Podcast Yγείας του ΑΠΕ-ΜΠΕ με την Τάνια Μαντουβάλου

Μια νέα εποχή στη διάγνωση της νόσου Αλτσχάιμερ έχει ήδη αρχίσει, καθώς οι βιοδείκτες στο αίμα επιτρέπουν πλέον στους γιατρούς να έχουν μια αρκετά αξιόπιστη εικόνα για το εάν στον εγκέφαλο υπάρχουν οι παθολογικές εναποθέσεις αμυλοειδούς που συνδέονται με τη νόσο.Η εξέλιξη αυτή αλλάζει τα δεδομένα στη διάγνωση, δεν σημαίνει όμως ότι οι συγκεκριμένες εξετάσεις πρέπει ναγίνονται αδιακρίτως στον γενικό πληθυσμό. Αφορούν, σήμερα, κυρίως ανθρώπους που εμφανίζουν συμπτώματα και όχι υγιείς ανθρώπους στο πλαίσιο ενός γενικούπροληπτικού ελέγχου. Αυτό επισημαίνει σε συνέντευξή του στο Πρακτορείο FM και στην εκπομπή της Τάνιας Μαντουβάλου «104,9 Μυστικά Υγείας» ο καθηγητήςΨυχιατρικής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Johns Hopkins, διευθυντής του Κέντρου Εξατομικευμένης Ιατρικής για τη νόσο Αλτσχάιμερ και πρόεδρος της Ελληνικής Πρωτοβουλίας Ενάντια στη Νόσο Αλτσχάιμερ, Κωνσταντίνος Λυκέτσος. Όπως εξηγεί, η μεγάλη αλλαγή των τελευταίωνετών είναι ότι η διάγνωση της νόσου μπορεί πλέον να στηρίζεται σε θετικούς βιοδείκτες, ανοίγοντας τον δρόμο γιαπιο έγκαιρη και ακριβέστερη αναγνώριση της νόσου.

Podcast Υγείας του ΑΠΕ-ΜΠΕ με την Τάνια Μαντουβάλου

Η επιστροφή των παιδιών στο σχολείο σηματοδοτεί την επαναφορά της καθημερινής ρουτίνας, αλλά και μια καλή ευκαιρία να κάνουν έναν βασικό έλεγχο της υγείας τους. Εμβόλια, ύπνος, διατροφή, σωματική δραστηριότητα, πρόληψη των λοιμώξεων, αλλά και η ψυχική υγεία θα πρέπει να βρίσκονται στην «ατζέντα» κάθε οικογένειας με την έναρξη της σχολικής χρονιάς. H παιδίατρος και διδάκτωρ Παιδονευρολογίας του ΑΠΘ, Δρ Όλγα Τζέτζη σε συνέντευξη της στο Πρακτορείο Fm και στην εκπομπή της Τάνιας Μαντουβάλου «104,9 ΜΥΣΤΙΚΑ ΥΓΕΙΑΣ», τονίζει ότι ο προληπτικός έλεγχος του παιδιού δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως μια τυπική διαδικασία για την έκδοση ενός σχολικού πιστοποιητικού. «Ο προληπτικός έλεγχος δεν είναι «ένα χαρτί». Η επίσκεψη στον παιδίατρο στην αρχή της σχολικής χρονιάς θα πρέπει να έχει ως στόχο την ουσιαστική αξιολόγηση της υγείας του παιδιού και όχι απλώς τη συμπλήρωση του Ατομικού Δελτίου Υγείας του Μαθητή». Όπως εξηγεί η Δρ Τζέτζη, ο παιδιατρικός προληπτικός έλεγχος βασίζεται κυρίως στην κλινική εξέταση. Αξιολογούνται η ανάπτυξη, το ύψος καιτο βάρος, η αρτηριακή πίεση όπου προβλέπεται, η καρδιά, το αναπνευστικό και το μυοσκελετικό σύστημα, ενώελέγχονται επίσης η όραση και η ακοή. «Παράλληλα, ανάλογα με την ηλικία και τα ευρήματα, ο παιδίατρος αξιολογεί ζητήματα που αφορούν στον ύπνο, τη διατροφή, τη σωματική δραστηριότητα και την ψυχική υγεία. Οι εργαστηριακές εξετάσεις δεν είναι απαραίτητες σε κάθεπαιδί, αλλά ζητούνται όταν υπάρχει συγκεκριμένη ιατρική ένδειξη».

Podcast Υγείας του ΑΠΕ-ΜΠΕ με την Τάνια Μαντουβάλου

Την αρωγή της Πολιτείας προτίθεται να ζητήσει η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία, (ΕΠΕ) προκειμένου να επεκταθούν σε όλα τα σχολεία της χώρας τα προγράμματαπρόληψης για το κάπνισμα, που ήδη γίνονται σποραδικά σε κάποια σχολεία της Αττικής, δηλώνει στο ΠρακτορείοFM και στην Τάνια Μαντουβάλου η καθηγήτρια Πνευμονολογίας ΕΚΠΑ, μέλος του ΔιοικητικούΣυμβουλίου της ΕΠΕ και υπεύθυνη τουΙατρείου Διακοπής Καπνίσματος του Ευαγγελισμού, Παρασκευή Κατσαούνου. Η κ. Κατσαούνου παραχωρεί τη συνέντευξη με αφορμή τις παρεμβάσεις για την πρόληψη χρήσης καπνικών προϊόντων που υλοποιείη ΕΠΕ με τη συμπλήρωση 60 χρόνων λειτουργίαςτης.

Podcast Υγείας του ΑΠΕ-ΜΠΕ με την Τάνια Μαντουβάλου

Μπορεί ένας γιατρός να εξετάσει έναν ασθενή χωρίς εκείνος να χρειαστεί να περάσει την πόρτα του νοσοκομείου; Και πως μπορεί η τεχνητή νοημοσύνη να βοηθήσει τον γιατρό να ξεχωρίσει πιο γρήγορα, μέσα στα Επείγοντα, ποιο περιστατικό χρειάζεται άμεση αντιμετώπιση; Δύο διαφορετικές εφαρμογές της σύγχρονης τεχνολογίας δοκιμάζονται στην πράξη στο ΝΙΜΤΣ, με κοινό στόχο να αλλάξει ο τρόπος με τον οποίο οργανώνεται και παρέχεται η ιατρική φροντίδα. Για πρώτη φορά στρατιωτικό νοσοκομείο επιχειρεί, πιλοτικά, μια διαφορετική προσέγγιση στην τηλεϊατρική: να φέρει την ιατρική εξέταση στο σπίτι ανθρώπων που δυσκολεύονται να μετακινηθούν, είτε είναι κατάκοιτοι, είτε αντιμετωπίζουν σοβαρά κινητικά, ή νευρολογικά προβλήματα, είτε χρειάζονται έναν επανέλεγχο μετά από μακρά νοσηλεία και η μετακίνηση δεν είναι εφικτή. Την ίδια στιγμή, στο ΤΕΠ του νοσοκομείου εφαρμόζεται ένα καινοτόμο σύστημα διαλογής ασθενών με τη βοήθεια αλγορίθμων τεχνητής νοημοσύνης, στο πλαίσιο μελέτης. Τι μπορεί πραγματικά να κάνει σήμερα η τεχνολογία για έναν ασθενή στο σπίτι, αλλά και για έναν ασθενή που φτάνει στα Επείγοντα; Πώς λειτουργούν αυτές οι δύο εφαρμογές; Και ποια είναι τα πρώτα συμπεράσματα των ειδικών; Ο διευθυντής των ΤΕΠ, στο Νοσηλευτικό Ίδρυμα Μετοχικού Ταμείου Στρατού, γενικός αρχίατρος, θωρακοχειρουργός στην ειδικότητα Κωνσταντίνος Νεοφώτιστος, μίλησε στο Πρακτορείο Fm και στην εκπομπή της Τάνιας Μαντουβάλου «104,9 ΜΥΣΤΙΚΑ ΥΓΕΙΑΣ».

Podcast Υγείας του ΑΠΕ-ΜΠΕ με την Τάνια Μαντουβάλου

Ποια λοιμώδη νοσήματα αλλάζουν τον χάρτη, λόγω της υπερθέρμανσης του πλανήτη; Γιατί ο ιός του Δυτικού Νείλου έχει γίνει μόνιμο πρόβλημα στην Ελλάδα και πόσο πιθανό είναι να δούμε ξανά δάγκειο πυρετό στη χώρα μας; Πότε μπορεί να εμφανιστεί η επόμενη πανδημία και ποιος ιός είναι πιθανότερο να την προκαλέσει; Απαντήσεις δίνει ο αν. καθηγητής υγιεινής και επιδημιολογίας του ΕΚΠΑ Γκίκας Μαγιορκίνης, σε συνέντευξη που στο Πρακτορείο FM και στην Τάνια Μαντουβάλου, με αφορμή πρόσφατη ομιλία του με θέμα «Πώς αλλάζει το τοπίο των επιδημιών και των ενδημιών ως συνάρτηση της κλιματικής κρίσης». Η κλιματική κρίση δεν αποτελεί πλέον ένα θεωρητικό σενάριο για το μέλλον. Η άνοδος της θερμοκρασίας του πλανήτη έχει ήδη αρχίσει να αλλάζει τον χάρτη των λοιμωδών νοσημάτων, επηρεάζοντας τους πληθυσμούς των κουνουπιών, τις μεταναστευτικές διαδρομές των πτηνών, αλλά και τις επαφές ανθρώπων και ζώων που μπορούν να λειτουργήσουν ως δεξαμενές επικίνδυνων παθογόνων. «Δεν θα μπορούσα να πω με σιγουριά ποια θα είναι η επόμενη πανδημία, αλλά στη λίστα, υψηλού κινδύνου είναι μία γρίπη, πιθανότατα από τα πτηνά, ή ένα ανασυνδυασμένο στέλεχος μεταξύ πτηνών ιού γρίπης πτηνών και ιού γρίπης χοίρων. Αυτό το έχουμε ξαναδεί στο παρελθόν και συμβαίνει κάθε κάμποσα χρόνια. Έχουμε να δούμε πανδημία γρίπης περίπου από το 2009, άρα λοιπόν την περιμένουμε μέσα στην επόμενη δεκαετία. Όσον αφορά τον κορονοϊό δεν αποκλείεται μία νέα πανδημία, αλλά χρονικά πιθανότατα πολύ πιο μακριά. Λογικά στα επόμενα 50 χρόνια, είναι πιθανό να δούμε ακόμα μία COVID επιδημία».

Podcast Υγείας του ΑΠΕ-ΜΠΕ με την Τάνια Μαντουβάλου

Κάψιμο, φαγούρα, κοκκινίλα, αίσθηση ξένου σώματος, δάκρυα και ξηροφθαλμία. Συμπτώματα που εκατομμύρια άνθρωποι αντιμετωπίζουν καθημερινά μπορεί να κρύβουν μια πάθηση των βλεφάρων που συχνά περνά απαρατήρητη: τη βλεφαρίτιδα. Και ενώ για χρόνια η αντιμετώπισή της περιοριζόταν κυρίως στην υγιεινή των βλεφάρων και στις φαρμακευτικές θεραπείες, σήμερα στο οπλοστάσιο των οφθαλμιάτρων προστίθενται νέες τεχνικές με φως και θερμότητα. Την ίδια ώρα, μια συνήθεια που θεωρείται στοιχείο ομορφιάς, δηλαδή οι ψεύτικες βλεφαρίδες, μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να προκαλέσει ή να επιδεινώσει ερεθισμό και φλεγμονή στα βλέφαρα. Πόσο συχνή είναι τελικά η βλεφαρίτιδα; Και πόσο σημαντική είναι η ανεύρεση της αιτίας που την προκαλεί; Μπορεί να θεραπευτεί οριστικά ή πρόκειται για μια χρόνια κατάσταση που χρειάζεται συνεχή έλεγχο; Και τι μπορούν να προσφέρουν σήμερα οι νέες θεραπείες. Απαντήσεις δίνει ο πρόεδρος της Ελληνικής Οφθαλμολογικής Εταιρείας και διευθυντής του Οφθαλμολογικού Τμήματος του Ασκληπιείου Βούλας, κ. Χρήστος Πίτσας, σε συνέντευξη που παραχωρεί στο Πρακτορείο Fm και στην Τάνια Μαντουβάλου.

Podcast Υγείας του ΑΠΕ-ΜΠΕ με την Τάνια Μαντουβάλου

Τι συμβαίνει πραγματικά σε ένα έμβρυο όταν κρυοσυντηρείται για δεκαετίες; Σταματά ο βιολογικός χρόνος και συνεχίζει από εκεί που «πάγωσε» όταν αποψυχθεί; Ή μπορεί και να γερνάει; Τελικά, πόσο μακριά μπορεί να φτάσει σήμερα η επιστήμη; Η πρωτοφανής περίπτωση της 54χρονης γυναίκας στην Αθήνα, που έφερε στον κόσμο ένα υγιέστατο κοριτσάκι από γενετικό υλικό που είχε κρυοσυντηρηθεί το 2004, έφερε ξανά στο προσκήνιο ένα από τα πιο συναρπαστικά ερωτήματα της σύγχρονης αναπαραγωγικής ιατρικής: τι συμβαίνει πραγματικά σε ένα έμβρυο όταν παραμένει για δεκαετίες στην κατάψυξη; Ο γυναικολόγος της 54χρονης και γενικός γραμματέας της Ελληνικής Εταιρείας Αναπαραγωγικής Ιατρικής Κωνσταντίνος Πάντος, μιλώντας στο Πρακτορείο FM και στην Τάνια Μαντουβάλου εξήγησε ότι κατά την κρυοσυντήρηση η βιολογική δραστηριότητα του εμβρύου σταματά, το έμβρυο «παγώνει στον χρόνο» και όταν αποψυχθεί και εφόσον ανταποκριθεί στη διαδικασία, μπορεί να συνεχίσει την ανάπτυξή του από το σημείο στο οποίο είχε σταματήσει, χωρίς να έχει γεράσει κατά τη διάρκεια των ετών που παρέμεινε στην κατάψυξη.

Podcast του ΑΠΕ-ΜΠΕ με την Τάνια Μαντουβάλου

Η τεχνητή νοημοσύνη μπαίνει πλέον δυναμικά στην καρδιολογία και ανοίγει έναν νέο δρόμο στην έγκαιρη ανίχνευση της καρδιαγγειακής νόσου. Από ένα ηλεκτροκαρδιογράφημα και μια ακτινογραφία θώρακος μέχρι μια μαστογραφία ή ακόμη και μια απλή εικόνα του προσώπου, οι αλγόριθμοι μπορούν να αναγνωρίζουν "κρυφά" σημάδια και να εκτιμούν τον κίνδυνο που μπορεί να αντιμετωπίσει ένας άνθρωπος τα επόμενα χρόνια. Τα εντυπωσιακά αυτά δεδομένα παρουσιάστηκαν στο ESC Congress 2026, το πανευρωπαϊκό συνέδριο της Ευρωπαϊκής Καρδιολογικής Εταιρείας, που πραγματοποιήθηκε στο Μόναχο από τις 28 έως τις 31 Αυγούστου. Ο αναπληρωτής καθηγητής Καρδιολογίας του ΕΚΠΑ, συντονιστής διευθυντής της Καρδιολογικής Κλινικής του Ευαγγελισμού και Γενικός Γραμματέας της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας Αθανάσιος Τρίκας, συμμετείχε ενεργά στο συνέδριο, προεδρεύοντας σε συνεδρίες με αντικείμενο την τεχνητή νοημοσύνη και την καρδιακή ανεπάρκεια. Με αυτή την αφορμή μίλησε στο Πρακτορείο Fm και στην εκπομπή της Τάνιας Μαντουβάλου "104,9 ΜΥΣΤΙΚΑ ΥΓΕΙΑΣ". Όπως ανέφερε η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί πλέον να συνδυάζει διαφορετικές παραμέτρους από απεικονιστικές εξετάσεις και καρδιογραφήματα έως άλλα διαθέσιμα δεδομένα και να εντοπίζει ανθρώπους που ενδέχεται να εμφανίσουν στο μέλλον καρδιαγγειακή νόσο. Για την καρδιακή ανεπάρκεια, ο κ. Τρίκας επισήμανε ότι το μεγάλο στοίχημα είναι η πρόβλεψη της νόσου πριν εμφανιστούν τα συμπτώματα. "Και εδώ η AI μπορεί να αποτελέσει ένα ιδιαίτερα ισχυρό εργαλείο στα χέρια του γιατρού, χωρίς όμως να τον αντικαθιστά".

Podcast Υγείας του ΑΠΕ-ΜΠΕ με την Τάνια Μαντουβάλου

Ο ιός του Δυτικού Νείλου δεν είναι πλέον μια περιστασιακή καλοκαιρινή απειλή. Στην Ελλάδα η φετινή έξαρση είναι από τις σοβαρότερες των τελευταίων ετών, με διψήφιο αριθμό θανάτων και περισσότερους από 200 ασθενείς με προσβολή του κεντρικού νευρικού συστήματος. Kαθώς οι καιρικές συνθήκες παραμένουν ευνοϊκές για τη μετάδοση, και σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου Νοσημάτων αναμένεται να εμφανιστούν περισσότερα κρούσματα τις επόμενες εβδομάδες, το κρίσιμο ερώτημα είναι αν μπορούμε να προβλέψουμε την επόμενη εστία πριν αρρωστήσει ο άνθρωπος. Oι ψεκασμοί από μόνοι τους δεν αρκούν. Αποτελούν ένα σημαντικό μέτρο αντιμετώπισης, αλλά χρειάζεται παράλληλα συνεχής επιτήρηση των πληθυσμών των κουνουπιών και των εστιών αναπαραγωγής τους, δηλώνει στο Πρακτορείο FM και στην Τάνια Μαντουβάλου ο καθηγητής Ανοσολογίας στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης Πέτρος Λυγοξυγκάκης, η έρευνα του οποίου επικεντρώνεται στους διαβιβαστές, στα έντομα δηλαδή που μεταδίδουν λοιμώδη νοσήματα στον άνθρωπο. Ο καθηγητής τονίζει ότι η καταπολέμηση, θα πρέπει να ξεκινά μήνες πριν από την εμφάνιση του πρώτου ανθρώπινου κρούσματος, με τον εντοπισμό των περιοχών, όπου μπορούν να αναπαραχθούν τα κουνούπια. Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερη σημασία έχει η συστηματική παρακολούθηση των εντόμων που ήδη πραγματοποιείται στην Ελλάδα, καθώς μπορεί να δείξει πότε και πού αυξάνεται ο κίνδυνος. Ο ίδιος επισημαίνει επίσης, ότι χρειάζεται να διερευνηθεί αν ο ιός έχει καταστεί ενδημικός στη χώρα μας. Αυτό, όπως εξηγεί, μπορεί να φανεί μέσα από επιδημιολογικές μελέτες και την αναζήτηση αντισωμάτων στον πληθυσμό.

Podcast Yγείας του ΑΠΕ-ΜΠΕ με την Τάνια Μαντουβάλου

 Η τεχνητή νοημοσύνη μπαίνει πλέον δυναμικά στην καρδιολογία και ανοίγει έναν νέο δρόμο στην έγκαιρη ανίχνευση της καρδιαγγειακής νόσου. Από ένα ηλεκτροκαρδιογράφημα και μια ακτινογραφία θώρακος μέχρι μια μαστογραφία ή ακόμη και μια απλή εικόνα του προσώπου, οι αλγόριθμοι μπορούν να αναγνωρίζουν «κρυφά» σημάδια και να εκτιμούν τον κίνδυνο που μπορεί να αντιμετωπίσει ένας άνθρωπος τα επόμενα χρόνια. Τα εντυπωσιακά αυτά δεδομένα παρουσιάστηκαν στο ESC Congress 2026, το πανευρωπαϊκό συνέδριο της Ευρωπαϊκής Καρδιολογικής Εταιρείας, που πραγματοποιήθηκε στο Μόναχο από τις 28 έως τις 31 Αυγούστου. Ο αναπληρωτής καθηγητής Καρδιολογίας του ΕΚΠΑ, συντονιστής διευθυντής της Καρδιολογικής Κλινικής του Ευαγγελισμού και Γενικός Γραμματέας της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας Αθανάσιος Τρίκας, συμμετείχε ενεργά στο συνέδριο, προεδρεύοντας σε συνεδρίες με αντικείμενο την τεχνητή νοημοσύνη και την καρδιακή ανεπάρκεια. Με αυτή την αφορμή μίλησε στο Πρακτορείο Fm και στην εκπομπή της Τάνιας Μαντουβάλου «104,9 ΜΥΣΤΙΚΑ ΥΓΕΙΑΣ». Όπως ανέφερε η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί πλέον να συνδυάζει διαφορετικές παραμέτρους από απεικονιστικές εξετάσεις και καρδιογραφήματα έως άλλα διαθέσιμα δεδομένα και να εντοπίζει ανθρώπους που ενδέχεται να εμφανίσουν στο μέλλον καρδιαγγειακή νόσο. Για την καρδιακή ανεπάρκεια, ο κ. Τρίκας επισήμανε ότι το μεγάλο στοίχημα είναι η πρόβλεψη της νόσου πριν εμφανιστούν τα συμπτώματα. «Και εδώ η AI μπορεί να αποτελέσει ένα ιδιαίτερα ισχυρό εργαλείο στα χέρια του γιατρού, χωρίς όμως να τον αντικαθιστά».