DERSİMİZ TARİH

Galatasaray Üniversitesi Siyaset Bilimi Bölümü'nden emekli Doçent Ahmet Kuyaş, Dersimiz Tarih programında 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı olarak kutlanan günün önemini anlatıyor.

Türkiye’nin kuruluş sürecinde yaşananlara değinen tarihçi Doç. Kuyaş, 23 Nisan 1920’de açılan Büyük Millet Meclisi’nin aslında Türkiye tarihinin bugüne kadarki en çok sesli meclis olduğunu söylüyor.

Öte yandan TBMM’nin birinci döneminin demokratik olduğu iddialarına karşı çıkan Kuyaş, bir meclisin demokratik olabilmesi için her şeyden önce genel oy hakkı gerektiğini vurguluyor. Kuyaş ayrıca, ilk mecliste kuvvetler ayrılığı olmadığını, bunun aksine yasama, yürütme ve yargı güçlerinin tamamının Meclis bünyesinde toplandığını hatırlatıyor.

Birinci TBMM’nin devrimsel bir meclis olmasına karşı devrimci bir meclis olmadığını belirten Kuyaş “Hiç şüphesiz Türkiye tarihinin en çok sesli meclisiydi. ancak çok seslilik tek başına demokrasi için yeterli olmaz. Alkollü içki kullanımını yasaklayan, erkek ve kadın öğretmenleri toplantı salonunda birlikte oturttu diye maarif bakanı hakkında soru önergesi vermiş bir meclisti” diyor.

1918-22 arasında dünyayı kasıp kavuran, en az 20 milyon kişinin ölümüne sebep olan İspanyol gribi, bir savaştan ötekine sürüklenen Anadolu ve Trakya'yı nasıl etkiledi? Mustafa Kemal ve Vahdettin gerçekten de bu hastalığa yakalandılar mı? Anadolu'da hangi vilayetlerde büyük zayiat görüldü?

Tarihçi Ayşe Hür anlatıyor.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Koronavirüs salgınına karşı önlemleri açıklarken, halktan mali yarım desteği alma konusunda, Mustafa Kemal'in 1921'de yayınladığı bir dizi emirden oluşan Tekalif-i Milliye'ye göndermede bulundu.
“Kurtuluş Savaşı başlarken Gazi Mustafa Kemal Atatürk Tekalif-i Milliye diye 10 maddelik emir yayınlamıştır. Burada savaşta ihtiyaç duyulan hemen her malzemenin belirli bir oranı talep edilmiştir. Milletimiz bu dayanışma çağrısına gönüllülükle iştirak ederek kendisinin ve evlatlarının geleceği için varını yoğunu vermekten çekinmemiştir” dedi.
Erdoğan'ın bu sözleri tartışma ve itirazlara yol açtı.
Tarihçi Prof Taner Akçam Mustafa Kemal'in emirnamesini bugün ile kıyaslarken, Erdoğan'ın o dönemde olup bitenleri bilmediğini, muhtemelen danışmanları tarafından yanıltılmış olduğunu söylüyor. Konuya kitaplarında yer ayırmış olan Akçam'dan Tekalif-i Milliye konusunu açıklamasını istedik.

Dersimiz Tarih'te, Clark Üniversitesi'nde tarih profesörü Taner Akçam, ABD Senatosu'nun Ermeni Soykırımı'nı tanıyan kararını değerlendirdi ve bundan sonraki süreçte Türkiye'yi bekleyenleri anlattı.

Amerikan Senatosu Perşembe günü 1915’de Ermenilerin yaşadıklarının soykırım olduğunu kabul eden bir yasa tasarasını onayladı. Çalışmalarını Berlin’de Forum Transregionale Studien’de dürdüren tarihçi Yektan Türkyılmaz Ermeni soykırımı meselesi konusunda arşivler etrafında dönen tartışmaları Ahval için değerlendirdi.

Dersimiz Tarih’in konuğu Clark Üniversitesi’nde tarih profesörü Taner Akçam.
Akçam, Osmanlı Arşivleri’nde Ermeni Soykırımı’na ilişkin bulduğu yeni belgeleri açıkladı ve Ermeniler’in imhasına dair ilk ‘imha’ kararının 1 Aralık 1914’te alındığını belirtti.

"Dersimiz Tarih" podcast programına konuk olan Doçent Doktor Ahmet Kuyaş, Mustafa Kemal Paşa önderliğinde yapılan ve Türkiye'nin temellerinin atıldığı Erzurum ve Sivas kongrelerini anlattı.
Son dönemde "manda" tartışmalarıyla gündeme gelen Erzurum ve Sivas kongrelerinde neler yaşandı, "manda" meselesi neydi ve İttihat ve Terakki'nin diriltilmemesi için ne tedbir alındı, Doçent Doktor Ahmet Kuyaş açıkladı.
- Mustafa Kemal dahil biz Amerikan mandası istiyoruz dendi mi?
Geleceğin Atatürk'ü Sivas Kongresi'nde görünmeşe başladı
- Atatürk Nutuk'ta bunu saklamıştır
Amerikalı general yazdığı raporda ne dedi?
- Mustafa Kemal'in istediği şey manda mıydı?
-Sivas Kongresi açıldığında ilk yapılan şey "İttihat ve Terakki'yi" diriltmeyeceğim yemininin edilmesidir
- Erzurum Kongresi bölgesel olmasına karşın neden daha önemli?
- Sivas Kongresi'nin başarısız olduğu iddiaları doğru mu?
- Neden Erzurum-Sivas kongreleri kadardiğer kongreleri önemsemiyoruz?
Sivas Kongresinde söz konusu olan bir manda meselesinden bahsediliyor. Bunun aslı nedir?

Lozan bir hezimettir...'' ''Gizli maddeleri var...'' ''Bize toprak kaybettirdi...'' ''2023'te geçerliliği kamayacak...'' Bu ve benzeri iddialar, Lozan Antlaşması'nın yıldönümü vesilesiyle hem İslamcı hem de Milliyetçi kesimlerde yeniden dile getirildi. Lozan'ı iki yıl önce eleştiren Erdoğan ise bu yıl onu yere göğe sığdıramayan bir açıklama yaptı. Konunun en önde gelen uzmanı sayılan Prof Baskın Oran, 'şehir efsanesi' dediği iddiaları, 'Dersimiz Tarih'te tek tek yanıtlıyor.

Dersimiz Tarih'te HDP Mardin Milletvekili Tuma Çelik, 'Seyfo' olarak nitelendirilen Süryani Soykırımı'nı anlattı.

Harvard Üniversitesi misafir araştırma görevlisi Dr Ohannes Kılıçdağı, 'Dersimiz Tarih'te, Osmanlı döneminde etnik grupların devlet ve askerlik ile ilişkilerini Ahval editörü Yavuz Baydar'la konuştu.

Kılıçdağı, Osmanlı ve Cumhuriyet'te ordularında askere alma tartışmalarını ve sistemini irdeliyor.