دویچه وله فارسی | همه گزارش‌ها

جنگنده‌های روسیه حریم هوایی استونی را نقض کردند. استونی خواستار مشاوره‌ بر اساس ماده ۴ پیمان ناتو شده است. لهستان نیز قبلا چنین درخواستی ارائه کرده بود. روسیه ورود جنگنده‌های خود به حریم هوایی استونی را تکذیب کرده است.وزارت امور خارجه استونی اعلام کرد، سه فروند جنگنده میگ-۳۱ روسی از طریق خلیج فنلاند وارد حریم هوایی این کشور شده‌اند. این جنگنده‌ها به مدت ۱۲ دقیقه در آسمان استونی حضور داشتند، بدون آن‌که برنامه پروازی خود را ارائه دهند. جنگنده‌های روسیه سیستم‌های شناسایی الکترونیکی خود را غیرفعال کرده و با مرکز کنترل پرواز استونی نیز ارتباطی برقرار نکرده‌اند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌وله

کریستن میخال، نخست‌وزیر استونی در شبکه اجتماعی اکس (توییتر سابق) اعلام کرد که کشورش به دلیل نقض حریم هوایی توسط روسیه، خواستار برگزاری جلسه مشورتی بر اساس ماده چهارم پیمان ناتو شده است.

در پی این درخواست ناتو اعلام کرد که کشورهای عضو در اوایل هفته آینده این حادثه را بررسی خواهند کرد.

ماده چهارم پیمان ناتو چیست؟

طبق ماده ۴ پیمان ناتو هر عضو در صورت تهدید تمامیت ارضی، استقلال سیاسی یا امنیت خود می‌تواند درخواست تشکیل جلسه بدهد و با دیگر اعضا مشورت کند. موضوع مورد بحث باید در شورای ناتو بررسی و ممکن است به تصمیمات یا اقدامات مشترک منجر شود. تشکیل این جلسه الزاما به معنای اخذ تصمیمات یا برداشتن گام‌های مشترک نیست.

از بدو تاسیس پیمان (آتلانتیک شمالی) ناتو در سال ۱۹۴۹ تا کنون، این ماده تنها هشت بار فعال شده است که آخرین مورد به ۲۴ فوریه ۲۰۲۴ بازمی‌گردد؛ روزی که روسیه به خاک اوکراین حمله کرد.

از زمان آغاز جنگ در اوکراین، لهستان، رومانی و برخی دیگر از کشورهای عضو ناتو بارها نقض حریم هوایی خود توسط پهپادهای روسی را گزارش کرده‌اند.

این کشورها اما تا کنون درخواست نشست بر اساس ماده پنجم پیمان ناتو را نکرده‌اند. طبق این ماده حمله به یک عضواین پیمان، حمله به همه اعضا تلقی می‌شود و کشورهای دیگر را نیز متعهد می‌کند در مقابل تهدیدات دست به اقدام بزنند. این ماده تا کنون تنها یک‌بار پس از حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ به ایالات متحد فعال شده است.

واکنش ناتو به جنگنده‌های روسیه

الیسون هارت، سخنگوی ناتو، در شبکه اکس (توییتر سابق) اعلام کرد که ناتو بلافاصله به نقض حریم هوایی استونی توسز روسیه واکنش نشان داده است.

جنگنده‌های F-35 ایتالیایی که به عنوان بخشی از ماموریت "پلیس هوایی بالتیک" در منطقه مستقر هستند، به پرواز درآمدند. ناتو این اقدام را نمونه‌ای دیگر از "رفتار بی‌ملاحظه روسیه" و نیز نشانه‌ای از توانایی ناتو برای پاسخ‌گویی توصیف کرد.

وزارت دفاع روسیه در ساعات پایانی شب گذشته در بیانیه‌ای اعلام کرد که پرواز جنگنده‌های این کشور "کاملا مطابق با قوانین بین‌المللی حریم هوایی" بوده است. طبق این بیانیه، جنگنده‌ها از مسیر پرواز خود منحرف نشده و از فراز آب‌های بین‌المللی در فاصله بیش از سه کیلومتری شمال جزیره وایندلو (Vaindloo) واقع در دریای بالتیک گذشته است.

واکنش‌ها به نقض حریم هوایی استونی

مارگوس تساخنا، وزیر خارجه استونی ضمن احضار کاردار سفارت روسیه، یادداشت اعتراضی رسمی تسلیم کرد و گفت: «روسیه در سال جاری چهار بار حریم هوایی استونی را نقض کرده که خود اقدامی غیرقابل قبول است. اما تجاوز امروز با سه جنگنده با گستاخانه و بی‌سابقه‌ بوده است و باید به سرعت فشارهای سیاسی و اقتصادی علیه آن افزایش یابد.»

کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا که قبلا خود نخست‌وزیر استونی بوده، ورود جنگنده‌های روسیه به حریم هوایی استونی را "تحریکی بسیار خطرناک" خواند و افزود: «این سومین نقض حریم هوایی اتحادیه اروپا طی چند روز اخیر است که تنش‌ها در منطقه را افزایش می‌دهد. پوتین در حال آزمودن اراده غرب است و ما نباید ضعف نشان دهیم.»

اورزولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا نیز اعلام کرد که اروپا قاطعانه در کنار استونی ایستاده و فشارها علیه روسیه را افزایش خواهد داد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

یوهان واده‌فول، وزیر خارجه آلمان نیز ورود جت‌های روسی به آسمان استونی را "غیرقابل قبول" خواند و گفت "هوشیاری، بهای آزادی است."

به موازات حادثه استونی، دو جنگنده روسی وارد منطقه امنیتی اطراف یک سکوی نفتی در دریای بالتیک شدند. مرزبانی لهستان اعلام کرد که هواپیماهای روسی در ارتفاع پایین از فراز سکوی نفتی "پتروبالتیک" Petrobaltic عبور کردند و وارد منطقه امنیتی آن شدند.

این سکو در منطقه اقتصادی لهستان در دریای بالتیک قرار دارد و متعلق به شرکت نفتی Orlen Petrobaltic است.

ترامپ از حمله ارتش آمریکا به یک شناور حامل مواد مخدر در آب‌های بین‌المللی خبر داد. هر سه سرنشین این شناور کشته شدند. ترامپ زمان و مکان این حمله را اعلام نکرده اما گفته است این حمله در حوزه فرماندهی جنوبی انجام گرفته است.دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا شامگاه جمعه ۲۸ شهریور (۱۹ سپتامبر) در شبکه اجتماعی خود "تروث سوشال"، اعلام کرد در عملیاتی که توسط ارتش این کشور انجام گرفته "سه تروریست مواد مخدر" کشته شده‌اند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌وله

رئیس جمهوری آمریکا بر خلاف حملات قبلی به محل این حادثه اشاره‌ای نکرده است. حملات قبلی آمریکا در نزدیکی سواحل ونزوئلا انجام گرفته بود.

ترامپ گفته است که این حمله در حوزه‌ی فرماندهی جنوبی (Southern Command) انجام شده است؛ منطقه‌ای که آمریکای مرکزی، آمریکای جنوبی و کارائیب را شامل می‌شود.

او بدون اشاره به زمان این حمله گفته است که سازمان‌های اطلاعاتی آمریکا تائید کرده‌اند که این شناور در حال حمل مواد مخدر "برای مسموم کردن مردم آمریکا در طول یکی از مسیرهای شناخته‌شده قاچاق" بوده است.

رئیس‌جمهور آمریکا هم‌زمان یک ویدیوی یک دقیقه‌ای نیز منتشر کرد که نشان می‌دهد یک قایق مورد حمله قرار می‌گیرد.

به گفته‌ ترامپ این شناور با یک "گروه تروریستی" در ارتباط بوده است. او به نام هیچ گروهی اشاره نکرده اما نوشته که "سه تروریست مواد مخدر" که در این قایق حضور داشتند، در جریان این حمله کشته شده‌اند. شناور یاد شده در آب‌های بین‌المللی قرار داشته و هیچ‌یک از نیروهای نظامی آمریکا آسیبی ندیده‌اند.

ایالات متحده اخیرا ناوهای جنگی به منطقه کارائیب اعزام کرده و این اقدام را بخشی از مبارزه با کارتل‌های مواد مخدر اعلام کرده بود.

ترامپ در پایان پیام خود در تروث سوشیال، خواستار توقف فروش فنتانیل، مواد مخدر و مواد غیرقانونی و اقدامات ترویستی علیه مردم آمریکا شده است.

آمریکا پیش از این نیز حملاتی را علیه شناورهای مظنون به مواد مخدر کرده است. در حملات قبلی به کشور ونزوئلا اشاره شده بود، اما این بار از هیچ کشوری نام برده نشده است.

افزایش تنش میان آمریکا و ونزوئلا

در پی این حملات، تنش میان ایالات متحده و ونزوئلا افزایش یافت. دولت ترامپ، نیکلاس مادورو، رئیس‌جمهور ونزوئلا را متهم کرده که رهبر یک کارتل مواد مخدر است و "برای غرق کردن آمریکا در مواد مخدر" تلاش می‌کند. آمریکا جنگنده‌هایی نیز به منطقه‌ پورتوریکوی تحت حاکمیت خود منتقل کرد.

مادورو نیز در مقابل، اقدامات نظامی آمریکا را "بزرگ‌ترین تهدید برای آمریکای لاتین در صد سال گذشته" توصیف کرده است.

ونزوئلا ارتباط تنگاتگی هم با جمهوری اسلامی ایران و حزب‌الله لبنان دارد.

نیکلاس مادورو که با روش‌های اقتدارگرایانه بر ونزوئلا حکومت می‌کند، از سوی آمریکا و اتحادیه اروپا به عنوان رئیس‌جمهور مشروع این کشور به رسمیت شناخته نمی‌شود. او در میان کشورهای همسایه ونزوئلا نیز متحد دیپلماتیکی ندارد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

علاوه بر این، دولت آمریکا پاداش تعیین‌شده برای اطلاعاتی که به بازداشت نیکلاس مادورو، رئیس‌جمهور ونزوئلا منجر شود را دو برابر کرده و به ۵۰ میلیون دلار رسانده است.

نعیم قاسم، رهبر گروه تروریستی حزب‌الله روز جمعه ۱۹ سپتامبر خواستار گشودن "صفحه‌ای تازه" در روابط با عربستان سعودی شد. او تأکید کرد که سلاح‌های این گروه متوجه اسرائیل است و نه عربستان.نعیم قاسم، رهبر حزب‌الله لبنان روز جمعه ۱۹ سپتامبر (۲۸ شهریور) از عربستان سعودی خواست پس از سال‌ها تنش و دشمنی، "صفحه‌ای تازه" بگشاید و تأکید کرد که سلاح‌های این گروه مورد حمایت جمهوری اسلامی متوجه اسرائیل است و نه کشور عربستان.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

اظهارات رهبر حزب‌الله در بحبوحه افزایش تنش‌های منطقه‌ای پس از حمله هوایی اسرائیل به قطر در دوم سپتامبر بیان شد. این حمله که مقر رهبری سیاسی حماس را هدف قرار داد، به کشته شدن شش نفر انجامید.

در حال حاضر مشخص نیست که عربستان چه پاسخی به پیشنهاد قاسم خواهد داد. ریاض، حزب‌الله را در فهرست سازمان‌های تروریستی قرار داده است.

تنش میان عربستان و سازمان تروریستی حزب‌الله بخشی از رقابت طولانی‌مدت میان عربستان و جمهوری اسلامی است؛ رقابتی که بارها به کشورهای لبنان، یمن و سوریه نیز سرایت کرده است.

روابط ایران و عربستان با وجود توافقی که در مارس ۲۰۲۳ در چین برای ازسرگیری روابط دیپلماتیک امضا شد، همچنان سرد باقی مانده است.

بیشتر بخوانید: خلع سلاح حزب‌الله؛ وزرای شیعه جلسه کابینه لبنان را ترک کردند

قاسم در سخنرانی تلویزیونی عصر جمعه گفت: «من از عربستان سعودی می‌خواهم با مقاومت صفحه‌ای تازه بگشاید.» او افزود، گفت‌وگو میان دو طرف باید بر این اصل استوار باشد که "اسرائیل دشمن است، نه مقاومت."

رهبر سازمان تروریستی حزب‌الله تأکید کرد که "فشار بر حزب‌الله در خدمت اسرائیل است" و استدلال کرد که اگر گروه‌های مقاومت شکست بخورند، دیگر کشورهای منطقه در مرحله بعدی هدف اسرائیل قرار خواهند گرفت.

پیمان دفاعی مشترک عربستان و پاکستان

اوایل هفته جاری، عربستان سعودی و پاکستان که مجهز به سلاح هسته‌ای است یک پیمان دفاعی مشترک امضا کردند که هرگونه حمله به یکی از دو کشور را معادل حمله به هر دو دانسته و آن را "گامی کلیدی" پس از حمله اسرائیل به قطر معرفی کردند.

بیشتر بخوانید: عربستان سعودی و پاکستان پیمان دفاعی امضا کردند

روابط لبنان و عربستان سعودی در سال ۲۰۲۱ به پایین‌ترین سطح رسید، زمانی که ریاض سفیر خود را از بیروت فراخواند و واردات کالاهای لبنانی را به اتهام استفاده از آنها برای قاچاق مواد مخدر ممنوع کرد. هرچند سفیر عربستان بعداً به بیروت بازگشت، اما ممنوعیت واردات همچنان برقرار است.

حملات لفظی میان ریاض و حزب‌الله طی دو سال گذشته کاهش یافته است. در اوج تنش کلامی، مقام‌ها و رسانه‌های سعودی حزب‌الله را یک سازمان تروریستی خوانده و آن را به صدور مواد مخدر به کشورهای نفت‌خیز متهم کردند. در مقابل، مقام‌های گروه تروریستی حزب‌الله، عربستان را متهم کردند که ایدئولوژی افراطی اسلامی را در خاورمیانه گسترش می‌دهد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

در سال ۲۰۱۶، شورای همکاری خلیج فارس به رهبری عربستان، حزب‌الله را به دلیل نقش آن در جنگ در کنار نیروهای بشار اسد، رئیس‌جمهور سابق سوریه و حمایت از شورشیان حوثی مورد حمایت جمهوری اسلامی در یمن، یک سازمان تروریستی اعلام کرد.

شورای امنیت با رد قطعنامه تمدید تعلیق تحریم‌های ایران راه را برای احیای تحریم‌های سازمان ملل هموار کرد. این مسئلە ایران را با چالش‌های بسیار روبرو می‌کند. کارشناسان در مصاحبه با دویچه وله به بررسی این موضوع پرداختەاند.شورای امنیت سازمان ملل متحد روز جمعه ۱۹ سپتامبر (۲۸ شهریور) با قطعنامه پیشنهادی کره جنوبی برای تمدید تعلیق تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران مخالفت کرد. این رای‌گیری که در چارچوب مکانیسم ماشه فعال‌شده توسط بریتانیا، آلمان و فرانسه انجام شد، نتوانست رای لازم را کسب کند و به این ترتیب تحریم‌های شورای امنیت که ذیل توافق هسته‌ای ۲۰۱۵ (برجام) تعلیق شده بودند، احتمالاً تا ۲۸ سپتامبر (۷ مهر) احیا خواهند شد، مگر اینکه در ۸ روز باقی‌مانده توافقی بین ایران و قدرت‌های اروپایی حاصل شود.

در این رای‌گیری، ۹ کشور از جمله بریتانیا، فرانسه، ایالات متحده، سیرالئون، اسلوونی، دانمارک، یونان، پاناما و سومالی به قطعنامه رای منفی دادند. چین، روسیه، پاکستان و الجزایر از آن حمایت کردند و گویان و کره جنوبی رای ممتنع دادند. این تصمیم که بر اساس قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت صورت گرفت، می‌تواند ایران را به وضعیت پیش از برجام بازگرداند و تحریم‌های گسترده‌ای را بر بخش‌های هسته‌ای، تسلیحاتی و اقتصادی این کشور اعمال کند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

مکانیسم ماشه، که در ماه اوت توسط تروئیکای اروپایی (بریتانیا، آلمان و فرانسه) فعال شد، به دلیل آنچه نقض اساسی تعهدات برجامی ایران خوانده می‌شود، از جمله غنی‌سازی اورانیوم فراتر از سطوح مجاز، به جریان افتاد. امانوئل مکرون، رئیس‌جمهوری فرانسه، پیش از این رای‌گیری اعلام کرده بود که بازگشت تحریم‌ها "قطعی" است و پیشنهاد ایران برای تعویق مکانیسم را "جدی" نمی‌داند.

دویچه وله فارسی برای بررسی پیامدهای احتمالی این تصمیم بر ایران، با سه کارشناس گفت‌وگو کرده است؛ لیلا مروتی، دارای دکترای علوم سیاسی و تحلیلگر؛ رضا علیجانی، تحلیلگر مسائل سیاسی؛ و مجید گلپور، جامعه‌شناس و اقتصاددان.

این کارشناسان بر چالش‌های دیپلماتیک، اقتصادی و داخلی ایران در صورت احیای تحریم‌ها تاکید دارند و معتقدند که استراتژی‌های پیشنهادی تهران، مانند تکیه بر همسایگان و سازمان‌هایی مانند شانگهای، ممکن است ناکافی باشد.

پیامدهای دیپلماتیک: انزوا و شکاف‌های داخلی

کارشناسان معتقدند فعال شدن مکانیسم ماشه ایران را منزوی‌تر می‌کند و بحران‌های داخلی را تشدید خواهد کرد. لیلا مروتی می‌گوید: «در صورت فعال شدن مکانیسم ماشه، تمام تحریم‌های تعلیق‌شده ذیل توافق هسته‌ای ۲۰۱۵ بازمی‌گردد و همه کشورهای عضو سازمان ملل ملزم به اجرای آن هستند.» او توضیح می‌دهد که پیمان‌هایی مانند شانگهای نمی‌توانند مانع شوند و کشورها برای نقض آن مجازات خواهند شد.

مروتی با اشاره به اظهارات مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهوری ایران که گفته بود ایران با کمک همسایگان می‌تواند با تحریم‌ها مقابله کند، این رویکرد را غیرواقع‌بینانه خواند. او توضیح می‌دهد: «به نظر نمی‌رسد حتی همسایگان نزدیک ایران بخواهند با چنین مجازاتی مواجه شوند؛ بنابراین، برخلاف صحبت‌های پزشکیان، ایران نمی‌تواند چنین توازنی در قبال تحریم‌ها ایجاد کند».

بیشتر بخوانید:شورای امنیت به ادامه لغو تحریم‌ها علیه ایران رای منفی داد

او بر عدم انسجام سیاست خارجی ایران تاکید دارد و اشاره می‌کند که نهادهای موازی مانند وزارت خارجه، سپاه و شورای عالی امنیت ملی تصمیم‌گیری را مختل کرده‌اند. مروتی می‌گوید: «عراقچی و دیگران فاقد ابتکار عمل هستند». به گفتە او این آشفتگی پس از جنگ ۱۲ روزه به اوج رسیده، جایی که غرب استراتژی مشترکی علیه برنامه هسته‌ای ایران اتخاذ کرده، اما ایران حتی تاکتیک واحدی ندارد.

رضا علیجانی نیز بر پیچیدگی‌های دیپلماتیک تاکید کرد و گفت که ماجرای اسنپ‌بک (مکانیسم ماشه) نتیجه سوءمحاسبات دوجانبه در برجاماست. او توضیح داد که علی خامنه‌ای، رهبر ایران برجام را عقب‌نشینی تاکتیکی می‌دانست، در حالی که غرب آن را شروع عقب‌نشینی راهبردی تلقی می‌کرد. علیجانی افزاید: «ترامپ دید که شرکت‌های آمریکایی از منافع اقتصادی برجام بهره‌مند نشدند و ایران سیاست منطقه‌ای خود را ادامه داد؛ بنابراین، از برجام خارج شد و کشمکش حقوقی آغاز شد.»

علیجانی در ادامه می‌گوید: «روز امضای برجام موشک هوا کردند و این سیاست ادامه یافت تا ترامپ خارج شد».

او در مورد پیشنهاد عراقچی نیز می‌گوید اروپا آن را رد کرده زیرا "جدی نیست و مشکوک به فریب" است. او می‌افزاید که سوابق ایران در تغییر تاکتیکی، نه استراتژیک اعتماد را از بین برده و نیروهای تندرو در هر دو طرف مانع مذاکره می‌شوند.

هر دو کارشناس فصل هفتم منشور سازمان ملل را کلیدی می‌دانند. مروتی در خصوص واکنش ایران می‌گوید: «می‌توان چند وضعیت محتمل را تصور کرد؛ یکی اینکه ایران اقدامی تلافی‌جویانه مانند خروج از ان‌پی‌تی انجام ندهد و سعی در کاهش تنش کند. اما بحران‌های داخلی باقی می‌مانند." او هشدار داد که در سناریوی خروج از ان‌پی‌تی، "احتمال حمله دوباره اسرائیل به ایران بسیار زیاد است"، با توجه به جنگ ۱۲ روزه اخیر و مشکلات اقتصادی و مشروعیت داخلی.

علیجانی نیز می‌گوید بازگشت به فصل هفتم بازرسی کشتی‌ها را ممکن می‌سازد، اما اجرا بستگی به اراده سیاسی دارد.

چالش‌های اقتصادی؛ تورم فزاینده و انزوای جهانی

از منظر اقتصادی، کارشناسان معتقدند بازگشت تحریم‌ها مشکلات مضاعفی نسبت به وضعیت فعلی ایجاد می‌کند و استراتژی تکیه بر همسایگان ناکافی است. مجید گلپور می‌گوید که سازمان شانگهای بیشتر امنیتی است و نمی‌تواند مکانیسم‌های ضدتحریمی موثری فراهم کند. او توضیح می‌دهد: «کار اصلی این سازمان مسائل پرداخت مشترک یا اتحادیه گمرکی نیست؛ چین و روسیه می‌خواهند از ایران استفاده کنند.»

او استراتژی تجارت با همسایگان را نقد می‌کند و توضیح می‌دهد: «این تجارت در دست الیگارش‌های تحریم است و به اقتصاد ایران ربطی ندارد.» گلپور پیش‌بینی می‌کند تورم بالا، کاهش ارزش ریال و انزوای بیشتر در انتظار اقتصاد ایران است. او در ادامە تاکید می‌کند کە "حجم تجارت الیگارش‌ها منافع ملی را تامین نمی‌کند."

در مورد چین، گلپور می‌گوید کە این کشور ۹۰ درصد نفت ایران را می‌خرد، اما با تخفیف‌های زیاد. او در ادامە توضیح می‌دهد: "چین می‌تواند ادامه دهد، اما با تخفیف‌های زیاد به نفع خود و ریسک‌های ثانویه برای بیمه‌ها و بانک‌ها". او تخمین زد که واردات چین بین یک تا ۱.۶ میلیون بشکه در روز است، اما تحریم‌های جهانی ریسک معاملات را بالا می‌برد و درآمدهای ارزی ایران را کاهش می‌دهد.

بیشتر بخوانید: مکرون: بازگشت تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران قطعی است

گلپور در ادامە می‌گوید بازگشت تحریم‌ها تحت فصل هفتم محدودیت‌های شدیدتری بر دارایی‌ها، تجارت و انرژی اعمال می‌کند و به بخش‌های تولید، حمل‌ونقل و صادرات غیرنفتی ضربه می‌زند. او می‌گوید: «اقتصاد ایران از مدار جهانی بیرون می‌آید و اثرات فراتر از تحریم‌های آمریکا است».

مجید گلپور، بر این نکته تأکید دارد که بازگشت تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران، بیش از همه به نفع روسیه است. او توضیح می‌دهد که روسیه از این تحریم‌ها برای تقویت موقعیت خود در منطقه غرب آسیا استفاده می‌کند و می‌تواند تعادل قدرت را به سمت خودش تغییر دهد. به عبارت ساده‌تر، روسیه با افزایش نفوذش در بخش‌های انرژی و امنیت در کشورهایی مثل عراق و ایران موقعیت خود را محکم‌تر می‌کند.

اما گلپور هشدار می‌دهد که این وضعیت برای مردم عادی ایران فایده‌ای ندارد. او می‌گوید مکانیسم‌های ضدتحریمی روسیه – مانند سیستم‌های پرداخت جایگزین (مثل استفاده از روبل یا یوان به جای دلار) یا مسیرهای تجاری جدید مانند کریدور شمال-جنوب – ممکن است فعال‌تر شوند و به روسیه کمک کنند تا تحریم‌ها را دور بزند.

با این حال این مکانیسم‌ها بیشتر به نفع منافع روسیه و نخبگان اقتصادی (مانند الیگارشی‌ها) است و نمی‌تواند مشکلات اقتصادی روزمره مردم ایران را حل کند، مانند تورم، بیکاری یا دسترسی به کالاهای ضروری. به گفتە او در واقع این رویکردها اقتصاد عمومی و مردمی را نجات نمی‌دهد و ممکن است حتی انزوای ایران را بیشتر کند.

چشم‌انداز آینده؛ مذاکره محدود و ریسک‌های نظامی

کارشناسان معتقدند آینده وضعیت ایران پس از فعال شدن مکانیسم ماشه پر از ابهام و چالش است. آن‌ها سناریوهای مختلفی را پیش‌بینی می‌کنند که بیشتر به تصمیم‌گیری‌های داخلی ایران و واکنش‌های بین‌المللی بستگی دارد.

لیلا مروتی تاکید می‌کند که همه چیز به نحوه برخورد ایران با بحران‌های داخلی‌اش وابسته است. او می‌گوید: «انباشت بحران‌ها از جنگ ۱۲ روزه تا ناکارآمدی، نظام را تا آستانه سقوط پیش می‌برد.» به عبارت دیگر، مروتی باور دارد که مشکلات انباشته‌شده مانند جنگ اخیر، ضعف اقتصادی و سیاسی، و اختلافات درونی حکومت ایران را ضعیف کرده و آن را در معرض فروپاشی قرار داده. او اضافه می‌کند که غرب این تغییرات داخلی را از نزدیک نظارت می‌کند و منتظر تحولات است، بدون اینکه دخالت مستقیم کند.

بیشتر بخوانید: در جلسه آژانس اتمی وزیر انرژی آمریکا خواهان توقف کامل غنی‌سازی در ایران شد

رضا علیجانی، آینده را لایه‌به‌لایه توصیف می‌کند. او پیش‌بینی می‌کند که حداقل اتفاق، تشدید تحریم‌های اقتصادی باشد، اما ممکن است به مراحل خطرناک‌تری برسد. علیجانی می‌گوید: «لایه میان زدن مراکز نظامی و بالاتر حذف خامنه‌ای، اما آمریکایی‌ها مخالف بی‌ثباتی هستند.»

او هشدار می‌دهد که اگر ایران برنامه هسته‌ای‌اش را گسترش دهد، ریسک حمله اسرائیل بالا می‌رود، اما این حمله برای تغییر کامل حکومت نخواهد بود، بلکه "برای تضعیف ایران" است. علیجانی در نهایت می‌گوید: "فضا مه‌آلود است" و تهدیدهایی مانند بستن تنگه هرمز توسط ایران، احتمالاً فقط حرف است و عملی نمی‌شود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

مجید گلپور بیشتر بر ریسک‌های عملی مانند بازرسی کشتی‌ها تمرکز دارد. او توضیح می‌دهد که بازگشت تحریم‌ها تحت فصل هفتم سازمان ملل، بازرسی محموله‌های ایرانی در دریا، هوا و زمین را ممکن می‌سازد.

گلپور می‌گوید: «نرخ بیمه و کشتیرانی افزایش می‌یابد و انزوا تشدید می‌شود.» این یعنی هزینه‌های حمل‌ونقل برای ایران گران‌تر می‌شود و کشور بیشتر منزوی خواهد شد. او تاکید می‌کند که بانک‌های مرکزی کشورها ملزم به رعایت تحریم‌ها هستند و تجارت تسلیحاتی ایران به شدت کنترل خواهد شد، که این می‌تواند تنش‌های نظامی جدیدی ایجاد کند.

با وجود رد قطعنامه در شورای امنیت، هنوز ۸ روز تا پایان مهلت مکانیسم ماشه باقی مانده و فرصتی برای مذاکره وجود دارد. عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران اصرار دارد که پیشنهادهای ایران از حمایت کامل حکومت برخوردار است. اما کارشناسان می‌گویند بدون تغییر اساسی در استراتژی ایران – مانند عقب‌نشینی واقعی از برنامه هسته‌ای – بحران ادامه خواهد یافت.

مجمع عمومی سازمان ملل که از سه‌شنبه آغاز می‌شود، ممکن است فضایی برای دیپلماسی ایجاد کند، اما کارشناسان نسبت به موفقیت آن تردید دارند و باور دارند بدون تغییرات عمیق، وضعیت بدتر خواهد شد.

به گزارش رویترز، تلاش عراق برای کاهش بحران مزمن برق توسط واردات گاز ترکمنستان از طریق ایران تحت فشار آمریکا شکست خورد. بغداد حال ناچار است به دنبال جایگزین‌هایی برای تأمین برق باشد.عراقِ نفت‌خیز از زمان حمله به رهبری آمریکا در سال ۲۰۰۳ و سقوط صدام حسین با مشکل تأمین برق روبه‌رو است. این کمبود، مردم را به استفاده از ژنراتورهای خصوصی پرهزینه واداشته و پیامدهای اقتصادی و ناآرامی‌های اجتماعی به دنبال داشته است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

معامله ناکام با ترکمنستان

طبق توافقی که نخستین‌بار در سال ۲۰۲۳ پیشنهاد شد، قرار بود ترکمنستان گاز را از طریق ایران به عراق صادر کند، ایران گاز را دریافت کرده و معادل آن را به عراق تحویل دهد. اما این طرح خطر نقض تحریم‌های آمریکا علیه تهران را داشت و به موافقت واشنگتن نیازمند بود. اما این موافقت با تشدید سیاست "فشار حداکثری" دولتترامپ علیه جمهوری اسلامی هیچ‌گاه حاصل نشد.

طبق گفت‌وگوی رویترز با چهار مقام عراقی و بررسی هفت سند رسمی، مشخص شد که بغداد ماه‌ها به دنبال جلب موافقت واشنگتن برای واردات سالانه حدود ۵ میلیارد متر مکعب گاز ترکمنستان از طریق ایران بوده است.

بیشتر بخوانید: پزشکیان: ترکمنستان حاضر به انعقاد قرارداد گازی با ایران نیست

طبق پیش‌نویس قرارداد، ایران پولی دریافت نمی‌کرد اما حداکثر ۲۳ درصد از حجم روزانه گاز ترکمنستان را برای مصرف داخلی خود برمی‌داشت. بغداد همچنین پیشنهاد داده بود یک نهاد بین‌المللی ثالث بر رعایت تحریم‌های آمریکا و مقررات ضدپولشویی نظارت کند.

با وجود ماه‌ها رایزنی، سرانجام مخالفت آمریکا مانع نهایی شدن قرارداد شد، زیرا واشنگتن فشار بر جمهوری اسلامی در موضوع هسته‌ای را افزایش داده است. در همین حال مشاور نخست‌وزیر عراق در امور برق، عادل کریم، به رویترز گفت: «اجرای قرارداد می‌توانست تحریم‌هایی علیه بانک‌ها و مؤسسات مالی عراق را در پی داشته باشد، بنابراین قرارداد فعلاً معلق است.»

در این رابطه وزارت خزانه‌داری آمریکا از اظهارنظر خودداری کرده است. اما یک منبع آگاه گفت دولت ترامپ با هیچ توافقی که به سود جمهوری اسلامی باشد موافقت نخواهد کرد، هرچند برای تأمین نیازهای انرژی عراق همکاری می‌کند.

وابستگی عراق به گاز ایران

عراق در یک دهه گذشته به واردات گاز و برق از ایران متکی بوده است. بنا به گفته یک مقام عراقی، واردات گاز از ایران در سال ۲۰۲۴ به ۹.۵ میلیارد متر مکعب رسید و حدود یک‌سوم تولید برق عراق را پوشش می‌دهد.

کریم هشدار داد: «اگر گاز ایران را از دست بدهیم، با مشکل جدی در تولید برق روبه‌رو خواهیم شد.»

بیشتر بخوانید: خیز ایران برای واردات گاز در میانه بحران کسری انرژی

اگرچه عراق دومین تولیدکننده بزرگ نفت اوپک است، بخش زیادی از گاز همراه با نفت را به دلیل نبود سرمایه‌گذاری و زیرساخت می‌سوزاند. بر اساس داده‌های آژانس بین‌المللی انرژی، عراق در سال ۲۰۲۳ تنها ۱۱ میلیارد متر مکعب گاز برای مصارف برق یا صنعتی برداشت کرد.

لغو معافیت و افت تولید برق

دولت ترامپ در ماه مارس معافیت تحریمی را که از سال ۲۰۱۸ اجازه پرداخت پول برق ایران را می‌داد، لغو کرد. این اقدام باعث شد عراق حدود ۳۰۰۰ مگاوات از ظرفیت تولید برق خود را از دست بدهد، بیش از ۱۰ درصد از کل ظرفیت حدود ۲۸ هزار مگاواتی کشور و معادل برق ۲.۵ میلیون خانه.

وزارت برق عراق در نامه‌ای به بانک دولتی تجارت عراق در ماه مه هشدار داده بود که شکست قرارداد با ترکمنستان می‌تواند توانایی بغداد برای اداره نیروگاه‌های گازی در اوج تقاضای تابستان را به خطر اندازد. سه ماه بعد، عراق با خاموشی سراسری روبه‌رو شد.

جستجوی جایگزین

با بسته شدن مسیر ترکمنستان، عراق در حال بررسی گزینه‌های دیگر از جمله واردات گاز طبیعی مایع (LNG) از قطر است. در این زمینه مدیر شرکت دولتی گاز جنوب به رویترز گفت عراق قصد دارد یک پایانه شناور برای دریافت گاز قطر و عمان اجاره کند.

عراق همچنین در دو سال گذشته قراردادهایی با غول‌های نفتی جهان از جمله توتال‌انرژیز، بی‌پی و شورون برای توسعه پروژه‌های گازی امضا کرده است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

توتال‌انرژیز این هفته آغاز فاز دوم توسعه میدان رتاوی را اعلام کرد، بخشی از پروژه‌ای ۲۷ میلیارد دلاری برای افزایش تولید نفت، گاز و برق عراق. شرکت بی‌پی نیز در ماه مارس تأیید نهایی دولت برای بازتوسعه میدان‌های نفتی کرکوک را دریافت کرد.

کریم گفت: «ما در حال گسترش نیروگاه‌های گازی خود هستیم. به گاز بیشتر و منابع متنوع‌تری نیاز داریم.»

کمیسیون اروپا از بسته‌ نوزدهم تحریم‌‌ها علیه روسیه رونمایی کرد که شامل صنایع نفتی در کشورهای ثالث، تثبیت سقف قیمت نفت روسیه، تحریم ۱۱۸ کشتی از "ناوگان سایه" و محدودیت بی‌سابقه بر "رمزارزها" و بانک‌های واسط می‌شود.اورزولا فون‌درلاین اعلام کرداتحادیه اروپا تحریم روسیه را گسترده تر می کند و این‌بار پالایشگاه‌ها، معامله‌گران نفت و شرکت‌های پتروشیمی در "کشورهای ثالث" (شامل: چین) را هدف می‌گیرد و دامنه ممنوعیت‌های صادراتی را گسترش می‌دهد (شامل: مواد شیمیایی، قطعات فلزی، نمک‌ها و سنگ‌های معدنی).

در این چارچوب، "سقف قیمت" ۴۷٫۶۰ دلار برای نفت روسیهتثبیت می‌شود، ۱۱۸ شناور دیگر به فهرست "ناوگان سایه" افزوده و شمار کشتی‌های تحریم‌شده به بیش از ۵۶۰ فروند می‌رسد.

همچنین انجماد دارایی برای برخی شرکت‌های کلیدی انرژی و "ممنوعیت کامل تراکنش" برای روس‌نفت و گازپروم‌نفت اعمال خواهد شد.

فشار ثانویه بر شبکه‌های دورزن

برای نخستین‌بار "پلتفرم‌های رمزارزی" مشمول محدودیت می‌شوند و تراکنش‌ها با "بانک‌های خارجیِ" متصل به سامانه‌های پرداخت جایگزین روسیه محدود خواهد شد. تعامل با نهادهای مستقر در "مناطق ویژه اقتصادی" نیز سخت‌تر می‌شود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

در حوزه انرژی، تسریع ممنوعیت واردات ال‌اِن‌جی روسیه به "اواخر ۲۰۲۶" هدف‌گذاری شده است. فون‌درلاین با اشاره به حمله به دفتر اتحادیه اروپا در کی‌یف و نقض حریم هوایی لهستان و رومانی گفت: «روسیهبی‌اعتنایی کامل خود به دیپلماسی و حقوق بین‌الملل را نشان داده است» و افزود: «اروپا فشار را افزایش می‌دهد.»

پیام سیاسی به واشنگتن و مسیر تصویب

این بسته در بروکسل به‌مثابه سیگنالی همسو با واشنگتن تعبیر می‌شود، هرچند دونالد ترامپ موافقت با "تحریم‌های بزرگ‌تر" را به خروج کامل کشورهای ناتو از نفت روسیه گره زده است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

او در لندن گفت: «اگر قیمت نفت پایین بیاید، پوتین "عقب‌نشینی" می‌کند؛ چاره‌ای نخواهد داشت.» در کی‌یف، ولادیسلاو ولاسیوک، کمیسر تحریم‌ها، با استقبال محتاطانه تأکید کرد: «این فقط آغاز کار است.»

از نظر حقوقی، بسته ۱۹ باید در هفته‌های پیش‌رو به تصویب همه ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا برسد تا اجرایی شود.

شورای امنیت سازمان ملل در چارچوب استفاده از فعال‌کردن مکانیسم ماشه قطعنامه‌ای را که خواستار لغو دائمی تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران بود، رد کرد.در جریان رأی گیری در شورای امنیت سازمان ملل، ۹ کشور به قطعنامه‌ای که خواهان تمدید تعلیق تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران بود رأی منفی دادند. این قطعنامه در چارچوب استفاده کشورهای غربی از مکانیسم ماشه به جریان افتاد. به این ترتیب همه قطعنامه‌های تحریمی که پس از توافق برجام و در چارچوب قطعناه ۲۲۳۱ تعلیق شده بود می‌توانند احیا می‌شوند، اگر ظرف ۸ روز آتی که هنوز مهلت یک ماهه مکانیسم ماشه به پایان نرسیده بین ایران و کشورهای اروپایی توافقی بر سر پرونده هسته‌ای به دست نیاید.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

بریتانیا، فرانسه، ایالات متحده، سیرالئون، اسلوونی، دانمارک، یونان، پاناما و سومالی به قطعنامه رأی منفی دادند. ۹ عضو شورای امنیت به قطعنامه رأی منفی دادند.

بیشتر بخوانید: شورای امنیت امروز درباره بازگشت تحریم‌ها رای‌گیری می‌کند

چین، روسیه، پاکستان و الجزایر از آن حمایت کردند و گویان و کره جنوبی رأی ممتنع دادند. این قطعنامه توسط کره جنوبی، رئیس فعلی شورای امنیت، ارائه شده بود.

چراغ سبز به بازگشت تحریم‌ها

شورای امنیت سازمان ملل در نیویورک با قطعنامه‌ای که می‌توانست تعلیق تحریم‌ها را تمدید کند، مخالفت کرد. بنابراین، تحریم‌هایی که بین سال‌های ۲۰۰۶ تا ۲۰۱۰ علیه تهران وضع شده بودند، به‌احتمال زیاد طبق برنامه، در تاریخ ۲۸ سپتامبر به وقت اروپای مرکزی (۲۷ سپتامبر ساعت ۱۲ شب به وقت آمریکا) دوباره اجرایی خواهند شد. البته تا آن زمان هنوز فرصت برای مذاکره با ایران باقی است.

آلمان، بریتانیا و فرانسه در پایان ماه اوت سازوکار موسوم به "اسنپ‌بک" را برای بازگرداندن تحریم‌ها فعال کردند، چراکه به عقیده آن‌ها ایران به‌طور اساسی مفاد توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵ (برجام) را نقض کرده است. در این زمینه به غنی‌سازی اورانیوم اشاره شده که بسیار فراتر از مقادیری است که برای اهداف غیرنظامی لازم است.

در رأی‌گیری در شورای امنیت که قدرتمندترین نهاد سازمان ملل محسوب می‌شود، تعداد آرای لازم برای ادامه تعلیق تحریم‌ها به دست نیامد. آلمان در حال حاضر عضو این شورا نیست و بنابراین حق رأی ندارد.

از روز سه‌شنبه، حدود ۱۵۰ رئیس‌جمهور و نخست‌وزیر در مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک گرد هم می‌آیند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

واکنش‌ ایالات متحده و اسرائیل

دوروتی شی، نماینده آمریکا در شورای امنیت گفت «ما باید با یک صدا، رهبران ایران را تحت فشار بگذاریم تا مسیر صلح و در نتیجه آن، راه رفاه برای مردم ایران را انتخاب کنند. جمهوری اسلامی در حال حاضر از اجرای اقدامات نظارتی آژانس در چارچوب برجام خودداری می‌کند و پروتکل الحاقی آژانس را به‌طور موقت به اجرا نمی‌گذارد.»

شی ادامه داد: «اروپایی‌ها می‌توانستند روند مکانیزم ماشه را از سال ۲۰۱۹ آغاز کنند، اما تصمیم گرفتند ابتدا دیپلماسی فشرده‌ای را با ایران دنبال کنند. سپس در ماه ژوئیه، سه کشور اروپایی پیشنهاد دادند که مکانیزم ماشه تمدید شود، مشروط بر اینکه ایران اقداماتی برای رفع نگرانی‌ها در مورد ذخایر اورانیوم با غنای بالا انجام دهد، به تعهدات خود در قبال آژانس عمل کند و دیپلماسی مستقیم با ایالات متحده را از سر بگیرد.»

او همچنین اشاره کرد که دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا "همواره بر آمادگی ایالات متحده برای یک گفت‌وگوی مستقیم، معنادار و زمان‌مند با ایران تأکید کرده است، چه پیش از پایان روند مکانیزم ماشه در ۲۷ سپتامبر و چه بعد از آن. وظیفه جامعه بین‌المللی است که تلاش‌های ایران برای فرار از پاسخگویی را نپذیرد."

در همین حال اسرائیل پس از رأی شورای امنیت سازمان ملل به اعمال مجدد تحریم‌ها، از جامعه جهانی خواست تا مانع از دستیابی ایران به بمب هسته‌ای شوند. گیدون سار، وزیر خارجه اسرائيلدر شبکه اکس نوشت که برنامه هسته‌ای ایران با اهداف صلح‌آمیز نیست.

واکنش نماینده دائم جمهوری اسلامی در سازمان ملل

امیرسعید ایروانی، سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی در سازمان ملل متحد اظهار داشت: «امروز شورای امنیت فرصت گفت‌وگو و اجماع را بر باد داد و روسیه و چین با حسن نیت ابتکاری متوازن برای تمدید قطعنامه ۲۲۳۱ و حفظ دیپلماسی ارائه کردند.»

او اضافه کرد: «آمریکا و تروئیکا به جای پذیرش این مسیر عقلانی، تشدید، فشار و تفرقه را برگزیدند. این تناقض میان گفتار و اقدامات آنان بار دیگر ثابت می‌کند که قصد واقعی‌شان نه دیپلماسی، بلکه تشدید است. آنان اکنون باید مسئولیت کامل بحرانی را که خود ساخته‌اند بر عهده گیرند.»

ارتش اسرائیل در عملیات زمینی خود در شهر غزه‌، یکی از مسیرهای خروجی را مسدود کرد. نیروهای نظامی اسرائیل ساکنان این منطقه را با تهدید به "خشونتی بی‌سابقه" فراخواندند تا از مسیر جایگزین به جنوب نوار غزه بروند.بر اساس اعلام آویخای ادرعی، سخنگوی ارتش اسرائیل در روز جمعه ۱۹ سپتامبر (۲۸ شهریور) در شبکه اجتماعی اکس، گذرگاه صلاح‌الدین در غزه که ۴۸ ساعت پیش به‌طور موقت باز شده بود، اکنون بسته شده و تنها مسیر خروجی به جنوب از خیابان الرشید عبور می‌کند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

سخنگوی ارتش تأکید کرد نیروهای اسرائیلی "همچنان با خشونتی بی‌سابقه علیه حماس و دیگر سازمان‌های تروریستی عمل خواهند کرد." او از ساکنانی که در شهر غزه‌ باقی مانده‌اند، خواست فرصت را غنیمت بشمارند و به "صدها هزار نفری بپیوندند که به سوی جنوب در منطقه موسوم به انسانی حرکت کرده‌اند."

عملیات در شهر غزه‌

اسرائیل در شامگاه سه‌شنبه ۱۶ سپتامبر عملیات زمینی خود را در شهر غزه‌ آغاز کرد. بنا بر گفته‌های مقامات دولت اسرائیل، هدف نابودی یکی از آخرین پایگاه‌های حماس در این شهر و آزادسازی گروگان‌هاست. طبق اطلاعات اسرائیل، ۲۰ گروگان همچنان زنده‌اند. در همین حال خانواده‌های آن‌ها دولت را متهم می‌کنند که جان گروگان‌ها را به خطر می‌اندازد.

گروه تروریستی حماس مدعی است گروگان‌های ربوده‌شده را در چندین محله شهر غزه‌پراکنده کرده است. گردان‌های قسام، شاخه نظامی حماس، هشدار دادند که با شروع و گسترش عملیات اسرائیل، هیچ یک از گروگان‌ها به اسرائیل بازنخواهند گشت.

بیشتر بخوانید: تلاش کالاس برای جلب حمایت آلمان از تحریم‌ها علیه اسرائیل

این گروه تروریستی اعلام کرد تا زمانی که اسرائیل "تصمیم به کشتن گروگان‌ها داشته باشد"، به جان آن‌ها توجهی نخواهد کرد. حماس همچنین ارتش اسرائیل را تهدید کرد که "هزاران کمین و مواد انفجاری" آماده کرده است.

ارتش اسرائیل: نیمی از جمعیت شهر غزه‌تخلیه شده است

در همین حال ارتش اسرائیل اعلام کرد از آغاز عملیات زمینی بیش از ۱۲۰۰ هدف را مورد حمله قرار داده و برآورد می‌شود بیش از ۴۵۰ هزار فلسطینی شهر را ترک کرده باشند. سخنگوی ارتش گفت که با وجود درگیری‌ها، امکان خروج مردم از شهر غزه فراهم شده است، اما حماس مانع تخلیه ساکنان با اعمال زور می‌شود. پیش از آغاز عملیات، حدود یک میلیون نفر در شهر غزه‌ساکن بودند.

بیشتر بخوانید: واکنش‌های جهانی به جنگ غزه؛ مصر اسرائیل را "دشمن" خواند

به گفته ارتش اسرائيل، نیروهای اسرائیلی همچنان به سمت مرکز شهر پیشروی می‌کنند، دو لشکر در حال حاضر درگیر عملیات هستند و انتظار می‌رود لشکری دیگر نیز طی روزهای آینده به آن‌ها بپیوندد. ارتش اعلام کرد خود را برای "نبردی پیچیده در مناطق مسکونی" آماده کرده است.

کشته شدن دو سرباز اسرائیلی در حمله

بر اساس گزارش‌ها، روز پنجشنبه ۱۸ سپتامبر دو سرباز اسرائیلی در یک حمله در گذرگاهی تحت کنترل اسرائیل میان اردن و کرانه باختری کشته شدند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

طبق گزارش ارتش، مظنون این حمله با کامیونی که برای انتقال کمک‌های انسانی به غزه در نظر گرفته شده بود، به محل رسیده و با سلاح سرد به قربانیان حمله کرده است.

رسانه‌ها گزارش دادند که فرد مهاجم یک اردنی بوده و نیروهای امنیتی او را "از پای درآوردند". دولت اردن تحقیقات در این زمینه را آغاز کرده است.

رئیس‌جمهوری اوکراین در بازدید میدانی از دونتسک اعلام کرد ۷ روستا و حدود ۱۶۰ کیلومتر مربع در محور دوبروپیلیا بازپس‌گیری شده و نزدیک به ۱۰۰ نظامی روس اسیر شده‌اند.ولودیمیر زلنسکی پس از بازدید از خطوط مقدم جبهه در پیامی ویدئویی گفت: «از آغاز عملیات در محور دوبروپیلیا (شمال‌غرب پوکروفسک)، حدود ۱۶۰ کیلومتر مربع پس گرفته و ۷ آبادی بازپس‌گیری شده‌اند.» او همچنین گفت: «روسیه با تلفات سنگین روبه‌رو شده و نزدیک به ۱۰۰ نظامی آن به اسارت درآمده‌اند.» بنا بر اعلام او، مجموع تلفات طرف روسیه ۲۵۰۰ نفر (شامل: ۱۳۰۰ کشته) برآورد شده است. زلنسکی تأکید کرد: «اوکراین از مواضع و سرزمین خود به‌طور قانونی دفاع می‌کند.»

نقشه میدانی و هدف عملیات

هدف اصلی کی‌یف در این محور، شکستن حلقه فشاری است که نیروهای روس پیرامون پوکروفسک ایجاد کرده‌اند. در صورت "تثبیت" خطوط جدید، مسیرهای پشتیبانی روسیه تحت فشار قرار می‌گیرد و ریسک نفوذ بیشتر به عمق مواضع اوکراینکاهش می‌یابد. زمان و مکان دقیق تغییر خطوط تماس به‌صورت مستقل قابل تأیید نیست.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

منابع رصد میدانی نزدیک به ارتش اوکراین گزارش داده‌اند روس‌ها در هفته‌های گذشته در اطراف دوبروپیلیا سریع پیش رفتند اما بخشی از دستاوردهای خود را از دست داده‌اند. در عین حال، تحلیلگران نظامی هشدار می‌دهند بخش مهمی از نقاطِ اعلام‌شده هنوز در رده "منطقه درگیری" قرار دارد و "کنترل اداری کامل" در همه آن‌ها برقرار نشده است.

روایت مسکو و اعداد جنگ

روسیه طی ماه‌های اخیر از پیشروی‌های پراکنده در چند جبهه خبر داده و ولادیمیر پوتین اعلام کرده بود: «بیش از ۷۰۰ هزار» نظامی روس در جبهه‌های اوکراین مستقرند.» مسکو درباره ادعای کی‌یف پیرامون شکست حصر پوکروفسک جزئیات اندکی ارائه کرده و بر تداوم "انهدام تجهیزات" و "دفع حملات" تأکید دارد.

واشنگتن–لندن: تشدید لحن ترامپ علیه پوتین

دونالد ترامپ در جریان سفر به بریتانیا گفت: «پوتینمرا در تلاش‌های صلح واقعاً ناامید کرده است» و تأکید کرد: «او افراد زیادی را کشته است.» او بار دیگر از "تحریم‌های شدیدتر" علیه روسیه سخن گفت و از متحدان ناتوخواست "خرید نفت روسیه" را متوقف کنند. تلاش‌های اخیر برای نشاندن مسکو و کی‌یف پای میز مذاکره با وجود دیدارهای متعدد به نتیجه ملموسی نرسیده است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

تعیین سرنوشت پیشروی‌های اوکراین در دوبروپیلیا به "تثبیت" مواضع، حفظ خطوط تدارکاتی و مقابله با ضدحملات روسیه بستگی دارد. در کوتاه‌مدت، کنترل کریدورهای پیرامون پوکروفسک مشخص می‌کند این دستاوردها به یک "سرپل عملیاتی پایدار" تبدیل می‌شود یا نبرد بار دیگر به الگوی "فرسایشی" بازمی‌گردد.

جایزه یک میلیون یورویی کُربر (Körber)، امسال به فیزیکدان و متخصص علوم کامپیوتر، اشتفانی وِنر اهدا شد. او بر روی رمزنگاری کوانتومی پژوهش کرده و ریاست ائتلاف اروپایی اینترنت کوانتومی را که خود بنیان گذاشته، بر عهده دارد.فیزیکدان و متخصص علوم کامپیوتر، اشتفانی وِنر برنده جایزه یک میلیون یورویی کُربر (Körber) شد. وِنر متولد سال ۱۹۷۷، استاد اطلاعات کوانتومی در دانشگاه صنعتی دلفت در هلند و عضو آکادمی سلطنتی علوم هلند است.

او بر روی رمزنگاری کوانتومی پژوهش کرده و ریاست ائتلاف اروپایی اینترنت کوانتومی را که خود بنیان گذاشته، بر عهده دارد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

ونر از سال‌‌ها پیش در تلاش است تا با فناوری کوانتومی، اینترنتی ایجاد کند که کاربران را در کوتاه‌ترین زمان و به‌صورت غیرقابل شنود یا سرقت اطلاعات به یکدیگر متصل کند.

رایانه‌های رایج با اعداد صفر و یک، یعنی بیت‌ها کار می‌کند. اما یک کوانتوم‌بیت یا اصطلاحا کیوبیت می‌تواند مقدار صفر یا یک یا هر دو را به‌طور همزمان و همچنین "هر حالت دیگری میان این دو عدد" را داشته باشد.

به گفته وِنر، کیوبیت‌ها ویژگی‌های عجیب دیگری هم دارند و می‌توانند در هم‌تنیده شوند. این به آن معناست که اگر وضعیت یک کیوبیت اندازه‌گیری شود، می‌توان حتی زمانی که این دو بسیار از هم دور باشند وضعیت کیوبیت دیگر را تعیین کرد.

علاوه بر این، وضعیت یک کیوبیت در اثر اندازه‌گیری تغییر می‌کند. این به آن معناست که اگر ارتباط میان دو نفر از طریق کیوبیت‌ها منتقل شود و شنود و سرقت اطلاعات صورت گیرد، وضعیت کیوبیت‌ها تغییر می‌کند. بنابراین، هر دو طرف متوجه می‌شوند که شنود اتفاق افتاده است.

ونر که پیش‌تر به عنوان هکری برای کشف حفره‌های امنیتی فعالیت می‌کرد، توضیح می‌دهد: «در یک شبکه کوانتومی، اطلاعات کلاسیک از نقطه آ به ب ارسال نمی‌شود، بلکه اطلاعات کوانتومی منتقل می‌گردد. مانند یک شبکه معمولی، دستگاه‌هایی وجود دارند که دقیقا مانند موبایل یا رایانه به یکدیگر متصل می‌شوند.»

به گفته وِنر، چنین رایانه‌های ساده کیوبیتیِ غیرقابل شنود اکنون حتی به‌صورت تجاری هم موجود هستند، اما ارتباط کوانتومی با آن‌ها تاکنون تنها تا حدود ۱۰۰ کیلومتر امکان‌پذیر است. او قصد دارد اینترنتی کوانتومی ایجاد کند که این دستگاه‌ها را در فواصل طولانی‌تر نیز به هم متصل کند. هدف این است که تا سال ۲۰۳۰، فاصله ۵۰۰ کیلومتر و در ده سال آینده، هزار کیلومتر ممکن شود.

بیشتر بخوانید: ابررایانه "ژوپیتر" در آلمان به کار افتاد

به گفته پژوهشگران، اینترنت کوانتومی ویژگی‌های جالب دیگری هم خواهد داشت. از جمله این که اطلاعات را نمی‌توان کپی کرد، زیرا کیوبیت‌ها هنگام فرآیند کپی تغییر می‌کنند. و چون کیوبیت‌ها می‌توانند حتی در فاصله دور نیز در هم‌تنیده باشند، تغییرات در یک کیوبیت بر دیگری هم تاثیر می‌گذارد.

ونر می‌گوید: «بنابراین می‌توان در یک شبکه کوانتومی اثبات کرد که اطلاعات حذف شده‌اند و در این صورت، داده‌های حساس و شخصی واقعا محافظت خواهند شد.»

دانشمندان می‌گویند با پیشرفت در این زمینه در آینده، محاسباتی ممکن خواهد شد که امروزه حتی تصور آن هم ممکن نیست. همان‌طور که بیش از ۴۰ سال پیش هم کسی تصور نمی‌کرد که اینترنت امروز چه امکاناتی فراهم می‌آورد.

بیشتر بخوانید: توسعه سامانه هوش مصنوعی شرکت‌های آلمانی و سوئدی در جنگ هوایی

وِنر در حال حاضر می‌خواهد یک شبکه کوانتومی را توسعه دهد که دستگاه‌های ساده‌تر کوانتومی را به هم متصل کند. او در همین راستا، حتی یک سیستم‌عامل نیز ساخته است. این سیستم‌عامل قرار است اجرای برنامه‌های کوانتومی بر روی دستگاه‌های مختلف و اتصال آن‌ها را ممکن کند.

ونر می‌گوید قصد دارد جایزه یک میلیون یورویی کُربر را صرف توسعه کاربردهای بیشتری کند که بتوانند در یک شبکه کوانتومی کار کنند.

جایزه علوم اروپا موسوم به کُربر، از سال ۱۹۸۵ هر ساله به یک "پیشرفت پژوهشی در علوم فیزیکی یا زیستی در اروپا" تعلق می‌گیرد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

اعطای جایزه امسال، با "سال پژوهش‌های کوانتومی" همزمان شده است که سازمان ملل به مناسبت صدمین سالگرد مکانیک کوانتومی اعلام کرده است. وِنر امروز ۱۹ سپتامبر (۲۸ شهریور) در تالار شهر هامبورگ، این جایزه معتبر و ارزشمند را دریافت می‌کند.