มองปัจจุบัน ย้อนอดีต

มองปัจจุบัน ย้อนอดีต วันจันทร์ที่ 12 เมษายน 2564


Listen Later

ต้นมะเยาหินเป็นพืชเศรษฐกิจที่เคยสร้างรายได้ที่สำคัญให้กับชาวฮากกาในไต้หวัน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ในยุคที่ญี่ปุ่นยึดครองไต้หวันได้นำเข้าต้นมะเยาหิน(油桐) จากจีนแผ่นดินใหญ่มาปลูกในไต้หวันจำนวนมาก เนื่องจากผลของมะเยาหินสามารถนำมากลั่นเป็นน้ำมันเพื่อทำสีน้ำมัน อย่างเช่น ใช้เคลือบร่มกระดาษที่เป็นงานฝีมือของตำบลแหม่ยหนงเมืองเกาสงในสมัยก่อน ต้นมะเยาหินเป็นพืชที่ขึ้นง่าย โตเร็ว และหักง่าย นิยมนำมาทำเป็นฟืนหุงต้มอาหาร หรือไม่ก็นำมาทำรองเท้าเกี๊ยะ ทำไม้จิ้มฟัน ก้านไม้ขีด เป็นต้น ส่วนดอกของมะเยาหิน(桐花 ถงฮัวหรือว่า油桐花หยิวถงฮัว) ยามที่บานสะพรั่งก็ขาวสวย ราวกับคอยปกป้องถิ่นที่อยู่ของชาวฮากกา จึงทำให้ชาวฮากกาปลูกต้นมะเยาหินกันเป็นจำนวนมาก อย่างไรก็ตาม หลังจากที่สีน้ำมันผลิตจากสารสังเคราะห์ทางเคมีแล้วก็ไม่มีการใช้น้ำมันจากมะเยาหิน น้ำมันที่กลั่นจากมะเยาหินค่อยๆ หมดคุณค่าไป และปัจจุบันแทบไม่มีการนำฟืนมาหุงต้มอาหาร ไม้จิ้มฟันส่วนใหญ่ก็ทำจากพลาสติก รวมทั้งการผลิตรองเท้าเกี๊ยะก็ได้รับความนิยมน้อยลง

ดอกมะเยาหินสีขาวที่ร่วงโรยบนพื้น

ปัจจุบันต้นมะเยาหินออกดอกพบทั่วไปในไต้หวันและขยายพันธุ์ได้เร็ว และปกติจะเบ่งบานในช่วงเดือนพฤษภาคม จากการที่ดอกมะเยาหินซึ่งมีสีขาวและเมื่อบานเต็มที่จะร่วงโรยและตกลงสู่พื้นดินทำให้ได้รับสมญานามว่า “หิมะเดือนพฤษภาคม -五月雪” แต่ในปีนี้เพียงแค่ช่วงต้นเดือนเมษายน ดอกมะเยาหินตามภูเขาได้ออกดอกเบ่งบานเต็มที่แล้ว ทำให้เกิดเป็นปรากฏการณ์หิมะเดือนเมษายน ซึ่งไม่เพียงแต่ที่เขตภูเขากู่เคิงเมืองหยุนหลินเท่านั้น ตามภูเขาจากเหนือจรดใต้ จากตะวันออกจรดตะวันตก ล้วนมีปรากฏการณ์หิมะเดือนเมษายนทั้งนั้น ไม่ว่าจะเป็นเขตภูเขาในนครนิวไทเปเขตเมืองถู่เฉิง เซินเคิง สือติ้ง ในนครเถาหยวนแถบหลงถัน ต้าซี ตำบลเอ๋อเหมยเมืองซินจู๋ ตำบลหนานจวงเมืองเหมียวลี่ เมืองไทจง จางฮั่ว หนานโถว หยุนหลิน เจียอี้ หรือเขตภูเขาแถบเมืองฮัวเหลียน ไถตง เป็นต้น ซึ่งสาเหตุที่ดอกมะเยาหินในปีนี้บานเร็วกว่าทุกปีเป็นเพราะปริมาณน้ำฝนน้อยผิดปกติ ประกอบกับอากาศในช่วงฤดูหนาวปีนี้อบอุ่นขึ้นอย่างรวดเร็ว ทำให้มะเยาหินออกดอกเร็วกว่าปกติ

ปีนเขาชมดอกมะเยาหิน

ปี 2002 หลังจากที่มีการจัดตั้งคณะกรรมการชาวฮากกาในไต้หวันแล้ว ได้จัดให้มีเทศกาลชมดอกมะเยาหิน(桐花祭) จวบจนกระทั่งปัจจุบัน  แม้ว่ามะเยาหินจะไม่ใช่พืชเศรษฐกิจของชาวฮากกาแล้วก็ตาม แต่ชาวฮากกาเป็นชนกลุ่มที่เคารพธรรมชาติ รักความสงบสุข ต้องการแสดงขอบคุณและความระลึกถึงมะเยาหิน และหวังเอาวัฒนธรรมที่เกี่ยวข้องกับมะเยาหินเชื่อมโยงให้เกิดการสร้างสรรค์ภูมปัญญาและวัฒนธรรมใหม่ๆ ขึ้น

เมืองเหมียวลี่จัดงานแต่งให้คู่บ่าวสาวเชื่อมโยงวัฒนธรรมดอกมะเยาหินของชาวฮากกา

...more
View all episodesView all episodes
Download on the App Store

มองปัจจุบัน ย้อนอดีตBy แสงชัย กิตติภูมิวงศ์, รจรัตน์ ยนต์สุวรรณ, Rti