Over zorg besturen

Je eigen stuk goed doen, en verantwoordelijkheid nemen voor het grotere geheel: dat is de basis van gedeeld leiderschap. Wilma van der Scheer houdt zich bezig met dit thema en gaat er met Maarten Janssen over in gesprek. Wat vraagt gedeeld leiderschap van bestuurders en professionals? En hoe gaat Wilma hier als directeur in haar eigen organisatie eigenlijk zelf mee om?

Bestuurswissels geven altijd gedoe, zag Hanneke Beijer in haar praktijk als adviseur van ziekenhuizen. Vorig jaar promoveerde ze op haar onderzoek 'Over de rode loper', waarin ze de rollen en invloed van alle betrokken partijen bij bestuurswissels onderzocht. In deze aflevering van Over zorg besturen bespreekt ze met Wilma van der Scheer: waar komt dat gedoe vandaan? En hoe pak je dat nou wél goed aan, zo'n bestuurswissel? 

'Besturen van Binnenuit' is de titel van het boek van Helene Wüst en Martijn Jansen, waarin zij tien facetten belichten waarmee leiders in de zorg te maken krijgen. In dit gesprek met Wilma van der Scheer bespreken zij hun favoriete fecetten en de meest opvallende resultaten van het onderzoek dat ze deden voor dit boek. Over zichtbaarheid en eenzaamheid, emotie en heldendom.

Gezondheid is een obsessie geworden waar we continu mee bezig lijken te zijn. Hoe gezond is dat eigenlijk? In ‘Het masker van de Rode Dood’, een verhaal van Edgar Allan Poe, isoleert een prins zich met zijn entourage in een kasteel om zich te beschermen tegen een besmettelijke ziekte die daarbuiten woedt. Maar tot afschuw van de feestgangers duikt tijdens een gemaskerd bal de Rode Dood op. René ten Bos, hoogleraar filosofie, neemt dit verhaal als uitgangspunt om te denken over onze omgang met gezondheid en ziekte. Gezondheid is een groot goed, maar is het ook een belangrijke waarde om naar te leven? In deze aflevering van 'Over zorg besturen' gaat Wilma van der Scheer hierover met hem in gesprek.

Waardegedreven zorg: in ziekenhuizen leidt het tot betere uitkomsten voor patiënten en doelmatiger inzet van middelen. In deze aflevering duiken we in waardegedreven zorg en het gebruik van PROMs (Patient Reported Outcome Measures) in de spreekkamer. Hoe verandert dit de rol van zorgprofessionals? Wat betekent het voor het gesprek met de patiënt en de organisatie van zorg? We gaan in op uitdagingen zoals digitale vaardigheden, laaggeletterdheid en de noodzaak van interventies daarop. Ook kijken we naar de toekomst: passende zorg, samen beslissen en datagedreven keuzes. We bespreken waarom waardegedreven zorg geen hype is, maar een duurzame beweging die zorg beter en efficiënter maakt. 
Luister naar het gesprek dat dr. Relinde de Koeijer voerde met prof. dr. Kees Ahaus, dr. Veerle van Engen en dr. Ingrid Peters. 

Niet elk netwerk verdient jouw tijd en energie
In deze negende aflevering van de jubileumpodcast duiken we in de complexe wereld van netwerken in de zorg. Waarom zijn netwerken zo tijdrovend? Overvolle agenda's met netwerkbijeenkomsten, de vraag "moet ik hier nou echt bij zijn?", en het gevoel dat men tussen alle ambities laveert zonder dat er echt iets gebeurt. Oemar van der Woerd en Frank Beemer, beiden programmadirecteur van de leergang Regie in Zorgketens en Zorgnetwerken, in gesprek met Wilma van der Scheer. 

3 opvallende inzichten:

1. De hovaardij van het netwerk

   "Ons gezamenlijke doel is zó belangrijk dat alle andere belangen futiel zijn geworden." 
   -> Waarom jouw andere verantwoordelijkheden er juist toe doen.

2. ‘Your integration is my fragmentation’
   Eyeopener: elke poging tot integratie creëert ergens anders nieuwe fragmentatie.

3. Verantwoordelijk voor een deel = mede-verantwoordelijk voor het geheel
   Deze spanning mag er zijn. Sterker nog: het erkennen hiervan is de basis voor effectieve samenwerking. 

   Benieuwd naar welke concrete handelingsperspectieven hieruit volgen?
   Luister de podcast!

Waarom besluit iemand om bestuurder te worden in de zorg? En wat vraagt die stap eigenlijk van je? In hun bijdrage aan de jubileumbundel van Erasmus Centrum voor Zorgbestuur gaan Helene Wüst en Martijn Jansen, programmaleiders van Top Class, op zoek naar antwoorden. 

In de bijbehorende podcastaflevering, onder leiding van Wilma van der Scheer, delen ze inzichten uit hun onderzoek naar bestuurlijk leiderschap.

Waarom mislukt de helft van alle veranderingen in de zorg? 

Ernst Kuipers deelt zijn ervaring met grote transformaties in ziekenhuizen. Met Relinde de Koeijer praat hij over constructief verzet en over hoe het lukte om in het Erasmus MC eenpersoonskamers te realiseren. En: wat kunnen we leren van Singapore? Een eerlijk gesprek over falen, leren en koers houden. 

Mislukte innovaties bestaan niet. Want de definitie van een innovatie is de succesvolle toepassing van een nieuw idee. In zijn bijdrage voor de jubileumbundel en de podcast legt Maarten Janssen uit wat het vraagt van een organisatie om innovaties te implementeren. Hij gaat met Wilma van der Scheer in gesprek over hoe je als organisatie ruimte maakt voor innovatie en welke kennis en competenties daarvoor nodig zijn. En over wat opvallend genoeg vaak genoemd wordt als beste innovatie van de afgelopen tijd: het EPD.  

Het verschil tussen de operatiekamer en de bestuurskamer: medische teams functioneren anders dan bureaucratische managementstructuren. Dokters 'in the lead' nemen de ongeschreven regels en beginselen die gelden in medische groepen mee naar managementrollen. Dat kan een uitdaging zijn, maar ook kansen bieden. Yolande Witman, van oorsprong arts en nu organisatieadviseur, promoveerde op het onderwerp "De medicus als leider" en schreef een hoofdstuk voor het jubileumboek over dokters in leiderschapsposities. In deze aflevering gaat zij hierover in gesprek met Wilma van der Scheer.