หลายคนคิดว่าข้าวต้มและโจ๊กคือสิ่งเดียวกัน แต่ในความเป็นจริงมีข้อแตกต่างกันไปคือถ้าเป็นโจ๊กที่ภาษาจีนเรียกว่า “โจว粥” มีหลากหลายรูปแบบ ยกตัวอย่างเช่น โจ๊กหมูสับไข่เยี่ยวม้า(皮蛋瘦肉粥) โจ๊กธัญพืชหลากชนิด(八寶粥) โจ๊กพุทราจีน(紅棗粥) โจ๊กข้าวไรเบอร์รี่(黑米粥) โจ๊กฟักทอง(瓜粥) ฯลฯ ต้องบอกว่าทำได้สารพัดรูปแบบและมีประโยชน์กับร่างกาย ไม่ต้องเลือกใช้เฉพาะข้าวขาวมาทำโจ๊กเท่านั้น ส่วนคำว่า ข้าวต้ม หรือในภาษาจีนเรียกว่า “ซีฟั่น稀飯” ส่วนใหญ่แล้วจะใช้น้ำจำนวนมากกว่าแล้วนำมาต้ม และวัตถุดิบที่ใช้ก็ง่าย ส่วนใหญ่ใช้ข้าวขาว ข้าวฟ่าง ถั่วลิสง หรือถั่วต่างๆ นำมาต้มใส่น้ำเยอะๆ

   "ตำราอาหารสุยหยวน隨園食單" เขียนโดยหยวนเหมย(袁枚) กวีและนักเขียนเรียงความแห่งราชวงศ์ชิง หนังสือเล่มนี้จัดพิมพ์ในยุคฮ่องเต้เฉียนหลง (ปี 1792) โดยกล่าวถึงเทคนิคการทำอาหาร วัฒนธรรมอาหาร และอาหารภาคเหนือและภาคใต้ของจีนอย่างเป็นระบบ ถือเป็นผลงานสำคัญในประวัติศาสตร์อาหารจีน กล่าวว่า "เห็นน้ำแต่ไม่เห็นข้าวไม่ใช่โจ๊ก เห็นแต่ข้าว ไม่เห็นน้ำ ก็ไม่ใช่โจ๊กเช่นกัน(見水不見米，非粥也；見米不見水，非粥也) คือจะต้องให้น้ำกับข้าวหลอมรวม นุ่มละมุนเป็นหนึ่งเดียวกันจึงเรียกว่าโจ๊ก ต้องนำข้าวต้มกับน้ำหลอมรวมกัน จึงสามารถบำรุงม้ามและกระเพาะอาหารและช่วยย่อยอาหารได้

   เพราะฉะนั้นเปรียบเทียบกันระหว่างโจ๊กกับข้าวต้ม โจ๊กจะมีความพิถีพิถันมากกว่า ใช้ไฟอ่อนๆ ในการตุ๋น ใช้เวลานานกว่า และมีหลากหลายชนิด วิธีการทำก็มีหลากหลายรูปแบบ เมื่อต้มออกมาแล้วจะมีความข้นกว่าข้าวต้ม วัตถุดิบที่ใส่ไปต้มก็มีมากกว่าด้วย โดยข้อดีของโจ๊ก ประการแรกคือ ย่อยง่าย เหมาะสำหรับเด็ก และผู้สูงวัย เพราะเวลาที่ต้มเกิน 60 องศาเซลเซียสแล้ว ข้าวหรือธัญพืชที่ใส่ลงไปต้มจะออกมาในรูปแบบที่ข้น มีการรวมตัวของน้ำและข้าวที่ต้มจนเละ ถ้าหากเป็นคนที่ระบบการย่อยไม่ดี ตุ๋นยิ่งนานยิ่งดี ทำให้ดูดซับสารอาหารได้ดีขึ้น ส่วนประการที่ 2  เพิ่มความอยากอาหารและทำให้ร่างกายแข็งแรง เนื่องจากเวลาที่เรามีอาการเบื่ออาหาร เช่น เมื่อเราไม่สบายหรือป่วยและไม่อยากกินมากเกินไป เราสามารถตุ๋นโจ๊กแล้วเติมกับข้าวได้ จะทำให้เราสดชื่นขึ้น และในการเลือกกับแกล้ม(小菜)ก็ควรใส่ใจ ให้เลือกสิ่งที่มีสีสันสดใส เพื่อช่วยเพิ่มความอยากอาหาร และเลือกกับแกล้มที่เหมาะกับความชอบของคุณ

   ส่วนประโยชน์ของการกินข้าวต้มหรือโจ๊ก ทำให้เพิ่มความอยากอาหาร และยังช่วยเสริมน้ำให้กับร่างกาย กินง่าย ลื่นคอ แล้วเลือกกับแกล้มที่คุณชอบ อุดมไปด้วยสารอาหาร และย่อยง่าย เป็นอาหารที่ดีต่อสุขภาพ มีทั้งข้าว ผัก และน้ำ เหมาะในการทำเป็นอาหารเช้า หรือเป็นของว่างยามดึก ไม่สร้างภาระให้กับร่างกายมากเกินไป