi tavsiye yerine geçmez.
Bir sonraki bölümde: Evde kalmayı seven insanların psikolojisi.
İş birlikleri ve iletişim: [email protected]
▶️ YouTube’da görüntülü hâli: https://www.youtube.com/@adimadimyolar
Neden bunları kimse öğretmedi? Okulda üçgenleri ve formülleri öğrettiler; bir işin neden hep uzun sürdüğünü veya kötü bir duyguyla ne yapacağımızı değil.
Bu bölümde hayatın kullanım kılavuzundan 10 ders var: spot ışığı etkisi, planlama yanılgısı, duyguya isim vermek, zirve-son kuralı, başkası için harcamak, bir yabancıyla iki cümle, sosyal karşılaştırma, yardım istemek, mutluluğu kovalamak ve 80 yılı aşkın Harvard çalışmasının en net mesajı.
Bugün bu listeden tek bir dersi seç. Mesela birine selamdan fazlası olan bir cümle söyle. 🙂
⏱️ Konular
00:00 Giriş: Kimse Anlatmadı
00:59 Ders 1: Kimse Seni Sandığın Kadar İzlemiyor
02:15 Ders 2: Her Şey Sandığından Uzun Sürer
03:30 Ders 3: Duyguya Bir İsim Ver
04:31 Ders 4: Bir Günü Sonuyla Hatırlarsın
05:40 Ders 5: Parayı Bazen Başkası İçin Harca
07:01 Ders 6: Bir Yabancıyla İki Cümle
08:14 Ders 7: Başkasının Vitrini, Senin Mutfağın
09:24 Ders 8: Yardım İstemek Sandığından Kolay
10:40 Ders 9: Mutluluğu Kovaladıkça Kaçabilir
11:45 Ders 10: Hayatı İlişkiler Taşır
13:05 Toparlayalım: 10 Ders ve Kapanış
📚 Bölümde bahsedilen araştırmalar
- Gilovich, Medvec ve Savitsky (2000), spot ışığı etkisi, Journal of Personality and Social Psychology.
- Buehler, Griffin ve Ross (1994), planlama yanılgısı (tez tahminleri), Journal of Personality and Social Psychology.
- Lieberman ve ark. (2007), "Putting feelings into words", Psychological Science – duyguyu adlandırma.
- Kahneman, Fredrickson, Schreiber ve Redelmeier (1993), soğuk su deneyi / zirve-son kuralı, Psychological Science.
- Dunn, Aknin ve Norton (2008), "Spending money on others promotes happiness", Science.
- Aknin, Dunn, Proulx, Lok ve Norton (2020), "Does spending money on others promote happiness?: A registered replication report", JPSP. (3 deney, N≈7.800; Deney 1 ve 3 destekledi, Deney 2 bulamadı; etki küçük.)
- Epley ve Schroeder (2014), "Mistakenly seeking solitude", Journal of Experimental Psychology: General.
- Festinger (1954), sosyal karşılaştırma kuramı, Human Relations.
- Flynn, F. J. ve Lake (Bohns), V. K. (2008), "If you need help, just ask: Underestimating compliance with direct requests for help", JPSP 95(1), 128–143. (Çalışma 1: tahmin 20,5 kişi, gerçek 10,5 kişi.)
- Mauss, Tamir, Anderson ve Savino (2011), mutluluğa aşırı değer vermek, Emotion.
- Harvard Study of Adult Development (1938'den beri); Waldinger ve Schulz (2023), The Good Life. Not: Bulgular ilişkiseldir (korelasyon), tek başına nedensellik kanıtlamaz.
Bu bölümün seslendirmesi yapay zekâ araçlarıyla üretildi. Konu seçimi, araştırma ve metin bize ait. Bu podcast bilgi ve ilham amaçlıdır; terapi veya tıbbi tavsiye yerine geçmez.
İş birlikleri ve iletişim: [email protected]
▶️ YouTube’da görüntülü hâli: https://www.youtube.com/@adimadimyolar
Telefonu neden elinden bırakamıyorsun, sadece saate bakmak için aldığında bile? Bu sadece irade sorunu değil: cihaz, dikkatini tutmak için çok iyi tasarlanmış.
Bu bölümde telefonun dikkatini nasıl ele geçirdiğini (her yenilemede küçük bir sürpriz, bölünen dikkat, elin otomatik alışkanlığı) ve dikkatini geri kazanmak için bugün başlayabileceğin 5 küçük adımı konuşuyoruz. Telefon düşman değil; amaç dümeni geri almak.
Bu gece telefonu yatak odasının dışında şarj et ve sabah farkı gözle. 🙂
⏱️ Konular
00:00 Giriş: Sadece Saate Bakacaktın
01:00 Bu Bir Bağımlılık mı?
02:02 Sebep 1: Her Yenileme Küçük Bir Sürpriz
03:02 Sebep 2: Dikkat Bölündükçe Kısalıyor
04:23 Sebep 3: Telefon Orada Dururken Bile
05:40 Bu Bir Karakter Kusuru Değil
06:44 Adım 1: Telefona Bir Ev Ver
07:53 Adım 2: Ana Ekranı Sıkıcılaştır
09:11 Adım 3: Sadece İnsanlar Seslensin
10:09 Adım 4: Üç Saniyelik Soru
11:21 Adım 5: Elin ve Aklın Boş Kalabilsin
12:33 Toparlayalım: 3 Sebep, 5 Adım ve Kapanış
📚 Bölümde bahsedilen kaynaklar
- Ferster, C. B. ve Skinner, B. F. (1957), Schedules of Reinforcement – değişken (öngörülemeyen) ödül düzenleri.
- Mark, G. (2023), Attention Span; Mark, G. ve ark. – ekranda tek bir pencerede ortalama ~47 saniye (2016–2020 ölçümleri; 2004'te ~2,5 dakika).
- Leroy, S. (2009), "Why is it so hard to do my work?", Organizational Behavior and Human Decision Processes – dikkat kalıntısı.
- Ward, A. F., Duke, K., Gneezy, A. ve Bos, M. W. (2017), "Brain Drain", Journal of the Association for Consumer Research.
- Ruiz Pardo, A. C. ve Minda, J. P. (2022), "Reexamining the 'brain drain' effect: A replication of Ward et al. (2017)", Acta Psychologica 230. (Ön kayıtlı doğrudan tekrar; etki bulunamadı.)
- Oulasvirta, A. ve ark. (2012), "Habits make smartphone use more pervasive", Personal and Ubiquitous Computing – kısa ve sık kontrol alışkanlıkları.
- Holte, A. J. ve Ferraro, F. R. (2020), "True colors: Grayscale setting reduces screen time in college students", The Social Science Journal. Not: Tek çalışma, öğrenci örneklemi.
- Akıllı telefon bağımlılığı DSM-5-TR ve ICD-11'de ayrı bir tanı olarak yer almıyor (ICD-11'de "oyun oynama bozukluğu" var).
⚠️ Bu bölüm genel bilgi amaçlıdır. Telefon kullanımın uykunu, işini ya da ilişkilerini ciddi şekilde etkiliyorsa ve kendi denemelerin sonuç vermiyorsa bir uzmana danışmanı öneririz.
Bu bölümün seslendirmesi yapay zekâ araçlarıyla üretildi. Konu seçimi, araştırma ve metin bize ait. Bu podcast bilgi ve ilham amaçlıdır; terapi veya tıbbi tavsiye yerine geçmez.
İş birlikleri ve iletişim: [email protected]
▶️ YouTube’da görüntülü hâli: https://www.youtube.com/@adimadimyolar
Neden motivasyonun yok ve iş bir türlü başlamıyor? Zor işlerde sıra çoğu zaman tersinedir: önce küçük bir hareket, sonra istek.
Bu bölümde motivasyonun neden eylemden sonra geldiğini, başlamanın neden bu kadar zor olduğunu, "2 dakika kuralının" iki farklı versiyonunu ve onu bugün uygulamak için 5 somut adımı konuşuyoruz. Ayrıca bu yöntemin sınırını da açıkça anlatıyoruz.
Bugün tek bir iş seç, 2 dakikalık zamanlayıcı kur ve sadece ilk hareketi yap. 🙂
⏱️ Konular
00:00 Giriş: Motivasyonu Bekliyorsun
00:57 Motivasyon Yanılgısı
02:27 Başlamak Neden Bu Kadar Zor?
03:43 Bu Bir Karakter Kusuru Değil
04:35 2 Dakika Kuralı: İki Farklı Versiyon
05:48 Neden İşe Yarayabilir?
07:01 Adım 1: İşin 2 Dakikalık Kapısını Bul
07:55 Adım 2: Durma İznini Gerçekten Ver
08:42 Adım 3: Başlangıcı Önceden Hazırla
09:50 Adım 4: Zamanlayıcıyı Kur, Tek Cümleyi Söyle
10:45 Adım 5: Sonucu Değil, Başlamayı Say
11:49 Bu Kuralın Sınırı
12:34 Toparlayalım: 5 Adım ve Kapanış
📚 Bölümde bahsedilen kaynaklar
- "2 dakika kuralı" bir araştırma sonucu değil, verimlilik literatüründen bir pratik kuraldır: David Allen, Getting Things Done (2001) – iki dakikadan kısa işleri hemen yap; James Clear, Atomic Habits (2018) – yeni bir alışkanlığın iki dakikalık versiyonuyla başla.
- Davranışsal aktivasyon: Jacobson ve ark. (1996), Journal of Consulting and Clinical Psychology; Martell, Addis ve Jacobson (2001). Not: Klinik bir yaklaşımdır; bu bölüm tedavi yerine geçmez.
- Ovsiankina, M. (1928), yarıda kesilen işlere geri dönme eğilimi, Psychologische Forschung.
- Ghibellini, R. ve Meier, B. (2025), "Interruption, recall and resumption: a meta-analysis of the Zeigarnik and Ovsiankina effects", Humanities and Social Sciences Communications. (Geri dönme eğilimi tutarlı; Zeigarnik hafıza avantajı bulunamadı.)
- Lally, P. ve ark. (2010), "How are habits formed", European Journal of Social Psychology – otomatikleşme tipik olarak ~66 gün, kişiden kişiye 18–254 gün.
- Hemingway, E. (1935), "Monologue to the Maestro", Esquire – yazmayı devamını bildiğin yerde bırakma tavsiyesi.
⚠️ Bu bölüm genel bilgi amaçlıdır. Uzun süredir hiçbir şeye başlayacak gücü bulamıyorsan ya da sürekli bir isteksizlik ve yorgunluk yaşıyorsan bir doktora veya ruh sağlığı uzmanına danışmanı öneririz.
Bu bölümün seslendirmesi yapay zekâ araçlarıyla üretildi. Konu seçimi, araştırma ve metin bize ait. Bu podcast bilgi ve ilham amaçlıdır; terapi veya tıbbi tavsiye yerine geçmez.
İş birlikleri ve iletişim: [email protected]
▶️ YouTube’da görüntülü hâli: https://www.youtube.com/@adimadimyolar
İşten sonra akşamın nereye gidiyor? Bu tembellik değil; akşamlar çoğumuz için aynı üç tuzakta kayboluyor.
Bu bölümde akşamları neden kaybettiğimizi (aklında kalan iş, dinlendirmeyen dinlenme, sonu olmayan akış) ve akşamını geri almak için bu akşamdan itibaren deneyebileceğin 5 küçük yolu konuşuyoruz.
Bu akşam sadece ilk 20 dakikayı önceden seç. 🙂
⏱️ Konular
00:00 Giriş: Akşamın Nereye Gitti?
01:03 Akşamın Gerçek Hesabı
02:23 Tuzak 1: İş Kapıda Kalmıyor
03:39 Tuzak 2: Dinlenmek Sandığımız Şey
05:10 Tuzak 3: Akşamın Bitiş Çizgisi Yok
06:13 Bu Bir Karakter Kusuru Değil
07:01 Yol 1: Kapı Eşiği Ritüeli
07:50 Yol 2: Aklındakini Kâğıda Bırak
09:08 Yol 3: İlk Yirmi Dakikayı Önceden Seç
10:22 Yol 4: Ekrana Bir Bitiş Çizgisi Koy
11:23 Yol 5: Boş Akşama Bilerek İzin Ver
12:17 Toparlayalım: 3 Tuzak, 5 Yol
12:55 Kapanış
📚 Bölümde bahsedilen kaynaklar
- TÜİK, Zaman Kullanım Araştırması 2025 (haber bülteni 26.06.2026; 10 yaş ve üstü: televizyon izleyenlerin oranı %88,8; sanal medyada vakit geçirenlerin oranı 2015'te %33,9 → 2025'te %71,7). Önceki uygulamalar: 2006, 2014–2015.
- Sonnentag, S. ve Fritz, C. (2007), Recovery Experience Questionnaire, Journal of Occupational Health Psychology; Sonnentag, S. (2012), psikolojik kopma (psychological detachment), Current Directions in Psychological Science.
- Csikszentmihalyi, M. ve LeFevre, J. (1989), iş ve boş zamanda deneyim örnekleme çalışması, Journal of Personality and Social Psychology.
- Masicampo, E. J. ve Baumeister, R. F. (2011), "Consider it done! Plan making can eliminate the cognitive effects of unfulfilled goals", Journal of Personality and Social Psychology, 101(4). Not: Bağımsız doğrudan tekrar çalışması bulunamadı; bölümde tek ekip sonucu olarak sunuluyor.
- Kroese, F. M. ve ark. (2014), yatmayı erteleme (bedtime procrastination), Frontiers in Psychology.
⚠️ Bu bölüm genel bilgi amaçlıdır. Uzun süredir hiçbir şeyden keyif alamıyorsan ya da içinde sürekli bir boşluk hissediyorsan bir uzmana danışmanı öneririz.
Bu bölümün seslendirmesi yapay zekâ araçlarıyla üretildi. Konu seçimi, araştırma ve metin bize ait. Bu podcast bilgi ve ilham amaçlıdır; terapi veya tıbbi tavsiye yerine geçmez.
İş birlikleri ve iletişim: [email protected]
▶️ YouTube’da görüntülü hâli: https://www.youtube.com/@adimadimyolar
From the publisher's feed