Je Eigen Perfecte Tuin

Wel of niet water geven? Wanneer water geven? Hoeveel water geven? Hoe lang water geven? ‘s Morgens of ‘s avonds water geven?

Er zijn gigantisch veel vragen te stellen en te beantwoorden als het over water geven gaat in de tuin. Maar misschien nog belangrijker is: hoe kun je je tuin zo ontwikkelen dat je in principe geen water hoeft te geven?

Wat zit daar allemaal achter? Hoe kun je dat aanpakken? Dat wil ik graag bespreken in deze podcast.

Deze podcast gaan we een beetje omgekeerd aanpakken. Normaal vertel ik over dingen die ik geleerd heb in de tuin, die ik toepas en die ik wil delen om jou eventueel te helpen in jouw tuin. Deze keer zou ik graag hulp vragen voor een probleem waar ik mee zit en ben ik ervan overtuigd dat jullie mij daar bij kunnen helpen.

Je hebt het misschien al gezien op sociale media. Ik ben in het najaar geselecteerd als bodempionier.

Het is een initiatief van verschillende organisaties met als doel Vlaamse bodems onder de aandacht te brengen, omdat we ondertussen allemaal stilaan beseffen dat het niet goed gaat, dat er problemen zijn en dat we naar de toekomst toe oplossingen moeten zoeken en het anders moeten aanpakken. Ik kan daar jullie hulp goed bij gebruiken.

Elk jaar verbaast het mij opnieuw hoe vroeg mensen soms wel niet beginnen met planten en zaaien. In februari, in maart zie je al heel vaak veel foto’s verschijnen op sociale media. Ik krijg dan ook heel veel vragen van mensen en merk in cursussen dat mensen volop bezig zijn of willen beginnen met planten en zaaien.

Nochtans is dat toch zeer vroeg. Voor sommige zaken kan het al wel, maar voor het overgrote deel van de planten is het eigenlijk gewoon veel te vroeg. Volgens mij is het beter als je nog even wacht.

Maar eens die zon schijnt en de eerste zonnestraaltjes komen, prikkelt het blijkbaar heel veel mensen om volop te beginnen.

Wanneer moet je eigenlijk buiten beginnen met zaaien? Wat is onze visie daarop? Wanneer begin je best in de tuin?

Uiteraard is dat volledig jouw eigen keuze en staat het je vrij om te doen wat je wilt. Maar er zijn toch enkele bedenkingen waarom het misschien beter is om wat langer te wachten of om het op een ander moment te doen.

Dat mulchen enorm veel voordelen heeft in de tuin, dat heb ik al herhaaldelijk gezegd, en dat is jou misschien ondertussen ook al wel duidelijk. Maar in het voorjaar, wat doe je dan met die mulch? Moet je die laten liggen? Moet je die weghalen?

Het advies dat altijd gegeven wordt, is dat je die in het voorjaar moet weghalen, zodat de bodem open en bloot ligt. Maar heeft dat nu echt wel voordelen? Waarom zou je dat doen, en hoe doen wij dat? Dat ga ik proberen uit te leggen.

In de vorige podcast heb ik uitgelegd dat het eigenlijk heel eenvoudig is om je bodem te verbeteren. Het komt neer op het toedienen van organisch materiaal, in welke vorm dan ook – compost, mulch, het maakt niet zoveel uit. Dit zorgt ervoor dat je bodem geleidelijk aan beter wordt. Meer is er eigenlijk niet nodig.

Ik heb altijd gedacht dat je niet te veel materiaal kon toedienen, maar dat je elk jaar materiaal kon blijven toevoegen, waardoor je bodem steeds beter zou worden. Er leek geen maximum aan te zitten. Onlangs heb ik echter geleerd dat dit misschien toch niet helemaal klopt, en dat ga ik vandaag wat dieper bekijken.

Ik zit sinds enkele maanden in een werkgroep over de bodem, waar we samen met een groep bodempioniers – mensen die intensief met de bodem bezig zijn – proberen oplossingen te zoeken voor de huidige problemen met de bodem.

We onderzoeken waar de moeilijkheden liggen om een gezonde bodem te creëren. Het verbaast me altijd hoeveel moeite er wordt gedaan om dit complex te maken, terwijl het volgens mij eigenlijk heel simpel is.

In deze podcast probeer ik een antwoord te vinden op de vraag welke planten, welke eetbare planten, welke nuttige planten je allemaal onder bomen kunt zetten.

Het zijn moeilijke omstandigheden: vaak donker, soms droog, en dat maakt het allemaal wat lastiger. Het beperkt de keuze, en het is een vraag die vaak naar voren komt.

Waarom ik nu juist met die vraag bezig ben, is omdat we in onze tuin verschillende stukken hebben waar grote bomen staan.

Goed ontwerpen is cruciaal in permacultuur en natuurlijk tuinieren. Permacultuur is trouwens een ontwerpsysteem, en je kunt er waanzinnig veel tijd in steken om je tuin perfect te ontwerpen.

Maar zodra de theorie ophoudt en de praktijk begint, merk je vaak dat de natuur wisselvallig is, zijn eigen ding doet en behoorlijk eigenzinnig kan zijn.

In de vorige podcast heb ik het gehad over bemesten en hoe dat absoluut niet nodig is in een natuurlijke moestuin. Ik legde uit hoe je door organisch materiaal in de bodem te brengen voldoende voedingsstoffen voorziet voor je planten.

Een gerelateerde vraag die regelmatig naar voren komt, is hoe het nu precies zit met mulchen en stikstoftekorten. Daar wil ik in deze podcast wat uitgebreider op ingaan.

In de podcast van deze week wil ik het graag hebben over meststoffen, oftewel bemesten in de tuin. Het is een onderwerp dat vaak wordt aangeraden en door velen als noodzakelijk wordt beschouwd. Zodra je een tuincentrum binnenstapt, word je overspoeld met allerlei soorten meststoffen, in verschillende vormen en voor uiteenlopende toepassingen.

Het lijkt alsof je zonder deze extra voedingsstoffen geen gezonde tuin kunt hebben. Maar is dat wel echt zo? Wij gebruiken in ieder geval geen meststoffen, en ik ben van mening dat de nadelen van meststoffen zwaarder wegen dan de voordelen.