دویچه وله فارسی | همه گزارش‌ها

شی‌ جین‌پینگ ضمن تاکید بر حق ایران برای دستیابی به انرژی صلح‌آمیز هسته‌ای، خواهان راه حلی شد که "نگرانی همه طرف‌ها را برطرف کند". پزشکیان خواهان نظم نوین جهانی و اتحاد کشورهای شرق در برابر آمریکا و اسرائیل شد.شی جین پینگ رییس جمهوری چین روز سه‌شنبه دوم سپتامبر (۱۱ شهریور) در دیدار با مسعود پزشکیان رییس جمهوری اسلامی ایران در حاشیه اجلاس شانگهای بر حق ایران برای دستیابی به انرژی صلح آمیز هسته‌ای تاکید کرد و استفاده از زور برای حل مشکلات را مورد انتقاد قرار داد.

به گزارش رادیو تلویزیون رسمی چین؛ CCTV، شی گفته است: «استفاده از زور راه درستی برای حل مشکلات نیست. ارتباط و گفت و گو راه درست برای رسیدن به صلح پایدار است.»

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

رییس جمهوری چین همچنین تاکید کرده که این کشور به حق ایران برای استفاده صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای احترام می‌گذارد و به دنبال یک راه‌حل برای مسئله اتمی ایران است که "بتواند نگرانی‌های همه طرف‌ها را برطرف کند".

چین بزرگترین شریک تجاری ایران است و اعلام کرده که با به کارگیری مکانیسم ماشه از سوی فرانسه، بریتانیا و آلمان مخالف است. این سه کشور پنج‌شنبه گذشته فرایند ۳۰ روزه فعال شدن مکانیسم ماشه (اسنپ‌بک) را که تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران را باز می‌گرداند، آغاز کردند.

وزرای خارجه چین، روسیه و ایران روز دوشنبه ۱۰ شهریور (اول سپتامبر) در حاشیه نشست سازمان همکاری شانگهای در نامه‌ای مشترک به سازمان ملل با اقدام سه کشور اروپایی برای آغاز روند فعال‌سازی "مکانیسم ماشه" مخالفت کردند.

کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای، همچنین در بیانیه نهایی اجلاس خود در تیانجین، اعلام کردند: «هرگونه تلاش برای تفسیر نادرست یا تفسیر مجدد خودسرانه قطعنامه ۲۲۳۱، اقتدار شورای امنیت را تضعیف خواهد کرد.»

استقبال پزشکیان از شعار چین برای "چندجانبه گرایی"

مسعود پزشکیان رییس جمهوری اسلامی ایران که برای شرکت در اجلاس شانگهای به چین سفر کرده در مصاحبه‌ای با شبکه سی‌سی‌تی‌وی چین بارها طرح رییس جمهور این کشور برای "فرار از یکجانبه‌گرایی و تلاش برای چندجانبه‌گرایی" را مورد تمجید قرار داد.

او این طرح را "کاملاً علمی، کارشناسانه و هدفمند" دانست و خواهان عمل به آن شد و گفت: «اگر قرار است ما از یکجانبه‌گرایی فاصله بگیریم اصولاً باید به همین چارچوب‌هایی که الان در این اجلاس نوشته و امضا شد، عمل کنیم. آمریکا و کسانی که در قدرتند، می‌خواهند سیاست خود را در منطقه با زور و تحریم پیاده کنند و با راه‌هایی که می‌دانند اجازه ندهند کشورها از چارچوبی که آنان درست کرده‌اند بیرون بیایند.»

بیشتر بخوانید: نشست شانگهای؛ از نقد نظم جهانی تا عکس یادگاری بدون پزشکیان

او بدون توجه به روابط گسترده و حجم بزرگ مبادلات تجاری چین و آمریکا، گفت: «اگر آمریکا و اسرائیل که اکنون در منطقه با تکیه بر قدرت نه منطق، هرکس را که مقابل آنان است بمباران، رهبران سیاسی را ترور می‌کنند و مردم عادی و دانشمندان را هدف قرار می‌دهند، پیش بروند و کشورهایی که به دنبال عمل کردن خارج از چارچوب‌هایی هستند دست به دست هم ندهند، نگاه تمامیت‌خواهی به‌مرور به چین هم خواهد رسید.»

این در حالی است که چین در طول جنگ ۱۲ روزه اسرائیل علیه ایران، هیچ حمایت عملی از ایران نکرد و با وجود آنکه حملات اسرائیل را محکوم کرد اما خواستار خویشتن‌داری هردو طرف شد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

مسعود پزشکیان برنامه اعلام‌شده از سوی رییس جمهوری چین تحت عنوان "اصلاح حاکمیت جهانی" را ستود و گفت: «این برنامه به دنبال جایگزینی چند جانبه‌گرایی و رویکرد عدالت‌محور در جهان با رفع نگاه و استانداردهای دوگانه‌ای است که امروز به رژیم صهیونیستی و حامیانش اجازه داده همه چارچوب‌های حقوقی و جهانی را نادیده بگیرند و مدعی دفاع از حقوق بشر هم باشند.»

این طرح سال ۲۰۲۳ از سوی حکومت چین اعلام و هدف آن "ترویج تبادل و یادگیری متقابل بین تمدن‌ها، تقویت درک متقابل و دوستی بین مردم همه کشورها، ایجاد اجماع بین المللی برای همکاری و پیشبرد پیشرفت تمدن های بشری" عنوان شد.

تمجید پزشکیان از سیاست چین و تاکید او بر ضروت عملی کردن "اصلاح حاکمیت جهانی" در حالی است که وزیر نیروی کابینه پزشکیان در جلسه علنی روز سه‌شنبه مجلس شورای اسلامی به صراحت گفت: «اخیرا خارجی‌ها به دلایلی که همه‌تان می‌دانید کشور ما را ترک کرده‌اند و حتی چینی‌ها هم از اینجا رفته‌اند».

ولادیمیر پوتین، رهبر کرملین، در جریان حضورش در نشست شانگهای، ضمن قدردانی از همکاری دو کشور، چندین توافق‌نامه با همتای چینی‌اش شی جین‌پینگ امضا کرد. پوتین قرار است با رهبر کره شمالی نیز دیدار کند.رؤسای جمهوری روسیه و چین در دیداری در پکن بر روابط حسنه دو کشور تأکید کردند. به گزارش خبرگزاری رسمی شینهوا، شی جین‌پینگ، رئیس جمهوری و دبیرکل حزب کمونیست چین، امروز سه‌شنبه دوم سپتامبر (۱۱ شهریور) گفت که روابط دو کشور "از آزمون تحولات بین‌المللی سربلند بیرون آمده" و می‌تواند بیش از این گسترش یابد.

طبق همین گزارش، دو طرف بیش از ۲۰ توافق همکاری، از جمله در حوزه‌های انرژی، هوانوردی، هوش مصنوعی و کشاورزی، امضا کردند.

به‌گفته کرملین، پوتین نیز گفته است که روابط روسیه و چین در "سطحی بی‌سابقه و بسیار بالا" قرار دارد.

مشخص نیست که شی و پوتین در جریان دیدار خود، درباره تجاوز نظامی روسیه علیه اوکراین چه گفته‌اند. طبق اطلاعات منتشرشده در پکن، دو طرف درباره "مسائل مشترک منطقه‌ای مورد علاقه دو کشور" گفت‌وگو کرده‌اند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

در میان توافق‌های منعقدشده، ساخت یک خط لوله عظیم جدید گازی به چین نیز قرار دارد. بنا بر گزارش‌ها، شرکت دولتی گازپروم قرار است در قالب "قدرت سیبری ۲" طی ۳۰ سال بیش از ۵۰ میلیارد متر مکعب گاز تحویل چین دهد.

ظرفیت این خط تقریباً با لوله‌های نورداستریم در دریای بالتیک برابری می‌کند. این خط لوله‌ها هر یک می‌توانستند سالانه ۵۵ میلیارد متر مکعب گاز به آلمان منتقل کنند.

پوتین همچنین فردا چهارشنبه در رژه‌ای نظامی به مناسبت هشتادمین سالگرد پایان جنگ جهانی دوم، در پکن شرکت خواهد کرد. چند ماه پیش رئیس جمهوری چین نیز در رژه‌ای در مسکو، به همین مناسبت، شرکت کرده بود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

کیم جونگ اون رهبر کره شمالی، و مسعود پزشکیان رئیس جمهوری ایران، نیز همچون پوتین در رژه عظیم نظامی در پکن حضور خواهند داشت. انتظار می‌رود دیداری نیز میان رهبران روسیه و کره شمالی صورت گیرد.

چین مهم‌ترین حامی روسیه در جنگ اوکراین است، زیرا پکن تاکنون اقدام مسکو را محکوم نکرده و در پیشنهادهای خود برای حل مناقشه، عملا مطالبات روسیه را در نظر داشته است.

بیشتر بخوانید: سازمان همکاری شانگهای؛ عضویت ایران و فعال‌سازی مکانیسم ماشه

علاوه بر این، کشورهای غربی چین را متهم می‌کنند که با تأمین کالاهایی که کاربرد دوگانه نظامی−غیرنظامی دارند، از صنایع تسلیحاتی روسیه حمایت می‌کند.

شی و پوتین، هر دو در سخنرانی‌هایشان در نشست سازمان همکاری شانگهای در روز دوشنبه، خواستار "نظم نوین جهانی" شده بودند.

این سازمان، که چین و روسیه مهم‌ترین اعضای آن هستند، همچون وزنه‌ای در مقابل ائتلاف‌های غربی عمل می‌کند. پوتین در نشست روز گذشته اعلام کرد که عمر الگوی غرب‌محور "یورو–آتلانتیک" دیگر "به سر آمده است".

اسرائیل ده‌ها هزار نیروی ذخیره را برای گسترش عملیات در شهر غزه فرا خوانده است. این اقدام در حالی صورت می‌گیرد که تلفات انسانی و انتقادات جهانی به اشغال غزه افزایش می‌یابد.به گزارش خبرگزاری آشوشیتدپرس، ارتش اسرائیل روز سه‌شنبه ۲ سپتامبر ۲۰۲۵ فراخواندن ده‌ها هزار نیروی ذخیره را آغاز کرده است؛ اقدامی که بخشی از طرح این کشور برای گسترش عملیات نظامی در شهر غزه است. این تصمیم با مخالفت‌هایی در داخل کشور و محکومیت‌هایی در سطح بین‌المللی مواجه شده است.

عملیات در مرکز و شمال غزه ادامه دارد

با آغاز فراخوان نیروهای ذخیره، نیروهای زمینی و هوایی اسرائیل به حملات خود در شمال و مرکز غزه شدت بخشیده‌اند. محله‌های "زیتون" و "شجاعیه" در غرب شهر غزه، هدف حملات تازه قرار گرفته‌اند؛ مناطقی که پیش‌تر نیز بارها مورد تهاجم قرار گرفته‌ بودند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

محله زیتون که زمانی بزرگ‌ترین منطقه شهر غزه با بازارها، مدارس و درمانگاه‌های متعدد بود، اکنون به گفته ارتش اسرائیل به یک "منطقه درگیری بسیار خطرناک" تبدیل شده است؛ خیابان‌ها خالی شده و ساختمان‌ها به خرابه بدل گشته‌اند.

هدف اصلی مقر سیاسی-نظامی حماس در شهر غزه است

شهر غزه مرکز قدرت نظامی و سیاسی حماس محسوب می‌شود. به گفته ارتش اسرائیل، شبکه گسترده‌ای از تونل‌ها همچنان در این منطقه باقی مانده است، علی‌رغم عملیات‌های مکرر ارتش طی ۲۳ ماه گذشته بخشی از این تونل‌ها هنوز فعال هستند.

در همین حال، صدها هزار غیرنظامی هنوز در شهر غزه پناه گرفته‌اند و با دو خطر هم‌زمانِ درگیری نظامی و قحطی روبرو هستند.

فراخوان نیروهای ذخیره که از ماه گذشته اعلام شده بود، به‌صورت تدریجی اجرا می‌شود و شامل ۶۰ هزار نفر است. همچنین، ۲۰ هزار نیروی فعال نیز که در حال حاضر در خدمت هستند، دوره خدمتشان تمدید خواهد شد.

بحران گرسنگی و قحطی در اوج

بر اساس اعلام نهادهای بین‌المللی، شهر غزه هم‌اکنون در وضعیت قحطی رسمی قرار دارد. وزارت بهداشت غزه روز سه‌شنبه گزارش داد که در ماه اوت، ۱۸۵ نفر بر اثر سوءتغذیه جان باختند. این بالاترین رقم در ماه‌های اخیر محسوب می‌شود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

طبق آمار وزارت بهداشت غزه که تحت کنترل حماس است تا کنون ۶۳۵۵۷ در جریان جنگ کشته شده‌اند. شمار مجروحان نیز ۱۶۰۶۶۰ نفر اعلام شده است. به گفته منابع فلسطینی حدود نیمی از کشته‌شدگان، زنان و کودکان هستند.

وزارت بهداشت بخشی از دولت حماس است اما توسط پزشکان و کادر درمانی اداره می‌شود. گرچه نهادهای سازمان ملل و کارشناسان مستقل بین‌المللی این آمار را معتبرترین منبع برای برآورد تلفات می‌دانند، اما اسرائیل این آمار را زیر سؤال می‌برد ولی هیچ آماری تا کنون از تلفات فلسطینیان از سوی خود ارائه نکرده است.

توقف کمک‌رسانی‌های بین‌المللی

به گزارش رسانه‌های اسرائیلی پل هوایی بین‌المللی برای تأمین کمک‌های بشردوستانه به مردم نوار غزه، در حال حاضر متوقف شده است.

به گزارش شبکه اسرائیلی کان به نقل از منابع رسمی، اردن و مصر درخواست جدیدی برای ادامه ارسال کمک‌ها ارائه نکرده‌اند.

بر اساس این گزارش، این کشورها بر این باورند که در حال حاضر تعداد کافی کامیون حامل کمک‌های انسانی به غزه وارد می‌شوند. علاوه بر این، ریزش کمک‌ها از طریق هوا نه کارآمد است و نه مقرون‌به‌صرفه. بنا به ارزیابی این کشورها کمک‌رسانی هوایی تأثیر قابل‌توجهی بر بهبود وضعیت انسانی در منطقه ندارد.

عملیات پرتاب هوایی کمک‌ها حدود یک‌ونیم ماه پیش و با هماهنگی نهاد هماهنگی اسرائیلی آغاز شده بود. این عملیات به رهبری اردن انجام می‌شد و کشورهای اروپایی نیز در آن مشارکت داشتند. نیروی هوایی آلمان با دو فروند هواپیما در این عملیات حضور داشت.

رئیس ستاد ارتش اسرائیل نسبت به پیامدهای اشغال غزه هشدار داد

ژنرال ایال زامیر، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل، طبق گزارش رسانه‌ها، هشدار داده است که اشغال شهر غزه می‌تواند منجر به برقراری دوباره حکومت نظامی اسرائیل در این منطقه شود.

به گزارش وب‌سایت خبری اسرائیلی "وای نت"، زامیر در نشست کابینه امنیتی که در شب یک‌شنبه به دوشنبه برگزار شده، گفته است: «شما دارید به سمت یک حکومت نظامی پیش می‌روید، طرح شما ما را به آنجا می‌برد. مفهوم این کار را درک کنید.»

او همچنین تأکید کرده که دلیل اصلی این خطر، نبودِ طرح سیاسی مشخص برای دوران پس از جنگ از سوی رهبری سیاسی اسرائیل است.

بازگشت به گذشته

در سال ۱۹۶۷، پس از اشغال نوار غزه در جریان جنگ شش‌روزه، اسرائیل این منطقه را تحت حکومت نظامی قرار داد. پیش از آن، این منطقه در کنترل مصر بود.

در دهه ۹۰ میلادی، طبق توافق‌های صلح اسلو، اداره امور غیرنظامی به تشکیلات خودگردان فلسطینی سپرده شد.

اسرائیل اما همچنان کنترل مرزها را حفظ کرد. پس از خروج کامل ارتش اسرائیل از غزه در سال ۲۰۰۵، حضور نظامی اسرائیل در داخل غزه پایان یافت.

در سال ۲۰۰۷، گروه اسلام‌گرای حماس کنترل منطقه را به دست گرفت.

به گفته کارشناسان بازگشت به حکومت نظامی اسرائیل در غزه نه تنها گامی به عقب تلقی می‌شود، بلکه امیدها به راه‌حل دوکشوری را بیش از پیش تضعیف می‌کند.

تبادل گروگان‌ها و بن‌بست سیاسی

طبق گزارش" وای نت" ژنرال زامیر همچنین از توافق احتمالی برای آزادی گروگان‌های باقیمانده در دست حماس حمایت کرده است. اما نخست‌وزیر بنیامین نتانیاهو با رأی‌گیری در این زمینه مخالفت کرده و گفته این موضوع "در دستور کار نیست".

در حال حاضر، طبق اطلاعات اسرائیل، ۴۸ گروگان همچنان در غزه هستند که از این میان احتمالاً ۲۰ نفر زنده‌اند. زامیر هشدار داده که تصرف نظامی شهر غزه ممکن است جان همه گروگان‌ها را به خطر بیندازد.

رئیس مجلس شورای اسلامی گفت، جمهوری اسلامی به زودی "تصمیم واحد" خود را درباره فعال‌سازی مکانیسم ماشه توسط تروئیکای اروپایی "اعلام و اعمال" خواهد کرد. به گفته قالیباف، این تصمیم "هزینه‌ساز و بازدارنده" خواهد بود.محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، امروز سه‌شنبه (۱۱ شهریور) در سخنرانی پیش از دستور خود تاکید کرد که جمهوری اسلامی به زودی "تصمیم واحد" نظام را در واکنش به فعال‌سازی مکانیسم ماشه توسط تروئیکای اروپایی "اعلام و اعمال" خواهد کرد.

رئیس مجلس شورای اسلامی اعلام کرده که ایران باید با "اقدامی بازدارنده" به فعال‌سازی مکانیسم ماشه توسط تروئیکای اروپایی پاسخ دهد تا این اقدام را برای آنها "هزینه‌مند" کند و باعث شود که آنها تصمیم خود را برای فعال کردن این سازوکار تغییر دهند.

قالیباف با "غیرقانونی" خواندن فرایند بازگشت تحریم‌ها علیه ایران، گفت: «لازم است که ایران اقدامی بازدارنده برای هزینه‌مند کردن این اقدام غیرقانونی طرفهای اروپایی انجام دهد تا منجر به تغییر تصمیم دشمن در فعال کردن مکانیسم ماشه شود.»

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

او با اشاره به "فشار روانی" ایجادشده بر اثر کلید خوردن "مکانیسم ماشه"، تأثیر قطعنامه‌های پیشین سازمان ملل علیه ایران را کم‌اثر دانست و گفت که تحریم‌هایی اعمال‌شده توسط آمریکا بسیار گسترده‌تر و تاثیرگذارتر هستند.

قالیباف بزرگ‌نمایی تأثیرات مکانیسم ماشه را به "دشمن" نسبت داد و تاکید کرد، تحریم‌های یکجانبه آمریکا به‌مراتب قوی‌ترند و حتی آنها نتوانسته‌اند مانع فروش نفت ایران شوند.

تهدید به پاسخی "پشیمان‌کننده"

عباس گودرزی، سخنگوی هیأت رئیسه مجلس شورای اسلامی، نیز در تشریح جلسه غیرعلنی امروز مجلس درباره مکانیسم ماشه گفت، مجلس، دولت و شورای عالی امنیت ملی و "همه اعم از اصلاح‌طلب، اصولگرا و جریانات و طیف‌های متعدد موجود" متفق‌القول هستند که پاسخ جمهوری اسلامی باید "پشیمان‌کننده، متقابل و هزینه‌ساز" باشد.

گودرزی نیز با بیان سخنانی مشابه با قالیباف افزود، که فعال‌سازی مکانیسم ماشه "تاثیری واقعی و حقیقی در اقتصاد کشور نخواهد داشت" و "وضعیت بدتر از این نخواهد شد".

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

به گفته سخنگوی هیأت رئیسه مجلس: «آنها فقط تلاش می‌کنند که یک فضای روانی را در جامعه ما ایجاد کنند که این ممکن است موجب افزایش قیمت ارز و التهاب در بازار و اقتصاد شود.»

صف‌کشی‌های دیپلماتیک

تروئیکای اروپایی، متشکل از آلمان، بریتانیا و فرانسه، ۲۸ آگوست گذشته روند فعال‌سازی مکانیسم ماشه را کلید زدند. این اقدام در نامه‌ای رسماً به شورای امنیت اطلاع داده شد. آنها ایران را به نقض توافق هسته‌ای و انباشت اورانیوم غنی‌شده با درصد بالا متهم کردند.

تهران خشمگین از این اقدام، آن را غیرقانونی و بی‌پایه دانست و چین و روسیه نیز، همگام با جمهوری اسلامی، در نامه‌ای مشترک این اقدام اروپایی را فاقد مشروعیت حقوقی و سیاسی ارزیابی کردند.

وزیران خارجه ایران، روسیه و چین، روز گذشته در نامه‌ای مشترک به دبیرکل سازمان ملل، ضمن مخالفت با روند فعال‌سازی مکانیسم ماشه، تروئیکای اروپایی را به سوءاستفاده از شورای امنیت متهم کردند.

عراقچی در همان روز در شبکه اجتماعی اکس، تلاش اروپا برای فعال‌سازی مکانیسم ماشه را از نظر حقوقی "بی‌پایه" و از نظر سیاسی "مخرب" دانست. وزیر خارجه ایران تروئیکای اروپایی را متهم کرد که با فعال‌سازی مکانیسم ماشه در شورای امنیت، این بالاترین نهاد بین‌المللی را «به ابزاری برای فشار تبدیل می‌کند، نه حافظ ثبات جهانی.»

عراقچی، لاوروف و وانگ یی در نامه خود به گوترش، سه کشور اروپایی را متهم به عدم پایبندی به تعهدات خود کرده و مدعی شده‌اند که «شورای امنیت سازمان ملل نمی‌تواند بر اساس گزارش سه کشور اروپایی عمل کرده و باید آن را بی‌اعتبار و بی‌اثر تلقی کند.»

وزیران خارجه سه کشور در نهایت از سه قدرت اروپایی خواسته‌اند تا «از مسیر مخرب خود بازگردند و از هر اقدامی که به تعمیق شکاف‌ در شورای امنیت منجر می‌شود، خودداری کند.»

فضای جهانی در رابطه با برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی، به شکلی آشکار از مرحله سیاسی، وارد مرحله‌ای از تنش‌های حقوقی، روانی و رسانه‌ای شده است.

تهران، با حمایت مسکو و پکن، سعی دارد تا فعال‌سازی مکانیسم ماشه را بی‌اثر کند و در عین حال، با کوچک‌نمایی آن، از اثرات گسترده آن در داخل ایران بکاهد.

بدین‌ترتیب، کشمکش بر سر تحریم‌ها، اینک جای خود را به آزمونی برای صف‌کشی‌های دیپلماتیک و مواجهه با جنگ روانی ناشی از فعال‌سازی مکانیسم ماشه داده است؛ ساز و کاری که کلید خوردن آن فضای اقتصادی و سیاسی ایران را بیش از پیش ملتهب کرده است.

پیامدهای بازگشت تحریم‌ها

در این میان، بسیاری از کارشناسان فعال شدن قطعی مکانیسم ماشه را، به‌رغم مخالفت پکن و مسکو، کاملا محتمل می‌دانند و نسبت به بازگشت تحریم‌های بین‌المللی و مشروعیت یافتن هر چه بیشتر تحریم‌های یکجانبه آمریکا هشدار می‌دهند، اما حکومت سعی در کم‌اهمیت جلوه دادن آن دارد.

اجرای مکانیسم ماشه، دست‌کم در سطح دیپلماتیک، انزوای بیشتری برای ایران به همراه خواهد داشت. بازگشت رسمی تحریم‌های سازمان ملل می‌تواند مشروعیت جهانی اقدامات علیه ایران را تقویت کند و دست کشورهای غربی را برای فشارهای هماهنگ از این هم بازتر کند.

بیشتر بخوانید: سازمان همکاری شانگهای؛ عضویت ایران و فعال‌سازی مکانیسم ماشه

از منظر اقتصادی نیز حتی اگر بخش بزرگی از تحریم‌های شورای امنیت عملاً پیش‌تر اثر خود را گذاشته باشد، اثر روانی و سیاسی بازگشت آنها می‌تواند سرمایه‌گذاری خارجی، نقل و انتقالات مالی و فضای کسب و کار را بیش از پیش تحت فشار بگذارد.

در شرایطی که اقتصاد ایران پیشاپیش با تورم کمرشکن، کسری بودجه مزمن و نوسانات ارزی دست به گریبان است، هر شوک جدیدی می‌تواند این شکنندگی را تشدید کند و حتی "کشورهای دوست"، از ترس مجازات‌های مرتبط با نقض تحریم‌ها، در معاملات خود با ایران محتاط‌تر از گذشته شوند.

از سوی دیگر، بازگشت تحریم‌های سازمان ملل، همان‌گونه که رئیس مجلس امروز گفته، الزاماً مجوزی برای اقدام نظامی علیه ایران نیست، اما انزوای سیاسی جمهوری اسلامی را تشدید و دست ائتلاف‌های فراگیر را بازتر می‌کند.

هم‌زمان، تهران تهدید کرده است که در واکنش، همکاری با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را محدود کرده یا حتی گزینه‌های سخت‌تری را روی میز می‌گذارد؛ اقدامی که فضای مذاکره را از این هم تنگ‌تر کرده و خطر جنگ را بالاتر می‌برد.

با فعال شدن مکانیسم ماشه، افزون بر شتاب‌گیری ریسک‌های حقوقی، افزایش هزینه مبادلات و تنگ‌تر شدن مسیرهای مالی−تجاری، شکاف سیاسی هم عمیق‌تر می‌شود و بازگشت به گفت‌وگو، پرهزینه‌تر.

برای نخستین بار از زمان روی کار آمدن دولت ائتلافی جدید در آلمان، خانواده‌های افغان که دارای وعده پذیرش بودند، وارد آلمان شدند. این افراد پیش از این در دادگاه‌های آلمان شکایت کرده بودند تا حق ورود خود را به اجرا بگذارند.چندین خانواده افغان که در مجموع شامل ۴۵ نفر می‌شوند با پروازی مسافربری از اسلام‌آباد، پایتخت پاکستان، وارد آلمان شدند. این هواپیما پس از توقف برنامه‌ریزی‌شده در استانبول، ظهر روز دوشنبه اول سپتامبر در فرودگاه هانوفر به زمین نشست. طبق اطلاعات منتشرشده از سوی شبکه خبری آلمان، در ساعات پایانی روز نیز شش نفر دیگر از افغان‌ها با پروازی دوم به هانوفر رسیدند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

طبق اعلام وزارت خارجه آلمان، در حال حاضر حدود ۲۱۰۰ افغان در پاکستان به‌سر می‌برند که طبق اعلام خودشان، دارای وعده رسمی پذیرش از سوی دولت آلمان هستند.

توقف برنامه پذیرش توسط دولت جدید

دولت ائتلافی جدید آلمان در ماه مه ۲۰۲۵ برنامه پذیرش ویژه برای افغان‌های در معرض خطر را متوقف کرده بود. اینکه اکنون برخی از این افراد موفق به ورود شده‌اند، نتیجه شکایت حقوقی در دادگاه‌های آلمان و صدور حکم به نفع آن‌ها است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

اهمیت و فوریت این موضوع زمانی افزایش یافت که دولت پاکستان روند اخراج افغان‌ها به افغانستان را حتی برای آن‌هایی که در برنامه پذیرش آلمان ثبت‌نام شده بودند، آغاز کرد.

واده‌فول: "وضعیتی فوق‌العاده دشوار"

وزیر امور خارجه آلمان، یوهان واده‌فول، این وضعیت را "فوق‌العاده دشوار" توصیف کرد و گفت: «ما به عنوان دولت ائتلافی به روشنی توافق کرده‌ایم که برنامه‌های پذیرش داوطلبانه را پایان دهیم و بر سر این تصمیم ایستاده‌ایم. اما همچنین متعهد به اجرای وعده‌های رسمی و حقوقی داده‌شده به متقاضیان هستیم و این را محترم می‌شماریم.»

او افزود اکنون مهم است که پرونده‌های باز، به شکل حقوقی و الزام‌آور رسیدگی شوند. دولت پاکستان برای این امر، مهلت را تا پایان سال تمدید کرده است.

در حال حاضر، بررسی‌ها شامل تأیید رسمی بودن وعده پذیرش و انجام ارزیابی‌های امنیتی برای هر متقاضی است.

در پاکستان، صدها افغان برای مدتی طولانی منتظر هستند تا اجازه ورود به آلمان را بگیرند. اما در نیمه اوت ۲۰۲۵، بیش از ۲۰۰ نفر از آنها به زور به افغانستان بازگردانده شدند. اکنون این افراد نگران هستند که دولت طالبان از آنها انتقام بگیرد. آنها در نامه‌ای به دولت آلمان خواستار نجات سریع جان خود شده‌اند.

نامه ۲۱۰ افغان به دولت آلمان

۲۱۰ افغان به همراه خانواده‌هایشان که از پاکستان به افغانستان تحت کنترل طالبان دیپورت شده‌اند، روز دوشنبه شب نامه‌ای اضطراری به فریدریش مرتس صدراعظم آلمان، یوهان واده‌فول وزیر خارجه و الکساندر دوبرینت وزیر کشور آلمان ارسال کردند. در این نامه که نسخه‌ای از آن به نشریه "اشپیگل" رسیده، آمده است: «این نامه یک درخواست ناامیدانه برای مداخله فوری است تا جان ما نجات یابد و امنیت ما تضمین شود.»

این افراد که به دلایل امنیتی نامشان فاش نشده، نوشته‌اند که در ۱۵ اوت ۲۰۲۵ "بدون رعایت هیچ استاندارد انسانی و اخلاقی" توسط پاکستان به افغانستان اخراج شده‌اند و در این روند، توسط پلیس پاکستان مورد بدرفتاری شدید قرار گرفته‌اند. آنها در نامه خود از "فشارهای روانی، تحقیر، اذیت و آزار و سوءاستفاده" سخن گفته‌اند.

زندگی در ترس و تهدید

افغان‌ها در نامه‌شان گفته‌اند که اکنون از یک "خانه امن" در کابل با آنها تماس گرفته شده است. این خانه توسط سازمان همکاری‌های بین‌المللی آلمان (GIZ) و شرکایش سازماندهی شده است.

در این نامه هم‌چنین آمده است: «زندگی ما در هر لحظه تهدید می‌شود. خطر مداخله طالبان، ترس از انتقام، بازداشت‌های خودسرانه، ربایش، شکنجه یا مرگ باعث شده است که ما دچار آسیب روانی غیرقابل تحملی شویم. نمی‌توانیم بخوابیم و استرس ناشی از نااطمینانی و احتمال نابودی خانواده‌های ما، ما را از پا درآورده است.»

بلاتکلیفی در وعده مهاجرت

در این نامه تاکید شده که همه این افراد "رسماً توسط دولت آلمان به رسمیت شناخته شده‌اند" و با هماهنگی سازمان همکاری‌های بین‌المللی به اسلام‌آباد منتقل شده‌اند. آنها انتظار داشتند که در عرض شش ماه ویزا صادر و به آلمان منتقل شوند، اما به جای آن، برخی سال‌ها در پاکستان در بلاتکلیفی به سر بردند.

این گروه خواستار بازگرداندن خود به پاکستان و سپس انتقال سریع به آلمان شده‌اند و همچنین خواستار آغاز فوری مذاکرات با دولت پاکستان برای جلوگیری از بازداشت‌ها و اخراج‌های بیشتر افغان‌های دارای وعده پذیرش شده‌اند.

بیشتر بخوانید: ۲۸ مهاجر افغان از آلمان اخراج و به کشورشان بازگردانده شدند

آنها خطاب به مسئولان آلمانی نوشته‌اند: «هر ساعت تأخیر ممکن است به قیمت جان ما تمام شود. ما به وعده‌های شما ایمان داشتیم. لطفاً نگذارید این اعتماد، جان ما و فرزندانمان را به خطر بیندازد. زندگی ما اکنون در دستان شماست.»

واکنش‌ها و دفاع وزیر کشور آلمان

فلیکس باناشاک، رهبر حزب سبزها، در مصاحبه با نشریه اشپیگل از دولت انتقاد کرد و گفت: «این دولت به اعتبار آلمان به عنوان شریک قابل اعتماد در مسائل صلح و کمک‌های بشردوستانه آسیب می‌زند.» ده‌ها سازمان کمک‌رسان نیز پیش‌تر رفتار الکساندر دوبرینت، وزیر کشور آلمان را محکوم کرده بودند و در نامه‌ای سرگشاده خواستار اقدام فوری شدند.

بیشتر بخوانید: انتقاد به وزیر کشور آلمان برای بازگرداندن پناهجویان افغان

اما الکساندر دوبرینت این انتقادها را به شدت رد کرد و گفت: «من کار را درست انجام می‌دهم و به همین دلیل هم طول می‌کشد.» او افزود: «کاری که ماه‌ها و سال‌ها انجام نشده را نمی‌توانم ظرف چند هفته انجام دهم. من فقط به گونه‌ای کار را انجام می‌دهم که مطمئن باشیم چه کسی می‌آید، چرا می‌آید و آیا پذیرش او موجه است یا نه. اگر موجه نباشد، پذیرش او را تأیید نمی‌کنم.»

شمار کشته‌شدگان زمین‌لرزه در افغانستان به سرعت در حال افزایش است. ابعاد کامل این فاجعه هنوز مشخص نیست. بسیاری از روستاها دورافتاده‌اند و کمک‌رسانی به سختی صورت می‌گیرد.پس اززلزله ویرانگری که یک‌شنبه شب در شرق افغانستان رخ داد، عملیات نجات و امدادرسانی به شدت ادامه دارد.

ذبیح‌الله مجاهد، ‌سخنگوی دولت طالبان ظهر سه‌شنبه اعلام کرد تاکنون هزار و ۴۱۱ نفر جان خود را از دست داده‌اند و سه هزار و ۱۲۴ تن نیز زخمی شده‌اند. به گفته او حدود ۵۵۰۰ خانه ویران شده‌اند و عملیات امدادرسانی در روستاهای دورافتاده مناطق کوهستانی شرق کشور به دلیل ناهمواری زمین با دشواری مواجه شده است. احتمال می‌رود با ادامه آواربرداری، شمار کشته‌شدگان افزایش یابد.

شمار زیادی از نیروهای امدادی روز دوشنبه به جستجو برای یافتن کسانی که زیر آوار مانده‌اند ادامه دادند. این زلزله به قدرت ۶ ریشتر در شب در نزدیکی شهر بزرگ جلال‌آباد رخ داد. مقامات هشدار دادند که تعداد قربانیان در این منطقه کوهستانی دورافتاده در مرز پاکستان ممکن است افزایش یابد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

سخنگوی وزارت داخله، عبدالمتین قانع، به خبرگزاری فرانسه گفت: «خانه‌های زیادی تخریب شده‌اند.»

احسان‌الله احسان، رئیس مدیریت بحران در ولایت کنر، گفت: «عملیات جستجو همچنان ادامه دارد.» بسیاری از افراد زیر آوار خانه‌هایشان مدفون شده‌اند و احتمال افزایش تعداد قربانیان وجود دارد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

به گزارش سازمان ملل متحد برخی از روستاهای آسیب‌دیده در کنر به دلیل مسدود بودن جاده‌ها به دلیل ریزش آوار در ابتدا قابل دسترسی نبودند.

براساس اطلاعات مرکز لرزه‌نگاری آمریکا (USGS)، مرکز زلزله در فاصله ۲۷ کیلومتری جلال‌آباد، مرکز ولایت ننگرهار، قرار داشت و عمق آن تنها ۸ کیلومتر بود. زلزله‌های کم‌عمق معمولاً خسارات بیشتری وارد می‌کنند.

این زمین‌لرزه که کمی قبل از نیمه‌شب رخ داد، در کابل و اسلام‌آباد، پایتخت پاکستان نیز احساس شد. به گفته مرکز لرزه‌نگاری آمریکا حداقل پنج پس‌لرزه نیز رخ داد که یکی از آنها به قدرت ۵.۲ ریشتر بود.

پس از زلزله، مقامات طالبان و سازمان ملل متحد عملیات نجات را آغاز کردند. وزارت دفاع اعلام کرد که ده‌ها پرواز امدادی به منطقه حادثه‌دیده انجام شده است. همچنین تیم‌های سازمان ملل برای ارائه کمک‌های اضطراری و نجات‌بخش فعال شده‌اند. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، همبستگی کامل خود را با مردم افغانستان اعلام کرد.

تاج‌الدین اویوالی، رئیس یونیسف در افغانستان، اظهار تأسف عمیق خود را بابت "از دست دادن جان‌های انسانی و تخریب‌های گسترده" ناشی از زلزله ابراز کرد. هزاران کودک به‌ویژه در شرق افغانستان در معرض خطر پیامدهای این زلزله هستند.

دولت آلمان نیز با مردم افغانستان ابراز همدردی کرد. سباستین هیله، سخنگوی دولت آلمان گفت: «ما با مجروحان همدردی و آرزوی بهبودی سریع برای آنها داریم و به خانواده‌های قربانیان تسلیت عمیق خود را ابراز می‌کنیم.» یک سخنگوی وزارت خارجه آلمان نیز افزود که دولت آلمان با شرکای خود در محل در تماس است تا برای ارسال کمک‌های بشردوستانه همکاری کند.

جمع‌آوری کمک‌های مالی برای افغانستان

یک سازمان کمک‌رسانی در آلمان اعلام کرده است که ۱۰۰ هزار یورو برای کمک‌های فوری از طریق سازمان‌های شریک محلی اختصاص داده و برای جمع‌آوری کمک‌های مالی بیشتر فراخوان داده است. سازمان خیریه کاریتاس اینترنشنال نیز ۸۰ هزار یورو برای کمک‌های اضطراری اختصاص داده است.

بسیاری داوطلب نیز در عملیات نجات مشارکت دارند. در روستای وادیر در کنر، ده‌ها نفر در زیر آوار خانه‌های فرو ریخته به دنبال اعضای خانواده‌های مدفون‌شده می‌گردند. دیگر امدادگران در تلاش‌اند راه‌های دسترسی به روستاهای تخریب شده را باز کنند.

یکی از مسئولان محلی در کنر به رسانه‌ها گفت: «وضعیت وحشتناک بود. کودکان و زنان فریاد می‌زدند.» به گفته او، در روستاهای آسیب‌دیده در منطقه مرزی با پاکستان، مردمی حضور دارند که قبلاً به کشور همسایه فرار کرده بودند و در ماه‌های اخیر مجبور به بازگشت به خانه‌هایشان شده‌اند.

افغانستان اغلب زمین‌لرزه را تجربه می‌کند، به ویژه در منطقه هندوکش که صفحه‌های زمین اروآسیایی و هندی به هم می‌رسند. از آنجا که بسیاری از خانه‌ها در این کشور به‌خوبی ساخته نشده‌اند، زلزله‌ها معمولاً خسارات زیادی به بار می‌آورند. همچنین وضعیت بشردوستانه افغانستان پس از به قدرت رسیدن طالبان در اوت ۲۰۲۱ به‌شدت وخیم شده است. کشورهای غربی کمک‌های خود به افغانستان را به شدت کاهش داده‌اند.

در اکتبر ۲۰۲۳ بیش از ۱۵۰۰ نفر در زلزله‌ای به قدرت ۶.۳ در ولایت غربی هرات جان باختند و ده‌ها هزار نفر نیز خانه‌های خود را از دست دادند. در ژوئن ۲۰۲۲، زلزله‌ای به قدرت ۵.۹ ریشتر در ولایت محروم پکتیکای در شرق افغانستان بیش از هزار کشته برجای گذاشت.

آمریکا گویا برای مقابله با قاچاقچیان مواد مخدر، ناوهای جنگی خود را به سواحل ونزوئلا اعزام کرده است. مادورو حضور نظامی آمریکا را به شدت مورد انتقاد قرار داده و آن را بزرگترین تهدید صد سال گذشته برای کشورش توصیف کرده است.نیکلاس مادورو، رئیس جمهوری ونزوئلا، حضور نظامی آمریکا در دریای کارائیب را "بزرگترین تهدید در یک قرن گذشته" نامید. او در یک نشست خبری با خبرنگاران خارجی گفت: «ونزوئلا با بزرگترین تهدیدی روبه‌روست که قاره ما در صد سال اخیر تجربه کرده است.»

مادورو افزود: «هشت کشتی جنگی با ۱۲۰۰ موشک و یک زیردریایی هسته‌ای ونزوئلا را هدف گرفته‌اند. این تهدیدی نامتعارف، توجیه‌تاپذیر، غیراخلاقی و کاملاً تبهکارانه است.»

او هشدار داد که در صورت حمله آمریکا، کشورش به مقاومت مسلحانه دست خواهد زد. مادورو تهدید کرد: «اگر ونزوئلا مورد حمله قرار گیرد، ما فوراً برای دفاع از سرزمین خود به نبرد مسلحانه روی خواهیم آورد.»

رئیس جمهوری ونزوئلا افزود که او در چنین حالتی "مطابق با قانون اساسی یک جمهوری مسلح" اعلام خواهد کرد.

آمریکا مادورو را به دست داشتن در قاچاق مواد مخدر متهم می‌کند

در هفته‌های اخیر، تنش میان دو کشور بالا گرفته است. طبق گزارش رسانه‌ها، آمریکا چندین ناو جنگی را برای رهگیری قاچاقچیان مواد مخدر به سواحل کارائیب ونزوئلا اعزام کرده است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

با وجود این، واشنگتن تاکنون سخنی از حمله به خاک ونزوئلا به میان نیاورده است.

افزون بر این، دولت آمریکا جایزه اطلاعاتی که منجر به بازداشت مادورو شود را به دو برابر افزایش داده و به ۵۰ میلیون دلار رسانده است.

دستگاه قضایی ایالات متحده رئیس جمهوری ونزوئلا را به دست داشتن در قاچاق بین‌المللی مواد مخدر متهم می‌کند.

مادورو می‌خواهد شبه‌نظامیان بیشتری جذب کند

مادورو اخیراً اعلام کرده بود که قصد دارد شبه‌نظامیان بیشتری را به خدمت بگیرد. طبق ادعای خود او، شبه‌نظامیان ونزوئلا در حال حاضر حدود ۴.۵ میلیون عضو دارند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

این شبه‌نظامیان شامل نیروهای ذخیره ارتش، اعضای حزب سوسیالیست حاکم، کارکنان شرکت‌های دولتی و بازنشستگان می‌شوند. با این حال، کارشناسان امنیتی نسبت به توانایی واقعی رزمی این نیروها ابراز تردید می‌کنند.

مادورو در ژوئیه ۲۰۲۴ در انتخاباتی بحث‌برانگیز بار دیگر به عنوان رئیس جمهوری ونزوئلا برگزیده شد؛ انتخاباتی که مخالفان و نهادهای مستقل شواهدی معتبر در پرسش‌برانگیز بودن نتیجه آن ارائه دادند.

ایالات متحده، اتحادیه اروپا و شماری از دولت‌های آمریکای لاتین، ادموندو گونزالس، رقیب او را که اکنون در تبعید در اسپانیا زندگی می‌کند، به عنوان رئیس جمهوری قانونی ونزوئلا به رسمیت شناخته‌اند.

در رویدادی کم سابقه همایون شجریان، مجوز برگزاری کنسرت خیابانی رایگان در میدان آزادی تهران را دریافت کرده است. این مسئلە همزمان با استقبال برخی، با انتقادهای تندی نیز از سوی موافقان و مخالفان جمهوری اسلامی روبرو شدە است.همایون شجریان، روز دوشنبه ۱۰ شهریور (اول سپتامبر)، در نشستی خبری اعلام کرد که "پس از حدود هشت سال پیگیری"، مجوز برگزاری کنسرت خیابانی رایگان در میدان آزادی تهران برای او صادر شده است. این کنسرت قرار است روز جمعه ۱۴ شهریورماه در فضای باز میدان آزادی برگزار شود و به‌صورت رایگان برای عموم مردم قابل دسترسی باشد.

شجریان تأکید کرد که هیچ محدودیتی برای حضور مخاطبان وجود ندارد و تمهیدات لازم برای مدیریت جمعیت پیش‌بینی شده است. او گفتە کە احتمالا کنسرت در ساعت ٢٢ برگزار خواهد شد.

این اجرا با همراهی ارکستر ۳۰ نفره سیاوش برگزار خواهد شد. به گفتە شجریان این برنامه شامل قطعاتی از آثار پیشین اوست و با قطعه "دیار عاشقان" آغاز و با تصنیف ماندگار "مرغ سحر" به پایان می‌رسد. او همچنین از برنامه‌ریزی برای پخش آنلاین این رویداد برای افرادی که امکان حضور فیزیکی ندارند خبر داد.

شجریان در این نشست اظهار داشت: «تالارهای کنسرت ظرفیت محدودی دارند و ما می‌خواهیم هم تعداد بیشتری از مخاطبان را در بر بگیریم و هم از دلالی بلیت جلوگیری کنیم.» او تأکید کرد که این اجرا به‌صورت مستقل برگزار می‌شود و نه به سفارش هیچ نهاد یا دستگاهی.

با این حال درباره دلایل رفع موانع صدور مجوز گفت: «نمی‌دانم چه شد که موانع برداشته شد، اما مهم این است که این خواسته بالاخره عملی شد.»

او در نشست خبری خود به پیگیری‌های مستمر خود و افرادی چون فروزان و نادره رضایی اشاره کرد و گفت: «همیشه پیگیر این موضوع بودم. نمی‌دانم شرایط به چه شکل تغییر کرده که موانع برداشته شده، اما این همان خواسته‌ای است که ما داشتیم.»

این کنسرت در بستری برگزار می‌شود که موسیقی در ایران با محدودیت‌های متعددی مواجه است. خوانندگان زن از اجرای زنده روی صحنه‌ محروم هستند، برخی هنرمندان به دلیل مواضع انتقادی خود از ادامه کار منع شده‌اند و صفحات شبکه‌های اجتماعی بسیاری از هنرمندان مسدود شده است. این شرایط باعث شده است که برگزاری چنین کنسرتی در فضای باز پرسش‌ها و بحث‌های گسترده‌ای را در جامعه ایجاد کند.

واکنش‌های متضاد به کنسرت همایون شجریان

اعلام برگزاری کنسرت خیابانی شجریان با واکنش‌های متفاوتی در شبکه‌های اجتماعی و میان هنرمندان مواجه شده است. برخی از مخاطبان این اقدام را فرصتی برای دسترسی رایگان به موسیقی باکیفیت و لحظه‌ای از شادی جمعی در شرایط دشوار اقتصادی و اجتماعی ایران دانسته‌اند.

کاربری در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «کنسرت رایگان همایون شجریان می‌تونه یه شب به‌یادموندنی برای مردم باشه. این کار نشون می‌ده هنر هنوز می‌تونه مردم رو دور هم جمع کنه.»

با این حال انتقادهای تندی نیز از این رویداد مطرح شده است. برخی کاربران و هنرمندان این کنسرت را تلاشی برای تبلیغات حکومتی و تحریک احساسات ملی‌گرایانه در شرایط بحرانی ایران تلقی کرده‌اند. صفحه اکس منتسب به مهدی یراحی، خواننده پاپ و منتقد جمهوری اسلامی، در واکنشی غیرمستقیم، با انتشار ویدیویی از فیلم تایتانیک که نوازندگان در لحظات غرق شدن کشتی به نواختن ادامه می‌دهند، به‌طور ضمنی این کنسرت را با وضعیت کنونی ایران مقایسه کرده است.

صفحه اینستاگرامی منتسب بە صبا علیزاده، فرزند حسین علیزاده، موسیقی‌دان برجسته نیز این کنسرت را با "پروپاگاندای رایش سوم" مقایسه کرد و آن را حرکتی در راستای اهداف سیاسی دانست.

کاربری دیگر با اشاره به کنسرت متالیکا در سال ۱۹۹۱ در شوروی که به گفته او "با مجوز کا.گ.ب" برگزار شد، نوشت: «شوروی با متالیکا هم نتونست جلوی سقوط رو بگیره.»

برخی کاربران این کنسرت را با تجمعات سیاسی مقایسه کرده‌اند. یکی از کاربران نوشت: «کنسرت رایگان همایون شجریان می‌تونه مثل تجمع ۲۱ دسامبر ۱۹۸۹ در بخارست بشه، وقتی چائوشسکو طرفداراش رو جمع کرد، ولی معترضان هم اومدن.» کاربر دیگری این رویداد را "تله امنیتی" خواندە و هشدار داد: «میدانی پر از دوربین و نیروهای سرکوب، جایی برای شناسایی و بازداشت است، نه جشن مردم.»

کاربر دیگری خطاب به شجریان نوشت: «مردم ما زخم دارند. آقای شجریان، می‌خوای مرهم دردشون باشی؟ الان زمان اشتباهی است.» برخی دیگر این کنسرت را تلاشی برای "تخلیه فشار مردم" در شرایطی دانستند که کشور با بحران‌های اقتصادی، سیاسی و اجتماعی دست‌وپنجه نرم می‌کند. کاربری نوشت: «حکومت با این نمایش‌ها دنبال خریدن وقته. گرونی، سرکوب و بحران هنوز سر جاشه.»

در همین حال برخی از کاربران نیز با اشاره به درخواست علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی برای اجرای سرود "ای ایران" توسط یک مداح حکومتی پس از جنگ ۱۲ روزه، کنسرت شجریان را بخشی از استراتژی مشابهی می‌دانند که به دنبال برانگیختن "احساسات ملی‌گرایانه و تقویت همبستگی داخلی در برابر فشارهای خارجی است".

منتقدان همچنین به محدودیت‌های گسترده در حوزه موسیقی اشاره می‌کنند. زنان از اجرای موسیقی در صحنه محروم هستند، نوازندگان زن اجازه حضور روی صحنه ندارند، و بسیاری از هنرمندان به دلیل مواضع انتقادی خود با ممنوعیت در کار یا محدودیت‌های دیگر مواجه شده‌اند. این شرایط باعث شده است که برخی این کنسرت را در تضاد با میراث محمدرضا شجریان، پدر همایون بدانند، آن‌ها می‌گویند کە پدر او "در سال‌های پرالتهاب همواره در کنار مردم بودە است".

انتقاد نماینده مجلس از برگزاری کنسرت شجریان

روز سه‌شنبه ١١ شهریور عضو کمیسیون شوراهای مجلس به برگزاری کنسرت همایون شجریان در میدان آزادی واکنش نشان داد. به گزارش ایسنا، قاسم روانبخش، نماینده محافظه‌کار قم در جلسه علنی روز سه‌شنبه مجلس در تذکری گفت: «ما نمایندگان بر اساس اصل ۶۷ قانون اساسی، در برابر قرآن و خدای متعال قسم خورده‌ایم که از قانون اساسی دفاع و برای تأمین مصالح مردم تلاش کنیم.»

او با انتقاد از مسائل مختلفی از جمله اعلام وصول نشدن تقاضاهای استیضاح وزرا و قطعی برق، به کنسرت شجریان اشاره کرد و افزود: «دولت به جای پرداختن به این موارد، درگیر کارهای حاشیه‌ای است مثل برگزاری کنسرتی در خیابان آزادی تا مردم خوش باشند؛ این خوب است اما مثل این است که بیماری را نمی‌توانند درمان کنند و بعد بالای سرش موسیقی پخش می‌کنند تا دردش را فراموش کند و زمان به سرعت بگذرد. آیا راه‌حل مشکل مردم چنین چیزهایی است؟ چرا می‌خواهید سر مردم کلاه بگذارید؟ به جای این کارها از حقوق مردم دفاع کنید.»

میدان آزادی؛ نماد تاریخی با دو معنای متضاد

میدان آزادی، محل برگزاری کنسرت شجریان، که پیش از انقلاب ۱۳۵۷ به نام میدان شهیاد شناخته می‌شد، بزرگ‌ترین میدان تهران در بخش غربی شهر است. این میدان به همراه برج آزادی در سال ۱۳۴۹ به دستور شاه و برای گرامیداشت جشن‌های ۲۵۰۰ ساله شاهنشاهی ایران توسط حسین امانت طراحی و ساخته شد و پس از انقلاب اسلامی به «میدان آزادی» تغییر نام یافت.

این مکان برای حکومت نمادی از اقتدار است و میزبان مراسمی مانند راهپیمایی ۲۲ بهمن، آیین‌های مذهبی-حکومتی و تجمعات سیاسی بوده است. در مقابل برای مخالفان جمهوری اسلامی، این میدان فضایی نمادین برای ابراز اعتراض و گردهمایی‌های مردمی در لحظات حساس تاریخی به شمار می‌رود. این دوگانگی تاریخی و سیاسی، کنسرت شجریان را به رویدادی با لایه‌های معنایی پیچیده تبدیل کرده است.

کاظم غریب‌‌آبادی، معاون وزیر خارجه جمهوری اسلامی اعلام کرد فرایند اسنپ‌بک که ۲۰ تا ۳۰ روز طول می‌کشد فرصتی برای کشورهای اروپایی است که اشتباه خود را تصحیح کنند. در غیر این‌صورت ایران متوسل به واکنش‌های متناسب خواهد شد.کاظم غریب‌‌آبادی، معاون وزیر امور خارجه که هیات اعزامی جمهوری اسلامی را در نشست سازمان همکاری شانگهای همراهی می‌کند اعلام کرد که "اروپایی‌ها می‌گویند فرآیند اسنپ‌بک ۲۰ تا ۳۰ روز طول می‌کشد. ما هم اعلام کردیم امیدواریم که اروپا از همین بازه زمانی برای اصلاح اشتباهی که مرتکب‌ شده‌ استفاده کند، چراکه خودشان می‌دانند اگر به سمت بازگرداندن تحریم‌ها حرکت کنند، ایران نیز واکنش متناسب را اتخاذ خواهد کرد."

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

غریب‌آبادی در عین حال ابراز امیدواری کرد که با توجه به حضور چین و روسیه در شورای امنیت سازمان ملل بتوان از بازگشت اسنپ‌بک (مکانیسم ماشه) جلوگیری کرد. او از حضور نماینده پاکستان به عنوان عضو غیردائم شورای امنیت یاد کرد و گفت که هر سه کشور روسیه، چین و پاکستان در باره بازگشت تحریم‌های بین‌المللی دارای مواضع مشترکی با جمهوری اسلامی هستند. به گفته غریب‌آبادی هیات ایرانی به ریاست مسعود پزشکیان در نشست سازمان همکاری شانگهای، با سران و مسئولان کشورهای عضو این سازمان دیدار و گفت‌وگو داشته و از این فرصت برای توضیح مواضع ایران استفاده شده است.

وزرای خارجه چین، روسیه و ایران روز دوشنبه ۱۰ شهریور (اول سپتامبر) در حاشیه نشست سازمان همکاری شانگهای در نامه‌ای مشترک به سازمان ملل با اقدام سه کشور اروپایی برای آغاز روند فعال‌سازی "مکانیسم ماشه" مخالفت کردند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

در این نامه که عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی در شبکه اکس (توییتر سابق) آن را منتشر کرده، آمده است اقدام بریتانیا، فرانسه و آلمان برای بازگرداندن خودکار تحریم‌ها تحت عنوان "مکانیسم ماشه" ، از نظر قانونی ایراد دارد.

محکومیت حمله اسرائیل و آمریکا به تاسیسات هسته‌ای

غریب‌آبادی مدعی شد که در بیانیه پایانی سران شانگهای نیز "دو تا سه بند" نیز به پیشنهادات ایران اشاره دارند که از جمله یک بند مربوط به محکومیت حمله آمریکا و اسرائیل به تاسیسات هسته‌ای ایران است. به گفته او کشورها سازمان شانگهای حملات آمریکا و اسرائیل را مغایر حقوق بین‌الملل دانسته‌اند.

معاون وزیر خارجه جمهوری اسلامی در توضیحات خود گفت: «بند دیگری از بیانیه به قطعنامه ۲۲۳۱ اختصاص دارد که در آن اعضا تأکید کرده‌اند مفاد مربوط به این قطعنامه باید به نحو احسن و نه به‌صورت گزینشی اجرا شود. معنای این موضع‌گیری آن است که کشورهای اروپایی نمی‌توانند با عدم اجرای تعهدات خود، صرفاً بند مربوط به اسنپ‌بک را انتخابی اجرا کنند. این دو موضوع که در بیانیه ذکر شده، بسیار مهم است.»

غریب‌آبادی نیز همانند عباس عراقچی اقدام اخیر سه کشور اروپایی در فعال‌سازی فرایند اسنپ‌بک گفت: «این اخطاریه که برای فعال کردن فرایند اسنپ‌بک ارسال کردند، کاملاً غیرقانونی و فاقد مبانی حقوقی است. اما متأسفانه سازمان‌های بین‌المللی در چارچوبی سیاسی عمل می‌کنند و اروپایی‌ها این اقدام را انجام دادند. وزارت خارجه نیز در چارچوب بیانیه‌ای موضع جمهوری اسلامی ایران را در این زمینه اعلام کرد.»

آمادگی برای مذاکره

مسعود پزشکیان نیز روز دوشنبه اول سپتامبر در سخنرانی خود در نشست سازمان همکاری شانگهای در شهر تیانجین چین گفت: «من در اینجا اعلام می‌کنم جمهوری اسلامی ایران همواره برای یافتن راه‌حلی دیپلماتیک جهت حل و فصل مسالمت‌آمیز برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای خود آمادگی داشته و دارد.»

پزشکیان با اشاره به حملات اسرائیل و آمریکا به مراکز نظامی و هسته‌ای جمهوری اسلامی گفت تهاجم نظامی به ایران نشان داد که گزینه نظامی کارآیی ندارد.

رئیس‌ دولت جمهوری اسلامی همچنین خاطرنشان کرد: «توسل به سازوکار موسوم به اسنپ‌بک نیز تنها به پیچیده‌تر شدن اوضاع و تنش بیشتر منجر خواهد شد. ما به آمریکا و اروپا توصیه می‌کنیم، راه‌حل‌های مبتنی بر مقابله را کنار گذشته و برای رسیدن به یک راه‌حل متعادل و منصفانه به دیپلماسی روی آورند.»

موضع کشورهای اروپایی در روند فعال‌سازی مکانیسم ماشه

کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا پیش از این در روز جمعه ۲۹ اوت (۷ شهریور) با اشاره به این امر که ایران مدتی است "شرایط مندرج در توافق هسته‌ای ۲۰۱۵ را رعایت نکرده است"، گفته بود: «این تصمیم بر عهده سه کشور اروپایی است و البته در حال حاضر ما ۳۰ روز فرصت داریم تا اوضاع را سروسامان دهیم و چه بسا راه‌حل‌های متفاوتی پیدا کنیم.»

مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا با اشاره به مهلت ۳۰ روزه پس از آغاز روند فعال‌سازی مکانیسم ماشه برای یافتن راه‌حل دیپلماتیک گفته بود: «نگرانی‌های ما درباره ایران بسیار واضح است و برنامه اتمی، موشک‌های بالستیک ‌آن‌ها و همچنین حمایتشان از روسیه را شامل می‌شود.»

دیوید لمی، وزیر امور خارجه بریتانیا نیز روز دوشنبه اول سپتامبر در در مجلس عوام بریتانیا اعلام کرد: «با تأسف باید اطلاع دهم که ایران به تعهدات قانونی خود پایبند نبوده و مسیر دیپلماسی را انتخاب نکرده است، بنابراین ما مجبور شدیم روند بازگرداندن تحریم‌ها را آغاز کنیم.»

لمی افزود: «من بارها گفته‌ام اجازه نخواهم داد مهلت اسنپ‌بک بدون دستیابی به توافقی پایدار و جامع به پایان برسد. این مسئله نباید از دستورکار شورای امنیت سازمان ملل خارج شود.»

از ‌آنجایی‌ که حکومت ایران بازگشت تحریم‌های بین‌المللی را تقابل مستقیم با برنامه هسته‌ای خود می‌داند تهدید کرده که در صورت اجرایی شدن تحریم‌ها، ازمعاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای موسوم به ان‌پی‌تی خارج خواهد شد.

اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی در مصاحبه با روزنامه بریتانیایی "گاردین" گفته است که ایران آمادگی دارد سطح غنای اورانیوم را به ۳.۶۷ درصد سطح تعیین‌شده در توافق قدیمی کاهش دهد، به شرطی که توافقی کلی به دست آید که حق غنی‌سازی داخلی ایران را حفظ کند.

به نظر می‌رسد که در شرایط فعلی اختلافات جمهوری اسلامی و کشورهای اروپایی درباره روند مکانیسم ماشه بسیار عمیق است و در صورتی که ایران به اقدامات "سخت" متوسل شود، فرصت باقی‌مانده نیز کمکی به لغو یا تعلیق روند فعال شدن تحریم‌های بین‌المللی نمی‌کند.

وزرای خارجه چین، روسیه و ایران در نامه‌ای مشترک به سازمان ملل با اقدام سه کشور اروپایی برای آغاز روند فعال‌سازی "مکانیسم ماشه" مخالفت کردند. سخنگوی وزارت خارجه می‌گوید که امکان تصویب خروج از NPT در مجلس بالاست.وزرای خارجه چین، روسیه و ایران روز دوشنبه ۱۰ شهریور (اول سپتامبر) در حاشیه نشست سازمان همکاری شانگهای در نامه‌ای مشترک به سازمان ملل با اقدام سه کشور اروپایی برای آغاز روند فعال‌سازی "مکانیسم ماشه" مخالفت کردند.

در این نامه که عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران در شبکه اکس (توییتر سابق) منتشر کرده، آمده است اقدام بریتانیا، فرانسه و آلمان برای بازگرداندن خودکار تحریم‌ها تحت عنوان "مکانیسم ماشه"، از نظر قانونی ایراد دارد.

بریتانیا، فرانسه و آلمان روز پنج‌شنبه ۲۸ اوت (۶ شهریور) رسما روند ۳۰ روزه فعال‌سازی مکانیسم ماشه، یعنی بازگرداندن تحریم‌های سازمان ملل علیه جمهوری اسلامی به دلیل برنامه هسته‌ای را آغاز کردند.

تروئیکای اروپایی در بیانیه‌ای از قصد خود برای آغاز روند فعال‌سازی مکانیسم ماشه در اواسط اکتبر خبر داده بودند. آمریکا از آن حمایت کرد ولی روسیه و چین این اقدام را محکوم کرده‌اند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

با گذشت یک روز از آغاز روند فعال‌سازی مکانیسم ماشه، اعضای شورای امنیت سازمان ملل برای بررسی پرونده اتمی ایران نشستی محرمانه برگزار کردند ولی گزارشی از نتیجهٔ این نشست منتشر نشده است.

در نامهٔ ایران، چین و روسیه رویکرد اتخاذ شده توسط بریتانیا، فرانسه و آلمان "سواستفاده از اقتدار و وظایف شورای امنیت سازمان ملل" توصیف شده است. وزیر خارجه ایران تلاش سه کشور اروپایی برای توسل به "مکانیسم ماشه" را از نظر قانونی "بی‌اساس" و از نظر سیاسی "مخرب" دانسته است.

پزشکیان در چین: مکانیسم ماشه فقط اوضاع را پیچیده‌تر می‌کند

مسعود پزکشیان، رئیس جمهور ایران هم در نشست نوبتی سازمان همکاری شانگهای در چین شرکت کرد. سفر چهار روزه رئیس‌جمهور ایران به چین در شرایطی تاریخی و سرنوشت‌ساز برای جمهوری اسلامی انجام می‌گیرد، زیرا اجلاس شانگهای در شرایطی برگزار می‌شود که روند فعال‌سازی "مکانیسم ماشه" آغاز شده است.

سازمان همکاری شانگهای روز دوشنبه ۱۰ شهریور دربارهٔ فعال شدن سازوکار مکانیسم ماشه هشدار داد.

مسعود پزشکیان روز دوشنبه در سخنرانی خود در نشست شانگهای پلاس در شهر تیانجین چین گفت: «من در اینجا اعلام می‌کنم جمهوری اسلامی ایران همواره برای یافتن راه‌حلی دیپلماتیک جهت حل و فصل مسالمت‌آمیز برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای خود آمادگی داشته و دارد.»

پزشکیان با اشاره به حملات اسرائیل و آمریکا به مراکز نطامی و هسته‌ای جمهوری اسلامی گفت تهاجم نظامی به ایران نشان داد که گزینه نظامی کارآیی ندارد.

رئیس‌جمهور ایران همچنین خاطرنشان کرد: «توسل به سازوکار موسوم به اسنپ‌بک نیز تنها به پیچیده‌تر شدن اوضاع و تنش بیشتر منجر خواهد شد. ما به آمریکا و اروپا توصیه می‌کنیم، راه‌حل‌های مبتنی بر مقابله را کنار گذشته و برای رسیدن به یک راه‌حل متعادل و منصفانه به دیپلماسی روی آورند.»

عارفٰ: ما هنوز برگ اول را هم رو نکرده‌ایم

محمدرضا عارف معاون اول رئیس جمهور ایران هم در واکنش به آغاز روند فعال‌سازی مکانیسم ماشه گفت: «غربی‌ها تحریم‌های ظالمانه آمریکا را دیدند حالا مکانیسم ماشه را فعال کنند ببیند چه چیزی در می‌آید؛ آخرین برگ شان را هم رو کنند؛ ما هنوز برگ اول مان را هم رو نکردیم.»

محمدرضا عارف، معاون اول رئیس جمهور در شورای معاونان رسانه ملی گفت دولت چهاردهم پزشکیان از روز شروع فعالیت خود با جنگ رو‌به‌رو بود. عارف افزود راهبرد ما این بود که مردم باید با آرامش زندگی کنند و کار خود را بکنند و ما باید بدترین حالت را برای خودمان ببینیم.

معاون اول رئیس جمهور همچنین گفت:‌ «نمی گوییم تحریم چیز خوبی است ولی قبول نمی‌کنیم تحریم مانع حرکت ما شود ممکن است گاهی حرکت را کند کند.»

بقایی: مجلس خروج از NPT را تصویب می‌کند

اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت خارجه ایران در مصاحبه با روزنامه بریتانیایی "گاردین" گفت ایران آماده است سطح غنای اورانیوم را به ۳.۶۷ درصد سطح تعیین‌شده در توافق قدیمی کاهش دهد، به شرطی که توافقی کلی به دست آید که حق غنی‌سازی داخلی ایران را حفظ کند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

سخنگوی وزارت خارجه درباره خروج ایران از "ان‌پی‌تی" نیز گفته است دولت از نظر قانونی نمی‌تواند مانع خروج ایران از معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (NPT) شود، اگر پارلمان، قانونی برای خروج از آن به دلیل بازگرداندن تحریم‌های سازمان ملل توسط اروپا تصویب کند.

اظهارات بقایی درباره تصویب قانون خروج از ان‌پی‌تی می‌تواند شرایط را برای جمهوری اسلامی سخت‌تر و راه را برای فعال‌سازی مکانیسم ماشه بیشتر هموار کند. با فعال شدن مکانیسم ماشه، تمامی تحریم‌های پیشین شورای امنیت، دوباره لازم‌الاجرا می‌شوند؛ تحریم‌هایی که همه کشورها از لحاظ حقوقی متعهد به رعایت آن هستند.

به گفته بقایی خروج از معاهده ان‌پی‌تی در صلاحیت پارلمان است و تعداد نمایندگان حامی طرح خروج از NPT روز سه‌شنبه ۱۱ شهریور (دوم سپتامبر) اعلام خواهد شد. او اما تاکید کرد نمایندگان پیش‌بینی می‌کنند این طرح با حمایت قاطع در پارلمان به سرعت تصویب شود.

سخنگوی وزارت خارجه ایران افزود "خروج از NPT به معنای از دست دادن تمام حقوق سازمان ملل برای نظارت بر برنامه هسته‌ای ایران است". خروج از ان‌پی‌تی می‌تواند تبعات سنگینی برای ایران در عرصه بین‌المللی به‌دنبال داشته باشد؛ از جمله انزوای بیشتر، بازگشت تحریم‌های شدیدتر، افزایش احتمال اقدام نظامی و از دست رفتن حمایت کشورهای دوست مانند چین و روسیه.

خروج از ان‌پی‌تی و عدم نظارت بر برنامه هسته‌ای ایران خطر جنگ را میان ایران و اسرائیل بیشتر خواهد کرد. بقایی در پاسخ به گاردین درباره احتمال حمله اسرائیل به ایران گفت: «برای مقابله با اسرائیل آماده‌ایم».

دیدار گروسی با مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا

در ادامه تحولات مربوط به برنامه هسته‌ای ایران و آغاز روند فعال‌سازی مکانیسم ماشه رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی هم در حساب کاربری خود در شبکه اجتماعی اکس خبر داد "نشست مهم و به‌موقعی با معاون کمیسیون اروپا و کایا کالاس درباره مأموریت اجتناب‌ناپذیر آژانس در ایران داشته است.

کریستیان گرونبک ینسن، سفیر دانمارک در وین هم روز دوشنبه اول سپتامبر در پیامی در شبکه اجتماعی اکس از دیدار با گروسی در پی بازگشت بازرسان آژانس از ایران و انجام‌شدن نظارت بر تعویض سوخت نیروگاه بوشهر خبر داد.