Wnioski z przeprowadzonego w ostatnich latach przez Mazowiecki Instytut Kultury badania poświęconego współpracy prywatnych firm z instytucjami kultury nie są optymistyczne – często nie są to relacje udane, biznes i kultura zdają się mówić innymi językami i nie rozumieć siebie nawzajem.
Skuteczna współpraca z biznesem wymaga umiejętności i nakładu pracy, których często nie mają lub na które nie mogą sobie na nie pozwolić instytucje kultury, zwłaszcza te mniejsze. Nie pomaga też brak regulacji prawnych dotyczących mecenatu – w rezultacie firmom często nie opłaca się inwestowanie w działania kulturalne.
Dlaczego te relacje są tak trudne, choć obie strony mogą czerpać z nich wymierne korzyści? Czy da się to zmienić? Nad tym zagadnieniem pochylamy się w ostatnim odcinku drugiego sezonu podcastu „Dobry stan kultury”. Rozmawiamy o wsparciu sektora prywatnego dla kultury – lokalnie i w skali ogólnopolskiej, a także w innych krajach europejskich. Jakie są perspektywy na przyszłość i co może zmienić powstająca właśnie ustawa o mecenacie kultury?
Gośćmi Magdaleny Ulejczyk są dyrektorka Muzeum Łazienki Królewskie dr Marianna Otmianowska i dyrektor Narodowego Centrum Kultury Robert Piaskowski.
Dr Marianna Otmianowska – jest historyczką sztuki i pedagożką, doktorat obroniła w dyscyplinie nauk socjologicznych. Działa jako muzealniczka, edukatorka, badaczka, wykładowczyni akademicka, moderatorka design thinking. Jest autorką wielu artykułów, a także książki „Koncepcje społecznej odpowiedzialności edukacji muzealnej. Studium socjologiczne”. Wiceprzewodnicząca ICOM Polska, należy do Stowarzyszenia Historyków Sztuki, związana jest również z Forum Edukatorów Muzealnych. W latach 2016–2018 dyrektorka Narodowego Archiwum Cyfrowego, zaś w latach 2013–2016 kierowniczka Działu Edukacji Muzeum Narodowego w Warszawie.
Z Muzeum Łazienki Królewskie związana jest od 2018 r. jako zastępczyni dyrektora ds. konserwatorskich, koordynując projekty z zakresu konserwacji zabytków, ogrodów historycznych oraz inwestycji. Od 2022 r. pełniła obowiązki dyrektorki Muzeum, a w 2023 r. została powołana na to stanowisko na pięcioletnią kadencję. W swojej pracy zawsze kieruje się potrzebą bieżącej komunikacji i wielostronnej pracy nad relacjami.
Robert Piaskowski – socjolog, polonista, absolwent dyplomacji kulturalnej, menedżer i animator kultury. W latach 2007–2019 był dyrektorem programowym Krakowskiego Biura Festiwalowego, współtworząc i kuratorując m.in. Festiwal Muzyki Filmowej, Misteria Paschalia, Festiwal Miłosza i Festiwal Conrada. W latach 2019–2024 pełnił funkcję dyrektora ds. kreatywności i rozwoju kultury oraz pełnomocnika prezydenta Krakowa ds. kultury.
Od 2024 r. Dyrektor Narodowego Centrum Kultury w Warszawie – kluczowej narodowej instytucji państwa polskiego odpowiedzialnej za kształtowanie polityk kulturalnych, rozwój kompetencji kadr kultury, prowadzenie badań oraz realizację wieloletnich programów w dziedzinach takich jak edukacja muzyczna, promocja czytelnictwa i badania wszystkich sektorów kultury. Koordynował liczne inicjatywy krajowe i międzynarodowe, w tym program kulturalny Polskiej Prezydencji w Radzie Unii Europejskiej (2025) oraz Kongresy Kultury (2009 i 2025). Wykłada na Uniwersytecie Jagiellońskim, w Szkole Głównej Handlowej oraz na Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie.
_____
Publikacje, które pojawiają się w rozmowie:
Marianna Otmianowska, „Koncepcje społecznej odpowiedzialności edukacji muzealnej. Studium socjologiczne”, Warszawa 2024.
Mazowiecki Instytut Kultury, „Diagnoza relacji środowiska biznesu i środowiska kultury”, Warszawa 2020, https://www.flipsnack.com/mikwaw/diagnoza-relacji-rodowiska-biznesu-i-rodowiska-kultury.html.
Zachęcamy do kontaktu w sprawie mecenatu kultury: [email protected]
_____
Nagrano w studiu podcastowym Ciekawość: https://podcastowania.pl, https://ciekawosc.to Muzyka użyta w podcaście została stworzona w Udio. Rozmowę prowadzi Magdalena Ulejczyk, dyrektorka Mazowieckiego Instytutu Kultury.
