Bioruimte podcast

Het academiejaar is afgesloten en de zomervakantie gestart. De komkommertijd is aangebroken, wat betekent dat er des te meer natuurnieuws is! In juni is de natuurherstelwet eindelijk goedgekeurd (hoera!) maar blijft stikstof een groot probleem. Net als veel mensen zijn er ook dieren op reis gegaan, wat tot enkele gekke vondsten heeft geleid. Daarnaast blijken wetenschappers echte nerds (verrassend!) en worden proffen statistiek binnenkort misschien vervangen door bavianen (huh?).

Komkommers groeien niet in het wild in België, maar tal van andere planten wel! Nathan en Wietse trokken er weer op uit om de zotste soorten op te sporen en uiteraard werd er hier en daar ook gekeken naar een vogel of insect. Zeggen dat juni goed gevuld was is een understatement!

Shownotes

(00:00:00) Intro

(00:03:02) Recalls

(00:03:24) Natuurnieuws

(00:05:06) Natuurherstelwet eindelijk goedgekeurd

https://www.standaard.be/cnt/dmf20240617_93204873

(00:09:30) Vlaamse regering opnieuw veroordeeld voor falend mestbeleid

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/06/28/mestbeleid-veroordeling/

(00:11:53) Deense taks op boerend vee

https://www.hln.be/buitenland/wereldprimeur-deense-boeren-moeten-vanaf-2030-milieuheffing-op-winden-en-boeren-van-hun-vee-betalen~abc111ee/

(00:16:53) Termieten in Brussel

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/06/23/voor-het-eerst-termieten-ontdekt-in-brussel-eten-houten-constr/

(00:18:00) Nieuwe spin ontdekt langs de Brusselse ring

https://www.natuurpunt.be/nieuws/verrassende-vondst-nieuwe-spinnensoort-ontdekt-langs-de-brusselse-ring#:~:text=Bij%20een%20onderzoek%20door%20Natuurpunt,verkeersknooppunt%20Sint%2DStevens%2DWoluwe.

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/06/26/nieuwe-spinnensoort-ontdekt-langs-de-brusselse-ring/

(00:22:15) Docu rugstreeppad: een streepje voor

https://www.youtube.com/watch?v=acr1P3ZVkXw

(00:22:45) De meerjarige groefbij voor het eerst gevonden in België

https://www-natuurpunt-be.webpkgcache.com/doc/-/s/www.natuurpunt.be/nieuws/nieuwe-mediterrane-bijensoort-gevonden-in-belgie

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/06/17/meerjarige-groefbij-voor-het-eerst-aangetroffen-in-hofstade-en-d/

(00:26:10) Loki de dino

https://scientias.nl/wetenschappers-ontdekken-dinosaurus-met-gigantische-hoorns-in-de-vs/

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/06/22/onbekende-dino-krijgt-eindelijk-een-naam-de-lokiceratops/

(00:28:09) Sauron de vis

https://www.sciencealert.com/meet-sauron-new-piranha-like-species-named-after-ultimate-villain

(00:29:24) Radioactieve neushoorns

https://www.iflscience.com/radioactive-rhino-horns-hoped-to-save-species-from-poaching-74844

https://rhisotope.org/

(00:32:21) Terugkeer van Przewalskipaarden in Kazachstan

https://www.standaard.be/cnt/dmf20240614_96573616

(00:37:11) Apen kunnen statistiek

https://www.iflscience.com/baboons-appear-to-do-statistics-the-same-way-you-do-74734

https://www.biorxiv.org/content/10.1101/2024.06.16.599196v1

(00:42:12) Chimpansees hebben een bosapotheek

https://www.iflscience.com/chimpanzees-self-medicate-with-antibiotic-plants-from-the-forest-pharmacy-74747

https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0305219

(00:45:39) Het mysterie van mastende beuken ontrafeld

https://www.iflscience.com/summer-solstice-is-jaw-dropping-solution-to-beech-tree-masting-mystery-74754

https://www.nature.com/articles/s41477-024-01651-w

(00:51:48) Nathan en Wietse in het wild

(00:54:25) Hommelweekend

(00:59:14) Nathan naar de Kalmthoutse heide

(01:05:18) Nathan naar de Viroin

(01:10:41) Wietse naar Ichtegem en de Blankaart

(01:20:28) Ralreiger twitchen

(01:22:56) Nathan naar de Viroin II

(01:26:09) Kleinst waterhoen twitchen

(01:27:32) Plantentuin Gent en GUM

(01:41:11) Nathan naar de Gaume

(01:50:43) Ruivangst Canadese gans

(01:54:42) Volgende maand: Nathan naar Tanzania

(01:59:03) Oproepen

(01:59:10) Craywatch

https://craywatch.inbo.be/

(02:00:24) De insectenzomer van Natuurpunt

https://www.natuurpunt.be/insectenzomer

(02:02:25) Nathan zoekt aardhommels

(02:03:18) Nog 1 plekje vrij voor het Junior Ranger Kamp

https://grensparkkalmthoutseheide.com/educatie/

De maand mei is weer voorbij en zo komt Bioruimte al aan de zesde aflevering! Nathans en Wietse's goesting om over de natuur te praten wordt gelukkig enkel groter en dat levert opnieuw een fantastische aflevering op. De lammergier kwam kijken naar het hoge grondwater in België, in de VS vrezen ze vogelgriep en cicades en er kan geen maand passeren zonder dat er records worden gebroken. Uiteraard houdt regen biologen niet tegen en de excursieverslagen zitten propvol prachtige waarnemingen met hier en daar zelfs unieke pareltjes van de Belgische fauna en flora!

Shownotes

(00:00:00) Intro

(00:03:02) Recalls

(00:03:24) Natuurnieuws

(00:03:30) Lammergier gespot in België

https://waarnemingen.be/species/288/observations/?advanced=on

(00:06:24) Natuurherstel loont

https://www.natuurpunt.be/nieuws/1-euro-in-de-demerbroeken-levert-er-8-op

(00:08:24) Hoge grondwaterstand

https://www.natuurpunt.be/nieuws/sterke-vergrassing-door-intense-slakkenbegrazing

(00:11:01) De roestige zandbij maakt zijn opmars

https://www.natuurpunt.be/nieuws/opmars-van-de-roestige-zandbij-in-vlaanderen

(00:12:47) De cicadapocalypse is begonnen

https://www.nature.com/articles/d41586-024-01584-6

(00:19:29) Alpaca's met vogelgriep

https://www.iflscience.com/alpacas-get-bird-flu-too-world-first-report-confirms-infections-on-idaho-farm-74441 https://www.aphis.usda.gov/livestock-poultry-disease/avian/avian-influenza/hpai-detections/mammals/highly-pathogenic-avian

(00:21:50) Psittacosaurus toont evolutie van schub naar veer

https://www.iflscience.com/hidden-gem-fossil-of-dinosaur-skin-preserved-like-glass-reveals-it-had-scales-and-feathers-74317 https://phys.org/news/2024-05-hidden-dinosaur-feather-evolution.html https://www.nature.com/articles/s41467-024-48400-3

(00:27:55) Nieuwe recordhouder langste genoom

https://www.nature.com/articles/d41586-024-01567-7 https://www.cell.com/iscience/fulltext/S2589-0042(24)01111-8

(00:32:19) Colossal wil dwergbuidelmarters resistent maken tegen reuzenpaddengif

https://www.iflscience.com/world-first-gene-editing-approach-wants-to-make-quolls-resistant-to-cane-toad-neurotoxins-74250

(00:38:12) Palmvaren opsporen met drones en AI

https://www.iflscience.com/the-worlds-loneliest-plant-is-looking-for-a-partner-and-ai-is-lending-a-hand-74442 https://www.southampton.ac.uk/news/2024/05/the-high-tech-hunt-for-a-lonely-plants-partner.page

(00:43:06) Venezuela is het eerste land waar alle gletsjers gesmolten zijn

https://www.iflscience.com/venezuela-just-became-first-country-to-lose-all-its-glaciers-in-modern-times-74117

(00:47:37) Nathan en Wietse in het wild

(00:47:43) Nathan naar Rochefort

(01:04:41) Driedaagse UA excursie naar Nieuwpoort & Olloy-Sur-Viroin

(01:18:19) Wietse naar klein-Zwitserland

(01:23:38) Zoektocht naar het noorderlicht op de Kalmthoutse Heide

(01:25:15) Trekvogels spotten op Drie Eiken

(01:26:56) UA excursie naar Meerhout en Balen

(01:31:29) Zoektocht naar de nachtzwaluw op de Kalmthoutse Heide

(01:33:40) UA excursie naar klein Schietveld

(01:36:23) Uitheemse rivierkreeften filmen in Stekene

(01:40:24) UA excursie aardwetenschappen

(01:43:38) Phasmedia op het Nerdland Festival

(01:47:51) Wietse's waarnemingen tijdens het pendelen

(01:50:41) Oproepen

(01:51:22) FlatwormWatch

https://www.iasregulation.be/nl/flatwormwatch

(01:53:03) Schimmels op lieveheersbeestjes

https://www.facebook.com/INBOVlaanderen/videos/2224788791202800

(01:55:24) Craywatch

https://craywatch.inbo.be/

(01:58:47) Insectenzomer Natuurpunt

https://www.natuurpunt.be/insectenzomer

02:02:46 Nathan zoekt aardhommels

April zei 'koekoek' en vloog daarna vliegensvlug voorbij. Het was een drukke maand, met iets minder nieuwtjes, maar des te meer verhalen! In deze aflevering kondigen Nathan en Wietse de geboorte aan van kuikens en een organel, bespreken ze de vondst van het grootste zeereptiel ooit (tot de volgende recordhouder wordt gevonden) en zijn ze onder de indruk van de skincare van orang-oetans. Daarna volgt het overzicht van een maand vol avonturen: van ontdekkingstochten in de plantentuin van Meise tot een takkenmeeting tussen de dino's en heel veel dagen (en nachten) in het veld.

Bestaat de hop wel? Wat is de wolzwever? En wie wint: de koekoek of de fint? Je komt het allemaal te weten in de 5e Bioruimte-aflevering!

Shownotes

(00:00:00) Intro

(00:01:27) Recalls

Nieuwtjes en weetjes

(00:03:51) Paul en Betty zijn ouders geworden

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/04/30/bekijk-2-kuikens-van-zeearenden-komen-voor-het-eerst-piepen-in/

(00:05:20) Nieuwe, gigantische, ichthyosaurus

https://www.sciencealert.com/ancient-bones-hint-at-the-most-colossal-marine-reptile-the-world-has-ever-seen https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0300289

(00:08:28) Wereldprimeur: orang-oetan behandelt wond met medicinale plant

https://www.iflscience.com/orangutan-seen-treating-a-wound-with-a-medicinal-plant-in-world-first-observation-74034 https://www.nature.com/articles/s41598-024-58988-7

(00:10:06) Vogelgriep bij dolfijnen

https://www.iflscience.com/highly-pathogenic-bird-flu-detected-for-the-first-time-in-common-bottlenose-dolphin-73993 https://www.nature.com/articles/s42003-024-06173-x

(00:14:41) Een nieuw organel: de nitroplast!

https://www.iflscience.com/the-once-in-an-eon-event-that-gave-earth-plants-has-happened-again-73878 https://www.cell.com/cell/fulltext/S0092-8674(24)00182-X?_returnURL=https%3A%2F%2Flinkinghub.elsevier.com%2Fretrieve%2Fpii%2FS009286742400182X%3Fshowall%3Dtrue https://www.science.org/doi/10.1126/science.adk1075

Nathan en Wietse in het wild

(00:20:25) Bijeninventarisatie met Natuurpunt

(00:22:44) Wandeling in de polders van Kruibeke

(00:27:31) Expo 'Plantenjagers' in Plantentuin Meise

(00:33:19) Expo wandelende takken en bladeren in Trompenburg

(00:34:41) Wietse's start op het INBO

(00:38:17) Fort III – Grassen determineren

(00:43:23) Hop op de Heide?

(00:53:03) Terug naar Viroinval

(01:03:33) Mini-excursie Wolvenberg/Brilschanspark

(01:05:03) Uitheemse rivierkreeften vangen

(01:06:11) Excursie met UAntwerpen op Groot Schietveld

(01:07:55) Bourgoyen-Ossemeersen

(01:11:55) Takkenmeeting in Brussel

(01:18:23) Zoeken naar paaiende finten

(01:20:24) Trektellen in de Fonteintjes

De lente is in het land! De natuur is weer wakker en overal zie je bladeren, bloemen en beestjes. Nathan en Wietse konden uiteraard niet binnen blijven zitten en gingen verschillende keren op pad met tal van prachtige waarnemingen als resultaat. Daarnaast was er ook een enorme lading aan biologienieuws, want de wetenschap stond absoluut niet stil! Van broedende zeearenden tot al dan niet uitgestorven Javaanse tijgers en de eindeloze saga van de Spinosaurus, het passeert allemaal in deze bo(o)mvolle maart aflevering van de Bioruimte podcast!

Shownotes:

(00:04:28) Recall Europese moerasschildpad:

https://waarnemingen.be/species/8310/

(00:06:00) ANKONA presentaties: https://www.provincieantwerpen.be/aanbod/dlm/samenwerkingsverbanden/ankona/ankona-ontmoetingsdagen.html

Nieuwtjes en weetjes:

(00:07:10) Broedseizoen is gestart:

https://grensparkkalmthoutseheide.com/broedseizoen-rust-voor-kwetsbare-natuur/

(00:08:30) Zeearenden Paul en Betty broeden:

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/03/15/koppel-zeearenden-aan-het-broeden-in-natuurgebied-blankaert-woum/

(00:11:48) Mega gedragsstudie:

https://scientias.nl/unieke-megastudie-laat-zien-dat-wilde-dieren-niet-altijd-het-liefst-bij-mensen-uit-de-buurt-blijven-het-ligt-genuanceerder/ https://www.nature.com/articles/s41559-024-02363-2

(00:17:29) Update over natuurherstelwet:

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/03/22/natuurherstelwet-in-extra-tijd-finale-stemming-uitgesteld-tot-j/

(00:22:00) OVert 3D modellen:

https://www.morphosource.org/projects/000368762 https://www.sciencealert.com/stunning-tool-lets-you-digitally-dissect-museum-animals-with-x-ray-vision

https://sketchfab.com/ufherps

(00:27:54) Evolutie kikkertanden:

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC8169120/#:~:text=Evolution%20of%20edentulism%20in%20jawed,vertebrate%20lineages%20are%20entirely%20edentulous.

(00:28:46) De saga van de Spinosaurus:

https://elifesciences.org/articles/80092

(00:30:59) Triceratops leefde in een kudde:

https://www.naturalis.nl/over-ons/media/persberichten/triceratopsen-vormden-team-spielberg-had-gelijk-driehoornige-dinos

(00:34:03) Het tot nu toe oudste, gefossiliseerde bos (met sporenplanten!):

https://www.sciencealert.com/earths-oldest-fossilized-forest-has-been-hiding-its-bizarre-trees-for-390-million-years https://www.lyellcollection.org/doi/abs/10.1144/jgs2023-204

(00:36:48) Colossal x Re:wild:

https://colossal.rewild.org/

(00:45:13) De Javaanse tijger is mogelijks toch niet uitgestorven!:

https://www.cambridge.org/core/journals/oryx/article/is-the-javan-tiger-panthera-tigris-sondaica-extant-dna-analysis-of-a-recent-hair-sample/5F407FD1D97836F8C26DE46CCFA08D73

(00:50:08) Herintroductie Cotoneaster cambricus:

https://www.facebook.com/chesterzoo1/posts/pfbid02bpr3jLpuJ2j4wWX89EHD14Z3JaiWy58o1cUD7Yyxi6w2oiJucWTPstomFfEJnCR8l https://www.chesterzoo.org/news/weve-reintroduced-one-of-the-worlds-rarest-plants-to-a-secret-welsh-site-to-prevent-extinction/

(00:55:27) Duurzame zoekmachines:

https://www.ecosia.org/

https://karmasearch.org/

https://oceanhero.today/

https://www.ekoru.org/

https://rapusia.org/

Nathan en Wietse in het wild:

(01:01:12) Onze uitstappen in maart

(01:01:45) Mini Excursie 4

(01:05:17) Wandeling op de Kalmthoutse heide

(01:07:18) Mini Excursie 4.5

(01:11:42) Wandeling door natuurgebied Wolvenberg

(01:18:15) Fort 7 en Schoonselhof

(01:19:04) Viersels gebroekt

(01:23:00) Mini Excursie 5

(01:30:07) Fort Borsbeek

(01:32:11) Nationale Parken Hoge Veluwe en Veluwezoom

(01:56:27) Mini Excursie 6

(01:59:06) Nacht van de steenuil

(02:02:56) De Viroinvallei

(2:13:20) Een vooruitblik op april

In deze aflevering blikken Nathan en Wietse terug op een fijne februari. De maand startte met de leerrijke ANKONA ontmoetingsdag waar heel wat genetwerkt werd. Nathan ging er vervolgens meermaals op uit om de ontwakende planten en dieren te spotten en Wietse verdiepte zich weer in nieuws, feitjes en weetjes. Uiteraard konden ook de dino's niet ontbreken! En last but not least: heel spannend job-nieuws!

Januari was een woelige maand, zowel voor biologiestudenten als voor de natuur. Er moesten examens afgelegd worden, er waren stevige protesten en de klimaatcijfers waren op zijn minst gezegd alarmerend. Maar voor Nathan en Wietse was niet alles kommer en kwel, want zowel in de binnen- als buitenlandse natuur is er altijd wat moois te ontdekken, ook in de winter. Van Londense museumbezoekjes, tot vrouwelijke hazelaarbloemetjes en voorproefjes voor een fantastisch 2024, deze aflevering geeft gegarandeerd luisterplezier!

Welkom bij Bioruimte!

In deze allereerste aflevering van de podcast stellen Nathan en Wietse zich kort voor en vertellen ze over hun eerste kennismaking met de biologie, de verdere ontwikkeling van hun passie en hoe ze op dit moment bezig zijn met de natuur.