Ruim tachtigduizend bedrijven in Nederland werken met gevaarlijke stoffen. Voor zo’n duizend van hen is de regeling Aanvullende Risico-Inventarisatie en -Evaluatie (ARIE) inmiddels volledig van kracht. Deze regeling verplicht (MKB-)bedrijven om structureel veilig te werken met grote hoeveelheden gevaarlijke stoffen, zodat zware ongevallen worden voorkomen. Toch blijkt uit verkennende inspecties van de Nederlandse Arbeidsinspectie in 2025 dat veel bedrijven, vaak onbewust, risico’s lopen. Niet omdat ze het onderwerp veiligheid negeren, maar omdat ze onvoldoende zicht hebben op de gevaren en risico’s van het werken met gevaarlijke stoffen binnen hun organisatie. En zo zijn zij zich ook onvoldoende bewust van de risico’s voor werknemers. Wat moeten zij weten over de ARIE? En is het een administratieve last of juist een kans op een veiliger werkklimaat voor de mensen die dagelijks met gevaarlijke stoffen werken? We weten immers allemaal dat een ongeluk in een klein hoekje schuilt. 

Samen met experts van TNO, NVVK en ION leggen we in deze tweede aflevering over de ARIE uit waarom je er met alleen een RI&E nog niet bent. We bespreken welke typen (MKB-)bedrijven nu onder de ARIE-regeling vallen, om welke typen ongevalsrisico's het gaat en hoe je van onbewust en onbeheerst de stap maakt naar bewust en beheerst veilig werken met gevaarlijke stoffen. 

Je hoort Denise Harkema [MSc. Innovation Consultant, TNO], René Geluk, [woordvoerder, Nederlandse Vereniging voor Veiligheidskundigen] en Jan Willem Beun [directeur vereniging ION - Industrieel Oppervlakte behandelend Nederland] in gesprek over:

• Wat is de ARIE, wat doet het en voor wie is het bedoeld?

• Hoe verhouden de ARIE-regeling, de milieuvergunning en de Seveso-richtlijn zich tot elkaar?

• Bij welke sectoren (MKB-)bedrijven schuilen welke soorten risico’s?

• Welke andere stoffen, drempelwaarden en gevaren vormen een risico voor de arbeidsveiligheid dat niet wordt afgedekt door de SEVESO-richtlijn maar juist wel door de ARIE?

• Hoe implementeer je het uitwerken van ongevalsscenario's nu alleen een stappenplan of beheerssysteem niet meer voldoende is?

• Wat zijn de gunstige neveneffecten van de ARIE? Je hoort voorbeelden zoals het vergroten van de medewerkersbetrokkenheid, het verhogen van de veiligheidscultuur en het op termijn verbeteren van het veiligheidsbeheersingssysteem.

Deze aflevering is bedoeld voor veiligheidskundigen, adviseurs en professionals binnen (nieuwe) ARIE-plichtige bedrijven, van MKB tot grotere organisaties. Laat je inspireren door praktijkvoorbeelden en krijg concrete handvatten om risico’s beter in kaart te brengen én te beheersen.

Meer informatie over dit topic vind je hier:

• Publicatiereeks gevaarlijke stoffen PSG6: https://publicatiereeksgevaarlijkestoffen.nl/publicaties/online/pgs-6/2023/1-0-januari-2024#top
• Online aanmeldformulier ARIE: https://www.nlarbeidsinspectie.nl/onderwerpen/melden/bijzondere-werkzaamheden-ontheffingen-en-certificering/arie-bedrijf-melden
• Artikel Nederlandse Arbeidsinspectie: https://www.nlarbeidsinspectie.nl/onderwerpen/arbeidsomstandighedenwet-gevaarlijke-stoffen/arie-regeling
• Artikel Arboportaal: https://www.arboportaal.nl/onderwerpen/werken-met-gevaarlijke-stoffen/arie/wat-zegt-de-wet
• Artikel ION: https://vereniging-ion.nl/nieuws/herziene-arie-regeling-valt-u-onder

Wat komt er écht kijken bij veilig werken met gevaarlijke stoffen? In deze aflevering van de podcastserie van Netwerk Gezond en Veilig Werk duiken we in de vaak onbewuste, onderschatte verplichtingen van de ARIE-regeling. Want hoe goed je zaken ook op orde lijken: een ongeluk schuilt vaak in een onbekend hoekje. De ARIE helpt je juist die blinde vlekken te vinden en aan te pakken. Wat is die ARIE nou precies, wat voor soort bedrijven valt daaronder en welke noodzakelijke aandacht vraagt het van bedrijven?

De regeling Aanvullende Risico-inventarisatie en -evaluatie (ARIE) is inmiddels volledig van kracht. Toch blijkt uit verkennende inspecties van de Nederlandse Arbeidsinspectie dat veel bedrijven, vaak onbewust, risico’s lopen. Niet omdat ze het onderwerp veiligheid negeren, maar omdat ze onvoldoende zicht hebben op de gevaren en risico’s van de gevaarlijke stoffen binnen hun organisatie. En dus ook onvoldoende bewust zijn van de risico’s voor werknemers.

Samen met experts van TNO en de Nederlandse Arbeidsinspectie leggen we in deze eerste aflevering van een tweedelige podcast uit waarom je er met alleen een RI&E nog niet bent. We bespreken welke typen bedrijven nu onder de ARIE-regeling vallen en hoe deze groep groeit en verandert. Ook gaan we in op veelvoorkomende valkuilen, praktische do’s & don’ts en de belangrijkste verplichtingen waar je als organisatie aan moet voldoen.

Je hoort Dolf van der Beek [Projectleider Arbeidsveiligheid, TNO] en Carlo de Deckere [Projectleider programma Major Hazard Control, Nederlandse Arbeidsinspectie] in gesprek over:

• Waarom inzicht in scenario’s essentieel is voor veilig werken

Deze aflevering is bedoeld voor veiligheidskundigen, adviseurs en professionals binnen (nieuwe) ARIE-plichtige bedrijven, van MKB tot grotere organisaties. Laat je inspireren door praktijkvoorbeelden en krijg concrete handvatten om risico’s beter in kaart te brengen én te beheersen.

Meer informatie over dit topic vind je hier:

• Artikel Nederlandse Arbeidsinspectie: https://www.nlarbeidsinspectie.nl/onderwerpen/arbeidsomstandighedenwet-gevaarlijke-stoffen/arie-regeling 
• Artikel Arboportaal: https://www.arboportaal.nl/onderwerpen/werken-met-gevaarlijke-stoffen/arie/wat-zegt-de-wet
• Artikel ION: https://vereniging-ion.nl/nieuws/herziene-arie-regeling-valt-u-onder   
• Standpunt: Grijp in op de ARIE-regeling: https://www.vvvf.nl/cms/showpage.aspx?id=7081 
• Publicatiereeks gevaarlijke stoffen PSG6: https://publicatiereeksgevaarlijkestoffen.nl/publicaties/online/pgs-6/2023/1-0-januari-2024#top

In deze podcast gaat het Netwerk gezond en veilig werk dieper in op het thema digitalisering en robotisering in relatie tot arbeidsveiligheid en algoritmisch management, zoals AI. We spreken met experts over wat het is, wat het ons brengt, waar risico’s en kansen liggen voor gezond en veilig werk en waar we alert op moeten zijn bij implementaties nu en in de toekomst.

Wat betekent algoritmisch management voor de arbeidsveiligheid, gezondheid en sociale interactie van mensen op het werk? 
Aan de hand van praktijkvoorbeelden wordt duidelijk uit hoe het automatiseren van management en het ondersteunen van beslissingen door middel van AI werkt en hoe deze nieuwe vorm van digitalisering bijdraagt aan arbeidsveiligheid en autonomie. Ook wordt er stilgestaan bij hoe algoritmisch management werk en gezondheid positief ondersteunt en welke schaduwkanten er worden gezien.

Luister in deze podcast naar het gesprek over de impact op werk en werknemers met:

• Mevrouw Denise Harkema, Safety Innovation Consultant, TNO

• De heer Djurre Das, Senior Onderzoeker en Coördinator Digitalisering, Sociaal en Cultureel Planbureau

• Mevrouw Annick Starren, Senior Research Project Manager, EU-OSHA

Meer informatie over dit topic vind je hier:

• Algoritmisch Management van TNO Arbeidsveiligheid: https://arbeidsveiligheid.tno.nl/algoritmisch-management-op-de-werkplek/ 

• Lees het TNO-Rathenau rapport over algoritmisch management: https://www.tno.nl/nl/newsroom/2024/03/algoritmisch-management/ 

• Brochure Digitalisering en veiligheid en gezondheid op het werk: https://osha.europa.eu/sites/default/files/Digitalisation_and_OSH_NL.pdf 

• Bekijk deze prijswinnende films: https://osha.europa.eu/nl/campaigns-and-awards/awards/hw-film-award, de winnaar van 2023: https://doclisboa.org/2023/en/filmes/human-not-human/, en de winnaar van 2017: https://www.beforethebridgefilm.com/what-we-do/ 

Of verdiep je er verder in met behulp van deze publicaties:

• Veilig en gezond werken in een digitale samenleving: https://healthy-workplaces.osha.europa.eu/nl 

• Slimme digitale systemen ondersteunen veiligheid en gezondheid maar werpen ook uitdagingen op: https://osha.europa.eu/nl/highlights/smart-digital-systems-supporting-safety-and-health-posing-challenges 

• Slimme digitale V&G systemen: https://healthy-workplaces.osha.europa.eu/nl/about-topic/priority-area/smart-digital-systems 

• AI en Worker management: https://healthy-workplaces.osha.europa.eu/nl/about-topic/priority-area/worker-management-through-ai 

• Ontwikkelingen in ICT en digitalisering van werk: https://osha.europa.eu/nl/emerging-risks/developments-ict-and-digitalisation-work 

Of bezoek de website van het Netwerk: https://gezondenveiligwerk.tno.nl 

Vanaf 1 januari 2027 vervalt de Machinerichtlijn 2006/42/EG en is de Europese Verordening (EU) 2023/1230 van kracht in alle EU-landen. Deze verordening is gericht op machinebouwers en de gehele toeleveringsketen. Samen met experts en bedrijven bespreken we in deze driedelige podcastserie waarom deze nieuwe wet nodig is, wat de verordening inhoudt en wat dat in de praktijk van bedrijven vraagt. 

Zo heeft robotisering nadrukkelijk een plek gekregen in de machineverordening. Wat betekent dit specifiek voor Nederlandse bedrijven die robots maken? Zoals voor Concept Robotics die cobots maakt voor het efficiënt opstapelen van dozen en producten op pallets. En hoe kijkt de Koninklijke Metaalunie naar de machinerichtlijn vanuit het oogpunt van normalisatie, keuring, certificering en implementatie?

De eerste podcast ging in op de inhoud van deze verordening, de veranderingen ten aanzien van de oude richtlijn en de gevolgen daarvan voor de Nederlandse machinebouwers.

De tweede podcast ging in op het belang van innovatieve machinebouwers in Nederland en de rol die machineveiligheid speelt bij deze innovaties en de ontwikkeling van normen voor machines.

Deze derde en laatste podcast gaat in op hoe de nieuwe regelgeving is vormgegeven, wat dit betekent voor het MKB, machinebouwers en belangenbehartigers om te zorgen dat machines aan de verordening voldoen en wat het de industrie gaat brengen? Wachten ondernemers de implementatie ervan nog even af? Of is het verstandig om juist al wel te starten met de voorbereiding en wat kun je dan nu al doen? Welke voordelen, kansen en tips voor de implementatie zien de experts?

Luister in deze podcast naar het gesprek met:

- De heer Coen van Gulijk, professor Digital Transformation of Safety Management Systems bij TNO

- De heer Fred Vasquez, Beleidsmedewerker Normalisatie bij Koninklijke Metaalunie

- De heer Randy Kerstjens, Systeemintegrator bij Concept Robotics

Onze zorgsector staat onder druk. Met de toenemende zorgvraag en krapte op de arbeidsmarkt, staat buiten kijf dat er verandering nodig is om het werk in de zorg het hoofd te kunnen blijven bieden. Technologie biedt hier een uitkomst. Robotica maakt het mogelijk om het werk te ondersteunen, te vergemakkelijken of over te nemen. Bijvoorbeeld bij randtaken, zoals goederen van de ene naar de andere plaats te brengen. Of in het hart van de zorg, door een robot in te zetten om cliënten te wassen en verzorgen. Maar de zorgsector is terughoudend en nu de noodzaak groeit, is het tijd om de adoptie van robotica een boost te geven. Mijzo is een ouderzorgorganisatie en is de uitdaging aan gegaan om met robotica te experimenteren.

In dit project onderzoekt TNO samen met Mijzo wat er nodig is om een wasrobot te ontwikkelen én te implementeren in de zorgsector als oplossing voor het tekort aan personeel binnen en buiten de muren van de instelling. Mijzo is op eigen initiatief, samen met anderen partijen, aan de slag gegaan met het ontwerpen van een wasrobot vanuit het perspectief van de cliënt, mantelzorg en zorgmedewerker.

De wasrobot bestaat nog niet. En precies dat feit maakt dit een spannende, interessante ontwikkeling om te bespreken in deze podcast: wat moet een wasrobot kunnen? Wat is ervoor nodig om wel degelijk tot een wasrobot te komen? Wat komt daarbij kijken? Is het veilig? Waar moet zeker aan worden gedacht als het gaat om de implementatie? En hoe krijg je dit gefinancierd? 

Luister in deze tweede aflevering van deze podcastserie over robotisering naar het gesprek met:

- De heer Coen Gulijk, professor Digital Transformation of Safety Management Systems bij TNO
- Mevrouw Carin Jansen, Senior strategisch Adviseur Innnovatie bij Mijzo
- Mevrouw Heidi van Mierlo, Innovatie Strateeg bij Mijzo

De komende jaren verwacht de Nederlandse Arbeidsinspectie een sterke groei van Automated Guided Vehicles (AGV’s) en Autonomous Mobile Robots (AMR’s). En dat brengt nieuwe kansen en uitdagingen met zich mee: ga je wel of niet mee in deze opmars? Wat betekent dit voor de arbeidsveiligheid, de fysieke belasting en de bedrijfsvoering?

In deze tweedelige podcastserie gaat het Netwerk gezond en veilig werk dieper in op het thema 'digitalisering en robotisering' in relatie tot arbeidsveiligheid. We spreken met experts over de learnings van de implementatie in de logistiek en de zorg. Want hoe implementeer je nu goed een robot in je bedrijf of instelling? En waarom juist wel of toch nog even niet? Wat zijn de effecten van AGV’s en AMR’s op de kwaliteit van arbeid van logistieke medewerkers?

Luister in deze podcast naar het gesprek met:

- De heer Dolf van der Beek, Projectleider Arbeidsveiligheid, TNO

- De heer Joey Teunisse, Site Manager, DSV Solutions Nederland B.V.

-  De heer Alexander van der Plas, Account Manager, Bergen op Zoom, Tholen & Moerdijk, DSV Solutions Nederland B.V.

Interessante links

Klik hier om naar het onderzoek van TNO te gaan waar deze podcast op is gebaseerd. En klik hier om meer te weten te komen over GRIP, de werkgeverstool die risico's voor cobots inventariseert.

De machinerichtlijn is in 2023 vervangen door de Europese machineverordening. Samen met experts en bedrijven gaat het Netwerk gezond en veilig werk in deze driedelige podcastserie in op waarom deze nieuwe wet nodig is, wat het inhoudt en wat het in de praktijk van bedrijven vraagt.

Zo heeft robotisering er nu nadrukkelijk een plek in gekregen. Wat betekent dit specifiek voor Nederlandse bedrijven die robots maken? Zoals voor Lely Industries, een fabrikant die van grote betekenis is in de internationale agrarische robot industrie. Hoe helpt dit hen om de productie- en werkprocessen veiliger te maken? En hoe is dit van invloed op de ontwikkeling van normen voor machines in samenwerking met NEN?

De eerste podcast ging in op de inhoud van deze verordening, de veranderingen ten aanzien van de oude richtlijn en de gevolgen daarvan voor de Nederlandse machinebouwers.

Deze tweede podcast gaat in op het belang van innovatieve machinebouwers in Nederland en de rol die machineveiligheid speelt bij deze innovaties en de ontwikkeling van normen voor machines.

Luister in deze podcast naar het gesprek met:

• Coen Gulijk, professor Digital Transformation of Safety ManagementSystems bij TNO
• Wiene Fokkinga, secretaris nationale normcommissie 341043 Landbouwwerktuigen en consultant sector Machines bij de cluster ICT, Industrie & Vervoer bij NEN
• Jan-Willem Rodenburg, manager Product Safety & Compliance bij Lely Industries

In deze driedelige podcastserie gaat het Netwerk arbeidsveiligheid, gecoördineerd door TNO, dieper in op de nieuwe Europese machineverordening. Samen met experts en bedrijven bespreken we wat de deze machineverordening inhoudt, wat er verandert ten opzichte van de oude machinerichtlijn en wat dit betekent voor Nederlandse bedrijven.

In deze eerste aflevering van de serie, gaat presentator Glenn van der Burg samen met drie experts in gesprek over wat er opvalt in deze machineverordening en wat de impact ervan op machinebouwers en gebruikers is om ervoor te zorgen dat machines aan de verordening voldoen: Coen van Gulijk, Senior Researcher Safety bij TNO, Leroy Dekker, Adviseur Industriële Veiligheid bij Dekker Safety en Chris van der Heijden, Design Safety Improvement Manager bij Vanderlande.