دویچه وله فارسی | همه گزارش‌ها

ترامپ در واکنش به سرکوب خونین اعتراضات مردم توسط جمهوری اسلامی با انتشار فرمانی اعلام کرد: «از همین لحظه، هر کشوری که با ایران تجارت کند، برای هرنوع تجارت با ایالات متحده آمریکا، تعرفه ۲۵ درصدی پرداخت خواهد کرد.»دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، در نخستین واکنش عملی خود در ارتباط با سرکوب خونین اعتراضات مردمی، با انتشار فرمانی در حساب خود در تروث‌سوشیال نوشت: «از همین لحظه، هر کشوری که با جمهوری اسلامی ایران تجارت کند، بابت هر گونه تجارت با ایالات متحده آمریکا تعرفه ۲۵ درصدی پرداخت خواهد کرد. این فرمان قطعی و نهایی است. از توجه شما به این موضوع متشکرم.»

در همین راستا سناتور لیندسی گراهام، از جمله سناتورهای بانفوذ جمهوری‌خواهان، در پیامی خطاب به ترامپ نوشت که حکومت ایران از "خط قرمز" ترامپ عبور کرده است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

گراهام با اشاره به فرمان ترامپ خطاب به او نوشت: «رهبری قاطع شما در منزوی کردن اقتصادی این رژیم از طریق اقداماتی که امروز انجام دادید، بسیار چشمگیر است. وعده شما برای حمایت از معترضان و هشدار دادن به رژیم مبنی بر این که کشتار را تحمل نخواهید کرد، به بزرگ‌ترین موج حضور معترضان علیه این رژیم متعصب از زمان تاسیس آن انجامیده است.»

این سناتور جمهوری خواه در ادامه پیام خود با بیان این که به باور او "رژیم ایران از خطوط قرمز عبور کرده است" افزود:‌ «آن‌ها مردم خود را در مقیاس گسترده می‌کشند و رهبری شما را به سخره می‌گیرند. اکنون زمان آن است که اقدام نظامی قاطع انجام شود، بدون اعزام نیروهای زمینی، و مستقیما علیه کسانی که دست به کشتار می‌زنند.»

وال‌استریت ژورنال: ونس از ترامپ می‌خواهد به گفت‌وگوهای دیپلماتیک فرصت دهد

در بحبوجه گمانه‌زنی‌ها در خصوص نوع و نحوه و زمان واکنش ایالات متحده نسبت به سرکوب معترضان در ایران، وال‌استریت ژورنال با انتشار گزارشی اعلام کرد که جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهوری ایالات متحده، رهبری تلاش‌هایی را بر عهده دارد تا ترامپ، پیش از اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی، به گفت‌وگوهای دیپلماتیک فرصت دهد.

این روزنامه به نقل از مقام‌های آمریکایی نوشت که ترامپ هنوز تصمیم نهایی خود را نگرفته است، اما در حال حاضر تمایل ترامپ بر این است که به جمهوری اسلامی حمله کند، با این حال ممکن است مسیر واکنش خود را تغییر دهد. برخی از این مقام‌های دولتی به وال‌استریت ژورنال گفته‌اند که ترامپ ممکن است اول حمله کند و بعد در پی برگزاری مذاکره با جمهوری اسلامی باشد.

با این حال، تایمز اسرائیل در این زمینه نوشت که با وجود تلاش ونس برای مسیر دیپلماسی، فردی آشنا با طرز فکر او می‌گوید که ونس آماده بمباران مواضع جمهوری اسلامی است و حکومت ایران را تهدیدی برای ایالات متحده می‌داند.

اطلاعیه سفارت مجازی ایالات متحده خطاب به شهروندان آمریکایی در ایران

همزمان با بالا گرفتن تنش‌ها و مطرح شدن احتمال گزینه نظامی ترامپ در واکنش به سرکوب خونین اعتراضات مردمی در ایران، ایالات متحده آمریکا از همه شهروندان خود خواست که فورا خاک ایران را ترک کنند.

در بیانیه سفارت مجازی آمریکا ضمن اشاره به اعتراضات سراسری در ایران و به خشونت کشیده شدن آن و نیز قطع ارتباطات و اینترنت، خطاب به اتباع آمریکایی آمده است که آن‌ها باید انتظار قطع مداوم اینترنت را داشته باشند، برای استفاده از روش‌های ارتباطی جایگزین برنامه‌ریزی کنند و اگر شرایط ایمن است، گزینه ترک ایران از طریق زمینی به مقصد ارمنستان یا ترکیه را در نظر بگیرند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

پیش از این در روز دوشنبه ۱۲ ژانویه (۲۲ دی) هشدارهای مشابهی توسط چند کشور اروپایی صادر شده بود.

بر اساس اعلام رسانه‌های فرانسه، این کشور نیز کارمندان غیرضروری سفارت خود در تهران را از خاک ایران خارج کرده است.

به نظر می‌رسد در اسرائیل همه نگاه‌ها به تحولات ایران است. به گواه ناظران به ندرت پیش می‌آید که مسائل کشوری دیگر تا این حد در رسانه‌های اسرائیلی مورد توجه قرار گیرد. اما علت رویکرد احتیاط‌آمیز دولت اسرائیل چیست؟اعتراضات جاری در ایران به سر خط اصلی خبرها در اسرائیل تبدیل شده‌اند. به طوری که موسسه برجسته مطالعات امنیت ملی، یک ردیاب لحظه‌ای اعتراضات را در وب‌سایت خود راه‌اندازی کرده است.

کاربران می‌توانند به‌ صورت شبانه‌روزی ببینند که کدام شهرها در حال حاضر کانون اعتراضات هستند، در هر شهر چند نفر کشته شده‌اند و در حال حاضر چه مسائلی برای معترضان از همه مهم‌تر است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله

به نوشته رسانه‌های اسرائیلی در این کشور بسیاری به تغییر رژیم در ایران امیدوارند، چون ایران تحت حاکمیت جمهوری اسلامی تهدیدی جدی برای موجودیت اسرائیل به شمار می‌رود. تهران نه تنها به دلیل ماجراجویی‌های هسته‌ای‌ برای اسرائیل خطرناک است، بلکه تأمین‌کننده مالی اصلی گروه‌های تروریستی ضد اسرائیلی همچون حزب‌الله در خاورمیانه است.

هشدار درباره "خوش‌بینی بیش از اندازه"

با وجود گستردگی و شدت اعتراضات ضد حکومتی در ایران، کارشناسان نظامی اسرائیل نسبت به خوش‌بینی بیش از حد هشدار داده‌اند. به باور آنان جمهوری اسلامی هنوز می‌تواند به یک پایگاه حمایتی قوی مطمئن باشد. نهادهای امنیتی اسرائیل معتقدند بدون کمک خارجی، سرنگونی این رژیم غیرممکن است.

دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، یک هفته پیش به وضوح اعلام کرد که آماده مداخله در ایران است و از آن زمان تا کنون موضع خود را بارها تکرار کرده است.

بیشتر بخوانید: نتانیاهو خطاب به معترضان: اسرائیل در کنار مردم ایران است

طبق برآورد نهادهای اطلاعاتی اسرائیل، از پایان سال ۲۰۲۵ میلادی به این سو فعالیت‌هایی در اطراف سایت‌های پرتاب موشک ایران وجود داشته است.

به همین دلیل است که اسرائیل نیز برای مقابله با تنش احتمالی آماده می‌شود و بالاترین سطح آماده‌باش در کشور را اعلام کرده است.

"اسرائیل دو بار تا مرز حمله مجدد به ایران پیش رفت"

دنی سیترینوویچ، کارشناس موسسه مطالعات امنیتی اسرائیل، در یک پیام توئیتری هشدار می‌دهد که در شرایط فعلی، خطر اشتباه محاسباتی بالا می‌رود.

تامیر هیمن، فرمانده سابق سرویس اطلاعات نظامی اسرائیل، روز دوشنبه در یک مصاحبه رادیویی میزان این خطر را شرح داد. به گفته او، در هفته‌های اخیر تقریبا دو بار نزدیک بود که اسرائیل به ایران حمله کند. او علت را "قضاوت‌های نادرست متقابل" برشمرد و گفت: «در هر صورت، دفاع مدنی اسرائیل برای همه سناریوها آماده است.»

به نظر می‌رسد صحبت‌های دونالد ترامپ مبنی بر اینکه احتمال تلاش‌های جدید برای از سرگیری مذاکرات آمریکا و ایران، باعث ایجاد جنجال زیادی در اسرائیل شده است.

ترامپ تحت فشار است

به گفته کارشناسان اسرائیلی، فرصت بسیار کم است. گیورا ایلند، ژنرال سابق ارتش اسرائیل و مشاور دولت، به شبکه دولتی "کان" اسرائیل گفت: «از دیدگاه ایالات متحده، مداخله در ایران فقط برای حداکثر یک هفته برای بهره‌برداری از جنبش‌های اعتراضی منطقی است.»

بیشتر بخوانید: ارزیابی کارشناس اسرائیلی از احتمال جنگ در بحبوحه اعتراضات

به گفته او، این موضوع ترامپ را با یک معضل روبرو می‌کند؛ از یک سو، نیروهای مسلح ایالات متحده برای برنامه‌ریزی عملیاتی در حمایت از مخالفان ایران به زمان نیاز دارند. از سوی دیگر، ترامپ با اعلام اینکه در صورت تیراندازی رژیم به تظاهرکنندگان، به ایران حمله خواهد کرد، ریسک بزرگی کرده است.

ترامپ حالا تحت فشار است تا به سخنان خود عمل کند. از این گذشته، همانطور که تصاویر کیسه‌های حمل اجساد کشته‌شدگان در تهران نشان می‌دهد، جمهوری اسلامی از خط قرمز تعیین شده توسط ترامپ رد شده است.

از سوی دیگر استقرار مجدد بمب‌افکن‌های آمریکایی در حریم هوایی ایران خطرات بیشتری را برای ایالات متحده نسبت به جنگ ۱۲ روزه اسرائیل و ایران ایجاد خواهد کرد. ژنرال سابق ارتش اسرائیل معتقد است که تهران به حملات متقابل نمادین راضی نخواهد شد بلکه مواضع ایالات متحده در خلیج فارس ممکن است هدف قرار بگیرند.

به گفته تامیر هیمن، رئیس پیشین اطلاعات ارتش اسرائیل و یکی از مشاوران وزیر دفاع این کشور، مداخله آمریکا در ایران مدت‌هاست که آغاز شده است، اما محدود به اقدامات مخفیانه، مانند کمپین‌های انتشار اطلاعات نادرست است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

راز زیمت، کارشناس مسائل ایران در دانشگاه تل‌آویو، نسبت به نتیجه‌گیری‌های زودهنگام در مورد وضعیت تحولات در ایران هشدار می‌دهد. به گفته او، «چند روزی است که تشخیص بین اطلاعات حقیقی و اطلاعات نادرست عملاً غیرممکن شده است.»

به نظر می‌رسد ارزیابی‌های نهادهای اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل دائما در حال تغییر است. از نگاه آنان باید بر مبنای احتمال فروپاشی رژیم ایران بر اثر اعتراضات مردم برای هرگونه اقدام بعدی تصمیم‌گیری کرد.

پیش از این نیز یک مقام امنیتی اسرائیل به کانال ۱۲ این کشور گفته بود اسرائیل همچنان به سیاست عدم مداخله ادامه می‌دهد و از نزدیک اعتراضات را دنبال می‌کند.

پیش‌تر اکسیوس گزارش داده بود، نهادهای اطلاعاتی آمریکا ارزیابی کرده بودند که اعتراضات در ایران از قدرت کافی برای به چالش کشیدن ثبات حکومت برخوردار نیست اما در پی رویدادهای اخیر، این دیدگاه در حال بازبینی است.

پرفسور پیام اخوان، عضو دادگاه بین‌المللی لاهه، می‌گوید امکان محاکمه سران جمهوری اسلامی در این دادگاه وجود ندارد اما مهمترین اقدام، ثبت اسناد و مدارک و شواهد برای ارائه در دادگاهی "مستقل و ویژه در ایرانی دموکراتیک" است.انتشار ویدیوهای جدید از سرکوب معترضان در ایران و مشاهده انباشت جنازه‌های مردم در حیاط پزشکی قانونی کهریزک، بیش از پیش ضرورت محاکمه عاملان و آمران این جنایت‌ها را آشکار کرده است.

پروفسور پیام اخوان، عضو دادگاه بین‌المللی لاهه و مشاور سابق دادستانی این دادگاه در پرونده رسیدگی به جنایات جنگی در یوگسلاوی سابق می‌گوید به دلیل عدم عضویت ایران در این دادگاه امکان شکایت از جمهوری اسلامی در لاهه میسر نیست.

او اما جمع‌آوری اسناد و شواهد و مدارک را بهترین و تنها راه کنونی می‌داند که می‌تواند برای ارائه در دادگاهی ویژه در "ایران آزاد" مورد استناد قرار بگیرد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

دویچه‌وله: آقای اخوان با توجه به فیلم‌ها و ویدیوهایی که از داخل ایران آمده، شدت کشتار معترضان این بار اگر نگوییم بی‌سابقه ولی واقعا کم سابقه بوده. فیلم‌ها بسیار تکان‌دهنده است و تعداد کشته شدگان بسیار بالا تخمین زده می‌شود. با توجه به این موضوع چقدر امکان این هست که از دولت و کل حکومت جمهوری اسلامی در یک دادگاه بین المللی شکایت بشود؟

پیام اخوان: متاسفانه در حال حاضر دادگاه بین المللی کیفری در مورد ایران صلاحیت ندارد برای اینکه جمهوری اسلامی قرارداد این دادگاه را امضا نکرده و تنها راه برای کشاندن این پرونده به دادگاه بین‌المللی کیفری در این شرایط ارجاع پرونده جمهوری اسلامی از طریق شورای امنیت سازمان ملل هست و البته در این مورد هم یک مشکلات سیاسی هست مانند وتوی چین و روسیه که در مورد سوریه هم در زمان بشار الاسد که تقریباً ۵۰۰ هزار نفر در جنگ داخلی سوریه کشته شده بودند چین و روسیه مانع ارجاع پرونده سوریه به دادگاه بین المللی شدند.

در این شرایط باید تمرکز کرد بر جمع آوری اسناد و شواهد برای یک محاکمه‌ای در آینده در دادگاه‌های یک ایران دموکراتیک. متاسفانه در حال حاضر دادگاه بین‌الملل صلاحیت ندارند ولی به هر حال حتی اگر این دادگاه صلاحیت را هم داشتند، بازداشت کردن مجرمین قاعدتاً باید با همکاری دولت‌ها باشد و باز برمی‌گردیم به موضوع اینکه باید در ایران در یک دولت موکراتیک در آینده دادگاه‌ها به این پرونده‌ها رسیدگی بکنند و در حال حاضر ما باید این پرونده‌ها را آماده بکنیم تا اینکه امکان اثبات این جنایات را از دست ندهیم.

شما گفتید چون جمهوری اسلامی عضو دادگاه لاهه نیست، نمی‌توان پرونده را در آنجا بررسی کرد اما روسیه و اسرائیل هم عضو دادگاه لاهه نیستند و با این حال این دادگاه حتی حکم جلب پوتین و نتانیاهو را صادر کرد. چطور این امکان برای ایران وجود ندارد؟

برای اینکه در مورد رئیس جمهور روسیه ولادیمیر پوتین دادگاه بر اساس سرزمین اوکراین صلاحیت داشت، اوکراین صلاحیت دادگاه را قبول کرده بود و به خاطر اینکه جنایات جنگی روسیه در محدوده سرزمینی اوکراین رخ داده بود، دادگاه صلاحیت داشت.

همچنین در مورد اسرائیل صلاحیت دادگاه بر اساس سرزمین فلسطین بود که بر اساس قانون بین‌الملل این حق را داشت که صلاحیت دادگاه را قبول کند. ولی روسیه و اسرائیل به خاطر اینکه عضو دادگاه بین‌المللی نیستند همکاری با دادگاه برای بازداشت این اشخاص اجباری نیست و باز برمی‌گردیم به موضوع اینکه دادگاه‌های بین‌الملل حتی وقتی که صلاحیت دارند نیاز به همکاری دولت‌ها دارند مگر اینکه جامعه بین‌الملل یک دولت را تحت فشار بگذارد یا اینکه در یک کشوری گذار به یک سیستم دموکراتیک صورت بگیرد که قاعدتا در کوتاه مدت رسیدن به عدالت از این راه بسیار دشوار است.

در دادگاه یوگسلاوی به خاطر فشارهای جامعه بین‌الملل، به خاطر حضور سربازهای سازمان ملل در بوسنی امکان بازداشت بسیاری از مجرمین فراهم بود ولی در حال حاضر در ایران باید تمرکز کرد بر جمع‌آوری اسناد برای محاکمه. به نظر من حتی اگر دادگاه کیفری بین‌المللی هم صلاحیت داشت، محاکمه در یک دادگاه ویژه در ایران دموکراتیک شاید بهترین روش برای رسیدن به عدالت باشد.

همانطور که شما اشاره کردید صدور حکم جلب برای نتانیاهو و پوتین بیشتر جنبه نمادین داشت و همین طور که گفتید دولت‌ها ملزم به اجرای این حکم نیستند. آیا امکان شکایت شخصی مثلا از شخص خامنه‌ای وجود دارد که لااقل به صورت نمادین حکم جلب خامنه‌ای از طرف دادگاه لاهه صادر بشود؟

متاسفانه نه، برای اینکه دادگاه صلاحیت ندارد. ضعف اصلی قانون بین‌الملل این است که قوانین بین‌الملل و صلاحیت دادگاه بین‌الملل وابسته به پذیرش دولتهاست و در شرایطی که جمهوری اسلامی قرارداد دادگاه بین‌المللی کیفری را امضا نکرده و به آن نپیوسته، این دادگاه در مورد جمهوری اسلامی هیچ صلاحیتی ندارد. البته واضح هست که چرا جمهوری اسلامی صلاحیت این دادگاه را قبول نکرده، برای اینکه آگاه است که رهبرانش مرتکب جنایت علیه بشریت هستند و می‌توانند محاکمه شوند. همچنین خیلی از دولت‌های مستبد که به طور گسترده و سیستماتیک مسئول نقض حقوق بشر هستند قاعدتا صلاحیت این دادگاه را قبول نمی‌کنند و این ضعف قانون بین‌الملل و ضعف سیستم فعلی برای اجرای قوانین بین الملل در مورد حقوق بشر است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

نهایتا باید تا حدی که می‌شود از این دادگاه‌ها استفاده کرد برای اینکه دولت‌ها را تحت فشار گذاشت. باید در مواردی که امکانش هست ساز و کارهای بین‌الملل را برای تحت فشار گذاشتن دولت‌ها استفاده کرد. در شرایط فعلی در ایران عدالتی در سطح بین‌الملل نخواهد بود مگر اینکه شورای امنیت به طور متحد و با توافق کشورهایی مانند چین و روسیه پرونده جمهوری اسلامی را به دادگاه کیفری بین‌الملل ارجاع دهد.

پس از جنبش زن، زندگی آزادی کمیته حقیقت‌یاب از سوی شورای حقوق بشر سازمان ملل برای ایران تشکیل شد. آیا از طریق این کمیته نمی‌توان اقدام قانونی و قضایی بر علیه جمهوری اسلامی و کسانی که در کشتار دست داشتند، انجام شود؟

نه متاسفانه، صلاحیت کمیسیون حقیقت یاب تهیه گزارش‌های متعدد است و کمیسیون حقیقت یاب می‌تواند در مورد قدم‌های بعدی به اعضای شورای حقوق بشر سازمان ملل پیشنهاد بدهد ولی باز برمی‌گردیم به ضعف سیستم بین‌الملل برای اجرایی کردن نهادهای حقوق بشر.

در شرایط فعلی کمیسیون حقیقت یاب و سازمان‌های غیر دولتی مانند سازمان عفو بین‌الملل، سازمان دیدبان حقوق بشر، مرکز اسناد حقوق بشر و غیره با جمع کردن اسناد و ضبط کردن شهادت قربانیان می‌توانند نقش بسیار مهمی برای حفظ اسناد باشند ولی نهایتا برای محاکمه رهبران جمهوری اسلامی که نقشی در این جنایت علیه بشریت دارند باید خودمان را برای دادگاه‌های مستقل و ویژه در ایران آینده آماده کنیم و نهایتاً گذار از استبداد به یک سیستم دموکراتیک نیاز به عدالت انتقالی دارد.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، تاکنون پنج بار تهدید کرده است که سرکوب معترضان ایران خط قرمز اوست و ایران ضربه سختی خواهد خورد. او اکنون قصد دارد اقدام کند اما آیا از نظر حقوق بین‌الملل چنین اقدامی امکان‌پذیر است؟در جریان قطع سراسری اینترنت که بیش از سه روز است ادامه دارد صدها معترض در نقاط مختلف کشور کشته شده‌اند. نهادهای حقوق بشری از "یک قتل‌عام" سخن گفته‌اند. در چنین شرایطی، پاسخ جامعه بین‌الملل چگونه است؟ آیا کشوری حق دارد با قطع کامل اینترنت دست به کشتار شهروندان معترض خود بزند و جامعه جهانی در برابر آن سکوت اختیار کند؟

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌وله

دونالد ترامپ ، رئیس جمهوری آمریکا پس از کشتار معترضان گفت: «ما در حال بررسی گزینه‌های بسیار قوی هستیم و تصمیم خواهیم گرفت.»

او پیش‌تر نیز هشدار داده بود: «اگر شلیک کنید، شلیک می‌کنیم.» اما بر اساس حقوق بین‌الملل، آیا ترامپ می‌تواند دستور حمله صادر کند؟

کامران متین، استاد روابط بین‌الملل در دانشگاه ساسکس بریتانیا، در پاسخ به این پرسش دویچه‌وله به دو مسئله اشاره می‌کند. نخست اینکه ایالات متحده در دوران آقای ترامپ اهمیتی به موازین بین‌المللی نداده است؛ برای مثال دخالت در ونزوئلا، تلاش برای الحاق گرینلند به ایالات متحده، یا خروج از پیمان‌نامه‌های بین‌المللی مانند توافق تغییرات اقلیمی.

به گفته متین این موارد نشان می‌دهد منطقی که در گذشته بر روابط بین دولت‌ها حاکم بود، دولت آقای ترامپ از آن پیروی نمی‌کند.

با این حال، این کارشناس به این موضوع هم اشاره می‌کند که در گذشته مواردی وجود داشته که مداخله نظامی بر اساس ایده "مسئولیت حمایت" (Responsibility to Protect) انجام گرفته است و ممکن است ایالات متحده استدلال کند که با توجه به کشتار گسترده توسط جمهوری اسلامی، چنین مداخله‌ای ضروری بوده است. نمونه آن، مداخله در لیبی است که در آن زمان با تائید شورای امنیت سازمان ملل انجام شد.

کامران متین اما بعید می‌داند که چنین مداخله‌ای در مورد ایران مجوز شورای امنیت را دریافت کند، ولی دست‌کم در سطح گفتمانی و تبلیغاتی، ایالات متحده می‌تواند به این مفهوم متوسل شود.

ترامپ می‌خواهد با کمترین هزینه رفتار ایران را تغییر دهد

ترامپ در تازه‌ترین واکنش خود خبر داد که رهبران ایران برای مذاکره با او تماس گرفته‌اند اما ممکن است آمریکا زودتر دست به اقدام بزند.

کامران متین در ادامه درباره این موضع‌گیری ترامپ توضیح می‌دهد که تهدیدهای مکرر ترامپ به واکنش نشان دادن به کشتار معترضان توسط جمهوری اسلامی و عملی نشدن این تهدیدها نشان می‌دهد که سیاست ایالات متحده در قبال این اعتراضات، در وهله نخست مبتنی بر نوعی سازش با جمهوری اسلامی است؛ یا با کلیت نظام به شکلی که اکنون وجود دارد، یا با عناصری در درون آن که مایلند از بحران اعتراضات از طریق سازش با آمریکا عبور کنند.

استاد روابط بین‌الملل در دانشگاه ساسکس بریتانیا در ادامه صحبت‌های خود با دویچه وله گفت این سیاست را می‌توان در اقدامات آمریکا در ونزوئلا مشاهده کرد؛ جایی که با کنار زدن مادورو، زمینه برای معامله با جانشین او رودریگز، فراهم شد. همچنین در سند استراتژی ملی آمریکا آمده است که این کشور مایل به تغییر رژیم نیست و ترجیح ترامپ این است که با کمترین هزینه، رفتار جمهوری اسلامی را تغییر دهد.

کامران متین خاطرنشان می‌کند با توجه به تمایل دو طرف به گفت‌وگو، باید فرض را بر این گذاشت که اولویت ترامپ تغییر رفتار جمهوری اسلامی بدون توسل به زور است؛ رفتاری که بیشتر معطوف به برنامه هسته‌ای و موشکی است و نه لزوما حقوق بشر، که در ایران به شکلی خشن نقض می‌شود.

آیا ترامپ اپوزیسیون را جدی می‌گیرد؟

کامران متین درباره نگاه ترامپ به اپوزیسیون و عدم ملاقات رئیس جمهور آمریکا با شاهزاده رضا پهلوی می‌گوید: «هرچند رضا پهلوی در داخل ایران هوادارانی دارد، اما این حمایت فراگیر و سراسری نیست، چونکه ایران جامعه‌ای متکثر از نظر قومی، فرهنگی و مذهبی است و به‌ویژه گروه‌های به‌حاشیه‌رانده‌شده نگاه مثبتی به دوران پهلوی ندارند از این رو، ترامپ او را به‌عنوان نماینده کل اپوزیسیون جدی نمی‌گیرد».

متین تاکید می‌کند "فعالیت آقای پهلوی در درازمدت باید معطوف به هماهنگی و گفت‌وگو با سایر نیروهای اپوزیسیون در جایگاهی برابر باشد".

به باور این کارشناس "ایرانِ پس از جمهوری اسلامی باید بر همزیستی دموکراتیک ملت‌های ساکن آن بنا شود و بدون این اصل، هیچ پروژه‌ای نمی‌تواند حمایت حداکثری مردم ایران را به دست آورد."

"سرکوب خونین مجوز مداخله خارجی نیست اما..."

رضا طالبی، تحلیلگر مسائل سیاسی ایران و کارشناس امور بین‌الملل هم می‌گوید از منظر حقوق بین‌الملل، قطع اینترنت و سرکوب خونین معترضان اگر به کشتار گسترده منجر شود به خودی خود مجوز مداخله خارجی ایجاد نمی‌کند.

تقویت نقش شورای امنیت در برخورد با نقض گسترده حقوق بشر و کشتار در ایران ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است. با توجه به سلب مشروعیت مردمی از حکومت، این احتمال وجود دارد که در چنین شرایطی، نه مجوز حقوقی، بلکه معیارهای اخلاقی و انسانی به‌عنوان مبنای اقدام در نظر گرفته شود.

اگر روند کشتارها ادامه یابد و قدرت مرکزی همچنان بر سرکوب اصرار ورزد، "مشروعیت و مسئولیت اخلاقی" بر ملاحظات صرفا حقوقی تقدم خواهد یافت. در عین حال، سوءاستفاده حکومت از این خلأهای حقوقی موجب جسورتر شدن آن شده و فقدان واکنش جدی و مؤثر حقوقی علیه جمهوری اسلامی، عملا امکان تداوم سرکوب را برای این نظام فراهم کرده است.

مطابق ماده ۲ بند ۴ منشور سازمان ملل متحد، هرگونه تهدید یا توسل به زور علیه تمامیت ارضی یا استقلال سیاسی یک دولت ممنوع است و اصل عدم مداخله به‌عنوان یکی از قواعد آمره حقوق بین‌الملل عرفی شناخته می‌شود. این اصل نه یک توصیه اخلاقی، بلکه تعهدی الزام‌آور برای همه دولت‌هاست.

مداخله قهری به صورت محدود

به گفته این کارشناس تنها چارچوبی که در آن بحث مداخله قهری به‌صورت محدود مطرح شده، دکترین "مسئولیت حمایت" است که پس از فجایع رواندا و بوسنی شکل گرفت. با این حال، این دکترین نیز بر اساس ماده ۳۹ منشور سازمان ملل، تشخیص وضعیت را منحصرا در صلاحیت شورای امنیت قرار می‌دهد.

طالبی توضیح می‌دهد که در لیبی، مداخله با استناد به قطعنامه شورای امنیت انجام شد، اما به فروپاشی دولت و جنگ داخلی انجامید. در مقابل، در سوریه با وجود نقض گسترده حق حیات و وقوع جنایت علیه غیرنظامیان، به دلیل وتوی قدرت‌های بزرگ، هیچ اقدام نظامی مجازی صورت نگرفت.

رضا طالبی همچنین تاکید می‌کند نتیجه روشن است؛ حتی اگر در ایران کشتار گسترده همراه با قطع اینترنت رخ دهد، نه جامعه جهانی و نه آمریکا از منظر حقوقی حق مداخله قهری ندارند و دامنه اقدامات مشروع آنان به فشار سیاسی، تحریم‌های هدفمند و پیگردهای قضایی محدود می‌شود. هرگونه اقدام نظامی بدون مجوز شورای امنیت، نقض آشکار منشور سازمان ملل متحد خواهد بود.

این کارشناس امور بین‌الملل در ادامه تاکید کرد "در چنین جهانی، تصور اینکه ترامپ برای رهایی مردم ایران مداخله کند، ساده‌انگارانه است. اگر مداخله‌ای صورت گیرد، نه بر پایه اصول حقوق بشری، بلکه بر اساس محاسبه منافع خواهد بود".

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

دو هفته پس از از اعتراضات و بویژه بعد از جنایاتی که در ملکشاهی، تهران، اصفهان و کهریزک کرج مشاهده شد اکنون برخی از کارشناسان بر این باور هم هستند که منافع آمریکا و رئیس جمهور آن با اعتراضات در ایران همسو شده است و "این همسویی و اقدام دونالد ترامپ برای حمایت از مردم ایران" را فرصتی برای مرحله گذار از جمهوری اسلامی تحلیل می‌کنند.

پارلمان اروپا تمامی نمایندگان جمهوری اسلامی را از ورود به ساختمان‌های مقر این نهاد منع کرد. رئیس پارلمان می‌گوید:«این مجلس در مشروعیت‌بخشی به رژیمی متکی بر شکنجه، سرکوب همکاری نخواهد کرد.»موج جدید اعتراضات سراسری در شهرهای مختلف ایران از روز یکشنبه ۷ دی‌ماه در پی اعتصاب شماری از کسبه و بازاریان تهران در اعتراض به افزایش افسارگسیخته بهای دلار آغاز شد. این اعتراض‌ها به‌سرعت به سراسر کشور گسترش یافت و معترضان شعارهای ضدحکومتی سردادند.

خبرهای کوتاه و فشرده درباره این اعتراض‌ها را در این مجموعه بخوانید.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

مکرون خشونت حکومتی علیه معترضان در ایران را محکوم کرد

امانوئل مکرون، رئیس جمهوری فرانسه، روز دوشنبه ۲۲ دی (۱۲ ژانویه) خشونت حکومتی علیه معترضان در ایران را محکوم کرد.

رئیس جمهوری فرانسه در شبکه اجتماعی اکس نوشت: «من خشونت حکومتی که زنان و مردان ایرانی را که با شجاعت خواستار احترام به حقوق خود هستند هدف قرار می‌دهد، محکوم می‌کنم.»

وی افزود: «احترام به آزادی‌های اساسی یک الزام جهانی است و ما در کنار کسانی که از آنها دفاع می‌کنند، ایستاده‌ایم.»

به گواه نهادهای حقوق بشری، به دنبال سرکوب خونین اعتراضات جاری در ایران، تا کنون صدها تن کشته و هزاران نفر بازداشت شده‌اند.

رئیس شورای امنیت ملی روسیه در تماس با لاریجانی "دخالت خارجی در اعتراضات" را محکوم کرد

سرگئی شویگو، رئیس شورای امنیت ملی روسیه، با علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی به صورت تلفنی گفت‌وگو کرد.

در این تماس، شویگو آنچه را که او "تلاش‌های قدرت‌های خارجی برای دخالت در امور داخلی ایران" توصیف کرده است، به شدت محکوم کرد.

هر دو طرف توافق کردند که تماس‌ها را حفظ کرده و مواضع خود را برای تقویت امنیت هماهنگ کنند.

دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی در روزهای اخیر با نسبت دادن اتهامات امنیتی به معترضان و "تروریست" نامیدن آنان، گفته بود "اسرائیل پشت ‌پرده وضعیت فعلی است."

پارلمان اروپا ورود دیپلمات‌های جمهوری اسلامی را به ساختمان‌های این نهاد ممنوع کرد

پارلمان اروپا تمامی دیپلمات‌ها و نمایندگان جمهوری اسلامی را از ورود به ساختمان‌های مقر این نهاد در بروکسل، استراسبورگ و لوکزامبورگ منع کرد.

روبرتا متسولا، رئیس پارلمان اروپا، در شبکه اجتماعی اکس نوشت: «وضعیت نمی‌تواند به روال عادی ادامه یابد. امروز در شرایطی که مردم شجاع ایران همچنان برای حقوق و آزادی‌های خود ایستادگی می‌کنند، تصمیم گرفتم ورود تمامی کارکنان دیپلماتیک و دیگر نمایندگان جمهوری اسلامی ایران را به همه ساختمان‌ها و محوطه‌های پارلمان اروپا ممنوع کنم.»

او همچنین افزود: «این مجلس در مشروعیت‌بخشی به رژیمی که خود را از طریق شکنجه، سرکوب و قتل حفظ کرده است، همکاری نخواهد کرد.»

فشار بر خانواده امیرعلی حیدری نوجوان ۱۷ ساله کشته‌شده در اعتراضات

سازمان حقوق بشری هه‌نگاو، در گزارشی از فشار شدید نهادهای امنیتی بر خانواده امیرعلی حیدری، نوجوان ۱۷ ساله اهل کرمانشاه، که در جریان اعتراضات جاری با شلیک مستقیم نیروهای امنیتی کشته شده است، خبر داد.

هه‌نگاو از قول یک منبع مطلع نزدیک به خانواده نوشت که امیرعلی حیدری جعفرآبادی، در اثر اصابت گلوله کلاشنیکف به قلبش در خیابان‌ کاشانی شهرک الهیه کرمانشاه کشته شده است.

بر اساس این گزارش، پیکر این نوجوان ۱۷ ساله پس از دریافت یک میلیارد تومان به خانواده‌اش تحویل داده شده و یکی از حاضران در مراسم خاکسپاری او پس از سر دادن شعار اعتراضی، با خشونت بازداشت شده است.

به نوشته هه‌نگاو در گواهی فوت پزشکی قانونی هیچ اشاره‌ای به شلیک گلوله نشده و علت مرگ سقوط از ارتفاع عنوان شده است. نهادهای امنیتی خانواده را تحت فشار قرار داده‌اند تا علت مرگ امیرعلی حیدری را سقوط از ارتفاع اعلام کنند.

نهادهای حقوق بشری می‌گویند شواهد و اطلاعات دریافتی حاکی از آن است شمار بسیار زیادی از معترضان به دنبال سرکوب خونین اعتراضات کشته شده‌اند؛ رقمی که ممکن است تا چند هزار نفر باشد.

گفت‌وگوی عراقچی با ویتکاف؛ تلاش جمهوری اسلامی برای کاهش تنش با آمریکا

وبسایت خبری اکسیوس، گزارش داد که عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، با استیو ویتکاف، نماینده ویژه دونالد ترامپ، درباره اعتراضات جاری در ایران گفت‌وگو کرده است.

اکسیوس به نقل از منابع آگاه می‌گوید که به نظر می‌رسد تماس عراقچی تلاشی از سوی تهران برای کاهش تنش‌ها با ایالات متحده یا به تأخیر انداختن حملات احتمالی آمریکا باشد. دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، در پاسخ به سرکوب خونین اعتراضات در ایران توسط جمهوری اسلامی، تهدید به حمله کرده بود.

یک منبع آگاه در همین رابطه به آکسیوس گفت که ویتکاف و عراقچی درباره احتمال برگزاری یک نشست در روزهای آینده گفتگو کرده‌اند.

مشخص نیست که آیا این یک تماس تلفنی بوده یا پیامی رد و بدل شده است. کاخ سفید و وزارت امور خارجه آمریکا از اظهار نظر در رابطه با این خبر خودداری کرده‌اند.

دونالد ترامپ شامگاه یکشنبه ۲۱ دی (۱۱ ژانویه) به خبرنگاران گفته بود که ایران با ایالات متحده تماس گرفته و پیشنهاد مذاکره برای توافق هسته‌ای را داده است.

انتظار می‌رود ترامپ روز سه‌شنبه با تیمی از مشاوران امنیت ملی خود جلسه‌ای برگزار کند تا در مورد گزینه‌های حمایت از اعتراضات و تضعیف رژیم ایران گفت‌وگو کند.

آلمان خواستار قرارگرفتن سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی اتحادیه اروپا شد

وزارت امور خارجه آلمان روز دوشنبه ۲۲ دی (۱۲ ژانویه) اعلام کرد که به تلاش‌های خود برای قرار دادن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فهرست گروه‌های تروریستی اتحادیه اروپا ادامه می‌دهد.

یک سخنگوی این وزارتخانه گفت: «سپاه پاسداران یک نیروی نظامی قدرتمند است که از نظر ایدئولوژیکی با رژیم مذهبی همسو است.»

سخنگوی وزارت امور خارجه آلمان همچنین افزود که برلین در اتحادیه اروپا "برای دستیابی به اجماع" به منظور اعمال تحریم‌ علیه این سازمان تلاش می‌کند.

این وزارتخانه همچنین قطع اینترنت توسط جمهوری اسلامی را که اکنون بیش از ۹۰ ساعت به طول انجامیده است، محکوم کرد.

سخنگوی وزارت خارجه آلمان در همین رابطه گفت: «قطع اینترنت که به عنوان بنیان اساسی برای آزادی بیان و دسترسی به اطلاعات و همچنین بستری حیاتی برای شبکه‌سازی در چارچوب حق آزادی تجمع به شمار می‌رود، اقدامی نکوهیده و محکوم است.»

امید نوری‌پور، سیاستمدار حزب سبزها و نایب رئیس پارلمان آلمان، نیز روز در گفت‌وگو با مجله صبحگاهی شبکه اول تلویزیون آلمان "ARD" تاکید کرد که قرار دادن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فهرست گروه‌های تروریستی از سوی اروپا می‌تواند یکی از راه‌های حمایت از مردم ایران و مقابله با تهدیدهای تروریستی جمهوری اسلامی در اروپا باشد.

نوری‌پور اما معتقد است که ایده مداخله نظامی ایالات متحده و همچنین مذاکره با رژیم نیز راه‌های درستی نیستند. در عوض، او از واشنگتن خواست که به طور فعال ازمعترضان حمایت کند، به عنوان مثال، با ارائه ابزارهای فنی برای بازگشت به اینترنت با وجود قطع اینترنت توسط دولت.

این سیاستمدار همچنین می‌گوید که دولت آلمان باید با مخالفان و جامعه مدنی ایران ارتباط برقرار کند.

تظاهرات هواداران جمهوری اسلامی؛ تلاش حکومت برای صف‌آرایی مقابل معترضان

تصاویر و ویدیوهای منتشر شده در رسانه‌های حکومتی که با وجود قطعی کامل اینترنت و ارتباطات تلفنی در ایران به اینترنت دسترسی دارند، نشان می‌دهد که روز دوشنبه ۲۲ دی (۱۲ ژانویه) شماری از هواداران حکومت در شهرهای مختلف به خیابان‌ها آمده‌اند.

تحلیلگران معتقدند که این راهپیمایی حکومتی تلاشی برای بازتکرار سناریوی ۹ دی ۱۳۸۸ و در مقابل هم قراردادن هواداران حکومت و مردم و آغاز دور تازه‌ای از سرکوبی به مراتب خشن‌تر است.

تمامی جناح‌های جمهوری اسلامی از زمان آغاز اعتراضات سراسری از روز یکشنبه ۷ دی ۱۴۰۴، آن را به کشورهای خارجی نسبت داده و انواع تهدیدات و اتهامات امنیتی را علیه معترضان مطرح کرده‌اند.

در رأس آنان مسعود پزشکیان، رئیس جمهوری ایران، که برخی تلاش می‌کردند ریاست جمهوری او را به عنوان راه‌حلی برای برون‌رفت از بحران کنونی و شخص او را "روزنه‌گشا" معرفی کنند، روز یکشنبه ۲۱ دی با حضور در تلویزیون رسمی جمهوری اسلامی اتهامات خطرناک امنیتی را به معترضان نسبت داد.

به گواه نهادهای حقوق بشری، به دنبال سرکوب خونین اعتراضات جاری در ایران، تا کنون صدها تن کشته و هزاران نفر بازداشت شده‌اند.

احضار سفرای انگلیس، آلمان، ایتالیا و فرانسه برای تماشای "فیلم خشونت‌های اغتشاشگران"

خبرگزاری امنیتی فارس، وابسته به سپاه پاسداران، با انتشار ویدیویی نوشت که سفرای کشورهای انگلیس، آلمان، ایتالیا و فرانسه احضار شده‌اند "تا از نزدیک فیلم خشونت‌های اغتشاشگران را ببینند".

همچنین گفته شده که تهران از سفرا خواسته تصاویر را مستقیما به وزرای امور خارجه مربوطه خود منتقل کنند و اظهارات رسمی مبنی بر حمایت از معترضان را پس بگیرند.

این اتفاق در حالی روی داده که به گفته فعالان حقوق بشر، جمهوری اسلامی برای سرپوش گذاشتن بر سرکوب خشن و خونین معترضان در ایران اینترنت را قطع کرده تا تصاویر آنچه در حال رخ دادن است به دست افکار عمومی جهان نرسد.

از روزهای گذشته و با وجود قطعی بیش از ۹۰ ساعته هر نوعی از ارتباط تلفنی و اینترنتی در ایران، رسانه‌های وابسته به جمهوری اسلامی با برخورداری از اینترنت در حال نسبت دادن اتهام‌های سنگین امنیتی به معترضان و بازداشت‌شدگان هستند.

مهدیه گلرو، کنشگر سیاسی، در واکنش به انتشار این ویدیو و با انتقاد از موضع‌گیری کشورهای اروپایی در شبکه اجتماعی اکس نوشت: «نه تنها سفرای خود را احضار نمی‌کنند، بلکه سفرا می‌روند و مستندات کشتار را نگاه می‌کنند. این سهم مردم ایران از روابط بین‌الملل و حقوق بشر است.»

علی دهقان‌، برادر همسر عبدالفتاح سلطانی، با شلیک مستقیم گلوله به سرش کشته شد

منابع خبری از کشته‌شدن علی دهقان‌جوقان، برادر همسر عبدالفتاح سلطانی، وکیل سرشناس حقوق بشری و زندانی سیاسی سابق، در جریان اعتراضات روز جمعه ۱۹ دی ۱۴۰۴ در تهران خبر داده‌اند.

بر اساس گزارش‌ها، نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی علی دهقان‌جوقان را مستقیما از ناحیه سر هدف قرار داده‌اند.

علی دهقان‌جوقان، برادر معصومه دهقان، ۵۵ سال داشت و پدر دو دختر بود.

تیراندازی نیروهای امنیتی در مراسم خاکسپاری علیرضا صیدی، از کشته‌شدگان اعتراضات

آژانس خبررسانی کردپا با انتشار ویدیویی از تیراندازی نیروهای امنیتی در جریان خاکسپاری علیرضا صیدی، نوجوان ۱۶ ساله کشته‌شده در اعتراضات خبر داد.

بر اساس این گزارش، علیرضا صیدی شامگاه پنجشنبه ۱۸ دی ۱۴۰۴ در جریان اعتراضات سراسری در تهران با شلیک گلوله نیروهای امنیتی کشته شده است. این نوجوان در تهران مشغول به کار بوده است.

در ویدیوی منتشر شده که مربوط به روز یکشنبه ۲۱ دی ۱۴۰۴ است یک مامور امنیتی با اسلحه در دست دیده می‌شود که به سویی که گفته می‌شود شرکت‌کنندگان در آنجا حضور دارند، تیراندازی می‌کند.

به نوشته کردپا، مراسم خاکسپاری این نوجوان ۱۶ ساله با شعارهایی تند بر ضد روح‌الله خمینی و جمهوری اسلامی برگزار شده است.

استقرار گسترده نیروهای سپاه پاسداران در استان‌های غربی

یک فعال مدنی کرد از داخل ایران در تماسی با بخش فارسی دویچه‌ وله، از "انتقال گسترده" نیروهای سپاه پاسداران به استان‌های غربی کشور خبر داد. این کە برای تماس با دویچە ولە از سیم‌کارت اپراتورهای عراقی و از یکی از روستاهای مرزی تماس گرفته بود، جزئیات مشاهدات میدانی خود را شرح داد.

به گفته این فعال دست‌کم در استان‌های آذربایجان غربی، کردستان، کرمانشاه و ایلام ورودی‌های بسیاری از شهرها مسدود شده و ایستگاه‌های بازرسی متعددی برپا شده است. نیروهای سپاه پاسداران خودروها را متوقف می‌کنند، آن‌ها را بازرسی می‌کنند و در برخی موارد شهروندان را مجبور به باز کردن قفل تلفن‌های همراه خود می‌کنند.

این منبع همچنین گزارش داد که در مناطق مرزی از جمله سردشت در آذربایجان غربی و بانه و مریوان در استان کردستان تجهیزات نظامی سنگین و نیروهای ویژە سپاه مستقر شده‌اند. به گفته او این وضعیت زندگی روزمره روستاییان مرزی را به شدت مختل و محدودیت‌های گسترده‌ای بر تردد و فعالیت‌های محلی اعمال کرده است.

این فعال مدنی همچنین تأکید کرد که با قطع کامل اینترنت و تلفن، زندگی مردم در ایران کاملاً مختل شده و تنها ابزار دسترسی آن‌ها به اخبار، تلویزیون‌های ماهواره‌ای است که در بیشتر شهرها با پارازیت شدید مواجه هستند.

او افزود که انتشار تصاویر کشتار معترضان در تهران مردم را بسیار متأثر و خشمگین کرده است.

اتحادیه اروپا در تدارک تحریم‌های جدید به دنبال سرکوب خونین اعتراضات در ایران

اتحادیه اروپا روز دوشنبه ۲۲ دی (۱۲ ژانویه) اعلام کرد که در حال بررسی اعمال تحریم‌های بیشتر علیه حکومت ایران به دلیل سرکوب اعتراضات جاری در این کشور است.

انور العنونی، سخنگوی اتحادیه اروپا، با اشاره به اینکه این نهاد از گزارش‌های مربوط به مرگ معترضان "وحشت‌زده" است، افزود: «ما آماده‌ایم تا در نتیجه سرکوب خشونت‌آمیز معترضان، تحریم‌های جدید و شدیدتری را پیشنهاد دهیم.»

در آلمان نیز نمایندگان احزاب مختلف خواستار تحریم‌های شدیدتر علیه جمهوری اسلامی شده‌اند. همچنین درخواست‌ها برای قرار دادن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فهرست سازمان‌های تروریستی در سطح اتحادیه اروپا افزایش یافته است.

اعتراضات سراسری در ایران در حالی وارد سومین هفته می‌شود که به گفته فعالان حقوق بشر، جمهوری اسلامی با قطع اینترنت مشغول سرکوب خشن اعتراضات برای خاموش کردن صدای شهروندان است.

خبرگزاری هرانا تا کنون جان باختن ۵۴۴ شهروند در جریان اعتراضات را تأیید کرده و نوشت بررسی ده‌ها مورد دیگر همچنان ادامه دارند. به گفته این سازمان دست‌کم ده هزار نفر نیز تا کنون بازداشت شده‌اند.

کشته‌شدن دو دانشجوی دانشگاه تهران در اعتراضات

بنا بر گزارشات منتشر شده آیدا حیدری ٢١ سالە، دانشجوی دانشگاه علوم پزشکی تهران و زهرا بهلولی‌پور ١٩ سالە، دانشجوی رشته زبان‌ ایتالیایی روز پنجشنبه ١٨ دی ماه ۱۴۰۴ با شلیک مستقیم نیروهای حکومتی کشته شدند.

خبرنامه امیرکبیر به نقل از یکی از دانشجویان دانشگاه تهران نوشت که این دو زن جوان ورودی سال ۱۴۰۳ به این دانشگاه بوده و در خیابان فاطمی تهران در جریان اعتراضات کشته شده‌اند.

گزارش‌ها حاکی از سرکوب خشن معترضان در ایران است. نهادهای حقوق بشری از کشته‌شدن هزاران نفر از شهروندان در اعتراضات خبر می‌دهند. با وجود قطعی چند روزه اینترنت و ارتباطات در ایران، راستی‌آزمایی و به دست آوردن شمار دقیق کاری بسیار دشوار و زمان‌بر است.

نشریه تایم: شمار کشته‌شدگان در ایران ممکن است به هزاران تن رسیده باشد

نشریه "تایم" روز دوشنبه ۱۲ ژانویه (۲۲ دی) در گزارشی نوشت شمار معترضان کشته‌شده در ایران احتمالا به "هزاران تن" رسیده است. این گزارش می‌گوید هیچ آمار دقیقی از شمار کشته‌ها در دست نیست و به نظر می‌رسد ابعاد کشتار از هر آنچه پیش‌تر در خیابان‌های ایران مشاهده شده بود، فراتر رفته است.

به نوشته تایم آمارهایی که از سوی گروه‌های معتبر حقوق‌بشری ارائه شده، حاکی از کشته‌شدن صدها تن است، اما باید توجه داشت که این سازمان‌ها فقط اجساد معترضانی را ثبت‌ می‌کنند که هویتشان تأیید شده است؛ روندی که با توجه به قطعی چند روزه اینترنت و همچنین تلفن‌های همراه و حتی تلفن‌های ثابت در ایران، بسیار دشوار و زمان‌بر است.

به نوشته تایم یک گروه غیررسمی از دانشگاهیان و متخصصان ایرانی خارج از کشور از گزارش‌های چند بیمارستان تهران برآورد کرده‌اند که شمار کشته‌شدگان اعتراضات تا روز شنبه دهم ژانویه (۲۰ دی) ممکن است به "شش هزار نفر" رسیده باشد. این محاسبه، به نوشته این نشریه، شامل اجسادی است که به طور مستقیم توسط نیروهای حکومتی به سردخانه‌ها منتقل شده‌اند و اجسادی را که در بیمارستان‌ها نگهداری می‌شوند، در برنمی‌گیرد.

یک معترض در شهر شیراز که موفق شده بود از طریق گوگل میت و اینترنت ماهواره‌ای استارلینک با "تایم" صحبت کند، اعتراضات این دوره‌ را "صد در صد" متفاوت از دوره‌های پیشین خوانده و گفت علاوه بر جمعیت بیشتر، "معترضان این‌بار بسیار سازمان‌یافته‌تر و بسیار مصرتر هستند."

این معترض که به دلایل امنیتی در مصاحبه با تایم از نام "لوئیس" استفاده کرده، افزود: «حملات پلیس هم بسیار بسیار خشن‌تر است.»

پس از انتشار این گزارش، هلیل نویر، مدیر اجرایی سازمان حقوق بشری "دیده‌بان سازمان ملل" با به اشتراک گذاری این مقاله تایم، خواستار برگزاری نشست اضطراری سازمان ملل در رابطه با ایران شد. او با انتقاد از بی‌عملی سازمان ملل نوشت تا کنون هیچ‌ قطعنامه‌ای صادر نشده و هیچ‌گونه تحقیقات و هیچ نشست اضطراری نیز در رابطه با اعتراضات ایران برگزار نشده است.

چین خواستار عدم دخالت در امور ایران شد

چین در واکنش به اعتراضات گسترده در ایران و اظهارات دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در مورد مداخله احتمالی، خواستار عدم مداخله شده است.

مائو نینگ، سخنگوی وزارت امور خارجه، روز دوشنبه ۲۲ دی (۱۲ ژانویه) در پکن گفت که چین با دخالت در امور داخلی سایر کشورها مخالف است و تهدید یا استفاده از نیروی نظامی در روابط بین‌المللی را رد می‌کند.

او همچنین گفت پکن امیدوار است که دولت و مردم ایران بتوانند بر مشکلات فعلی غلبه و ثبات ملی را حفظ کنند.

سخنگوی وزارت خارجه چین در پاسخ به پرسش‌های خبرنگاران تأکید کرد که کشورش از نزدیک اوضاع را زیر نظر دارد. او گفت تا کنون هیچ گزارشی از زخمی یا کشته شدن شهروندان چینی منتشر نشده است.

چین و ایران سال‌هاست که همکاری اقتصادی و استراتژیک نزدیکی با هم دارند. فعالان حقوق بشر بارها نسبت به نقش چین در پیشبرد سیاست‌های جمهوری اسلامی در حوزه‌های نظارت دیجیتال، محدودیت دسترسی به اینترنت و دوربین‌های تشخیص چهره هشدار داده‌اند.

قیمت طلا به حدود ۴۶۰۰ دلار برای هر اونس تروا رسید. کارشناسان فضای ملتهب و چشم‌انداز مبهم سیاسی، به‌ویژه در مناقشه تهران و واشینگتن، و نیز جدال بر سر بانک مرکزی آمریکا را از دلایل اصلی این افزایش قیمت می‌دانند.وضعیت پرتنش و تشدید بحران سیاسی در ایران و افزایش نگرانی‌ها درباره استقلال بانک مرکزی آمریکا (فدرال رزرو)، بهای طلا را به رکوردی تازه رسانده است.

در شامگاه یکشنبه به دوشنبه، قیمت هر اونس طلا (حدود ۳۱٫۱ گرم) تا حدود ۴۶۰۰ دلار بالا رفت. پس از آن اندکی کاهش یافت، اما در ساعات اولیه بامداد دوشنبه ۱۲ ژانویه (۲۲ دی) همچنان با رشدی حدودا یک و نیم درصدی، به ۴۵۷۸ دلار رسید. با چنین رشدی، افزایش قیمت طلا در سال جاری به شش درصد رسیده است.

طلا در سال گذشته میلادی یکی از پرتقاضاترین ابزارهای سرمایه‌گذاری یا حفظ دارایی بود. قیمت طلا در آن سال ۶۵ درصد رشد کرد که بیشترین افزایش قیمت از سال ۱۹۷۹ به این سو به شمار می‌رود.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

رشد سالانه قیمت نقره، با نزدیک به ۱۵۰ درصد افزایش، به مراتب بیشتر بود. امروز دوشنبه بهای هر اونس نقره، با چهار و نیم درصد افزایش، به ۸۳ دلار و ۴۵ سنت رسید و بدین ترتیب تنها اندکی پایین‌تر از رکورد پایان سال ۲۰۲۵ قرار گرفت.

تأثیر بحران ایران بر قیمت طلا

به گزارش خبرگزاری آلمان، فعالان بازار افزایش قیمت فلزات گرانبها را در درجه اول به وضعیت بحرانی ایران نسبت می‌دهند. بیش از دو هفته از اعتراضات سراسری در ایران می‌گذرد؛ اعتراضاتی که نظام سیاسی و مجموعه حکومت جمهوری اسلامی را هدف قرار داده است.

حکومت اینترنت را در سراسر کشور از ۹۰ ساعت پیش بدین‌سو کاملا قطع کرده، خدمات مخابراتی و تلفن مختل شده و حتی اخلال در استارلینک گزارش شده است؛ اقدامی که عملا محاصره کامل معترضان محسوب می‌شود.

در همین حال، نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی با استفاده از خشونت عریان و آتش گشودن به روی معترضان، به سرکوب اعتراضات پرداخته‌اند. گزارش‌ها از کشتار صدها نفر در شهرهای مختلف حکایت دارد؛ خبرگزاری حقوق بشری "هرانا" هویت دست‌کم ۵۴۴ کشته را تأیید کرده و گروه‌های حقوق بشری شمار واقعی کشته‌ها را چندین برابر این رقم ارزیابی می‌کنند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، با تأکید بر آمادگی آمریکا برای حمایت از معترضان، بارها هشدار داده است که در صورت کشتار آنان توسط حکومت ایران، با "ضربه‌ای سخت" به جمهوری اسلامی واکنش نشان خواهد داد. در چنین شرایطی، اینکه ترامپ به وعده خود عمل خواهد کرد یا نه، کاملا غیرقابل پیش‌بینی است.

مناقشه ترامپ و رئیس فدرال رزرو

افزون بر این، کارشناسان با اشاره به بازار طلا، نگرانی‌های فزاینده درباره استقلال بانک مرکزی آمریکا را نیز از عوامل مؤثر در افزایش قیمت طلا ذکر می‌کنند.

مناقشه میان دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، و جروم پاول، رئیس بانک مرکزی این کشور، شدت گرفته است. پاول تحقیقات کیفری و تهدید به اقامه دعوای حقوقی علیه خود را به عنوان تلاشی برای اعمال نفوذ بر کار فدرال رزرو، رد کرده است. به گفته پاول، وزارت دادگستری آمریکا احضاریه‌هایی برای فدرال رزرو ارسال کرده و تهدید به شکایت قضایی کرده است.

جروم پاول متهم به اظهارات خلاف واقع در برابر مجلس سنای آمریکا در رابطه با بازسازی چند ساله ساختمان‌های بانک مرکزی در واشینگتن است.

رئیس بانک مرکزی آمریکا اما این موضوع را صرفاً "بهانه" می‌داند و می‌گوید: «مسئله این است که آیا فدرال رزرو می‌تواند همچنان نرخ‌های بهره را بر پایه واقعیت‌ها و شرایط اقتصادی تعیین کند، یا اینکه سیاست پولی تحت فشار یا ارعاب سیاسی قرار گیرد.»

بسیاری از سرمایه‌گذاران، فلزات گرانبها، به‌ویژه طلا، را پناهگاهی امن می‌دانند که در زمان بی‌ثباتی و چشم‌انداز ناروشن سیاسی، سرمایه به سوی آن سرازیر می‌شود.

افزون بر این، نقره نیز فلز صنعتی با اهمیتی است که در بسیاری از حوزه‌های مرتبط با هوش مصنوعی، فناوری ربات‌ها و انرژی کاربرد دارد.

تهدیدهای اخیر ترامپ علیه گرینلند تنش آفریده است. اروپایی‌ها برای خنثی کردن استدلال ترامپ مبنی بر ناکافی بودن تأمین امنیت گرینلند، پیشنهاد تقویت حضور ناتو در قطب شمال را داده‌اند. ترامپ اما به این پیشنهاد وقعی نمی‌نهد.یوهان واده‌فول، وزیر خارجه آلمان، در ارتباط با ادعای آمریکا در خصوص الحاق گرینلند، اعلام کرد که مسئله امنیت در شمال اقیانوس اطلس باید در چارچوب ناتو حل و فصل شود.

واده‌فول روز گذشته در جریان توقف خود در ایسلند در مسیر پروازش به آمریکا، با اشاره به تغییر مداوم اوضاع جهان و پدیدار شدن چالش‌های امنیتی جدید، گفت که برای این چالش‌ها «همواره باید پاسخ‌های درستی پیدا کنیم. اما پاسخ‌هایی در چارچوب ناتو.»

او افزود آلمان همواره آماده است این مسائل را در درون ائتلاف به صورت مشترک بررسی کند. واده‌فول امروز دوشنبه ۱۲ ژانویه (۲۲ دی) در واشینگتن با همتای آمریکایی خود، مارکو روبیو، دیدار و گفت‌وگو خواهد کرد.

دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، ادعای کشورش در خصوص الحاق گرینلند را با ضرورت مقابله با روسیه و چین توجیه می‌کند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

به گفته او، ایالات متحده باید این جزیره را به خاطر حفاظت از امنیت ملی خود تحت کنترل درآورد. او بارها تهدید کرده که در صورت لزوم گرینلند را با زور تصرف خواهد کرد.

پیشنهاد تقویت حضور ناتو در گرینلند

چندین کشور عضو ناتو، از جمله بریتانیا، اخیراً از تقویت حضور این پیمان نظامی در قطب شمال حمایت کرده‌اند. به گفته دیپلمات‌ها، یکی از پیشنهادها آغاز یک مأموریت نظارتی زیر عنوان "نگهبان قطب شمال" است. هدف از این مأموریت خنثی کردن استدلال آمریکا مبنی بر ناکافی بودن تأمین امنیت در این منطقه راهبردی است.

روزنامه تلگراف روز شنبه گزارش داد که نظامیان بریتانیایی با همتایان خود از دیگر کشورهای اروپایی بر سر مأموریت ناتو در گرینلند به رایزنی پرداخته‌اند. آلمان نیز در این گفت‌وگوها مشارکت دارد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

خبرگزاری بلومبرگ نیز به نقل از منابع آگاه نوشت که بریتانیا و آلمان همراه با سایر کشورهای در حال بررسی تقویت حضور نظامی در گرینلند هستند.

پاسخ منفی ترامپ به پیشنهاد اروپا

به نظر می‌رسد رئیس جمهوری آمریکا با این پیشنهادها از ادعای ارضی خود نسبت به گرینلند منصرف نمی‌شود. زمانی که یک خبرنگار در هواپیمای "ایر فورس وان"، با اشاره به گفت‌وگوی بریتانیا و آلمان در مورد برنامه‌هایی جهت افزایش امنیت در قطب شمال در چارچوب ناتو، از تغییر احتمالی ارزیابی ترامپ پرسید، پاسخ او منفی بود.

ترامپ تأکید کرد: «ما درباره تملک صحبت می‌کنیم، نه اجاره.» رئیس جمهوری آمریکا به صراحت اعلام کرد که هدفش مالکیت بلندمدت بر گرینلند است.

او بار دیگر موضع خود را با این استدلال توجیه کرد که در غیر این صورت، چین یا روسیه این جزیره را تصاحب خواهند کرد. ترامپ گفت: «اگر ما گرینلند را نگیریم، روسیه یا چین آن را خواهند گرفت و من اجازه چنین چیزی را نخواهم داد.»

اروپا تاکنون در مقابل این خواست مقاومت کرده است. سه‌شنبه گذشته فریدریش مرتس صدراعظم آلمان، امانوئل مکرون رئیس جمهوری فرانسه، مته فردریکسن، نخست‌وزیر دانمارک، و نیز سران دولت‌های بریتانیا، لهستان، ایتالیا و اسپانیا در بیانیه مشترکی، ضمن حمایت از گرینلند و دانمارک، بر دفاع خود از "اصول جهان‌شمول" حق حاکمیت و مصونیت مرزها تأکید کرده بودند.

این سیاستمداران تأکید کرده بودند که امنیت در منطقه قطب شمال از "اهمیتی بالا برای اروپا" برخوردار است و این امنیت باید به طور مشترک همراه "با متحدان ناتو، از جمله ایالات متحده، و با رعایت اصول منشور سازمان ملل متحد" تأمین شود.

بی‌اعتنایی ترامپ به هشدار دانمارک

گرینلند با ۵۷ هزار نفر جمعیت، منطقه‌ای خودمختار وابسته به دانمارک است. دانمارک همانند ایالات متحده عضو ناتو است. مته فردریکسن، نخست‌وزیر دانمارک، هفته گذشته هشدار داده بود که حمله آمریکا به یکی دیگر از اعضای این ائتلاف نظامی، به معنای پایان ناتو و کل ساختار امنیتی پس از جنگ جهانی دوم خواهد بود.

ترامپ روز یکشنبه در واکنش به این سخنان گفت: «اگر این بر ناتو تأثیر بگذارد، خب تأثیر می‌گذارد. اما می‌دانید، آنها (گرینلند) بیشتر به ما نیاز دارند، تا ما به آنها.»

این در حالی است که شنبه گذشته روسای پنج حزب حاضر در پارلمان محلی گرینلند در بیانیه‌ای مشترک، با تأکید بر اینکه آینده گرینلند باید "به دست خود گرینلندی‌ها تعیین شود"، تصریح کردند که هیچ کشور دیگری حق اظهارنظر در این باره را ندارد. آنها همچنین تأکید کردند: «ما نمی‌خواهیم آمریکایی باشیم، نمی‌خواهیم دانمارکی باشیم، می‌خواهیم گرینلندی باشیم.»

گرینلند به عنوان بخشی از پادشاهی دانمارک با خودمختاری گسترده، بزرگترین جزیره جهان است که در شمال اقیانوس اطلس و اقیانوس منجمد شمالی واقع شده و بین آمریکای شمالی و اروپا قرار دارد. این جزیره همچنین در مسیر مستقیم یک راه احتمالی پرتاب موشک میان روسیه و ایالات متحده واقع شده است.

در خاک گرینلند منابع خام ارزشمندی نهفته است که تاکنون به ندرت مورد بهره‌برداری قرار گرفته‌اند. اخیرا با گشایش مسیرهای دریایی جدید ناشی از تغییرات اقلیمی، علاقه ژئواستراتژیک آمریکا، چین و روسیه به منطقه قطب شمال به شکل چشمگیری افزایش یافته است.

آلمان و اسرائیل با امضای یک پیمان سایبری در آینده همکاری نزدیکتری در حوزه مقابله با جرایم سایبری، دفاع ضدپهپادی و هوش مصنوعی خواهند داشت. وزیر کشور آلمان در دیدار با نتانیاهو، از همبستگی با اسرائیل در قبال ایران سخن گفت.الکساندر دوبرینت، وزیر کشور آلمان، درست در زمانی سفری کوتاه و سریع به اسرائیل کرد که این کشور بار دیگر خود را برای تشدید تنش با جمهوری اسلامی ایران آماده می‌کند. جمهوری اسلامی تهدید کرده است که در صورت حمله آمریکا به ایران، اقداماتی تلافی‌جویانه علیه اسرائیل انجام خواهد داد.

بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، گفت: «اسرائیل تحولات ایران را با چشمان آرگوس زیر نظر دارد. مردم اسرائیل و سراسر جهان شجاعت بزرگ شهروندان ایران را تحسین می‌کنند. ما از مبارزه آنها برای آزادی حمایت می‌کنیم و کشتار گسترده غیرنظامیان بی‌گناه را محکوم می‌کنیم.»

همبستگی آلمان با اسرائیل در قبال ایران

با وجود این شرایط و گرچه دوبرینت رئیس دولت نیست، نتانیاهو وقت ویژه‌ای برای دیدار با او اختصاص داد،. نتانیاهو در حالی که دوبرینت کنار او در دفتر کارش نشسته بود، به شوخی گفت که گرچه خودش وزیر کشور نیست، اما می‌تواند برای مدتی کوتاه این سمت را بر عهده بگیرد.

این دیدار نامتوازن نشانه‌ای است از بهبود روابط میان اسرائیل و آلمان؛ روابطی که پس از توقف صادرات تسلیحاتی آلمان به اسرائیل در سال گذشته اندکی به سردی گراییده بود.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

دوبرینت در این سفر همبستگی خود با اسرائیل در صورت تشدید تنش با ایران را اعلام کرد و گفت: «آنچه در حال رخ دادن است واقعاً تکان‌دهنده است. تشدید خشونت از سوی رژیم ملاها به شدت محکوم است.»

به گفته وزیر کشور آلمان، حقوق و آزادی‌هایی که معترضان ایرانی مطالبه می‌کنند «از نظر ما کاملاً قابل درک و شایسته حمایت است.»

علاقه آلمان به "سایبردوم" اسرائیل

این دیدار تنها به ابراز همبستگی با اسرائيل محدود نماند. دوبرینت و نتانیاهو یک پیمان سایبری و امنیتی هم امضا کردند؛ پیمانی که وزیر کشور آلمان شش ماه پیش نیز از آن خبر داده بود. قرار است نهادهای امنیتی دو کشور در زمینه جرایم سایبری، هوش مصنوعی و دفاع ضد پهپادی همکاری نزدیکتری داشته باشند.

اسرائیل از هوش مصنوعی و سامانه‌های خودکار هشدار زودهنگام استفاده می‌کند که حملات را پیش از وارد آمدن خسارت شناسایی می‌کنند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

دوبرینت گفت: «ما علاقه زیادی به یادگیری نحوه ساخت "سایبردوم" توسط اسرائیل داریم. ما می‌خواهیم از تجربیات و دانش فنی آنها بهره‌مند شویم.»

فناوری "سایبردوم" در حوزه فضای مجازی، الهام گرفته از سامانه دفاع ضد موشکی "گنبد آهنین" اسرائیل است. این فناوری یک سامانه یکپارچه دفاع سایبری است که با استفاده از هوش مصنوعی، پایش مداوم شبکه‌ها و تحلیل لحظه‌ای داده‌ها ساخته شده است.

این سامانه می‌تواند حملات سایبری را پیش از وقوع یا در مراحل بسیار اولیه شناسایی کند، الگوهای نفوذ، خرابکاری یا جاسوسی دیجیتال را پیش‌بینی کند، به شکل خودکار هشدار داده یا حتی واکنش دفاعی از خود نشان دهد و از زیرساخت‌های حیاتی همچون برق، آب، حمل و نقل، بانک‌ها و مراکز نظامی محافظت کند.

به بیان دیگر، "سایبردوم" همان نقش "گنبد آهنین" در برابر موشک را در مقابله با "موشک‌های دیجیتال" از جمله هک، بدافزار، خرابکاری صنعتی و حملات دولتی در فضای سایبری ایفا می‌کند.

تهدید زیرساخت‌های آلمان

وزیر کشور آلمان تأکید کرد که گروه‌های هر چه بیشتری در پی حمله به زیرساخت‌های این کشور هستند. او گفت حمله به شبکه برق در جنوب غرب برلین از طریق ایجاد آتش‌سوزی ضعف‌هایی را در حوزه امنیت در آلمان، از جمله در بخش زیرساخت‌های انرژی، آشکار کرده است.

دوبرینت در این ارتباط به "تروریسم چپ" نیز اشاره کرد و گفت: «فکر می‌کنم اکنون باید از نظر اطلاعاتی با قدرت عمل کنیم تا این گروه‌ها را به دقت زیر ذره‌بین بگذاریم و آنها را تحت فشار قرار دهیم.»

فناوری پیشرفته اسرائیلی قرار است در این مسیر به آلمان کمک کند. دوبرینت همچنین اعلام کرد که آلمان در آینده می‌خواهد نقش پررنگ‌تری در آموزش نیروهای امنیتی فلسطینی و در میانجی‌گری میان نهادهای امنیتی اسرائیلی و فلسطینی ایفا کند.

در پی قطع اینترنت و سرکوب گسترده، روایت ایرانیان خارج از کشور تصویری از نگرانی، بی‌خبری و مقاومت مردم ایران ارائه می‌دهد؛ روایت‌هایی از خشونت شدید، شجاعت نسل جوان و تلاش برای رساندن صدای معترضان به جهان.پانزده شب از اعتراضات سراسری مردم ایران علیه جمهوری اسلامی گذشته است. حکومت برای جلوگیری از هماهنگی معترضان، اینترنت را به‌طور گسترده قطع کرده و در بسیاری از شهرها تلفن‌های ثابت و همراه نیز از دسترس خارج شده‌اند. گزارش‌های مردمی از اختلال شدید ارتباطات مخابراتی در نقاط مختلف کشور حکایت دارد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

ایرانیان خارج از کشور و نهادهای حقوق بشری این اقدام را نقض آشکار حقوق بشر می‌دانند و می‌گویند حکومت در خاموشی، سرکوب مرگبار معترضان را پیش می‌برد.

در این گزارش با چند شهروند ایرانی ساکن اروپا گفت‌وگو کرده‌ایم تا بدانیم در این وضعیت بی‌خبری چه می‌گذرد و آن‌ها اعتراض‌های اخیر را چگونه می‌بینند.

روایت زهرا؛ بی‌خبری از مشهد خاموش

زهرا، دانشجوی ایرانی ساکن حومه فرانکفورت و اهل مشهد، می‌گوید آخرین بار روز شنبه ۲۰ دی از طریق تلگرام با همسرش ارتباط گرفته است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

به گفته او، اینترنت در مشهد به‌طور کامل قطع شده و همسرش تنها از طریق سرور خارجی شرکت محل کارش توانسته برای چند دقیقه آنلاین شود و از سلامت خود و خانواده زهرا خبر بدهد.

زهرا می‌گوید: «همسرم گفت تلفن همراه کاملاً قطع است و فقط توانسته با تلفن ثابت با مادرم صحبت کند.»

او به نقل از همسرش می‌افزاید که در شب فراخوان رضا پهلوی، جمعیت بسیار گسترده‌ای در بلوار وکیل‌آباد حضور داشته‌اند و شامگاه جمعه شمار معترضان حتی بیشتر هم شده است.

به گفته زهرا، برق بخش بزرگی از منطقه وکیل‌آباد را قطع کرده بودند تا مردم نتوانند از جمعیت فیلم و عکس تهیه کنند.

او می‌گوید: «یکی از همسایه‌های همسرم که پرستار است، خبر داده در شامگاه پنجشنبه حدود ۵۰ جنازه متعلق به معترضان به بیمارستان رضوی منتقل شده است.» به گفته این درمانگر و به نقل از یکی از همکارانش، ۲۰ کشته دیگر نیز در ارتباط با اعتراض‌های پنجشنبه‌شب مشهد به بیمارستان فارابی منتقل شده‌اند.

زهرا که اعضای خانواده‌اش در اعتراض‌ها حضور دارند، می‌گوید: «وقتی حکومت معترضان را محارب می‌خواند، مردم دیگر عقب‌نشینی نمی‌کنند. آب از سرشان گذشته است.»

روایت صادق؛ بی‌اعتمادی به حمایت جهانی

صادق، مهندس کامپیوتر ساکن برلین که در اعتراضات "زن، زندگی، آزادی" سال ۱۴۰۱ فعال بوده، بر این عقیده است که تجمعات خارج از کشور دیگر کمک مضاعفی به آگاهی‌رسانی در مورد وقایع ایران نمی‌کند.

این مرد جوان می‌گوید ایرانی‌ها در اعتراضات قبلی و به ویژه در خیزش "مهسا" تصویر روشنی از اینکه راه مردم ایران و جمهوری اسلامی از هم جداست، ارائه کرده‌اند.

او معتقد است سیاستمداران غربی تنها حرف می‌زنند و تا زمانی که منفعتی نبینند، حمایت عملی نخواهند کرد.

صادق درباره قطع اینترنت می‌گوید: «اصلاً اینترنت وصل شود؟ مگر برای دنیا مهم است چند نفر در ایران کشته شده‌اند؟ در دوره‌های قبل کم کشته دادیم که دنیا فقط نگاه کرد؟»

صادق که سابقه بازداشت در جنبش سبز و انتقال به کهریزک را دارد، می‌گوید نسل جدید معترضان "مبارز" شده‌اند: «اگر سال ۹۸ مردم نمی‌دانستند با گلوله جنگی روبه‌رو می‌شوند، امروز می‌دانند، اما باز هم به خیابان می‌روند.»

صادق از آخرین گفت‌وگویش با بستگانش پیش از قطع اینترنت می‌گوید: «یکی از بستگانم به من گفت شاید هیچ‌وقت از خیابان برنگردیم، اما اگر ایران آزاد شود، برای تو خوب است و ما به خاطر شماهایی که می‌مانید، می‌رویم.»

این کارشناس کامپیوتر تأکید می‌کند بزرگ‌ترین ترس زنان جوان معترض، خطر تجاوز است؛ خطری که به گفته او در اعتراضات ۱۴۰۱ نیز گزارش شده بود.او می‌گوید: «با وجود این ترس، زن ایرانی امروز برای حقش می‌جنگد.»

روایت ایلیا هاشمی؛ هشدار درباره امنیت ارتباطات

ایلیا هاشمی، کارشناس امنیت شبکه ساکن پاریس، برخلاف صادق، نقش ایرانیان خارج از کشور را "موثر" می‌داند و می‌گوید آن‌ها باید بدون سانسور، آنچه در ایران می‌گذرد را بازتاب دهند و تلاش کنند این بازتاب با همراه شدن مردم آن کشور باشد، زیرا اولویت سیاستمداران در هر کشور، پاسخ به مردم جامعه خودشان است و و این می‌تواند آنان را بهتر برای اقدامات موثر پاسخگو کند.

او که از زمان اعتراضات "زن، زندگی، آزادی" در شبکه‌های اجتماعی فعال بوده و اخبار و ویدیوهای معترضان در ایران را در صفحات اجتماعی خود بازنشر می‌دهد، می‌گوید پیش از قطع اینترنت روزانه هزاران پیام و ویدئو از ایران دریافت می‌کرده، اما اکنون این پیام‌ها به چند مورد محدود شده و اغلب از سوی افرادی ارسال می‌شود که به اینترنت ماهواره‌ای استارلینک دسترسی دارند.

هاشمی هشدار می‌دهد که ارتباط با افراد داخل ایران باید با احتیاط انجام شود: «نهادهای امنیتی به‌شدت به دنبال شناسایی کسانی هستند که هنوز به اینترنت دسترسی دارند. همین اطلاع‌رسانی محدود هم برای آن‌ها تهدید محسوب می‌شود.»

او می‌افزاید: «این‌که در اعتراض‌های خارج از ایران نام یک شخص صدا زده شود، مهم است، اما نباید تمام تمرکز روی این موضوع باشد. برای جلب حمایت بین‌المللی، باید بر عمق جنایتی که در ایران رخ می‌دهد نیز تمرکز کرد.»

هاشمی همچنین به نقل از یک شاهد عینی در شیراز که در شبکه‌های اجتماعی برای او نوشته است، می‌گوید این فرد نوجوانی بسیجی را دیده "که با شات‌گان، انگار در یک بازی ویدئویی، از پشت سر به سوی جمعیت شلیک می‌کرده است."

روایت سمانه اسدی؛ مشهدِ گرسنه اما ایستاده

سمانه اسدی، پژوهشگر رسانه در دانشگاه آمستردام و اهل مشهد، می‌گوید اعتراض‌ها در این شهر "کم‌سابقه" بوده و علاوه بر "وکیل‌آباد"، در محله‌های مختلف شهر نیز جریان داشته است.

او می‌گوید مردم مشهد در حالی به خیابان آمده‌اند که از دسترسی به مواد غذایی ضروری مانند مرغ و برنج محروم‌اند، اما "با وجود خشونت و گرسنگی خیابان را ترک نکرده‌اند."

اسدی می‌گوید در بی‌خبری از ایران "در اشک و خون نشسته است" و تنها کاری که از دستش برمی‌آید شرکت در تجمعات حمایتی است.

او تأکید می‌کند رسانه‌های بین‌المللی باید علاوه بر شجاعت معترضان، سرکوب مرگبار آنان را نیز گزارش کنند.

به گفته این زن پژوهشگر، ایرانیان خارج از کشور می‌توانند کمبود خون، کمبود پزشک متخصص و سایر بحران‌های انسانی را بازنشر کنند و از اینفلوئنسرهای بین‌المللی بخواهند اخبار ایران را به انگلیسی منتشر کنند.

ادعاهای مطرح‌شده در این گزارش به‌طور مستقل برای دویچه‌وله قابل تأیید نیستند و صرفاً بازتاب روایت‌های مصاحبه‌شوندگان محسوب می‌شوند.

هر چهار مصاحبه‌شونده امیدوارند اعتراضات اخیر به سرنگونی جمهوری اسلامی منجر شود. سمانه اسدی معتقد است هر دوره اعتراضات، "آپارتاید حکومتی"را ضعیف‌تر کرده و مردم را جسورتر. صادق می‌گوید اگر این‌بار پیروزی حاصل نشود، "دفعه بعدی حتماً پیروز خواهند شد."

این روایت‌ها تنها بخشی از تصویری است که از ایران بی‌صدا به بیرون می‌رسد؛ کشوری که مردمش در تاریکی، برای آزادی می‌جنگند.

در راستای اجرای قانون جدید شبکه‌های اجتماعی در استرالیا، بیش از نیم میلیون حساب کاربری متعلق به کودکان غیرفعال شدند. شرکت متا با اعلام این موضوع، خواستار به کار‌گیری یک استاندارد صنعتی به جای اعمال ممنوعیت فراگیر شد.شرکت متا روز دوشنبه ۱۲ ژانویه (۲۲ دی) اعلام کرد بیش از نیم میلیون حساب کاربری را در استرالیا غیرفعال کرده است. این اقدام در پی تصویب قانون جدیدی در استرالیا صورت گرفت که استفاده کودکان زیر ۱۶ سال از ده پلتفرم بزرگ شبکه‌های اجتماعی نظیر تیک‌تاک، اینستاگرام، یوتیوب، اسنپ‌چت، ردیت و فیس‌بوک را ممنوع می‌کند.

به گفته متا، این شرکت در فاصله ۴ تا ۱۱ دسامبر ۲۰۲۵ در مجموع ۵۴۴ هزار حساب کاربری در استرالیا را که گمان می‌رفت به کاربران زیر ۱۶ سال تعلق دارد، حذف کرده است. این تعداد شامل حدود ۳۳۰ هزار حساب در اینستاگرام، ۱۷۳ هزار حساب در فیس‌بوک و حدود ۴۰ هزار حساب در تردز بوده است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

این قانون از روز ده دسامبر سال گذشته در استرالیا اجرایی شد و به شرکت‌های مشمول این قانون یک سال فرصت داده شد تا ساز‌وکارهای احراز سن کاربران را اجرا کنند. در صورت تخلف از این قانون برای این شرکت‌ها جریمه‌‌های سنگینی تا سقف ۴۹.۵ میلیون دلار استرالیا (معادل ۳۳ میلیون دلار آمریکا) در نظر گرفته شده است.

متا در پستی که در وبلاگ خود منتشر کرده، اعلام کرده است که پایبندی مستمر این شرکت به قانون یاد‌شده یک "فرایند چند لایه‌ای" خواهد بود و بهبود و تکمیل اجرای آن ادامه دارد.

این شرکت در عین حال از دولت استرالیا خواست تا "به طور سازنده" با این صنعت برای یافتن راه‌حلی بهتر تعامل داشته باشد و به جای اعمال ممنوعیت‌های فراگیر، از کل صنعت بخواهد تا سرویس‌هایی را ارائه دهند که حافظ حریم خصوصی و متناسب با سن کاربران در فضای مجازی باشند. به گفته متا فروشگاه‌های اپلیکیشن باید موظف شوند پیش از آنکه کودک موفق به دانلود یک برنامه شود، سن او را احراز کرده و رضایت والدین را دریافت کند.

ممنوعیت شبکه‌های اجتماعی در استرالیا با استقبال و تحسین فعالان حقوق کودک در سراسر جهان مواجه شده و کشورهای دیگر، از جمله آلمان را نیز به بررسی اقدامات مشابه ترغیب کرده است.