AI en Onderwijs

In april 2025 schreef Michiel Wiegerink, docent generatieve AI bij Avans Hogeschool, met AI in een kwartier een afstudeerplan. Twaalf collega’s beoordeelden het blind en het kwam als beste uit de bus. Anderhalf jaar later is hij terug. Inmiddels schreef hij het boek Meester in AI, volledig met AI. Hij twijfelt ook aan de waarde van vakkennis, sinds ChatGPT foutloos een leeromgeving voor hem bouwde.

Peter Loonen (Metis Onderwijsadvies) praat met Michiel over:

• de groeiende kloof tussen mensen die AI alleen als chat gebruiken en mensen die het echt laten werken

• de risico’s van datalekken en waarom collega’s die experimenteren meer hulp nodig hebben

• toetsing: waarom fraude de verkeerde vraag is, en wat het mondeling, het casustentamen en zelfs de kennistoets kunnen betekenen

• het AI-verantwoordingshoofdstuk dat bijna niemand gebruikt

• AI als versterker: luie mensen worden luier, ambitieuze mensen kunnen veel meer

• de verschuiving van gebruiker naar bouwer en nu naar manager van digitale collega’s

Aan het eind reageert Michiel op stellingen, waaronder “AI maakt goede docenten beter en zwakke docenten overbodig”, en vertelt hij wat hij over anderhalf jaar verwacht.

AI en Onderwijs is een podcast van het Koning Willem I College, Avans Hogeschool en Metis Onderwijsadvies.

3,5 jaar geleden nam Erdinç Saçan (Fontys Hogeschool) de allereerste podcast op over AI in het onderwijs, vlak na de lancering van ChatGPT. In deze aflevering blikt hij terug: welke voorspellingen kwamen uit, wat verraste hem, en waarom vindt hij dat het onderwijs nog steeds te traag verandert? Samen met Thijs Wesselink (Koning Willem I College) en Liza Peeters (Avans Hogeschool) bespreekt hij waarom proces belangrijker is dan product, en waarom hij vindt dat scholen hun curriculum eigenlijk in de prullenbak zouden moeten gooien.

Wat als je kunt oefenen met de lastigste casussen uit de hulpverlening, zonder dat er echte consequenties aan kleven? In deze aflevering spreken we met Henk Spies, lector Mind the Gap, over een AI-aangedreven serious game die professionals en studenten traint in samenwerken rond kwetsbare burgers. Je speelt een casemanager die een ex-gedetineerde moet helpen aan een woning, inkomen en werk, terwijl iedereen om je heen tegendraads is, druk heeft en niet meewerkt. Precies zoals het er in de praktijk aan toegaat. We bespreken hoe ChatGPT wordt ingezet als motor voor realistische personages met wisselend humeur, waarom frustratie een leermoment is, en hoe dit soort gamification de kloof kan dichten tussen kennisoverdracht en echte competentieontwikkeling. Een inspirerende blik op wat AI kan toevoegen aan het beroepsonderwijs.

In deze aflevering verkennen Liza Peeters (Avans Hogeschool) en Peter Loonen (Metis Onderwijsadvies) de stap van experimenteren met Vibe coding naar het professioneel inzetten binnen onderwijsorganisaties. Waar individuele docenten al snel krachtige tools en apps kunnen bouwen, ontstaat de echte uitdaging bij opschaling: hoe zorg je voor veiligheid, beheer, onderwijskundige kwaliteit en inbedding in het IT-landschap?

We bespreken waarom het bouwen zelf steeds eenvoudiger wordt, maar implementatie juist complexer. Het vraagt om nieuwe processen, samenwerking tussen onderwijs, IT en onderwijskundigen, en bewuste keuzes over wat je wél en niet opschaalt.

De kernboodschap: begin klein, experimenteer bewust, en ontwikkel parallel een duurzaam proces om innovaties verantwoord te laten landen.

In deze aflevering duiken Thijs Wesselink en Liza Peeters samen met hun gast Jeroen van Aalst (docent Media & Journalistiek en initiatiefnemer van het AI Lab) in Vibe coding: programmeren zónder programmeerkennis door een AI aan te sturen met heldere instructies.

Binnen 7 minuten een interactieve les maken… zónder te kunnen programmeren?
Vibe coding maakt het mogelijk, maar vraagt wél om scherpe didactiek én databewustzijn.
Wanneer is het een handig hulpmiddel, en wanneer wordt het een risico?
Luister mee en ontdek wat nu al kan (verantwoord én praktisch).

Deze aflevering is ook te bekijken via: https://youtu.be/YziNnmQzlkg

In deze aflevering praten Thijs Wesselink, Peter Loonen en Liza Peeters (terug van verlof!) over de nieuwste ontwikkelingen rond AI in het onderwijs. Ze verkennen de snelle opmars van tools als Copilot, NotebookLM en Vibe Code, en bespreken hun invloed op lesontwerp, toetsing en governance. Wat zijn de kansen, wat zijn de risico’s, en waar staan we nu echt? Een aflevering vol praktijkvoorbeelden, technologische vooruitgang én kritische vragen over de onderwijskundige impact van AI.

In deze aflevering van AI en Onderwijs schuift een bijzondere gast aan: Lobke Loonen, student psychologie aan de Open Universiteit en aanvaller bij FC Utrecht. Samen met Thijs Wesselink en Peter Loonen laat zij zien hoe zij met NotebookLM van Google studeert voor een pittig tentamen Klinische psychologie – en hoe die tool haar hielp naar een voldoende.

We verkennen stap voor stap wat NotebookLM kan: bronnen uploaden, laten omzetten in podcasts en kennisclips, mindmaps, flashcards en quizzen, allemaal op basis van je eigen studiestof. Lobke vertelt hoe dit voor haar met dyslexie drempels verlaagt en studietijd in trein, auto of tijdens het wandelen benutbaar maakt, maar ook waarom leren ondanks alle tools een actief proces blijft.

Tot slot kijken we naar de kansen én de risico’s voor het onderwijs: wat betekent het als studenten massaal met dit soort tools werken, en hoe kunnen docenten NotebookLM gebruiken voor eigen lessen, kennisclips en differentiaties in materiaal? Een praktische aflevering voor iedereen in mbo, hbo en wo die wil begrijpen hoe AI-studietools het leerproces van studenten daadwerkelijk veranderen.

De video van deze aflevering is te zien op Youtube: https://youtu.be/SbWt0fpk3JQ

In deze aflevering van AI en Onderwijs gaan Thijs Wesselink en Peter Loonen in gesprek met Merel Pompe, onderwijskundig adviseur aan de Universiteit van Amsterdam op het thema AI en assessment. Zij schetst hoe de UvA is verschoven van “AI verboden” naar gecontroleerd toestaan, met een eigen UvA AI chatomgeving, persona’s (custom GPT’s) en duidelijke afspraken per faculteit, opleiding en vak.

We onderzoeken wat AI betekent voor toetsing: waarom beoordelen met AI onder de EU AI Act niet is toegestaan, hoe validiteit en betrouwbaarheid onder druk staan bij essays en scripties, en waarom veel opleidingen “terug naar de tekentafel” moeten met leerdoelen, toetsvormen en constructive alignment. Merel deelt concrete voorbeelden zoals de two lane approach (wat toets je strikt op campus, waar mag AI juist wel meedoen?) en het assessmentnetwerk met ambassadeurs binnen de UvA.

Je hoort wat andere onderwijssectoren kunnen leren van deze aanpak, welke rol AI-geletterdheid en privacy spelen, en waar de grootste zorgen nu zitten: tijd, werkdruk en het risico dat studenten studiepunten halen zonder het gewenste beheersingsniveau.

Tijdens de WillemDag, een studiedag van de Willem van Oranje Onderwijsgroep, stond het thema AI centraal.

In deze aflevering spreken Rebecca en Thijs met Jeroen Spek (rector Lyceum Oudehoven), Jan Maarten de Bruin (College van Bestuur Willem van Oranje Onderwijsgroep) en gasten Siri Beerends (cultuursocioloog en onderzoeker) en Jack Esselink (AI-Evangelist).

Ze reflecteren op de betekenis van AI in het onderwijs. Niet alleen de praktische toepassingen komen aan bod, maar juist ook de ethische en filosofische kant van AI. Moeten we AI wel inzetten, en zo ja: hoe dan? En wat betekent dit voor hoe we naar de mens kijken, naar leren en naar onze verantwoordelijkheid als onderwijsinstelling? Een gesprek vol kritische vragen, waardevolle inzichten én concrete reflecties.

In deze aflevering spreken Peter Loonen (Metis Onderwijsadvies) en Thijs Wesselink (Koning Willem I College) met neuropsycholoog en e-learningmaker David Maij (Onderwijs AI / LeerGewoonte), met medewerking van Avans Hogeschool. We verkennen drie vragen:

 1. De pedagogische en didactische opzet van de e-learning AI,

 2. Wat AI-geletterdheid betekent in het onderwijs (kennis, vaardigheden, ethiek en houding),

 3. Worden we slimmer of dommer van AI?

Ga direct naar de E-learning: www.onderwijs-ai.nl/metis 
Je ontvangt 10% korting met de couponcode METIS

Thema’s: regie van de docent, AI als middel (niet het doel), verschil tussen leren en presteren, AI-bestendige toetsing, de kracht van mens + machine bij feedback, en praktisch inzetten van AI voor leerdoelen, differentiatie en werkdrukverlaging. David deelt waarom hij twee e-learnings ontwierp (AI-basis en didactische toepassing) en hoe ze actueel blijven. In de show notes vind je verwijzingen naar de e-learning, het MIT-onderzoek en het Nieuwsuur-item.

- Blog met overzicht meta-analyses invloed AI op leren en kritisch denken: https://onderwijs-ai.nl/blog/kritisch-denken

- Nieuwsuur item met Erik Scherder (vanaf 21.47) en kritiek daarop

- Freeman et al., meta-analyse activerende onderwijs vs hoorcollege: https://www.pnas.org/doi/abs/10.1073/pnas.1319030111

- MIT onderzoek: https://www.media.mit.edu/publications/your-brain-on-chatgpt/