De Leescast

Lezen Centraal – Lezen is Denken | Lezing van Maryanne Wolf, reflectie door Daan Beeke

Op 8 april 2026 vond in het Beatrix Theater in Utrecht Lezen Centraal plaats. In deze aflevering hoor je de keynote van Maryanne Wolf, ingeleid door een reflectie van Daan Beeke.

Wolf laat zien waarom diep lezen essentieel is voor kritisch denken – en wat er verandert in een digitale wereld. Daan verbindt haar inzichten aan de praktijk van leesbevordering en het werk van Stichting Lezen.

Dit hoor je:

Lees meer! Luister of kijk verder

Stichting Lezen is als kennis-en expertisecentrum de drijvende kracht achter lezen, leesbevordering en literatuureducatie in Nederland. We verzamelen, ontwikkelen en delen kennis over lezen en ondersteunen professionals die werken aan sterke lezers, van baby tot jongvolwassene.

De Leescast is de verdiepende podcast van Stichting Lezen. In De Leescast praten we je bij over de nieuwste onderzoeken en ontwikkelingen rond lezen, leesbevordering en literatuureducatie. Interview: Hasna El Maroudi. Productie: Marc Brouwer.

In deze aflevering spreekt Hasna El Maroudi met Alexander Smit en Barend Last over lezen in een digitale wereld. Daarna hoor je hun volledige keynote van Lezen Centraal (8 april 2026).

Een energiek en persoonlijk gesprek   - waar hun zelfbenoemde bromance duidelijk in doorklinkt  – over geletterdheid, technologie en onderwijs, gevolgd door een verdiepend verhaal op het podium.

Dit hoor je

Lees meer! Luister of kijk verder

Stichting Lezen is als kennis-en expertisecentrum de drijvende kracht achter lezen, leesbevordering en literatuureducatie in Nederland. We verzamelen, ontwikkelen en delen kennis over lezen en ondersteunen professionals die werken aan sterke lezers, van baby tot jongvolwassene.

De Leescast is de verdiepende podcast van Stichting Lezen. In De Leescast praten we je bij over de nieuwste onderzoeken en ontwikkelingen rond lezen, leesbevordering en literatuureducatie. Interview: Hasna El Maroudi. Productie: Marc Brouwer.

Krachtig en inclusief leesonderwijs in regionale minderheidstalen 

Opgenomen tijdens de studiedag Meertalige leesbevordering op 7 november 2025 in De Krook, Gent. 

Waar gaat deze aflevering over? 

Wat je meeneemt uit deze aflevering 

Kortom: 

Meertaligheid benutten in ons onderwijs: geen ideologie maar common sense 

Spreker: Steven Delarue (Onderwijscentrum Gent) 

Opgenomen tijdens de studiedag Meertalige leesbevordering, 7 november 2025 in De Krook, Gent. 

Waar gaat deze aflevering over? 

Wat je uit deze aflevering meeneemt 

Wat scholen kunnen doen 

Met voorbeelden uit de praktijk laat hij zien dat het vaak in kleine dingen zit: een wereldbol met vlaggen, meertalige woordkaarten, of leerlingen eerst in hun thuistaal laten denken voordat ze overstappen naar het Nederlands. 

Kortom: 

In deze aflevering van De Leescast, de podcast van Stichting Lezen, gaat Hasna Elmaroudi in gesprek met drie onderzoekers: Jeroen Dera, Maaike Koffeman en Lindsay Janssen. Zij deden samen met Yvonne Delhey, Sabine Jentges en Marloes Mekenkamp onderzoek naar wat er in het literatuuronderwijs op het vwo echt gelezen wordt - bij Nederlands, Engels, Frans, Duits en Spaans. 

Waarom staan Multatuli, Goethe, Saint-Exupéry en Shakespeare nog steeds zo stevig in de literatuurlessen? Hoe verhouden die klassiekers zich tot de boeken die docenten hun leerlingen juist aanraden om zelf te lezen? En wat betekent dat voor de diversiteit, belevingswereld en leesmotivatie? 

Over de gasten 

Lees het volledige onderzoek: https://www.lezen.nl/publicatie/tekstselectie-in-het-nederlandse-literatuuronderwijs/  

In deze aflevering hoor je onder meer: 

Reageren? 

Wil je reageren op deze aflevering of je eigen ervaringen met literatuuronderwijs delen? 

Vond je deze aflevering waardevol? 

Welkom bij een speciale aflevering van De Leescast, de podcast van Stichting Lezen!

Op 2 april 2025 vond in het Beatrix Theater in Utrecht het jaarlijkse congres Lezen Centraal plaats. Dit jaar stond het thema "De Kracht van Meertaligheid" centraal. Ruim een kwart van de kinderen in Nederland groeit op met een andere thuistaal dan het Nederlands. Hoe benutten we die taalrijkdom in leesbevordering en onderwijs?

Tijdens het congres deelden toonaangevende wetenschappers en experts hun inzichten. In deze aflevering hoor je de inspirerende keynote van Ellen-Rose Kambel.

Kambel is oprichter van het internationale netwerk van Taalvriendelijke Scholen. Zij laat ons zien hoe andere landen omgaan met meertaligheid in het (lees)onderwijs.

Belangrijke inzichten:

Jouw mening telt!

Veel luisterplezier en tot de volgende aflevering van De Leescast!

Welkom bij een speciale aflevering van De Leescast, de podcast van Stichting Lezen!

Op 2 april 2025 vond in het Beatrix Theater in Utrecht het jaarlijkse congres Lezen Centraal plaats. Dit jaar stond het thema "De Kracht van Meertaligheid" centraal. Ruim een kwart van de kinderen in Nederland groeit op met een andere thuistaal dan het Nederlands. Hoe benutten we die taalrijkdom in leesbevordering en onderwijs?

Tijdens het congres deelden toonaangevende wetenschappers en experts hun inzichten. In deze aflevering hoor je de inspirerende keynote van Orhan Agirdag & Joana Duarte.

 "Meertaligheid in Nederland & Vlaanderen"

Orhan Agirdag & Joana Duarte

Onderzoek naar hoe scholen omgaan met meertaligheid en de effecten daarvan op leerlingen.

Belangrijke inzichten:

Jouw mening telt!

Veel luisterplezier en tot de volgende aflevering van De Leescast!

Welkom bij een speciale aflevering van De Leescast, de podcast van Stichting Lezen!

Op 2 april 2025 vond in het Beatrix Theater in Utrecht het jaarlijkse congres Lezen Centraal plaats. Dit jaar stond het thema "De Kracht van Meertaligheid" centraal. Ruim een kwart van de kinderen in Nederland groeit op met een andere thuistaal dan het Nederlands. Hoe benutten we die taalrijkdom in leesbevordering en onderwijs?

Tijdens het congres deelden toonaangevende wetenschappers en experts hun inzichten. In deze aflevering hoor je de inspirerende keynote van Jim Cummins.

 "Meertaligheid als Identiteitsversterker"

Jim Cummins, emeritus hoogleraar aan de University of Toronto, is een pionier op het gebied van meertaligheid en onderwijs.

Hij bespreekt hoe thuistalen bijdragen aan de identiteit en het leerproces van kinderen.

Belangrijke vragen:

Jouw mening telt!

Veel luisterplezier en tot de volgende aflevering van De Leescast!

In deze aflevering praat Hasna El Maroudi met Lesya Ganushchak ( Erasmus Universiteit Rotterdam)

Gesprekken over lezen op scholen hebben een positieve invloed op de leesmotivatie, het leesbegrip en het leesgedrag van leerlingen in zowel het basisonderwijs als het voortgezet onderwijs. Dit blijkt uit een literatuurstudie van universitair docent Lesya Ganushchak, gepubliceerd in het rapport Praten over lezen.

Ganushchak onderzocht 62 studies die gericht waren op programma’s waarbij tijdens schooltijd over lezen werd gepraat. De centrale vragen in de literatuurstudie waren: Hoe worden gesprekken over lezen in de klas vormgegeven? en  Welk effect hebben deze gesprekken op de leesmotivatie, het leesgedrag en de leesvaardigheid van leerlingen? 

Vrijwel alle studies in deze literatuurstudie (98%) laten een positieve invloed zien van gesprekken over boeken en lezen op de leesmotivatie van leerlingen. Ook op het gebied van leesgedrag laten de beschikbare studies regelmatig positieve effecten zien ( in 80% van de gevallen), op bijvoorbeeld concentratie en betrokkenheid  bij het lezen. Het effect van gesprekken op leesbegrip is wisselend. Sommige studies laten wel een positieve invloed zien (46%), met name bij zwakkere lezers. Andere studies vinden geen effect.

Lees hier het onderzoeksrapport Praten over lezen. Een literatuurstudie naar de invloed van gesprekken over teksten en lezen op de leesontwikkeling van leerlingen in funderend onderwijs (2025)

Leesmonitor maakt het beschikbare onderzoek naar lezen , leesbevordering en literatuureducatie toegankelijk voor een breed publiek. Kijk op lezen.nl/onderzoek.

Stichting Lezen is er om alle kinderen het plezier in lezen te laten ontdekken zodat ze kunnen uitgroeien tot blijvende lezers. Dat doen we met een effectieve leesbevorderingsaanpak. Als een stimulerende leesomgeving en competente leesbevorderaars aanwezig zijn kan ieder kind prettige leeservaringen opdoen. Lees je nu, lees je later !

Het boek dat Lesya als kind las: Alice Journey

Interview: Hasna El Maroudi

Productie: Marc Brouwer

De Leescast

In deze aflevering praat Hasna El Maroudi met Mira Beukering en Judith de Lang.

Bij Begeleid Diep Lezen, een gespreksmethode voor 4 en 5 vwo, stellen docenten hun leerlingen vragen over opvallend taalgebruik in literaire verhalen. De methode vergroot zowel de literaire als de zakelijke leesvaardigheid van leerlingen, blijkt uit het promotieonderzoek van Mira Beukering (Vrije Universiteit en docent Nederlands). Mira vertelt over het onderzoek, de gespreksmethode en de lessenserie die ze daarbij heeft ontwikkeld. Haar collega-docent Nederlands Judith de Lang vertelt over haar ervaringen met de lessenserie in de klas.

Centrale rol voor docent Nederlands

Docentenhandleiding en tutorials

In de docentenhandleiding Begeleid Diep Lezen van Mira Beukering staat een beschrijving van de gelijknamige gespreksmethode en een vijfdelige lessenserie. Als aanvulling op de handleiding zijn twee tutorials ontwikkeld om docenten die daar behoefte aan hebben extra ondersteuning te bieden.

De tutorials zijn complementair. In tutorial 1 demonstreert ontwikkelaar, tevens docent Nederlands, Mira Beukering in een een-op-eengesprek de belangrijkste principes van de gesprekstechnieken met twee leerlingen uit vwo 4. In tutorial 2 laat Mira de toepassing van de methode in een klassensetting zien. Zij doorloopt hierin samen met een groep leerlingen onderdelen van de eerste vier lessen. In een fragment van de vijfde les stellen leerlingen elkaar zelfstandig vragen over het gelezen verhaal.

Begeleid Diep Lezen in een een-op-eengesprek (video, 2024)

Begeleid Diep Lezen in de klas (video, 2024)

Mira Beukering, promovendus aan de Vrije Universiteit en docent Nederlands op het Vossius Gymnasium in Amsterdam,onderzocht de effectiviteit van de methode Begeleid Diep Lezen middels twee experimenten. Ze ontwikkelde de methode Begeleid Diep Lezen samen met hoogleraar Nederlandse Letterkunde Jacqueline Bel. Het onderzoek naar de effectiviteit van de methode, kwam tot stand onder begeleiding van Roel van Steensel, Adriana Bus en Jacqueline Bel.

De resultaten van het onderzoek naar de gespreksmethode zijn opgenomen in de congresbundel Lezen in beweging van Stichting Lezen.

Lees hier onderzoeksartikel ‘Hebben leerlingen in de bovenbouw van het vwo begeleiding nodig bij het lezen van literaire teksten? Naar een methode voor Begeleid Diep Lezen’ in de congresbundel Lezen in beweging.

Stichting Lezen is er om alle kinderen het plezier in lezen te laten ontdekken zodat ze kunnen uitgroeien tot blijvende lezers. Dat doen we met een effectieve leesbevorderingsaanpak. Als een stimulerende leesomgeving en competente leesbevorderaars aanwezig zijn kan ieder kind prettige leeservaringen opdoen. Lees je nu, lees je later.

Interview: Hasna El Maroudi

Productie: Marc Brouwer