Gruby Podcast

W marcu 2003 roku, na początku wojny w Iraku, rozegrała się jedna z najmniej znanych, a zarazem kluczowych operacji sił specjalnych. Polski GROM — ramię w ramię z amerykańskimi Navy SEALs — przeprowadził szturm na port i infrastrukturę naftową Umm Kasr.
Cicha operacja, bez kamer i fanfar, która zapobiegła katastrofie ekologicznej i otworzyła morski korytarz humanitarny do Iraku.
W tym odcinku opowiadam, jak wyglądał ten szturm, dlaczego był tak ważny i czemu do dziś pozostaje niemal nieznany.

Rok 1953 pełen był przełomowych wydarzeń w historii świata. Dwight Eisenhower został zaprzysiężony na 34. prezydenta Stanów Zjednoczonych, a w Wielkiej Brytanii odbyła się koronacja Elżbiety II. Po raz pierwszy w historii telewizji przeprowadzono transmisję z ceremonii wręczania Oskarów, Ernest Hemingway otrzymał Nagrodę Pulitzera za powieść „Stary człowiek i morze”, John F. Kennedy poślubił młodszą o 12 lat dziennikarkę Jacqueline Lee Bouvier, po raz pierwszy na naszej planecie wybuchła bomba wodorowa i pierwszy raz człowiek stanął na szczycie najwyższej góry świata - Mount Everestu.

Ukazał się także pierwszy numer Playboya i zaprezentowano pierwszy przed prototypowy egzemplarz samochodu marki Syrena…. No dobra, z tymi dwoma to akurat żartowałem…

Wszystkie te wydarzenia razem wzięte, zostały jednak przyćmione przez jedno – 5 marca 1953 roku zmarł Iosif Wissarionowicz Dżugaszwili czyli Józef Stalin. To tragikomiczna historia pełna tajemnic i zagadek, których część poznaliśmy dopiero po wielu latach, a części nie poznamy zapewne już nigdy.

Czy Stalin został ofiarą własnego systemu? Jego śmierć to naturalna kolej rzeczy, zbieg okoliczności czy misternie zaplanowany spisek? A jeśli spisek, to jaki udział w nim mieli jego najbliżsi współpracownicy: Ławrientij Beria, Nikołaj Bułganin, Gieorgij Malenkow,  Wiaczesław Mołotow oraz Nikita Chruszczow? Który z nich wygrał walkę o schedę po Stalinie? Jak na śmierć tyrana zareagowano w Polsce i które polskie miasto oficjalnie zmieniło nazwę na Stalinogród? Zapraszam.

Odcinek specjalny w ramach akcji "Podcasty dla WOŚP".

Myśląc o tym odcinku zdałem sobie sprawę, że o ile ja doskonale pamiętam początki Orkiestry to przez 29 lat jej trwania, na świecie pojawiły się lekko licząc dwa pokolenia, które mogą nie wiedzieć jak to się właściwie zaczęło… Kto wymyślił nazwę Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy? Dlaczego Orkiestra gra w środku zimy a nie latem? Gdzie odbył się pierwszy koncert pod szyldem WOŚP-u? Jak to możliwe, że w orkiestrowej puszcze mieściło się kilka milionów złotych? Skąd biorą się złote serduszka na licytacje? I jak wyglądał I Finał Orkiestry w 1993 roku? Zapraszam.

Ten odcinek przypadł na bezpośredni okres przed świętami Bożego Narodzenia, czyli czas pojednania, przebaczenia i miłości. Tak więc nie będę dziś opowiadał o polityce, katastrofach i innych tego typu smutnych rzeczach, które zmieniały bieg historii. Korzystając z okazji zapraszam was na opowieść wigilijną o powstaniu świąt Bożego Narodzenia, świątecznych tradycjach i zwyczajach. Zajrzymy także do kilku różnych krajów na świecie by przyjrzeć się, jak inne narody obchodzą dzień narodzin Chrystusa.

Kiedy więc pojawiły się święta Bożego Narodzenia i czy faktycznie obchodzimy je w dzień urodzin Jezusa? Które święta są starsze, Wielkanocne czy Bożego Narodzenia? Ile zwyczajów świątecznych jest zaczerpniętych z pogaństwa? Jaka jest najpopularniejsza kolęda świata, a kiedy powstała pierwsza polska kolęda? Jak na wigilijne stoły trafił karp i dlaczego na najlepsze wigilijne smakołyki można natrafić we Wrocławiu? Jak Boże Narodzenie wygląda w Polsce, a jak we Francji, Hiszpanii, Meksyku, Japonii czy w 30 stopniowym upale w Australii? I gdzie Boże Narodzenie obchodzi się dwa razy w roku? Zapraszam!

Jedyna w historii Wielkiej Brytanii kobieta, która została wybrana na szefa partii rządzącej. Najdłużej urzędujący brytyjski premier w XX wieku i jeden z najwybitniejszych światowych polityków tego okresu. Jedna z osób, które w największym stopniu przyczyniły się do upadku komunizmu i zmieniły tym samym bieg historii. Kobieta, która zmieniła także samą Wielką Brytanię. Jednak jej działania budziły tak ogromne kontrowersje, że do dziś, choć od jej śmierci minęło już 7 lat, przez jednych jest kochana, a przez innych szczerze znienawidzona. 

Margaret Thatcher. Żelazna Dama.

Kto i dlaczego nadał jej taki przydomek? Czemu w ojczyźnie nazywano ją złodziejką mleka? Jak udało się jej przeżyć skrupulatnie zaplanowany zamach na swoją osobę? Dlaczego Wojciech Jaruzelski jej nienawidził, a co o generale sądziła brytyjska premier? O jej zakupach w warszawskiej Hali Mirowskiej oraz o stosunkach z królową Elżbietą II i wielkiej przyjaźni z Ronaldem Reaganem. Zapraszam!

Atomowe ataki na Hiroszimę oraz Nagasaki doprowadziły do zakończenia II wojny światowej, ale jednocześnie otworzyły drogę do kolejnego globalnego konfliktu. Wojny nuklearnej, mogącej uczynić Ziemię atomową pustynią.

Od 1945 roku świat aż 13 razy stawał na krawędzi nuklearnej zagłady. Jednak najbardziej dramatyczne wydarzenia rozegrały się w roku 1983, gdy dwukrotnie, w przeciągu niespełna dwóch miesięcy, do zakończenia naszej cywilizacji zabrakło małego ruchu palcem.

24 października 1975 roku aż 90% kobiet na Islandii przestało wykonywać swoje obowiązki, nie tylko zawodowe, ale również te związane z domem. Kraj został sparaliżowany. 24 godziny protestu nazwanego później "Długim Piątkiem" wystarczyło, by w kraju tym doszło do głębokiej zmiany społecznej. 

Niezbyt rozsądne jest wkurzyć kobietę. Ale wkurzyć miliony dziewczyn, to już trzeba być szaleńcem. 

26 sierpnia 1972 roku w Monachium rozpoczęły się XX Letnie Igrzyska Olimpijskie. Znakomita organizacja zawodów, wspaniałe wyczyny zawodników, komplety publiczności na trybunach? Nie o tym pamiętamy z Monachium. Wszystko zmieniło się 5 września, gdy ośmiu palestyńskich terrorystów dokonało ataku na izraelskich sportowców, biorąc ich jako zakładników. Fatalnie przeprowadzona przez niemieckie służby akcja ich odbicia, doprowadziła do śmierci 17 osób. Masakra w Monachium nie tylko wstrząsnęła całym światem, ale także rozpoczęła nową erę międzynarodowego terroryzmu.

Jak to się stało, że zamachowcom udało się dostać na teren wioski olimpijskiej, jak przebiegała akcja uwolnienia zakładników i czemu niemieckie służby się totalnie skompromitowały. I w końcu, co warszawski hotel Victoria miał wspólnego z arabskimi terrorystami? Zapraszam!

Niewiele jest w polskiej historii bitew, które w zgodnej opinii nie tylko polskich, ale i zagranicznych historyków, decydowały o dziejach świata. Taka rozegrała się w sierpniu 1920 roku na przedpolach polskiej stolicy. Bitwa Warszawska zwana też „Cudem nad Wisłą”.

Jak doszło do tego, że w niespełna dwa lata po zakończeniu I Wojny Światowej na przedmieściach Warszawy stanęła olbrzymia bolszewicka armia, zagrażająca Polsce i reszcie Europy? Jak z dnia na dzień Polacy tragiczne wydawałoby się położenie przekuli w sukces? Jak za pomocą słowa Bożego polski wywiad strollował bolszewicką łączność? Dlaczego żołnierz na froncie powinien mieć majtki? No i dlaczego Bitwa Warszawska została 18 najważniejszą bitwę w dziejach świata?

Nie ma chyba Polaka, który nie słyszałby o Bitwie pod Grunwaldem. Pewnie niewielu wie o innych największych bitwach polskiego oręża, ale o wielkim zwycięstwie nad Zakonem Krzyżackim w 1410 roku słyszał każdy.

Z pewnością ogromna w tym zasługa książki Henryka Sienkiewicza, a przede wszystkim filmu w reżyserii Aleksandra Forda „Krzyżacy”, który zresztą na sienkiewiczowskiej powieści się opierał.

Pokazywany przez lata film tak jednak zapadł w pamięć, że ugruntował wiele mitów na temat Bitwy pod Grunwaldem. Tymczasem prawda historyczna jest troszkę inna niż przedstawia to obraz Aleksandra Forda.

Jak więc było naprawdę? Co w tej historii jest faktem a co mitem? Czy konna jazda polska wpadła w wilcze doły? Ilu było Krzyżaków w armii Krzyżackiej? O użytym po raz pierwszy w historii moście pontonowym i o polskim szpiegu służącym Wielkiemu Mistrzowi. Zapraszam!