Het is volop zomer en normaal betekent dat een pauze voor de Ecosofie Podcast. Maar deze zomer deel ik met veel enthousiasme, een inspirerende podcastreeks met jullie die ik afgelopen maanden maakte in opdracht van het College van Rijksadviseurs, namelijk Ruimte voor de Economie van de Toekomst.

In deze reeks onderzoek ik samen met verschillende denkers en experts hoe onze economie eruit kan zien als we mens, natuur en brede welvaart centraal stellen. Welke aannames mogen we loslaten? Welke nieuwe perspectieven dienen zich aan? En wat betekenen die voor de toekomst van Nederland?

Ik wens je veel luisterplezier en ben benieuwd welke inzichten jij meeneemt uit deze aflevering. Fijne zomer!

Wil je nu al de hele serie luisteren? Dat kan via het College van Rijksadviseurs!

• Aflevering 1 met Bas van Bavel, over de grenzen van de markt
• Aflevering 2 met Barbara Baarsma, over onze economie en de planetaire grenzen
• Aflevering 3 met Najah Aouaki:, over een economie van brede waardecreatie

~

In gesprek met econoom Paul Schenderling onderzoeken we hoe een economie eruit kan zien voorbij economische groei. Kunnen we de focus verschuiven van kwantitatieve groei zoals meer bbp, naar kwalitatieve groei: meer gezondheid, geluk, biodiversiteit, sociale verbinding en kwaliteit van leven? Volgens Schenderling is het streven naar steeds meer productie en consumptie een obstakel geworden voor het verminderen van onze ecologische voetafdruk. Als we maatschappelijke problemen proberen op te lossen met méér, vraagt dat vaak ook méér ruimte en middelen. De uitdaging is om onze verbeeldingskracht in te zetten: hoe kunnen we van meer naar beter gaan en onze ruimte en schaarse middelen anders gebruiken? Een gesprek over de toekomst van economie, post-groei en de systeemkeuzes die nodig zijn om een leefbare omgeving voor mens en natuur te creëren. Voor nu en voor toekomstige generaties.

🎓 Aan de slag met je idealen? Neem deel aan de Ecosofie Academy
📚 Koop het boek Duurzame Ambitie
🔎 Ecosofie.net – voor alle afleveringen en relevante artikelen
👓 Lees artikelen over innovatie, duurzaamheid en ambitie
🎤 Boek Marnix voor een lezing
✉️ Abonneer je op de nieuwsbrief en ontvang artikelen over iedere podcast
💰 Steun Ecosofie met een donatie via Petje af
🎵 Jingles gecomponeerd door Podcast Creators

Luister ook naar de andere podcasts van Marnix:
🧭 Impact in de polder
🔮 Een economie voor de 22ste eeuw

Volg Ecosofie op social media:
💼  LinkedIn
💬 Twitter
📸 Instagram 

Het is volop zomer en normaal betekent dat een pauze voor de Ecosofie Podcast. Maar deze zomer deel ik met veel enthousiasme, een inspirerende podcastreeks met jullie die ik afgelopen maanden maakte in opdracht van het College van Rijksadviseurs, namelijk Ruimte voor de Economie van de Toekomst.

In deze reeks onderzoek ik samen met verschillende denkers en experts hoe onze economie eruit kan zien als we mens, natuur en brede welvaart centraal stellen. Welke aannames mogen we loslaten? Welke nieuwe perspectieven dienen zich aan? En wat betekenen die voor de toekomst van Nederland?

Ik wens je veel luisterplezier en ben benieuwd welke inzichten jij meeneemt uit deze aflevering. Fijne zomer!

Wil je nu al de hele serie luisteren? Dat kan via het College van Rijksadviseurs!

• Aflevering 1 met Bas van Bavel, over de grenzen van de markt
• Aflevering 2 met Barbara Baarsma, over onze economie en de planetaire grenzen
• Aflevering 4 met Paul Schenderling, over een economie voorbij groei

~

In gesprek met econoom Najah Aouaki onderzoeken we hoe we anders kunnen kijken naar de rol van de economie in onze samenleving. Volgens Aouaki hebben we economie van een middel tot doel verheven. We moeten af van de aanname dat economische activiteiten automatisch leiden tot meerwaarde en welvaart voor iedereen. Economische groei gaat steeds vaker gepaard met toenemende ongelijkheid en negatieve impact op maatschappelijke uitdagingen zoals de woon- en klimaatcrisis. Om hier verandering in te brengen is er een verschuiving nodig naar een economie waarin waarde wordt gecreëerd in brede zin en voor de samenleving als geheel. Welke economie willen we faciliteren en hoe zorgen we ervoor dat ruimtelijke keuzes bijdragen aan brede welvaart? Een gesprek over de toekomst van economie, brede waardecreatie en de keuzes die nodig zijn om collectief welzijn centraal te stellen.

🎓 Aan de slag met je idealen? Neem deel aan de Ecosofie Academy
📚 Koop het boek Duurzame Ambitie
🔎 Ecosofie.net – voor alle afleveringen en relevante artikelen
👓 Lees artikelen over innovatie, duurzaamheid en ambitie
🎤 Boek Marnix voor een lezing
✉️ Abonneer je op de nieuwsbrief en ontvang artikelen over iedere podcast
💰 Steun Ecosofie met een donatie via Petje af
🎵 Jingles gecomponeerd door Podcast Creators

Luister ook naar de andere podcasts van Marnix:
🧭 Impact in de polder
🔮 Een economie voor de 22ste eeuw

Volg Ecosofie op social media:
💼  LinkedIn
💬 Twitter
📸 Instagram 

Het is volop zomer en normaal betekent dat een pauze voor de Ecosofie Podcast. Maar deze zomer deel ik met veel enthousiasme, een inspirerende podcastreeks met jullie die ik afgelopen maanden maakte in opdracht van het College van Rijksadviseurs, namelijk Ruimte voor de Economie van de Toekomst.

In deze reeks onderzoek ik samen met verschillende denkers en experts hoe onze economie eruit kan zien als we mens, natuur en brede welvaart centraal stellen. Welke aannames mogen we loslaten? Welke nieuwe perspectieven dienen zich aan? En wat betekenen die voor de toekomst van Nederland?

Ik wens je veel luisterplezier en ben benieuwd welke inzichten jij meeneemt uit deze aflevering. Fijne zomer!

Wil je nu al de hele serie luisteren? Dat kan via het College van Rijksadviseurs!

• Aflevering 1 met Bas van Bavel, over de grenzen van de markt
• Aflevering 3 met Najah Aouaki:, over een economie van brede waardecreatie
• Aflevering 4 met Paul Schenderling, over een economie voorbij groei

~

In gesprek met econoom Barbara Baarsma onderzoeken Rijksadviseur Thijs van Spaandonk en host Marnix Kluiters of groene groei een geloofwaardige route is naar een duurzame én welvarende toekomst. Kan economische groei samengaan met leven binnen de planetaire grenzen, of lopen die twee uiteindelijk vast op elkaar? Volgens Baarsma is groei geen doel op zich, maar een middel om onze brede welvaart te financieren. De uitdaging is daarom niet om groei los te laten, maar om eindelijk serieus werk te maken van groene groei: met een stevige prijs op vervuiling, duidelijke normen en handhaving die innovatie aanjaagt. Een gesprek over schaarste, brede welvaart, grond, arbeid en de economische keuzes die nodig zijn om binnen de planetaire grenzen een hoge kwaliteit van leven te behouden. Welke spelregels hebben we nodig om economie en ecologie écht met elkaar te verbinden?

🎓 Aan de slag met je idealen? Neem deel aan de Ecosofie Academy
📚 Koop het boek Duurzame Ambitie
🔎 Ecosofie.net – voor alle afleveringen en relevante artikelen
👓 Lees artikelen over innovatie, duurzaamheid en ambitie
🎤 Boek Marnix voor een lezing
✉️ Abonneer je op de nieuwsbrief en ontvang artikelen over iedere podcast
💰 Steun Ecosofie met een donatie via Petje af
🎵 Jingles gecomponeerd door Podcast Creators

Luister ook naar de andere podcasts van Marnix:
🧭 Impact in de polder
🔮 Een economie voor de 22ste eeuw

Volg Ecosofie op social media:
💼  LinkedIn
💬 Twitter
📸 Instagram 

Het is volop zomer en normaal betekent dat een pauze voor de Ecosofie Podcast. Maar deze zomer deel ik met veel enthousiasme, een inspirerende podcastreeks met jullie die ik afgelopen maanden maakte in opdracht van het College van Rijksadviseurs, namelijk Ruimte voor de Economie van de Toekomst.

In deze reeks onderzoek ik samen met verschillende denkers en experts hoe onze economie eruit kan zien als we mens, natuur en brede welvaart centraal stellen. Welke aannames mogen we loslaten? Welke nieuwe perspectieven dienen zich aan? En wat betekenen die voor de toekomst van Nederland?

Ik wens je veel luisterplezier en ben benieuwd welke inzichten jij meeneemt uit deze aflevering. Fijne zomer!

Wil je nu al de hele serie luisteren? Dat kan via het College van Rijksadviseurs!

• Aflevering 2 met Barbara Baarsma, over onze economie en de planetaire grenzen
• Aflevering 3 met Najah Aouaki:, over een economie van brede waardecreatie
• Aflevering 4 met Paul Schenderling, over een economie voorbij groei

~

In dit gesprek met historicus Bas van Bavel kijken Rijksadviseur Thijs van Spaandonk en host Marnix Kluiters terug in de geschiedenis om de mechanismen achter de huidige economie te begrijpen. 

Hoe zijn de spelregels ontstaan die onze economie vandaag vormgeven? En waarom lijken ze steeds minder goed te werken? Volgens Van Bavel creëren markten kansen, maar ook concentraties van macht, bezit en invloed. Vooral grond en kapitaal spelen daarin een cruciale rol. Tegelijk laat de geschiedenis zien dat alternatieven mogelijk zijn. 

Een gesprek over eigendom, ongelijkheid en de kracht van gemeenschappen, coöperaties en andere vormen van zelforganisatie. Welke spelregels hebben we nodig voor een economie waarin meer mensen kunnen meedoen?

🎓 Aan de slag met je idealen? Neem deel aan de Ecosofie Academy
📚 Koop het boek Duurzame Ambitie
🔎 Ecosofie.net – voor alle afleveringen en relevante artikelen
👓 Lees artikelen over innovatie, duurzaamheid en ambitie
🎤 Boek Marnix voor een lezing
✉️ Abonneer je op de nieuwsbrief en ontvang artikelen over iedere podcast
💰 Steun Ecosofie met een donatie via Petje af
🎵 Jingles gecomponeerd door Podcast Creators

Luister ook naar de andere podcasts van Marnix:
🧭 Impact in de polder
🔮 Een economie voor de 22ste eeuw

Volg Ecosofie op social media:
💼  LinkedIn
💬 Twitter
📸 Instagram 

Sinds 1976 is driekwart van alle gewervelde dieren en insecten verdwenen. Toch begint Sven Jense, oprichter van Climate Cleanup, niet bij het probleem, maar bij een doel: verdubbel het leven. Via systeemdenken, fractale patronen en de kracht van biochar laat hij zien hoe koolstofvastlegging niet alleen het klimaat redt, maar ook bodems, gebouwen en zelfs onze levensverwachting verbetert.

Van een boer die 17 ton CO₂ per hectare per jaar vastlegt tot huizen waar je vijf jaar langer in leeft: dit gesprek gaat over hoop, revolutie en waarom je voor een vuurspuwende draak beter een nieuw nest kunt bouwen, dan bestrijden.

Met een Q&A uit het publiek van de Nationale Top Natuurlijke Koolstofvastlegging (waar deze podcast is opgenomen) over decentralisatie, innerlijke revolutie, en de filosofische vraag of stilte ons kan redden van klimaatverandering.

🎓 Aan de slag met je idealen? Neem deel aan de Ecosofie Academy
📚 Koop het boek Duurzame Ambitie
🔎 Ecosofie.net – voor alle afleveringen en relevante artikelen
👓 Lees artikelen over innovatie, duurzaamheid en ambitie
🎤 Boek Marnix voor een lezing
✉️ Abonneer je op de nieuwsbrief en ontvang artikelen over iedere podcast
💰 Steun Ecosofie met een donatie via Petje af
🎵 Jingles gecomponeerd door Podcast Creators

Luister ook naar de andere podcasts van Marnix:
🧭 Impact in de polder
🔮 Een economie voor de 22ste eeuw

Volg Ecosofie op social media:
💼  LinkedIn
💬 Twitter
📸 Instagram 

Wat zou jij veranderen aan de wereld met een jaar de tijd? Ecoloog en filosoof Matthijs Schouten zou willen dat we écht voelen dat we deel zijn van een wonderlijke gemeenschap van leven, in plaats van erboven te staan.

In dit gesprek onderzoeken we waarom klimaatcrisis, stikstofcrisis en biodiversiteitsverlies eigenlijk symptomen zijn van een dieperliggende vraag: wie denken wij dat we zijn op deze aarde? Matthijs vertelt over zijn jeugd in het Limburgse landschap, hij deelt zijn boeddhistische wijsheid, en legt uit waarom kennis alleen ons niet in beweging brengt, maar verwondering en ervaring wel.

Hoe laten we het idee los dat we boven de natuur staan?

🎓 Aan de slag met je idealen? Neem deel aan de Ecosofie Academy
📚 Koop het boek Duurzame Ambitie
🔎 Ecosofie.net – voor alle afleveringen en relevante artikelen
👓 Lees artikelen over innovatie, duurzaamheid en ambitie
🎤 Boek Marnix voor een lezing
✉️ Abonneer je op de nieuwsbrief en ontvang artikelen over iedere podcast
💰 Steun Ecosofie met een donatie via Petje af
🎵 Jingles gecomponeerd door Podcast Creators

Luister ook naar de andere podcasts van Marnix:
🧭 Impact in de polder
🔮 Een economie voor de 22ste eeuw

Volg Ecosofie op social media:
💼  LinkedIn
💬 Twitter
📸 Instagram 

Schrijver en essayist Ilja Leonard Pfeijffer woont een groot deel van het jaar in Italië, onder een premier met neofascistische wortels. Zijn observatie: het leven gaat gewoon door. De pasta smaakt hetzelfde. En dat maakt de sluipende uitholling van de democratie zo gevaarlijk.

In zijn essaybundel Absolute Democratie beschrijft Ilja hoe democratieën niet van buitenaf worden afgebroken, maar van binnenuit, ongemerkt, stap voor stap. Marnix Kluiters spreekt met hem over het verschil tussen een constitutionele en een absolute democratie, de metafoor van de brandweerman en de pyromaan, en waarom populisten geen belang hebben bij het oplossen van de problemen waarvoor ze zeggen te strijden.

En over de centrale oproep van zijn boek: blijf betrokken. Want de machtigste krachten in deze wereld zijn het meest gebaat bij onze onverschilligheid.

🎓 Aan de slag met je idealen? Neem deel aan de Ecosofie Academy
📚 Koop het boek Duurzame Ambitie
🔎 Ecosofie.net – voor alle afleveringen en relevante artikelen
👓 Lees artikelen over innovatie, duurzaamheid en ambitie
🎤 Boek Marnix voor een lezing
✉️ Abonneer je op de nieuwsbrief en ontvang artikelen over iedere podcast
💰 Steun Ecosofie met een donatie via Petje af
🎵 Jingles gecomponeerd door Podcast Creators

Luister ook naar de andere podcasts van Marnix:
🧭 Impact in de polder
🔮 Een economie voor de 22ste eeuw

Volg Ecosofie op social media:
💼  LinkedIn
💬 Twitter
📸 Instagram 

Jan Rotmans is voor de tweede keer te gast bij Ecosofie, en ditmaal is het gesprek persoonlijker dan ooit. Op 23 augustus 2024 hoorde hij dat hij ongeneeslijk ziek is, hij heeft uitgezaaide prostaatkanker. In zijn nieuwe boek Kanteltijd schrijft hij over wat die diagnose met hem heeft gedaan: hoe de gewone dingen bijzonder worden en hoe spiritualiteit zijn wetenschappelijke blik aanvult.

In deze aflevering gaat Marnix Kluiters met hem in gesprek over zijn strategie om grote bedrijven van binnenuit te bewegen, de vier grote kantelpunten die hij beschrijft (ecologie, geopolitiek, economie en democratie) en de lessen die hij meegeeft aan iedereen die de wereld wil veranderen: groot denken, maar klein doen. En: zorg dat je uitgerust bent. Want wie moe is, heeft geen impact, hoe hard hij ook trekt en duwt.

🎓 Aan de slag met je idealen? Neem deel aan de Ecosofie Academy
📚 Koop het boek Duurzame Ambitie
🔎 Ecosofie.net – voor alle afleveringen en relevante artikelen
👓 Lees artikelen over innovatie, duurzaamheid en ambitie
🎤 Boek Marnix voor een lezing
✉️ Abonneer je op de nieuwsbrief en ontvang artikelen over iedere podcast
💰 Steun Ecosofie met een donatie via Petje af
🎵 Jingles gecomponeerd door Podcast Creators

Luister ook naar de andere podcasts van Marnix:
🧭 Impact in de polder
🔮 Een economie voor de 22ste eeuw

Volg Ecosofie op social media:
💼  LinkedIn
💬 Twitter
📸 Instagram 

Stel dat je de economie opnieuw kon ontwerpen, net zoals Montesquieu ooit de politieke macht opsplitste. Dat is precies wat duurzaamheidsonderzoeker en auteur Babette Porcelijn voor ogen heeft met haarTrias Economica.

In deze aflevering gaat Marnix Kluiters met haar in gesprek over de verborgen machtsstructuren in onze economie. Wie voelt de gevolgen, zonder ooit een stem te hebben gehad? Babette laat zien hoe de drie economische machten: de publieke macht, de financiële macht en de bedrijfsmacht, steeds verder verstrengeld raken, en wat dat betekent voor onze democratie.

Verder bespreken ze geldschepping en groeidwang, aandeelhoudersmacht versus stakeholderszeggenschap, rechten voor de natuur en toekomstige generaties, de rol van Europa als tegenmacht, en hoe je kleine maar fundamentele stappen kunt zetten. te beginnen bij Big Tech.

🎓 Aan de slag met je idealen? Neem deel aan de Ecosofie Academy
📚 Koop het boek Duurzame Ambitie
🔎 Ecosofie.net – voor alle afleveringen en relevante artikelen
👓 Lees artikelen over innovatie, duurzaamheid en ambitie
🎤 Boek Marnix voor een lezing
✉️ Abonneer je op de nieuwsbrief en ontvang artikelen over iedere podcast
💰 Steun Ecosofie met een donatie via Petje af
🎵 Jingles gecomponeerd door Podcast Creators

Luister ook naar de andere podcasts van Marnix:
🧭 Impact in de polder
🔮 Een economie voor de 22ste eeuw

Volg Ecosofie op social media:
💼  LinkedIn
💬 Twitter
📸 Instagram 

Hoe verander je blijvend de mening van mensen? Niet met een bombardement aan feiten, maar met een écht gesprek aan de deur. Ik spreek met Eefje Hendriks, antropoloog en mede-oprichter van Deep Canvassing Nederland, een beweging die de deur-aan-deur methode uit de VS naar Nederland heeft gebracht.

Deep canvassing is geen gewone politieke campagnestrategie. Het zijn gesprekken van 15 tot 20 minuten waarin niet de stemvoorkeur centraal staat, maar gedeelde waarden, persoonlijke zorgen en menselijke verhalen. En het werkt: uit Amerikaans onderzoek blijkt dat zo'n 10% van de mensen na zo'n gesprek blijvend van mening verandert, een opmerkelijk getal in het domein van politieke communicatie.

In deze aflevering gaan we in op:

• Wat deep canvassing is (en hoe het verschilt van traditioneel canvassen)
• Hoe je oordeelloos kunt zijn zonder neutraal te hoeven zijn
• De kracht van persoonlijke verhalen en het benoemen van tegenstrijdigheden
• De relatie tussen affectieve polarisatie, ongelijke welvaartsverdeling en sociale verbinding

🎓 Aan de slag met je idealen? Neem deel aan de Ecosofie Academy
📚 Koop het boek Duurzame Ambitie
🔎 Ecosofie.net – voor alle afleveringen en relevante artikelen
👓 Lees artikelen over innovatie, duurzaamheid en ambitie
🎤 Boek Marnix voor een lezing
✉️ Abonneer je op de nieuwsbrief en ontvang artikelen over iedere podcast
💰 Steun Ecosofie met een donatie via Petje af
🎵 Jingles gecomponeerd door Podcast Creators

Luister ook naar de andere podcasts van Marnix:
🧭 Impact in de polder
🔮 Een economie voor de 22ste eeuw

Volg Ecosofie op social media:
💼  LinkedIn
💬 Twitter
📸 Instagram