
Sign up to save your podcasts
Or


วันที่ 22 ธันวาคม ปี 2023 เป็นวันตงจื้อ(冬至) ซึ่งหมายถึงวันที่ฤดูหนาวมาถึง ซึ่งคำว่า ตง(冬) แปลว่าฤดูหนาว ส่วนคำว่า จื้อ(至) แปลว่า มาถึง ถือเป็นฤดูกาลที่ 22 ในช่วงอากาศ 24 ฤดูกาลของปฏิทินจันทรคติ ซึ่งวันตงจื้อมีการเรียกชื่อได้หลายอย่าง เช่น วันเหมายัน( เห-มา-ยัน ), วันทักษิณายัน,ส่วนภาษาชาวบ้าน เรียกว่า “วันตะวันอ้อมข้าว” เป็นวันที่พื้นที่แถบซีกโลกเหนือมีกลางคืนยาวที่สุดและกลางวันสั้นที่สุด โดยส่วนใหญ่มักตรงกับวันที่ 21 หรือ 22 ธันวาคม นานๆ จึงจะเกิดขึ้นในวันที่ 20 ธันวาคม และนานมาก ๆ ถึงจะเกิดขึ้นในวันที่ 23 ธันวาคม โดยครั้งสุดท้ายที่วันตงจื้อตรงกับวันที่ 23 ธันวาคม เกิดขึ้นในปี พ.ศ. 2446 และจะเกิดอีกครั้งในปี พ.ศ. 2846
เคอป๋อเฉิง(柯柏成)ผู้เชี่ยวชาญด้านคติชนวิทยาในไต้หวัน บอกว่า เวลา 11:27:09 น. ของวันที่ 22 ธันวาคม ถือเป็นช่วงเปลี่ยนเวลาของวันตงจื้อปีนี้ และอยู่ในช่วงเที่ยงวันพอดี หากมีเวลาและสะดวก แนะนำให้งีบหลับหรือพักผ่อนจิตใจก่อนเวลา 13:00 น. ประมาณ 15 นาที เพื่อรักษาความมีชีวิตชีวาและให้พลังงานหยางบริสุทธิ์จากเหมายันนำความโชคดีมาให้ตลอดฤดูหนาว หากเวลาไม่อำนวยจริงๆ ก็ควรเข้านอนอย่างช้าสุดของคืนวันที่ 22 ธันวาคม คือเวลา 23.00 น. ซึ่งการหลับลึกในค่ำคืนนี้จะดีที่สุด แต่ถ้าใครมีปัญหาในการนอนหลับยาก อย่างน้อยควรนอนหลับตาบนเตียงโดยไม่ทำอะไรเลยเป็นเวลาอย่างน้อย 15 นาทีก็ได้
สำหรับที่นิยมกินในวันตงจื้อ หากเป็นคนทางภาคเหนือจะกินเกี๊ยว โดยเชื่อว่าจะทำให้หูมีความอบอุ่น ส่วนทางภาคใต้นิยมกินขนมอี๊หรือทังหยวน(湯圓) ซึ่งเป็นสื่อความหมายถึงความกลมเกลียวในครอบครัวและความอุดมสมบูรณ์ ส่วนธรรมเนียมพื้นบ้านที่เชื่อและปฏิบัติกันในวันตงจื้อของไต้หวันมีความหลากหลาย เช่น แนะนำให้กินขนมอี๊ที่มี 2 สี คือสีขาวและสีแดง และต้องกินเป็นเลขคู่ เพราะเชื่อว่าเป็นสัญลักษณ์ของรอยต่อระหว่างหยินและหยาง โดยขนมอี๊สีแดงเป็นตัวแทนของทองคำ ส่วนขนมอี๊สีขาวเป็นตัวแทนของเงิน ให้กินทั้ง 2 สี เชื่อว่าจะได้ทั้งเงินและทอง แต่ถ้าใครอยากกินขนมอี๊ใส่ไส้ ก็ให้กินเป็นเลขคู่ เชื่อว่าจะได้ไม่ถูกทิ้งไว้ตามลำพัง
นอกจากนี้ ยังมีความเชื่อในการกินหมี่ซั่วกับขาหมูตุ๋น เพื่อให้อายุยืนยาวและะขจัดโชคร้าย(除晦氣) เชื่อว่าถ้าทั้งปีที่ผ่านมาโชคไม่ดี เมื่อถึงวันตงจื้อให้กินหมี่ซั่วกับขาหมูตุ๋นสักชาม ก็จะช่วยขจัดสิ่งไม่ดีออกไป เป็นสัญลักษณ์ของการสิ้นสุดของโชคร้าย และความโชคดีจะมาเยือน ส่วนใครที่กินอาหารมังสวิรัติ ก็อาจกินหมี่ซั่วสักชามก็ได้
เนื่องจากวันตงจื้อหรือวันเหมายัน มีความหมายถึงการเฉลิมฉลองปีใหม่ หากใครที่ต้องการหาคู่ แต่พลาดเทศกาลไหว้พระจันทร์โดยไม่ได้ไปขอพรเทพใต้แสงจันทร์ วันตงจื้อจึงเป็นอีกวันที่ไม่ควรพลาดในการไปขอพรเทพใต้แสงจันทร์ ส่วนสิ่งที่นำไปเซ่นไหว้ถ้าสะดวกก็ให้ใช้ขนมอี๊ ต้องใช้ขนมอี๊สีขาวแดงจำนวนคู่ในการเซ่นไหว้ด้วย หากไม่สะดวกเพราะขนมอี๊มีน้ำ ก็เลือกซื้อโมจิมาไหว้ก็ได้ สีไม่จำกัด แต่จำนวนต้องเป็นเลขคู่ นอกจากไหว้เทพใต้แสงจันทร์แล้ว เทพที่เป็นภรรยาของเจ้าพ่อหลักเมือง(城隍夫人)ก็สามารถไปไหว้ขอคู่ได้เช่นกัน
By แสงชัย กิตติภูมิวงศ์, รจรัตน์ ยนต์สุวรรณ, Rtiวันที่ 22 ธันวาคม ปี 2023 เป็นวันตงจื้อ(冬至) ซึ่งหมายถึงวันที่ฤดูหนาวมาถึง ซึ่งคำว่า ตง(冬) แปลว่าฤดูหนาว ส่วนคำว่า จื้อ(至) แปลว่า มาถึง ถือเป็นฤดูกาลที่ 22 ในช่วงอากาศ 24 ฤดูกาลของปฏิทินจันทรคติ ซึ่งวันตงจื้อมีการเรียกชื่อได้หลายอย่าง เช่น วันเหมายัน( เห-มา-ยัน ), วันทักษิณายัน,ส่วนภาษาชาวบ้าน เรียกว่า “วันตะวันอ้อมข้าว” เป็นวันที่พื้นที่แถบซีกโลกเหนือมีกลางคืนยาวที่สุดและกลางวันสั้นที่สุด โดยส่วนใหญ่มักตรงกับวันที่ 21 หรือ 22 ธันวาคม นานๆ จึงจะเกิดขึ้นในวันที่ 20 ธันวาคม และนานมาก ๆ ถึงจะเกิดขึ้นในวันที่ 23 ธันวาคม โดยครั้งสุดท้ายที่วันตงจื้อตรงกับวันที่ 23 ธันวาคม เกิดขึ้นในปี พ.ศ. 2446 และจะเกิดอีกครั้งในปี พ.ศ. 2846
เคอป๋อเฉิง(柯柏成)ผู้เชี่ยวชาญด้านคติชนวิทยาในไต้หวัน บอกว่า เวลา 11:27:09 น. ของวันที่ 22 ธันวาคม ถือเป็นช่วงเปลี่ยนเวลาของวันตงจื้อปีนี้ และอยู่ในช่วงเที่ยงวันพอดี หากมีเวลาและสะดวก แนะนำให้งีบหลับหรือพักผ่อนจิตใจก่อนเวลา 13:00 น. ประมาณ 15 นาที เพื่อรักษาความมีชีวิตชีวาและให้พลังงานหยางบริสุทธิ์จากเหมายันนำความโชคดีมาให้ตลอดฤดูหนาว หากเวลาไม่อำนวยจริงๆ ก็ควรเข้านอนอย่างช้าสุดของคืนวันที่ 22 ธันวาคม คือเวลา 23.00 น. ซึ่งการหลับลึกในค่ำคืนนี้จะดีที่สุด แต่ถ้าใครมีปัญหาในการนอนหลับยาก อย่างน้อยควรนอนหลับตาบนเตียงโดยไม่ทำอะไรเลยเป็นเวลาอย่างน้อย 15 นาทีก็ได้
สำหรับที่นิยมกินในวันตงจื้อ หากเป็นคนทางภาคเหนือจะกินเกี๊ยว โดยเชื่อว่าจะทำให้หูมีความอบอุ่น ส่วนทางภาคใต้นิยมกินขนมอี๊หรือทังหยวน(湯圓) ซึ่งเป็นสื่อความหมายถึงความกลมเกลียวในครอบครัวและความอุดมสมบูรณ์ ส่วนธรรมเนียมพื้นบ้านที่เชื่อและปฏิบัติกันในวันตงจื้อของไต้หวันมีความหลากหลาย เช่น แนะนำให้กินขนมอี๊ที่มี 2 สี คือสีขาวและสีแดง และต้องกินเป็นเลขคู่ เพราะเชื่อว่าเป็นสัญลักษณ์ของรอยต่อระหว่างหยินและหยาง โดยขนมอี๊สีแดงเป็นตัวแทนของทองคำ ส่วนขนมอี๊สีขาวเป็นตัวแทนของเงิน ให้กินทั้ง 2 สี เชื่อว่าจะได้ทั้งเงินและทอง แต่ถ้าใครอยากกินขนมอี๊ใส่ไส้ ก็ให้กินเป็นเลขคู่ เชื่อว่าจะได้ไม่ถูกทิ้งไว้ตามลำพัง
นอกจากนี้ ยังมีความเชื่อในการกินหมี่ซั่วกับขาหมูตุ๋น เพื่อให้อายุยืนยาวและะขจัดโชคร้าย(除晦氣) เชื่อว่าถ้าทั้งปีที่ผ่านมาโชคไม่ดี เมื่อถึงวันตงจื้อให้กินหมี่ซั่วกับขาหมูตุ๋นสักชาม ก็จะช่วยขจัดสิ่งไม่ดีออกไป เป็นสัญลักษณ์ของการสิ้นสุดของโชคร้าย และความโชคดีจะมาเยือน ส่วนใครที่กินอาหารมังสวิรัติ ก็อาจกินหมี่ซั่วสักชามก็ได้
เนื่องจากวันตงจื้อหรือวันเหมายัน มีความหมายถึงการเฉลิมฉลองปีใหม่ หากใครที่ต้องการหาคู่ แต่พลาดเทศกาลไหว้พระจันทร์โดยไม่ได้ไปขอพรเทพใต้แสงจันทร์ วันตงจื้อจึงเป็นอีกวันที่ไม่ควรพลาดในการไปขอพรเทพใต้แสงจันทร์ ส่วนสิ่งที่นำไปเซ่นไหว้ถ้าสะดวกก็ให้ใช้ขนมอี๊ ต้องใช้ขนมอี๊สีขาวแดงจำนวนคู่ในการเซ่นไหว้ด้วย หากไม่สะดวกเพราะขนมอี๊มีน้ำ ก็เลือกซื้อโมจิมาไหว้ก็ได้ สีไม่จำกัด แต่จำนวนต้องเป็นเลขคู่ นอกจากไหว้เทพใต้แสงจันทร์แล้ว เทพที่เป็นภรรยาของเจ้าพ่อหลักเมือง(城隍夫人)ก็สามารถไปไหว้ขอคู่ได้เช่นกัน