Ξεφυλλίζοντας τον 20ό Αιώνα

Νέα σεζόν για τη σειρά "Ξεφυλλίζοντας τον 20ό αιώνα" που εισέρχεται στην 4η πια περίοδό της!

Σε αυτό το επεισόδιο, η Ελένη Πασχαλούδη συζητά με τον Κ. Τσιτσελίκη με αφορμή το βιβλίο του, "Ο Mονόδρομος της Ουτοπίας και τα Όρια του Αδύνατου, το Δικαίωμα των Ανθρώπων στα Οικουμενικά Κοινά", που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Νήσος.

Η συζήτηση περιδιαβαίνει τους αιώνες, εξηγεί την έννοια των κοινών κι επικεντρώνεται σε όλα αυτά τα αγαθά που είναι κρίσιμα για την επιβίωσή μας και ανήκουν σε όλες κι όλους μας.To podcast έγινε με την υποστήριξη των εκδόσεων Αλεξάνδρεια.Μουσική Σήματος: Ball | Urban Hip-Hop | SoundAudio

Τα τραγούδια που ακούγονται είναι από τη συλλογή CC20, που δημιουργήθηκε για τον εορτασμό της 20ής επετείου του δικτύου Creative Commons (CC) το 2021 και την έκδοση της πρώτης άδειας Creative Commons του 2022.Η μουσική Creative Commons (CC) είναι μουσική που οι δημιουργοί της επιλέγουν να διαθέσουν στο κοινό δωρεάν ή με ανοιχτούς όρους χρήσης, αντί για το αυστηρό καθεστώς «all rights reserved» (με επιφύλαξη παντός δικαιώματος). Ο καθένας μπορεί να την ακούσει, να την κατεβάσει ή να τη χρησιμοποιήσει σε βίντεο και podcast, αρκεί να ακολουθεί τους κανόνες που όρισε ο δημιουργός.

• Roswell, Fog Lake, Free Music Archive, CC BY
• Menehune Dance, James Pants, Free Music Archive, CC BY
• Every Time, Katy Kirby, Free Music Archive, CC BY
• Whatever Comes My Way, Vienna Ditto, Free Music Archive, CC BY

Σε αυτό το επεισόδιο η Ελένη Πασχαλούδη συζητά με τον Κωστή Κορνέτη, κύριο ερευνητή στο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών με αφορμή το καινούργιο του βιβλίο με τίτλο: A Collective Biography of Southern European Democratization The Age of Transitions.

Η συζήτηση επικεντρώνεται στην κατάρρευση των δικτατορικών καθεστώτων στην Ελλάδα, στην Πορτογαλία και στην Ισπανία καθώς και στον τρόπο με τον οποίο σταθεροποιήθηκε η δημοκρατία στον Ευρωπαϊκό Νότο.​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​

To podcast έγινε με την υποστήριξη των εκδόσεων Αλεξάνδρεια.

Μουσική Σήματος: Ball | Urban Hip-Hop | SoundAudio

Στα μουσικά ιντερμέδια του επεισοδίου ακούγονται αποσπάσματα από κομμάτια που σχετίζονται με τις διαδικασίες των δημοκρατικών μεταβάσεων σε Ισπανία και Πορτογαλία.

• Vino Tinto - Habla pueblo habla
• Paulo de Carvalho - E Depois do Adeus (Letra)
• Jarcha - Libertad Sin Ira
• Zeca Afonso - Grândola, Vila Morena
• Lluis Llach - Lestaca

Σε αυτό το επεισόδιο η Ελένη Πασχαλούδη συνομιλεί με τον Στράτο Δορδανά, αναπληρωτή καθηγητή Ιστορίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, με αφορμή τον συλλογικό τόμο "Η μακρά νύχτα της Κατοχής: Ανθρώπινες απώλειες και υλικές καταστροφές στην κατεχόμενη Ελλάδα (1941–1944)". Η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από τις διαφορετικές κατηγορίες απωλειών της περιόδου της Κατοχής, αλλά κυρίως γύρω από την απροθυμία —ή την αδυναμία— του ελληνικού κράτους να τις καταγράψει συστηματικά.

To podcast έγινε με την υποστήριξη των εκδόσεων Αλεξάνδρεια.

Μουσική Σήματος: Ball | Urban Hip-Hop | SoundAudio

Στα μουσικά ιντερμέδια του επεισοδίου οι Μιχάλης Γενίτσαρης και Πάνος Τζαβέλλας τραγουδάνε ιστορίες πείνας και καταστροφής από την περίοδο της Κατοχής.

• Επιδρομή στον Πειραιά - Γενίτσαρης
• Ψωμί - Τζαβέλλας
• Οι Μαυραγορίτες - Γενίτσαρης
• Αχ Πατρίδα μας Γλυκειά - Τζαβέλλας

Σε αυτό το επεισόδιο του podcast "Ξεφυλλίζοντας τον 20ό Αιώνα", ο Πέτρος Κώρης συζητά με την Κρυσταλλία Μαρκάκη με αφορμή το βιβλίο της "Πολεμικά παιδικά παιχνίδια & εθνικές ιδέες στις αρχές του 20ού αιώνα", το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ασίνη.

Στη συζήτηση αναδεικνύονται η στενή σχέση του παιχνιδιού με τον εθνικισμό και κατά πόσο ένα απλό μολυβένιο στρατιωτάκι μπορούσε να μετατραπεί σε φορέα των εθνικών ιδεών στα τέλη του 19ου αιώνα και τις αρχές του 20ού.

To podcast έγινε με την υποστήριξη των εκδόσεων Αλεξάνδρεια.Μουσική Σήματος: Ball | Urban Hip-Hop | SoundAudioΑκούγονται σύντομα αποσπάσματα από τα κομμάτια:

• Για Μας Παιχνίδι ο Πόλεμος - αναφέρεται ως δημοτικό/παραδοσιακό, εκτέλεση από τη χορωδία Λάμπρου
• Τα Ραφτικά της Γιαγιάς, Στίχοι: Γιάννης Καλαμίτσης. Μουσική: Σάκης Τσιλίκης
• Τα Στρατιωτάκια, παιδικό τραγούδι
• Ο Πόλεμος των Ζουζουνιών -  τραγουδά ο Γιάννης Σιαμσιάρης σε στίχους Δημήτρη Μανθόπουλου και σύνθεση Νότη Μαυρουδή

Στο εξώφυλλο μολυβένια στρατιωτάκια από τη συλλογή παιχνιδιών του Μουσείου Μπενάκη.

Σε αυτό το επεισόδιο του podcast «Ξεφυλλίζοντας τον 20ό Αιώνα», ο Χρήστος Φωτογλίδης συζητά με τον ιστορικό Νικόλα Παπαδογιάννη από το University of Stirling για ένα κρυφό κεφάλαιο της ευρωπαϊκής ιστορίας: τα σώματα που κινούνται, ερωτεύονται και επιβιώνουν στο περιθώριο.

Η συζήτηση εξερευνά τη νεανική κινητικότητα των δεκαετιών μετά το 1960 — τα ταξίδια Ελλήνων μεταναστών και μεταναστριών (και όχι μόνο) στη Δυτική Ευρώπη ως εμπειρία ενηλικίωσης, επιθυμίας και ανατροπής των σεξουαλικών νορμών. Στο επίκεντρο βρέθηκαν και τα τρανς άτομα που εργάστηκαν στο σεξ στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη από τη δεκαετία του '60 έως τη Μεταπολίτευση, διεκδικώντας το δικαίωμα να ζήσουν ως τέτοια σε αδύνατες συνθήκες. Τέλος, η συζήτηση φτάνει στον διεθνικό ακτιβισμό για το AIDS, που συνέδεσε τη Δυτική Ευρώπη με τον Παγκόσμιο Νότο από τη δεκαετία του 1980, αναδεικνύοντας πως οι έννοιες της φροντίδας και της αλληλεγγύης επαναπροσδιορίστηκαν.

To podcast έγινε με την υποστήριξη των εκδόσεων Αλεξάνδρεια.Μουσική Σήματος: Ball | Urban Hip-Hop | SoundAudio

• Driving by Kirk Osamayo, Free Music Archive, CC BY 4.0
• Mystery by Kirk Osamayo, Free Music Archive, CC BY 4.0
• Alley Cat by Kirk Osamayo, Free Music Archive, CC BY 4.0
• Between My Eyes by Kirk Osamayo, Free Music Archive, CC BY 4.0
• Acceptance by Kirk Osamayo, Free Music Archive, CC BY 4.0
• New Flow New Floor by Kirk Osamayo, Free Music Archive, CC BY 4.0

Εικόνα εξωφύλλου από τη συλλογή Choreographed Puppets της Suzy Lake.

Σε αυτό το επεισόδιο του podcast "Ξεφυλλίζοντας τον 20ό Αιώνα", ο Πέτρος Κώρης συζητά με τον Χρήστο Τριανταφύλλου με αφορμή το βιβλίο του "Η δεύτερη ζωή του Ελευθέριου Βενιζέλου. Οικοδομώντας έναν εθνάρχη (1936-1967)". Στη συζήτηση αναδεικνύονται η μεταθανάτια εικόνα του Ελευθέριου Βενιζέλου στη συλλογική κι εθνική μνήμη μέχρι το 1967 και οι σημαντικότεροι σταθμοί στη μετατροπή του σε εθνάρχη.

Μουσική Σήματος: Ball | Urban Hip-Hop | SoundAudio.Στο επεισόδιο ακούγονται σύντομα αποσπάσματα από:

• Τον ύμνο των Φιλελευθέρων (ή του Βενιζέλου) σε ηχογράφηση της χορωδίας των Φιλελευθέρων
• το ρεμπέτικο "Τον Βενιζέλο χάσαμε" με τη φωνή του Στ. Περπινιάδη
• ένα κομμάτι εξύμνησης του Γεωργίου Παπανδρέου, όπου παρουσιάζεται ως συνέχεια και μοναδική ελπίδα μετά τον Βενιζέλο των Βίρβου και Δερβενιώτη, με τη φωνή του Σπ. Ζαγοραίου
• μια ηχογράφηση του ίδιου του Ελ. Βενιζέλου να τραγουδά τον "Διγενή" από τον δίσκο: "Δημοτικά Τραγούδια από την Συλλογή της Μέλπως Μερλιέ"

Σε αυτό το επεισόδιο του podcast "Ξεφυλλίζοντας τον 20ό Αιώνα", ο Πέτρος Κώρης συζητά με τον Σπυρίδωνα Πλουμίδη με αφορμή το βιβλίο του «Η της πολιτείας Δόξα. Στέμμα και πολιτική στην Ελλάδα (1830-1974) », το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μίνωας. Στη συζήτηση αναδεικνύονται η σχέση του θεσμού της ελληνικής βασιλείας με την πολιτική, καθώς και οι σημαντικότεροι σταθμοί στην ιστορία του στέμματος.

Μουσική Σήματος: Ball | Urban Hip-Hop | SoundAudio. Στη μουσική επένδυση του επεισοδίου, βρίσκουμε την αποτύπωση της απροσδόκητης (;) φιλοβασιλείας γνωστών ρεμπετών του μεσοπολέμου, με αφορμή τα γεγονότα της παλινόρθωσης του Γεωργίου Β΄ το 1935 και της έλευσης των λειψάνων του Κωνσταντίνου Α΄ώστε να ταφούν στην Ελλάδα το 1936.

Ο Κώστας Ρούκουνας τραγουδά "Ξύπνα Μεγάλε Κωνσταντίνε" σε σύνθεση Ιάκωβου Μοντανάρη και "Ήρθε ο Κωνσταντίνος μας" σε σύνθεση Περιστέρη, ενώ ο Μάρκος Βαμβακάρης καλωσορίζει τον Γεώργιο Β' μετά το δημοψήφισμα υπέρ της βασιλείας στο σχετικό τραγούδι που συνέθεσε το 1935.

Σε αυτό το επεισόδιο του podcast «Ξεφυλλίζοντας τον 20ό αιώνα», ο Χρήστος Φωτογλίδης συνομιλεί με την ιστορικό Μαρία Καβάλα, επίκουρη καθηγήτρια στο Τμήμα Πολιτικών Επιστημών του ΑΠΘ. Στην εκπομπή προσεγγίζουμε τη Θεσσαλονίκη της Κατοχής ως έναν κατεξοχήν χώρο ιστορικού μετασχηματισμού και ακραίας εμπειρίας. Η συζήτηση αναδεικνύει τις πρακτικές διοίκησης και καταστολής, καθώς και τις βαθιές μεταβολές της κοινωνικής δομής και της καθημερινής ζωής. Εξετάζονται οι πολλαπλές στάσεις και πρακτικές των κατοίκων υπό συνθήκες Κατοχής. Κεντρική θέση κατέχει το Ολοκαύτωμα των Εβραίων της Θεσσαλονίκης και η καταστροφή που σηματοδότησε η μαζική εξόντωση. Τέλος, αναστοχαζόμαστε το νόημα της Απελευθέρωσης και τη μακρά σκιά της Κατοχής στη μεταπολεμική μνήμη και ταυτότητα της Θεσσαλονίκης.

Μουσική Σήματος: Ball | Urban Hip-Hop | SoundAudio

Στα σύντομα ιντερμέδια της συζήτησης, ακούγονται ο Βασίλης Τσιτσάνης να παίζει την εισαγωγή της Συννεφιασμένης Κυριακής και να τραγουδά τον Μπλόκο, μια εκτέλεση του κλασικού σεφαραδίτικου Ya Salió de la Mar la Galana και η Θεσσαλονίκη ΙΙ του Καββαδία μελοποιημένη από τους Ξέμπαρκους και διασκευασμένη από τους Ρουμπαγιάτ.

Στο τρίτο μέρος του αφιερώματος επιστρέφουμε στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας για τα sessions της δεύτερης μέρας του συνεδρίου «Intellectual and Discursive Battles over Palestine» που πραγματοποιήθηκε στις 4 και 5 Οκτωβρίου. Στο ηχητικό ντοκιμαντέρ καταγράφουμε και μεταφέρουμε όσα ακούσαμε, είδαμε και συζητήσαμε την Κυριακή 5/10.

Το αφιέρωμα είναι μια σειρά ειδικών επεισοδίων του podcast "Ξεφυλλίζοντας τον 20ο αιώνα" σε συνεργασία του ιστορικού ηλεκτρονικού περιοδικού "20ός αιώνας" και του συνεργατικού μέσου ανεξάρτητου τύπου AlterThess.

Σενάριο, σχεδιασμός παραγωγής και συνεντεύξεις: Ελένη Πασχαλούδη & Μένιος Εξίογλου

Ηχογράφηση, επεξεργασία ήχου και μοντάζ: Μένιος Εξίογλου

Αφήγηση: Ελένη Πασχαλούδη, Μένιος Εξίογλου, Σταυρούλα Πουλημένη, Ιάσων Μπάντιος

Το ντοκιμαντέρ έγινε με την υποστήριξη του ΕΛΚΕ του Πανεπιστημίου Μακεδονίας.

Ευχαριστούμε θερμά τον Πάνο Κουργιώτη και τον Λεωνίδα Καρακατσάνη για τη διευκόλυνση στην επικοινωνία με τους συμμετέχοντες και τις συμμετέχουσες στο συνέδριο.

Μουσική:

- "Mesmerizing Galaxy" Kevin MacLeod (incompetech.com)Licensed under Creative Commons: By Attribution 4.0 Licensehttp://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

- "Dream Catcher" Kevin MacLeod (incompetech.com)Licensed under Creative Commons: By Attribution 4.0 Licensehttp://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

- Don't you dare - NDBeats (Pixabay)

- Oriental Trap - Sonican (Pixabay)

- Jewish Longing (Jewish Sorrow Deep Clarinet) - Ashot_Danielyan (Pixabay)

- Oriental Calm Piano~Hommage for Ryuichi Sakamoto - pianocafe_Kumi (Pixabay)

- Spooky Realities - AberrantRealities (Pixabay)

Το σχέδιο του εξωφύλλου είναι από τη σειρά σκίτσων της Mary Hazboun "The Art of Weeping"

Στο δεύτερο μέρος του αφιερώματος παίρνουμε τα μικρόφωνα και πηγαίνουμε στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας για το συνέδριο «Intellectual and Discursive Battles over Palestine» που πραγματοποιήθηκε στις 4 και 5 Οκτωβρίου. Στο ηχητικό ντοκιμαντέρ καταγράφουμε και μεταφέρουμε όσα ακούσαμε, είδαμε και συζητήσαμε το Σάββατο 4/10, πρώτη μέρα του συνεδρίου.

Το αφιέρωμα είναι μια σειρά ειδικών επεισοδίων του podcast "Ξεφυλλίζοντας τον 20ο αιώνα" σε συνεργασία του ιστορικού ηλεκτρονικού περιοδικού "20ός αιώνας" και του συνεργατικού μέσου ανεξάρτητου τύπου AlterThess.

Σενάριο, σχεδιασμός παραγωγής και συνεντεύξεις: Ελένη Πασχαλούδη & Μένιος Εξίογλου

Ηχογράφηση, επεξεργασία ήχου και μοντάζ: Μένιος Εξίογλου.

Αφήγηση: Ελένη Πασχαλούδη, Μένιος Εξίογλου, Σταυρούλα Πουλημένη, Ιάσων Μπάντιος

Το ντοκιμαντέρ έγινε με την υποστήριξη του ΕΛΚΕ του Πανεπιστημίου Μακεδονίας.

Ευχαριστούμε θερμά τον Πάνο Κουργιώτη και τον Λεωνίδα Καρακατσάνη για τη διευκόλυνση στην επικοινωνία με τους συμμετέχοντες και τις συμμετέχουσες στο συνέδριο.

Μουσική:

- "Mesmerizing Galaxy" Kevin MacLeod (incompetech.com)
Licensed under Creative Commons: By Attribution 4.0 License
http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

- "Dream Catcher" Kevin MacLeod (incompetech.com)
Licensed under Creative Commons: By Attribution 4.0 License
http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

- Don't you dare - NDBeats (Pixabay)

- Oriental Trap - Sonican (Pixabay)

- Jewish Longing (Jewish Sorrow Deep Clarinet) - Ashot_Danielyan (Pixabay)

- Palestinian Soul (Meditative Oud) - Ashot_Danielyan (Pixabay)

- Spooky Realities - AberrantRealities (Pixabay)

Το σχέδιο του εξωφύλλου είναι από τη σειρά σκίτσων της Mary Hazboun "The Art of Weeping"