Ahval

Boğaziçi eski rektörü Prof Üstün Ergüder: 'Bu ülkeyi yönetenler kurumsal özerkliğe inanmıyor' by Ahval

Türkiye gündemini Ankara Rüzgârı’nda değerlendiren Zülfikar Doğan, Milli Piyango’nun geleneksel yılbaşı çekilişinde 100 milyon liralık büyük ikramiye ile ilgili tartışmalara değindi. Büyük ikramiyenin isabet ettiği çeyrek biletin birinin satılması, diğer üçünün satılmamış olması nedeniyle 75 milyon liranın Erdoğan’ın başında olduğu Türkiye Varlık Fonu’na devredildiğini kaydeden Doğan şunları söyledi;

“Salgın nedeniyle CHP’li belediyelerce başlatılan sosyal yardımlar ve açılan bağış kampanyalarının valilikler tarafından yasaklanmasının ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından bir bağış kampanyası başlatıldı ve halka hesap numaraları, IBAN numaraları duyurularak bağışta bulunmaları istendi. O zaman da bu çok tartışıldı. Pek çok ülke halkına nakit para desteği, hibede bulunurken, iktidarın aksine halktan para toplamak istemesi belediyelerin yardımlarının engellenmesi, halka sadece kredi ve borçlanma seçeneği sunulması eleştirilere neden olmuştu. Şimdi de yılbaşı ikramiyesinin 75 milyonu Varlık Fonu’na kalınca, tepki alan IBAN vermeye çekindikleri için büyük ikramiyeyi fona çıkarttılar yorumları yapılıyor. Bir yandan da sanatçılar sosyal medya üzerinden Varlık Fonu’na kalan ikramiyenin SMA hastası çocuklar için kullanılması amacıyla kampanya başlattılar. Milli Piyango özelleştirildikten sonra hem oyun ve bilet fiyatları yüzde 100’e varan oranda artırıldı hem de kazanma ihtimali çok azaltıldı. Neredeyse çekilişlerin ve şans oyunlarının büyük bölümünde ikramiyeler ya devrediyor ya da satılmayan biletlere çıkınca şirkete ve Varlık Fonu’na kalıyor. Bu da tepkileri büyütüyor. 2019 yılbaşı çekilişinde de 70 milyon liralık büyük ikramiyeyi kazanan olmayınca idareye devretmişti”

Türban ve Ayasofya tartışmalarının yine siyaset gündeminde öne çıktığını ve Erdoğan’ın bundan dolayı CHP’ye yüklenme fırsatı yakaladığını kaydeden Doğan, 5 üniversiteye yapılan rektör atamalarının ve özellikle Boğaziçi Üniversitesi’ne AKP’den milletvekili adayı olan Melih Bulu’nun atanmasının hem üniversite hem de siyasi partilerde tepkiye yol açtığını dile getirdi.

TBMM’nin bir ay tatile girmesiyle siyasette tansiyonun biraz düşmesinin beklendiğini ifade eden Doğan; “Muhtemelen bu süreçte Erdoğan ve AKP vaat edilen demokratik-ekonomik reform taslakları üzerinde ittifak ortağı MHP ile birlikte çalışacaklar. Çünkü Cumhurbaşkanı meclis açılır açılmaz reform yasalarını meclise sunacaklarını açıklamıştı” dedi.

TÜİK’in 4 Ocak’ta açıklayacağı Aralık ayı ve 2020 yılı enflasyon verilerinin de özellikle, memurlar, emekliler, sözleşmeli çalışanların maaş zamları için kritik önemde olduğuna değinen Doğan, enflasyonun zorladığı ücretli dar gelirli milyonlarca kişinin açıklanacak rakamlar sonrası enflasyon farkı zammı alma umudunda olduğunu vurguladı.

Korona salgını ve aşı konusuna da dikkat çeken Zülfikar Doğan, bu konuda bir kargaşa görüntüsünün ortada olduğunu, henüz aşılama takvimi ve kimlerden başlanacağının açıklanmadığını belirtti.

Ankara Rüzgârı’nı buradan dinleyebilirsiniz.

'Boğaziçi rektörlük ataması akademik ilke ve saygınlığa karşı büyük bir darbedir'-Prof Binnaz Toprak by Ahval

Davutoğlu karanlık dönemlerin gün yüzüne çıkmamış sırlarına hakim. Onun Türkiye'ye konuşmak gibi bir borcu var.

Analysts hopeful Turkey’s opposition will cooperate again, like in local elections

Ekonomi Gündemi’nde Profesör Eser Karakaş ve Güldem Atabay, 2020 yılında ekonomi alanında yaşanan gelişmeleri analiz etti. Karakaş ve Atabay, 2021 yılında hükümetin ekonomi alanında nasıl adımlar atacağını, bütün bunların ekonomik verilere nasıl yansıyacağını değerlendirdi. Ekonomi Gündemi’nde Türkiye'nin en önemli sorunun “kurumsal altyapıdaki çöküş” olduğuna dikkat çekildi.

HDP Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu ve avukat Çiğdem Koç, Konuşa Konuşa'da Gülten Sarı'ya konuk olarak 2020 yılı hak ve hukuk ihlallerini değerlendirdi.

Özellikle 15 Temmuz darbe girişiminin ardından tutuklanan gazeteci-yazar Ahmet Altan, iş insanı ve hak savunucusu Osman Kavala ile HDP eski Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş'ın durumunu değerlendiren Koç, "Demirtaş, Kavala, Altan'ın ortak özelliği, haklı olduklarını bilmeleri. Altan kaya gibi sağlam" ifadelerini kullandı.

Gergerlioğlu, 2020 yılında insanların gözyaşı dökerken beton duvar gibi duran bir devletin varlığı ile karşılaşıldığını söyledi ve, "İktidar zulümde seviye atladı: 'Yaptım kardeşim var mı diyeceğin' noktasına geldi" dedi.

“2020’yi nasıl hatırlayacaksınız?” diye kime sorsalar kuşkusuz tüm yanıtlarda karamsarlık ve belirsizlik hakim olurdu.

Yıl boyu devam eden ve görünen o ki 2021’in belirli bir döneminde de devam edecek olan pandemi, Türkiye’de derinleşen ekonomik kriz, artan cinsiyet eşitsizliği, ekolojik tahribat ve daha birçok şey… Senenin karamsarlığını bir nebze de olsa dağıtan teknolojik gelişmeler ve aşının bulunması ise yüzleri güldürdü. 

Biz de Ahval editörleri olarak 2020’ye bu sene hayatımızın değişmez parçası olan “zoom pencerelerimizden” bir bakış attık. 

Dünyanın farklı farklı ülkelerinden bir araya gelen Ahval editörleri olarak birinci değerlendirme maddemiz elbette Covid-19’du. Editörler olarak, seneye pandeminin damga vurduğu konusunda mutabık kaldık. 

Devamla Ahval editörlerinden Ali Abaday, seneyi şu sözlerle değerlendirdi:

“2020 çok hızlı başladı. Pandemi başlayana kadar en çok konuştuğumuz konu Avusturalya’daki yangındı… Ancak Covid-19 gündemi bize oradaki felaketi unutturdu. Kasım Süleymani’nin öldürülmesi ABD ve İran açısından önemli bir gelişmeydi. Herkes ‘üçüncü dünya savaşı mı başlıyor?’ diye sormaya başlamıştı. Türkiye’de ise ekonomik gelişmelerin ışığında bir de Covid-19 ile karşılaştık. Kısa sürede hepimiz evlerimize tıkıldık. Aslında karmaşık bir yıl oldu 2020. Tabii olumlu şeyler de oldu ama dünya açısından oldukça kaotik bir yıldı…”

Ceren Karlıdağ ise yıla cinsiyet eşitsizliği açısından baktı:

“Pandeminin yoksulluğu derinleştirmesi Türkiye’de büyük bir anksiyete yarattı. Kadın ve LGBTİ+’lar açısından değerlendirecek olursak bu yıl en az 381 kadın öldürüldü. Devletin sırtını sıvazladığı erillik, kadın katillerini cesaretlendirdi, cinsiyet eşitsizliği arttı. Pandemi nedeniyle çıkan af sürecinde bir tane düşünce suçlusu tahliye edilmezken kadınlar açısından daha güvensiz bir yıl oldu. Türkiye’de hiçbir ev güvenli değil ve kadınlar ile çocuklar virüsten korunsa bile şiddetten korunamadı.” 

Ali Aslangül ise 2020’yi şu sözlerle anlattı: 

“2020 bir yıldı ama sanki bir yüzyıl gibi geçti... Kobe Bryant ve kızı helikopter kazasında hayatını kaybetti, Maradona yaşamını yitirdi… Bu yıl ‘efsane’ dediğimiz isimleri de kaybettik aslında. Kötü bir yıl olarak tarihteki yerini alacağı kesin. Ancak teknolojik gelişmeler anlamında ciddi atılımlar oldu. Elon Musk’ın Starlink projesini konuşmuştuk daha önce... Teknolojik atılımlar hız kesmeden devam etti. 2020 yılını ben çok iyi hatırlayacağımı düşünmüyorum, birçok şirket daralmaya gitti, işten çıkarmalar arttı. Dizi ve film açısından da en kısır yıl oldu diyebilirim.” 

Sakıp Yaşar ise yılı şu sözlerle özetledi:

“Bir yazıda okumuştum 2020 bir yıl değil bir dönemdir diyordu yazar. Bizim için de 2020 bir dönem olacak. Türkiye’de Covid-19’a ekstra olarak anti demokratik uygulamalar ve hukuksuzluklar huzursuzluğumuzu derinleştirdi. Temennim kaybettiğimiz neşemizi yeniden kazanabilmemiz.”

Gülten Sarı ise yaşanan büyük felaketlerin yol açabileceği değişim üzerine konuştu:

“Gazetecilere ceza yağdı, AKP’li burjuvazinin ensesi daha da kalınlaştı ama ileride neler göreceğiz? Savaşlar olacak mı olacaksa bunların içeriği nasıl olacak? Doğu yükselecek mi, batı batacak mı? Asıl sorulması gereken soru tüm bunlar bizi nereye götürecek, neler göreceğiz? İnsanın değişimini ve dönüşümü de merak ediyorum. Z kuşağı bize ne getirecek? Beni çok şaşırtacak bir kuşak… Çok otoriter bir nesil de gelebilir, çok özgürlükçü bir nesil de… Bu açıdan ben aslında meraktayım. Nasıl bir dünya bizi bekliyor? Sanki 2020 fragmandı biz 2000’li yılların ilerleyen zamanlarında esas filmi izleyeceğiz gibi geliyor bana…”

Evren Dede ise yılın gazeteciler açısından oldukça yoğun bir yıl olduğunu belirtti:

“Tabii ki Covid-19 birinci sıradaki gündem maddesi ama yılı ‘berbat’ olarak tanımlayabiliriz. ‘Böyle bir virüs yok, aşı yok, bize çip takacaklar’ şeklindeki komplo teorilerine yoğun bir kitlenin inandığını gözlemledim. 2021 yılında da çok fazla bir şey beklemiyorum ama uzay kısmında birçok proje var. Aslında her şe

Koronavirüs salgının damgasını vurduğu 2020 geride kalıyor. 

Yıl bitmeden aşıların aktif hâle getirilmesi geleceğe dair umut verse de, 2021 için toz pembe bir tablo çizmek henüz erken gözüküyor. 

Ülkeler arası ilişkilerde de çalkantılı bir yıl olan 2020’de Moskova-Ankara hattı, en yoğun diplomasi trafiğinin yaşandığı hatlardan biri oldu.

Zaman zaman gerilen ve hatta çatışma noktasına gelen ikili ilişkilerin, ABD’den gelen S-400 yaptırımları ve Joe Biden’ın göreve başlamasının ardından yılda nereye evrileceği merak konusu.

Moskova’dan programında Rusya uzmanı Dr. Kerim Has’la Rusya-Türkiye ilişkilerinde 2020 panoramasını çekerken, gelecek yıl neler beklendiğini konuştuk.

Ahval Türkçe editörü Ergun Babahan, araştırmacı ve siyaset bilimci Yektan Türkyılmaz ile Gidişat’ta 2020 yılını değerlendirmesi yaptı. Türkiye’nin çöküş sürecinde olduğuna dikkat çeken Yektan Türkyılmaz, Millet İttifakı’nın AKP sonrası güçlendirilmiş parlamenter sisteme geçmek için iki yıl öngördüğü restorasyon süreci söylemlerini “tarihi bir fırsatın kaçırılması” olarak değerlendiriyor.

Türkyılmaz “Bu sorunlu ve çok aldatıcı. Türkiye’nin restorasyona zorlanmasının büyük bir bir yanılgı olduğunu, tarihi bir fırsatın kaçırılması olarak düşünüyorum” diyor.