Głos nauki

Listopad to czas zadumy i refleksji nad życiem i przemijaniem. Ze wspominaniem zmarłych nieodłącznie wiąże się temat żałoby, która wpływa na nasze emocje, ciało, sposób myślenia i codzienne funkcjonowanie. Czy wszystkie kultury przeżywają żałobę w ten sam sposób? Kiedy przestaje ona być naturalnym procesem i warto poszukać profesjonalnej pomocy? Czy możemy przeżywać żałobę po stracie zwierzęcia? Jak mądrze wspierać siebie i innych w trudnych chwilach?

O tych zagadnieniach usłyszymy w najnowszym odcinku podcastu „Głos nauki”, którego gościem jest dr Karolina Ludwikowska-Świeboda z Katedry Psychologii Emocji i Osobowości UMCS. Rozmowę przeprowadziła dr Magdalena Wołoszyn-Mróz z Centrum Prasowego UMCS.

Premiera odcinka miała miejsce 1 listopada 2026 r. o godz. 18.00 na antenie Akademickiego Radia Centrum (98,2 FM).

Często słyszymy, że jesteśmy tym, co jemy. Czy podczas naszych codziennych wyborów zakupowych zastanawiamy się, co tak naprawdę znajduje się w produktach, które kupujemy i później spożywamy? W informacji o składzie czytamy o konserwantach, barwnikach, przeciwutleniaczach i różnych emulgatorach. Brzmi jak czarna magia? Dla większości osób tak. Na szczęście nasza ekspertka pomoże nam odnaleźć się w gąszczu tych chemicznych zagadnień. Gościem najnowszego odcinka podcastu „Głos nauki” jest prof. Agnieszka Ewa Wiącek z Katedry Zjawisk Międzyfazowych na Wydziale Chemii UMCS.

Prof. Agnieszka Ewa Wiącek – profesor w Katedrze Zjawisk Międzyfazowych na Wydziale Chemii UMCS. Jej zainteresowania naukowe koncentrują się m.in. wokół zagadnień związanych z fizykochemią układów zdyspergowanych i ich stabilnością, zjawiskami międzyfazowymi oraz analizą funkcji termodynamicznych procesu zwilżania. Obejmują także badania nad adhezją i adsorpcją, oceną zwilżalności oraz charakteru hydrofilowego i hydrofobowego powierzchni, głównie ciał stałych i cienkich filmów. W pracy naukowej zajmuje się m.in. właściwościami surfaktantów i biosurfaktantów, membran biomimetycznych, w tym liposomów, biomateriałów stosowanych jako implanty, systemów dostarczania leków oraz zastosowaniem substancji biologicznie czynnych w przemyśle spożywczym, farmaceutycznym i implantologii.

Zachęcamy do słuchania, udostępniania i dzielenia się wiedzą! Podcastów można posłuchać na platformach streamingowych Spreaker i Spotify oraz na stronie glosnauki.umcs.pl.

Czy prognoza pogody to naprawdę tylko zgadywanie i tzw. „wróżenie z fusów”? Czy może jedna z najbardziej zaawansowanych metod naukowych? Dlaczego czasem zapowiadany deszcz omija nas szerokim łukiem, a innym razem burza pojawia się wtedy, gdy wcale się jej nie spodziewamy? Jaka jest rola AI w prognozowaniu pogody?

W tym odcinku podcastu „Głos nauki” naszym gościem jest dr Agnieszka Krzyżewska z Katedry Hydrologii i Klimatologii UMCS, która opowiada m.in. o tym, jakie zjawiska pogodowe są najtrudniejsze do przewidzenia i czy czeka nas upalne lato. Wraz z ekspertką zajrzymy za kulisy prognozowania pogody.

Kichanie, łzawienie oczu, ból gardła – objawy brzmią znajomo? To najczęstsze symptomy alergii, z którą codziennie zmaga się nawet 12 mln Polaków. Jak sobie z nią radzić? Kiedy udać się do alergologa? Jakie są psychospołeczne konsekwencje chorób alergicznych u dzieci i czy alergia może być jakoś powiązana z ADHD? O tym porozmawialiśmy z dr hab. Renatą Zubrzycką z Katedry Metodologii Nauk Pedagogicznych UMCS, członkiem Komisji Rewizyjnej Lubelskiego Oddziału Polskiego Towarzystwa Alergologicznego. Zachęcamy do słuchania!

Konflikty są częścią naszego życia. Zdarzają się wszędzie: w domu, pracy, polityce czy show biznesie. Zwykle kojarzą się z napięciem, złością i walką. W ostateczności nawet z salą sądową. A co, jeśli istnieje inna droga? Oparta na rozmowie, zrozumieniu i szukaniu rozwiązań, które nie zostawia przegranych?

W tym odcinku rozmawiamy o mediacji. Naszym gościem jest dr Agata Przylepa-Lewak z Katedry Teorii i Filozofii Prawa UMCS, która wyjaśnia, jak mediacja wygląda w praktyce i czy warto zmienić sposób, w jaki rozwiązujemy spory.

– Mediacja to dobrowolny, poufny i uporządkowany proces rozwiązywania sporów, w którym neutralna i bezstronna osoba trzecia – mediator, wspiera stronę konfliktów w samodzielnym wypracowaniu wzajemnie satysfakcjonującego ich porozumienia.

W postępowaniu sądowym oddajemy decyzję w ręce sędziego. To on na podstawie przepisów i dowodów orzeka, co komu się należy. Jedna strona wygrywa, druga przegrywa albo obie są niezadowolone. Sąd patrzy wstecz na to, co się wydarzyło, kto zawinił, jakie są konsekwencje prawne. Mediacja patrzy do przodu, w przyszłość. Dlatego szczególnie cenna jest w relacjach, które mają trwać dalej, w przyszłości, np. między sąsiadami, małżonkami, wspólnikami, pracownikiem i pracodawcą. W Polsce mediacja jest uregulowana przepisami prawa. Znajdziemy ją m.in. w Kodeksie postępowania cywilnego i Kodeksie postępowania karnego. Ugoda zawarta przed mediatorem i zatwierdzona przez sąd ma moc prawną. Można powiedzieć, że równą wyrokowi sądowemu. To nie jest więc alternatywa drugiej kategorii. To pełnoprawna ścieżka rozwiązania sporu – wyjaśnia dr Agata Przylepa-Lewak.

Są symbolem wolności. Fascynują ludzi swoim śpiewem, lotem i niezwykłą różnorodnością. Wraz z naszym ekspertem – dr. hab. Marcinem Polakiem, prof. UMCS z Katedry Zoologii i Ochrony Przyrody UMCS – zabierzemy Państwa w podróż do niezwykłego świata ptaków.

W najnowszym odcinku podcastu „Głos nauki” porozmawiamy o biologii, inteligencji, zachowaniach oraz o tym, jak zmieniające się środowisko wpływa na życie tych zwierząt.

Zachęcamy do słuchania, udostępniania i dzielenia się wiedzą!

Muzyka towarzyszy nam każdego dnia. Mówi się, że łagodzi obyczaje. Dlaczego jest tak ważna w życiu człowieka i jaki ma na nas wpływ? Czym jest muzykoterapia? O tym porozmawialiśmy w najnowszym odcinku podcastu „Głos nauki” z naszym ekspertem – dr. hab. Krzysztofem Stachyrą, prof. UMCS z Katedry Wczesnej Edukacji w Instytucie Pedagogiki UMCS.

Granica między Stanami Zjednoczonymi a Meksykiem jest uznawana za jedno z najbardziej symbolicznych i kontrowersyjnych miejsc na świecie. To linia, która liczy ponad 3 000 kilometrów. Przez jednych jest określana jako mur bezpieczeństwa, przez innych uważana za mur podziału.

Jak granica ta jest przedstawiana w literaturze, filmie i produkcjach kulturowych? Dlaczego wciąż budzi tyle emocji? Na te pytania odpowiada dr Ewa Antoszek z Katedry Anglistyki i Amerykanistyki UMCS. Zapraszamy do wysłuchania kolejnego odcinka podcastu „Głos nauki”.

Mowa jest srebrem, a milczenie złotem. W najnowszym odcinku podcastu porozmawialiśmy z dr Moniką Łuszczuk z Katedry Logopedii i Językoznawstwa Stosowanego UMCS m.in. o tym, kiedy wybrać się na pierwszą wizytę do stomatologa i logopedy oraz dlaczego coraz więcej dzieci ma problemy z wymową. Ekspertka uchyliła też rąbka tajemnicy na temat projektu dotyczącego systemu USG do monitorowania pracy języka, który UMCS będzie realizował wspólnie z firmą Netrix S.A. Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z kolejną inspirującą osobą.

Gościem najnowszego odcinka podcastu „Głos nauki” jest prof. dr hab. Tomasz Komornicki z Katedry Geografii Społeczno-Ekonomicznej UMCS, przewodniczący Komitetu Przestrzennego Zagospodarowania Kraju PAN.

Z ekspertem rozmawialiśmy m.in. o geografii społeczno-ekonomicznej, wyzwaniach zagospodarowania przestrzennego i zbliżającym się Kongresie Geografii Polskiej, który odbędzie się w dn. 10–14 września w Lublinie.

Dlaczego w Polsce tak trudno o ład przestrzenny? Z jakich powodów polski system planowania przestrzennego na szczeblu lokalnym, regionalnym i krajowym znajduje się w głębokim kryzysie? Zapraszamy do słuchania, udostępniania i dzielenia się wiedzą!