KINH PHÁP CÚ — PHẨM 5: KẺ NGU

Giới thiệu ngắn:

Phẩm Kẻ Ngu dạy rằng ngu si không phải vì thiếu học, mà vì không biết điều lành, không thấy hậu quả của ác nghiệp. Người ngu tưởng mình trí, tự mãn và cố chấp, nên càng xa đạo. Biết nhận ra ngu si nơi mình, đó chính là khởi đầu của trí tuệ.

Nội dung phẩm 5 Kinh Pháp Cú:

Đêm dài cho kẻ mất ngủ,

Đường dài cho kẻ mệt mỏi,

Luân hồi dài cho kẻ ngu,

Không biết chánh pháp của bậc hiền.

Nếu trên đường gặp người trí,

Biết khuyên dạy, biết ngăn điều ác,

Hãy kết bạn cùng người ấy,

Dù khó nhọc, vẫn lợi lâu dài.

Nếu không gặp người trí,

Biết sống chân chánh,

Thà đi một mình,

Như voi một mình trong rừng,

Còn hơn đi với kẻ ngu.

Kẻ ngu nghĩ mình trí,

Càng ngu thêm nữa.

Người trí nhận mình ngu,

Mới thật là bậc trí.

Dù kẻ ngu sống trăm năm,

Nhưng chẳng biết chánh pháp,

Cũng không bằng người trí,

Nghe pháp chỉ một ngày.

Kẻ ngu quen với bạn ngu,

Suốt đời không hiểu đạo,

Như muỗng ở trong nồi canh,

Không bao giờ biết được vị ngon.

Người trí thân cận người trí,

Dù một khoảnh khắc,

Cũng hiểu rõ đạo pháp,

Như lưỡi nếm được vị canh.

Kẻ ngu làm điều ác,

Không biết tự hại mình,

Khi nghiệp ác chín muồi,

Mới than khóc, khổ đau.

Việc ác chưa chín,

Người ngu tưởng ngọt ngào như mật,

Khi ác quả trổ,

Mới thấy mình chịu khổ.

Người ngu khi làm ác,

Lòng hoan hỷ như thưởng hoa,

Nhưng khi nghiệp trổ quả,

Thì than khóc đọa vào khổ đau.

Dù tụng nhiều kinh điển,

Mà không hành theo,

Như kẻ chăn bò đếm bò người,

Không hưởng được phần của Sa-môn.

Dù nói ít, nhưng hành theo pháp,

Không buông lung, giữ giới,

Tâm trong sạch, trí vững vàng,

Người ấy thật là Sa-môn.

Hết phẩm 5.

Phẩm Kẻ Ngu nhắc rằng ngu si không do ít học, mà do thiếu tỉnh thức. Người trí biết lắng nghe, biết sửa mình và gần gũi bậc hiền. Ai nghe và hành theo lời này, xa dần vô minh, bớt khổ đau, và gieo nhân trí tuệ để bước lên con đường giải thoát.

Mời bạn nghe tiếp Phẩm 6 – Hiền Trí (Paṇḍitavagga)