Kudüs. İbranice'de "barış şehri", Arapça'da "Beytü'l-Makdis", Türkçe'de "Kutsal Ev". Üç semavi dinin gözbebeği. Milyarlarca insanın yöneldiği, özlem duyduğu, uğruna savaştığı şehir.

Peki ya bugün bildiğimiz Kudüs, her zaman orada değilse? Ya gerçek Kudüs, bambaşka bir coğrafyada, belki de Çanakkale civarında bir yerlerdeyse?

Bu bölümde Defne ve Ergen, kutsal şehirlerin coğrafyasını sorgulamaya başlıyor. Çünkü Kur'an, hadisler ve tarihi kaynaklar, bize bugünkü haritalarla örtüşmeyen ipuçları veriyor.

Bu bölümde sorduğumuz sorular:

• "Beytü'l-Makdis" ne demek? Neden "Kudüs"ten farklı bir isim kullanılıyor?

• Kur'an'da geçen "Mescid-i Aksa" ve "Mescid-i Haram" arasındaki mesafe neden "bir gece yürüyüşü" olarak tanımlanıyor?

• "Tuva Vadisi" nerededir? Musa (a.s) ayakkabılarını nerede çıkardı?

• Evliya Çelebi'nin Seyahatname'sinde "Kudüs" ile ilgili hangi ilginç detaylar var?

• İmam Cafer Sadık (a.s)'ın "Beyt-i Mamur" ve "yükseltilmiş tavan" ile ilgili hadisi ne anlatıyor?

• Haçlı Seferleri neden hep Ege'ye düzenlendi?

• "Siyon" kelimesinin kökeni nedir ve nerededir?

Kur'an ışığında sorgulamalar:

İsra Suresi'nin ilk ayetinde, Peygamberimizin (s.a.v) Mescid-i Haram'dan Mescid-i Aksa'ya bir gecede götürüldüğü anlatılır. Bugünkü haritalara göre Mekke ile Kudüs arası yaklaşık 1.500 km'dir. Bir gecede yürüyerek kat edilemeyecek bir mesafe. Peki ya bu iki kutsal mekan arasındaki mesafe, bugün bize öğretilenden çok daha azsa? Ya birbirlerine "bir gece yürüyüşü" mesafesindeyse?

Hadisler ışığında sorgulamalar:

İmam Muhammed Bakır (a.s) buyuruyor ki: "Tuva, Şam'da bir vadidir. İçinde Musa (a.s) ve Hızır (a.s)'ın makamı vardır." Peki "Şam" her zaman bugünkü Şam mıydı? Yoksa bu isim de tıpkı "Mısır" ve "Paris" gibi başka bir coğrafyayı mı işaret ediyor?

Tarihi kaynaklar ışığında sorgulamalar:

Evliya Çelebi, Seyahatname'sinde Kudüs ile Mekke arasında "bir günlük yol" olduğunu yazar. İbn Battuta da aynı mesafeden bahseder. Bugünkü haritalarla bu mesafe 1.500 km. Acaba bu devasa fark nasıl açıklanabilir?

Haçlı Seferleri ve Kudüs:

Haçlı Seferleri'nin hedefi Kudüs'tü. Peki neden tüm Haçlı orduları önce Ege'ye, Çanakkale civarına yöneldi? Neden bugünkü Kudüs'e gitmek için binlerce kilometre yol kat eden ordular, rotalarını Ege üzerinden çizdi?

Bu bölümde ele aldığımız kaynaklar:

• Kur'an-ı Kerim, İsra Suresi, 1. Ayet

• Kur'an-ı Kerim, Taha Suresi, 12. Ayet (Tuva Vadisi)

• İmam Cafer Sadık (a.s), Beyt-i Mamur hadisi (Biharü'l-Envar, c. 12, s. 85)

• İmam Muhammed Bakır (a.s), Tuva Vadisi hadisi (Biharü'l-Envar, c. 13, s. 289)

• Evliya Çelebi, Seyahatname (9. Cilt - Kudüs)

• İbn Battuta, Rihle (Kudüs-Mekke mesafesi)

• Haçlı Seferleri kayıtları

• Osmanlı arşivlerinde Kudüs kayıtları

Bir kutsal şehrin peşine düşmek, sadece bir coğrafyayı değil, aynı zamanda inancın, tarihin ve hafızanın da izini sürmek demek.

Acaba?

"Bu programda paylaşılan bilgiler, kesin doğru olarak değil, araştırmaya teşvik ve tefekküre davet amacıyla sunulmaktadır. Dinleyicilerimizi kendi araştırmalarını yapmaya, güvenilir kaynaklara başvurmaya ve en önemlisi Kur'an ve Ehlibeyt öğretileriyle her bilgiyi süzgeçten geçirmeye davet ediyoruz."