
Sign up to save your podcasts
Or


Wracamy do naszych poszukiwań w Kamiennej Górze. Niemieckie nagrobki w zasypanym tunelu. Takie znalezisko wydobyliśmy z gruzu w podziemiach Arado w Kamiennej Górze na Dolnym Śląsku. Dwie kamienne płyty najprawdopodobniej pochodzą z cmentarza ewangelickiego dawnego Landeshut.Według tablicy pamiątkowej chowano na nim zmarłych od 1720 do 1957 roku, a dziś w tym miejscu jest park miejski przy dawnym kościele Łaski, obecnie kościele Matki Bożej Różańcowej. Los niemieckich cmentarzy na tzw. Ziemiach Odzyskanych to jedna z najtrudniejszych powojennych historii.Po 1945 roku władze prowadziły akcję odniemczania, a wiele nekropolii niszczono z odwetu, dla zysku albo pod pozorem porządków. Dlaczego w latach 70. znikały kolejne cmentarze i czy pod parkiem w Kamiennej Górze wciąż spoczywają ludzie. Problem nie zniknął: w 2022 roku ciężki sprzęt zniszczył część starego cmentarza ewangelickiego w Sierpnicy. Czy w gruzie w tunelu Arado znajdziemy kolejne nagrobki? Zaglądamy też do powojennej prasy, by przyjrzeć się temu, jak wyglądała akcja "odniemczania".
Pod Kamienną Górą wciąż kryją się nieznane tunele, a na dawnym cmentarzu ewangelickim ktoś urządził sobie mieszkanie w poniemieckim grobowcu. Rozmawiamy z Marianem Stoleckim, jednym z pierwszych eksploratorów podziemi Kamiennej Góry. W latach 60. pływał wanną po zalanych tunelach pod zakładami Grünfelda, gdzie w czasie wojny działały biura konstrukcyjne firmy Arado. Pokazuje nam, gdzie było wejście do schronu, w którym dziś prowadzimy poszukiwania. Opowiada też o legendach mówiących o połączeniu podziemi z kościołem Łaski i o tunelach pod Górą Parkową.Na terenie zniszczonego cmentarza ewangelickiego słyszymy historie, o których milczą przewodniki. Krypty splądrowała Armia Czerwona, a później poszukiwacze złota szukali pieniędzy ukrytych przy nagrobkach. Ktoś nocą wykopał żelazną skrzynię, a nagrobki z XVIII wieku sprzedano kamieniarzom. Dlaczego cmentarz zrównano z ziemią dopiero w 1975 roku, choć oficjalne źródła mówią o 1957? Jak fragmenty niemieckich nagrobków trafiły do zawału w podziemiach? Odpowiedzi szukamy w kolejnym odcinku History Hiking o poniemieckim dziedzictwie Dolnego Śląska.
From the publisher's feed