Akademiden Notlar

Yükseköğretim Kurulu 7 Mayıs 2024'de “Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Faaliyetlerinde Üretken Yapay Zekâ (ÜYZ) Kullanımına Dair Etik Rehber” adlı dokümanı hazırladığını ve üniversitelere gönderdiğini duyurdu. Rehberin ÜYZ alanındaki riskleri ve fırsatları anlamaya, değerlendirmeye, risklere karşı önlem almaya katkı sağlamak üzere yükseköğretim kurumlarını bilgilendirmek için hazırlandığı belirtildi.

Akademiden Notların bu bölümünde biz de Yükseköğretimde Üretken Yapay Zekâ Kullanımı ve Etik konusuna odaklanıyoruz. Bu yayında hem YÖK'ün ÜYZ rehberini inceliyoruz hem de alanda yaşanan gelişmeleri sizlerle paylaşıyoruz.

Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Faaliyetlerinde Üretken Yapay Zekâ Kullanımına Dair Etik Rehber: https://www.yok.gov.tr/Documents/2024/yapay-zeka-kullanimina-dair-etik-rehber.pdf

Yayının YouTube Kaydı: https://youtube.com/live/wa5PdQt_NAY

Orçun Madran hakkında: https://madran.net/Yaşar Tonta hakkında: https://yunus.hacettepe.edu.tr/~tonta/

Akademiden Notlar'da son zamanların popüler yapay zekâ kavramlarından İstem Mühendisliği (Prompt Engineering) konusuna odaklanıyoruz. Yayında öncelikle "Prompt" terimi üzerinde duracağız. Türkçe karşılığı olarak kullanılan "İstem" genel yapıyı ifade etmekte ne kadar başarılı, alternatif kullanımlar neler olabilir? Yeterince kapsamlı ve istenenin iyi ifade edildiği sorgu cümlesi ya da cümleleri oluşturmak gerçekten bir mühendislik alanı mı? Önümüzdeki süreçte tam otonom yapay zeka platformları girdiye ihtiyaç duymadan kendilerine görev tanımlayabilecekler mi? Bunun gibi aklımıza takılan birçok soruya cevap bulmaya çalışacağız.Yayının YouTube Kaydı: https://youtube.com/live/3ielSLeA3lc

Orçun Madran - https://madran.net/orcun_madran/

Yaşar Tonta - https://yunus.hacettepe.edu.tr/~tonta

Kütüphane Haftamız Kutlu Olsun! Akademiden Notlar bu bölümde 60. Kütüphane Haftası kapsamında belirlenen temaya odaklanıyor: "Sürdürülebilirlik ve Savunuculuk". Son yıllarda gerçekleştirilen hemen her çalışmanın içinde sürdürülebilirlik yer alıyor. Sürdürülebilirlik neden bu kadar önemli? Karşılaşılan zorluklar neler? Hangi meydan okumalar bizleri beklemekte?

Bu sorulara cevap ararken savunuculuk kavramına da göz atacağız. Etkin bir savunuculuk olmadan sürdürülebilirlik ne kadar mümkün olabilir?

Yayının YouTube Kaydı: https://youtube.com/live/oebZHXW9y7Y

Yaşar Tonta hakkında: http://yunus.hacettepe.edu.tr/~tonta/

Orçun Madran hakkında: http://www.madran.net/

Akademiden Notlar'da bu hafta oku ve yayımla anlaşmaları olarak da bilinen "Dönüştürücü Anlaşmalar" üzerine odaklanıyoruz. Dönüştürücü anlaşmalar, bilimsel dergi yayıncılığının temelini oluşturan iş modelini dönüştüren, ücretli erişime (abonelik) dayalı bir modelden yayıncıların açık erişim yayıncılık hizmetleri için adil bir ücret aldığı bir modele geçiş yapan sözleşmelerdir.

Yayının YouTube Kaydı: https://youtube.com/live/qop9bvp1z_8

Akademiden Notlar'ın bu bölümünde açık eğitime odaklanıyoruz. Tüm dünyada farklı etkinlikler ile kutlanan Açık Eğitim Haftası kapsamında biz de Türkiye'deki ve dünyadaki açık eğitim kaynakları ile ilgili gelişmeleri değerlendireceğiz.Global ölçekte gerçekleştirilen etkinliklere ve detaylı bilgiye aşağıdaki bağlantıdan erişebilirsiniz:https://oeweek.oeglobal.org/

Yayının YouTube Kaydı: https://youtube.com/live/LEcEPekea5s

Akademiden Notların bu bölümünde konumuz "Yapay Zekâ ve Araştırma Değerlendirme". Yapay Zekâ teknolojileri araştırma değerlendirmede ne ölçüde başarılı olabilir, bu konudaki meydan okumalar neler? Akademinin ve bilimin gelişmesinde çok önemli bir yere sahip olan araştırma değerlendirme yapay zekâya emanet edilebilir mi?

Yayının YouTube Kaydı: https://youtube.com/live/YGchgsGAIy8

Akademiden Notlar'ın bu bölümünde açık kavramı altında çok fazla gündeme gelmeyen açık erişim kitaplar ve açık erişim kitap yayıncılığı ile ilgili konuşacağız. Akademik literatürde çok önemli bir yere sahip olan monografların açık bilim ve açık eğitim ekosistemleri içerisindeki yerine de değineceğiz.

Yayının YouTube Kaydı: https://youtube.com/live/yN-6SBWQEPM

Orçun Madran - https://madran.net/orcun_madran/Yaşar Tonta - https://yunus.hacettepe.edu.tr/~tonta

Akademiden Notlar'ın bu bölümünde bilimsel iletişimde akran değerlendirmesi ile başladığımız konuya "açık hakemlik" ile devam ediyoruz.Yayında bahsedilen çalışmalar:- ANSI/NISO Z39.106-2023, Standard Terminology for Peer Review: https://www.niso.org/publications/z39106-2023-peerreview- Gatekeepers or gatecrashers? The inside connection in editorial board publications of Turkish national journals: https://link.springer.com/article/10.1007/s11192-023-04905-0

Yayının YouTube Kaydı: https://youtube.com/live/obCU412uktM

Orçun Madran - https://madran.net/orcun_madran/

Yaşar Tonta - https://yunus.hacettepe.edu.tr/~tonta

Akademiden Notlar'da bu hafta konumuz "Bilimsel İletişimde Akran Değerlendirmesi". Akademik yayıncılık içindeki farklı akran değerlendirme yaklaşımlarına (tek/çift körleme, hakem raporlarının açık olması, yazar ya da değerlendirmeyi yapanın raporun açık olup olmayacağına karar vermesi, vd.) odaklanacağımız bu yayında terminolojinin standartlaşması için yapılan çalışmaları da inceleyeceğiz.

Akademiden Notlar'da bu hafta konumuz "Yapay Zekâ ve Bilgi Erişim". Geleneksel arama motorlarının büyük dil modellerine dayalı sohbet robotları ile entegre çözümler üretmeye başlaması bilgi erişimi nasıl etkileyecek? Kaynak gösterme, analiz, özet çıkarma, ana fikri ortaya koyabilme ve daha birçok özelliği ile dikkat çeken üretken YZ'lere odaklanıyoruz.

Yayının YouTube kaydı: https://www.youtube.com/watch?v=RQAxA_Ci2nA