Kinh Pháp Cú – Phẩm 11: Già (Jarā Vagga)

Lời dẫn:

Phẩm Già nhắc ta chiêm nghiệm về vô thường. Thân này không thể tránh khỏi già, bệnh, chết — chỉ có giới, định, tuệ mới giúp ta vượt qua sợ hãi và lầm chấp. Quán chiếu về già không để buồn khổ, mà để biết quý từng phút giây sống trong chánh niệm, mở lòng thương với mình và mọi người cùng đang già đi.

Kinh văn:

Sao cười, sao vui, khi đời đầy lửa cháy?

Bị tối tăm bao phủ, sao không tìm ánh sáng?

Hãy xem thân này đẹp đẽ chi đâu,

Chỉ là đống xương, bị che bằng da thịt;

Ẩn chứa bệnh tật, vô thường, tan rã,

Không có gì đáng để tham luyến.

Thân này héo tàn, tổ ong rỗng,

Bệnh tật chồng chất, yếu đuối, tan rã,

Thây này rồi cũng nằm yên,

Như khúc gỗ bỏ trên đất.

Người trẻ tưởng thân mình bền vững,

Không biết thời gian trôi mau,

Khi già đến, thân không nghe lời,

Mắt mờ, tai yếu, tóc bạc, lưng còng.

Thân này như thành mục,

Với xương làm khung, thịt máu đắp quanh,

Chứa tham dục, mưu cầu,

Nhưng cuối cùng vẫn hoại diệt.

Thân già như xe mục,

Chỉ còn nặng nề, kêu rệu rạo,

Nhưng tâm người có trí

Vẫn an trú trong tịch tịnh, không dao động.

Người thiếu trí, không học pháp,

Như bò già, chỉ lớn sừng và da;

Không tu tuệ, không chánh hạnh,

Sống lâu vô ích, chẳng sinh phước lành.

Trải qua bao kiếp luân hồi,

Ta đi tìm người làm nhà,

Khổ thay, sinh tử triền miên!

Nay ta thấy ngươi rồi, hỡi kẻ làm nhà!

Ngươi không còn dựng nhà cho ta nữa,

Bao rui mè đều gãy, mái sụp tan;

Tâm ta đạt vô vi,

Diệt tận ái dục, sinh tử chấm dứt.

Hết Phẩm 11.

Nghe và trì niệm phẩm Già, tâm ta học được cách chấp nhận và buông xả. Thấy rõ vô thường, ta bớt chấp vào thân, bớt tranh giành hơn thua, và biết trân trọng hiện tại. Người nghe phẩm này thường xuyên sẽ nuôi lớn lòng từ bi, trí tuệ và bình an — vì hiểu rằng, thân có già, nhưng tâm giác ngộ thì không già bao giờ.

Mời bạn nghe tiếp Phẩm 12 – Tự Ngã (Atta Vagga)