Beursnerd | BNR

NOOT: deze bevat nu de juiste audio. Dank aan de luisteraar die het meldde!

Als je even langs álle geopolitieke en macro-economische conferenties was gegaan de afgelopen jaren (sterkte!), dan was één term nu aan de binnenkant van je schedel gegrift. 

De multipolaire wereld.

Vrij vertaald: een steeds guurder schoolplein op aarde. Een wereld met steeds hogere muren tussen verschillende machtsblokken en economieën.

Goud is teken nummer één. Schiet altijd omhoog als de economische pleuris uitbreekt op aarde en beleggers dat vreselijke cliché 'veilige haven' gaan bezigen. Maar het is ook iets anders. Je kan het namelijk sterker aanzetten en de bekende uitspraak van John Pierpont Morgan letterlijk nemen: 'goud is geld en de rest is krediet.'

Als je dat doet en goud op gaat sparen omdat je het geopolitieke schoolplein niet meer vertrouwt, zit je al aardig op de mercantilistische koers. Een goed geschiedenisstudent begint overigens op te letten zodra die term wordt genoemd, want er zijn veel definities van. Je hoort ze kreunen: 'néééé, daar gaat zo'n proleet weer aan de haal met een term!' 

Wees gerust. Dat het meestal gaat om nationalistisch economisch beleid dat het liefst zoveel mogelijk rijkdom binnen de landsgrenzen laat bewegen en dus per saldo meer verkoopt dan het koopt, dat is wel te stellen. Wat komt daarbij kijken? Importheffingen die import beperken, export die op wordt geschroefd en liefst een ophoping van edelmetaal in wat doorgaat voor de nationale kluis.

Misschien doet dit alles u ergens aan denken. Aan de handelsoverschotten van China, misschien. Of aan de eerste cryptobaron in het Witte Huis, die zijn fantasieën over het bestrijden van Japanse export in de jaren tachtig nu toepast op de hele wereld middels een handelsoorlog. Of aan Europa, dat zijn staalindustrie moet beschermen in een wereld die zoekt naar de laagste importheffing voor zijn overproductie. Het uit de Unie vertrokken Verenigd Koninkrijk huilt, maar ArcelorMittal, ThyssenKrupp en SSAB vieren feest op de markten vandaag. Zij hebben Europese fabrieken.

Goed: dat protectionistische gedoe uit de zeventiende en achttiende eeuw vond plaats in een wereld zonder fiatgeld (dat maffe Franse geintje van John Law daargelaten). En tegenwoordig praten we liever over 'landelijke economische groei' dan over 'ophoping van goud'. Maar zo verschillend is dat nou ook weer niet, want ook de pleitbezorgers van het oude mercantilisme van weleer waren meer geïnteresseerd in nationale economische groei dan in pure ophoping van goud. Die gevulde kluis was slechts het resultaat.

Niks nieuws onder de zon dus. De geschiedenis rijmt weer. De Europese Unie beschermt zijn staalproducent en centrale banken op aarde slaan goud in, omdat het schoolplein guurder wordt. Want coronacrisis gooide de goudprijs omhoog, maar de oorlog in Oekraïne en de sancties op Rusland gaven nog eens een trap aan de prijs, toen centrale banken in economieën buiten de VS, Europa en Japan de hegemonie van de dollar eng begonnen te vinden.

Vervolgens was het hek pas echt van de dam toen we vorig jaar de inflatie en torenhoge staatsschulden van Washington tot Parijs tot Tokio gingen bekijken, gevolgd door de komst van Trump, de dalende dollar, de bedreigingen aan het adres van de Fed en natuurlijk de handelsoorlog.

Metaal is niet langer bouwmateriaal of een veilige haven, maar vooral een teken dat de geopolitiek verruwt. Ophopen achter een importmuur dan maar!

Beursnerd en Beursnerd XL 

Iedere werkdag iets na elf uur werpt de Beursnerd in gesprek met presentator Thomas van Zijl een blik op de AEX, waarbij hij of zij de diepgang niet schuwt. Daarnaast is er donderdag om tien voor twaalf een langere beursanalyse. Die neemt Beursnerd XL Jochem Visser voor zijn rekening.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Na een week vol beursrecords in Europa en de VS lijkt de government shutdown in de Verenigde Staten weinig indruk te maken op beleggers. In Europa is de blik vandaag gericht op Frankrijk. De beurs in Parijs zakte vanochtend met zo’n twee procent, nadat bekend werd dat premier Sébastien Lecornu alweer opstapt.

Beursnerd en Beursnerd XL 

Iedere werkdag iets na elf uur werpt de Beursnerd in gesprek met presentator Thomas van Zijl een blik op de AEX, waarbij hij of zij de diepgang niet schuwt. Daarnaast is er donderdag om tien voor twaalf een langere beursanalyse. Die neemt Beursnerd XL Jochem Visser voor zijn rekening.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Misschien herinnert u het zich nog: naast station Sloterdijk in Amsterdam zit een firma gevestigd die belegt in Iran. Ja, lang verhaal. Maar het punt is dat Maciej Wojtal met zijn Amtelon Capital het liefst in Iraanse bedrijven stapt die hun winsten in het buitenland behalen. Dan zijn ze niet afhankelijk van die Iraanse rial die maar op en neer stuitert als een dronken paard.

In de VS leren ze nu dezelfde les vanwege de dalende dollar. Goldman Sachs heeft twee indexen: eentje met 50 grote bedrijven die als deel van hun winst het meest uit het buitenland halen in vergelijking met anderen. En eentje met 50 grote bedrijven die relatief gezien die als deel van de winst het meest uit het binnenland halen. 

Ja, natuurlijk wordt dat vertekend door techwinsten en AI. Maar toch: 21 procent (buitenlandse winst) en 5 procent liggen (binnenlandse winst) liggen beiden relatief ver af van de 14.5 procent die de S&P 500 dit jaar rendeerde.

Benieuwd wat er verder met de dollar gebeurt? Let op vijf november, wanneer het Hooggerechtshof moet beslissen over de importheffingen van Trump.

Beursnerd en Beursnerd XL 

Iedere werkdag iets na elf uur werpt de Beursnerd in gesprek met presentator Thomas van Zijl een blik op de AEX, waarbij hij of zij de diepgang niet schuwt. Daarnaast is er donderdag om tien voor twaalf een langere beursanalyse. Die neemt Beursnerd XL Jochem Visser voor zijn rekening.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Deze week kreeg uw beursnerd een vraag. 'Zeg, wat is eigenlijk de beste broker?' 

Dan pruttel je wat over de laagste kosten en je eigen beursmakelaar en dat je de rest niet zo goed kent en dat je wel goed je onderzoek moet doen en dat het verder allemaal niet uitmaakt ómdat de beste toehoorder tóch enkel ETFs mag kopen en........... zucht.

Maar dan denk je toch even: goh, wie zou eigenlijk mijn eigen broker runnen waar ik die doodsaaie krengen stal?

Blijkt een of andere Hongaarse Amerikaan, plekje 23 op de lijst van rijkste mensen op aarde. 81 jaar oud. Gevlucht voor een communistisch bewind, geboren tijdens een bombardement op Boedapest en gezegend met een talent voor het automatiseren van prijsinformatie.

Begon in de jaren zestig met elektronische rekenmachines die ponskaartjes slikten, werd uitvinder van de eerste handelscomputer die je gewoon rond kon slepen op de beursvloer (27 jaar voor de iPad) en had op een gegeven moment robothanden nodig om de regels van de Nasdaq te omzeilen, die vereisten dat hij 'met de hand' zijn orders in zou voeren.

Zijn carrière fungeert als een soort kaleidoscoop waar je de evolutie van financiële markten in kan zien. Automatisch berekende koerswinstverhoudingen, zilverhandel, optiehandel, de eerste 'computers' of wat daar dan ook voor door moet gaan, de totaal elektronische markten van begin jaren nul: het komt allemaal langs.

Hij was tijdens de studie trouwens ook begenadigd fantast voor een Hongaarse waarzegger wiens handschrift hij niet kon lezen, waardoor hij zelf maar voorspellingen voor de klanten bedacht. Al hield dat natuurlijk ergens op.

En hij bezit nog altijd bijna 70 procent van Interactive Brokers.

Hm.

Dat is wél interessant.

Beursnerd en Beursnerd XL 

Iedere werkdag iets na elf uur werpt de Beursnerd in gesprek met presentator Thomas van Zijl een blik op de AEX, waarbij hij of zij de diepgang niet schuwt. Daarnaast is er donderdag om tien voor twaalf een langere beursanalyse. Die neemt Beursnerd XL Jochem Visser voor zijn rekening.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

958! 960! 958! 960! We kijken naar ons Damrak als katten naar een jojo. Een paar weken na de Amerikanen en Japanners breekt ook onze kouwe kikkerindex een lintje.

All... Time... High! Yeah Boiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiii

Zal vást aan de bierverkoop liggen. Neenee, chips en AI natuurlijk weer. 

OpenAI bestelde even wat geheugenchips bij Samsung & SK Hynix, die nog altijd een bloedvete uitvechten op de markt voor geheugenchips. Beiden tikten ze in de Aziatische handel nieuwe records aan, want Sam Altman weigert te kiezen tussen de kemphanen. Ze mogen allebei mee doen met datacentermoloch Stargate, ook al is Samsung de geslagen hond en fietste SK Hynix zijn concurrent in het voorgaande jaar lachend voorbij omdat Nvidia daar wél de certificering van geheugenchips rond kreeg.

Lekker belangrijk! Want weet je waar de Zuid-Koreanen hun spullen bestellen? Juist: Besi, ASML en ASM staan klaar om ze alles van chipverpakkingen tot chipmachines en onderdelen te leveren. Boem! Een paar procent erbij, koplopers in de AEX die zijn eigen record verbrijzelt.

Geeft wel te denken overigens. Leuk dat OpenAI weer zo'n waardering van 500 miljard wordt opgeplakt omdat medewerkers op de interne markt hun profit participation units voor een bepaalde prijs verhandelen (lees: optiebonussen bij een zogenaamd liefdadigheidsbedrijf). Maar nog veel interessanter is de 4.3 miljard dollar aan omzet en 7.8 miljard dollar aan verlies die het bedrijf dit eerste half jaar maakte.

Want, hou je vast: de kosten voor marketing & bonussen voor de medewerkers alleen waren al hoger dan de omzet. En dan hebben we nog niet eens 20 procent van de omzet naar Microsoft gebracht, wat tot en met 2030 moet gebeuren. Laat staan de R&D.

Dan kan u eerst zeggen: 'jááá... maar da's een startup!' Maar dan is het tweede ook waar: 'goh, dat is wel tekenend voor de AI-race'. Want Sam Altman moet alles op alles zetten om de volgende doorbraak te forceren. Die 300 miljard richting Oracle, die investering van Nvidia, en nou weer een partnership met de Zuid-Koreanen: allemaal miljarden die worden verbrand in de hoogoven waar AI-modellen worden getraind.

Jack Clark van Anthropic vertelde daar mooi over bij de podcast Tetragrammaton van Rick Rubin (toch nog een beetje muziek in uw beursbericht!): elke nieuwe doorbraak in AI ging gepaard met meer compute, meer rauwe rekenkracht en alles wat er mee gepaard gaat. In het begin klonken die chatbots heel vreemd, inmiddels zijn ze zo verfijnd dat mensen spreken over therapeutisch gebruik.

Die vraatzucht is nou eenmaal de aard van het beestje. Als je een dataset, een algoritme en een stel parameters voor de juiste uitkomst bij elkaar gooit en het model de hele dag miljoenen, miljarden of biljoenen keren laat oefenen om bijvoorbeeld taal of nog complexere zaken te laten voorspellen, kan je enkel de grootte van datasets/algoritmes/parameters verhogen om betere of meer bijzondere uitkomsten te genereren.

Maar dat gaat natuurlijk exponentieel. Die dingen zijn niet lineair te trainen zoals we onderwijs geven aan kinderen. AI is een beetje zoals een baby die huilt: héél complex en héél erg duur systeem, maar het heeft zelf geen flauw idee waarom het werkt.

Maar goed! Zo helpt die vraatzucht van OpenAI uiteindelijk ook ons Damrak een stapje omhoog. CVC en Exor mogen er ook zijn.. maar toen de AEX zijn lintje brak lag dat vooral aan de aanmoediging van onze chipbedrijven.

Beursnerd en Beursnerd XL 

Iedere werkdag iets na elf uur werpt de Beursnerd in gesprek met presentator Thomas van Zijl een blik op de AEX, waarbij hij of zij de diepgang niet schuwt. Daarnaast is er donderdag om tien voor twaalf een langere beursanalyse. Die neemt Beursnerd XL Jochem Visser voor zijn rekening.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Vraag: als Ezra Klein al drie weken geleden in zijn Democratisch partijblaadje (sorry: podcast) begon te toeteren dat zijn geliefde partij de president een shutdown cadeau moet doen, zou het Amerikaanse Bureau of Labor Statistics daar dan notie van nemen?

Jawel! Er is een contingency plan van het bovenliggende Department of Labor:

"BLS will suspend all operations.

Economic data that are scheduled to be released during the lapse will not be released.

All active data collection activities for BLS surveys will cease.

The BLS website will not be updated with new content or restored in the event of a technical
failure during a lapse."

Dat u het maar weet! Er werkt welgeteld één medewerker daar tijdens de shutdown, zie pagina 8.

Geen banenrapport vrijdag dus, als het zo doorgaat. Maar is dat erg? Neuh.

De langste shutdown duurde zo'n drie weken, de Federal Reserve heeft meer data en wordt niet meteen uit het veld geslagen, het bestuur van de Fed koerste toch al af op nog twee renteverlagingen (eind oktober en medio december).... en u krijgt straks gewoon nog een rapportje van ADP, wat waarschijnlijk zal bevestigen dat het aantal toegevoegde banen aan het deel van de economie dat ADP bekijkt daalt, vanwege de strijd tegen migratie en de impact van importheffingen.

En dan? Nou ja, zodra de shutdown over is, zelfs aangenomen dat het de langste ooit wordt, ben je nog lang niet voorbij die tweede renteverlaging in december die Fedwatch letterlijk 99.9 procent kans geeft op moment van schrijven.

Dus ach. Al die stoer pratende schouderophalers hebben best een beetje gelijk.

Beursnerd en Beursnerd XL 

Iedere werkdag iets na elf uur werpt de Beursnerd in gesprek met presentator Thomas van Zijl een blik op de AEX, waarbij hij of zij de diepgang niet schuwt. Daarnaast is er donderdag om tien voor twaalf een langere beursanalyse. Die neemt Beursnerd XL Jochem Visser voor zijn rekening.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Amerikaanse overheid dreigt op slot te gaan. Vandaag is de deadline voor het Congres om tot een akkoord te komen dat een shutdown moet voorkomen. Maar de onderhandelingen zitten muurvast en de Democraten en de Republikeinen dreigen allebei niet toe te willen geven aan de andere partij. Beleggers houden in kruit nog even droog in afwachting van wat er vandaag in Washington D.C. gebeurt.

Beursnerd en Beursnerd XL 

Iedere werkdag iets na elf uur werpt de Beursnerd in gesprek met presentator Thomas van Zijl een blik op de AEX, waarbij hij of zij de diepgang niet schuwt. Daarnaast is er donderdag om tien voor twaalf een langere beursanalyse. Die neemt Beursnerd XL Jochem Visser voor zijn rekening.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Paul Atkins, voorzitter van de Amerikaanse beurswaakhond SEC, pleit in de Financial Times voor het afschaffen van de verplichte kwartaalrapportages. Volgens hem zijn halfjaarcijfers ruim voldoende, en moet de overheid zich beperken tot minimale regels om investeerders te beschermen.

Maar is minder rapportage wel een goed idee? Voorstanders wijzen op lagere lasten voor bedrijven, terwijl belangenbehartigers van beleggers juist vrezen voor minder transparantie.

Beursnerd en Beursnerd XL 

Iedere werkdag iets na elf uur werpt de Beursnerd in gesprek met presentator Thomas van Zijl een blik op de AEX, waarbij hij of zij de diepgang niet schuwt. De Beursnerd van vandaag is redacteur Mick Fruytier. Daarnaast is er donderdag om tien voor twaalf een langere beursanalyse. Die neemt Beursnerd XL Jochem Visser voor zijn rekening.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het Leidse biotechbedrijf Pharming Group is sterk afhankelijk van de Amerikaanse markt. De nieuwe importheffing van 100% op medicijnen die president Trump aankondigde, zet de koers dan ook flink onder druk. Voor de verkoop van Ruconest, een van de medicijnen van de Pharming Group, is de producten bijna helemaal afhankelijk van de Amerikaanse markt.

Beursnerd en Beursnerd XL 

Iedere werkdag iets na elf uur werpt de Beursnerd in gesprek met presentator Thomas van Zijl een blik op de AEX, waarbij hij of zij de diepgang niet schuwt. De beursnerd van vandaag is redacteur Mick Fruytier. Daarnaast is er donderdag om tien voor twaalf een langere beursanalyse. Die neemt Beursnerd XL Jochem Visser voor zijn rekening.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Terwijl vliegtuigmaatschappijen met moeite wat winst maken en vechten om iedere passagier, hebben leveranciers van vliegtuigonderdelen een relatief rustig bestaan. Toeleveranciers hebben namelijk bijna geen last van concurrentie. Als een maatschappij een nieuwe motor wil, dan is de keuze zeker niet reuze. Ondertussen vechten maatschappijen om elke klant, en dat worden er steeds meer nu de welvaart in andere werelddelen verder toeneemt.

Te gast is Reinder Wietsma, portfoliomanager bij Centive. 

Beursnerd en Beursnerd XL 

Iedere werkdag iets na elf uur werpt de Beursnerd in gesprek met presentator Thomas van Zijl een blik op de AEX, waarbij hij of zij de diepgang niet schuwt. Daarnaast is er donderdag om tien voor twaalf een langere beursanalyse. Die neemt Beursnerd XL Jochem Visser voor zijn rekening.

See omnystudio.com/listener for privacy information.