De Column van John Jansen van Galen

Het Nederlandse Rode Kruis bestaat 150 jaar. Reden voor een jubileumfeestje, ware het niet dat ons Rode Kruis in de oorlog wat steken liet vallen. Het hoofdbestuur van het Nederlandse Rode Kruis voerde namelijk tijdens de Tweede Wereldoorlog anti-joodse maatregelen uit en schoot ernstig tekort bij hulp aan vervolgde joden in Nederland. Zo blijkt uit Kwesties van leven en dood. Het Nederlandse Rode Kruis in de Tweede Wereldoorlog een recent verschenen studie van het NIOD.Auteur en historica Regina Grüter is gast.

Afgelopen zomer was het veel in het nieuws: ons laatste relict van de oorspronkelijke Europese laaglandoerbossen, wordt deels gekapt met goedkeuring van de Poolse overheid. Hoe zit dat precies? En wat is de culturele en historieke waarde van het bos? Laura stek trok de bossen in en reisde langs Poolse koningen, Russische tsaren en Görings heckrunderen.

De Neanderthaler stierf uit en dat was de schuld van Homo Sapiens. Zo werd er heel lang gedacht. Dat was dus heel anders: de Neanderthaler had onze verre voorzaten helemaal niet nodig om van de aardbodem te verdwijnen. Ze konden dat gewoon op eigen kracht. Zo blijkt uit nieuw wetenschappelijk populatiebiologisch onderzoek.Neanderthaler-kenner Krist Vaesen komt praten over de ondergang van de Neanderthalers.

Een toneelstuk over Anne Frank van de eigentijdse schrijver Ilja Leonard Pfeijffer zou volgens het Anne Frank Fonds in Bazel de nagedachtenis van Anne bezoedelen. Het Fonds dreigt zelfs met een kort geding. Onbegrijpelijk, vindt Leonard Pfeijffer, schrijver en bewerker van het dagboek voor deze voorstelling, ‘want we gebruiken het dagboek als startpunt voor de verbeelding’. Het dagboek had zogezegd wat dramatisering nodig om opnieuw tot leven te komen. Een gesprek met acteur Hajo Bruins en Anne Frank-historicus David Barnouw.

Deze week is het precies 100 jaar geleden dat op 2 november 1917 de Balfour-verklaring werd afgelegd. Deze verklaring leidde tot de stichting van een Joods nationaal tehuis in Palestina, dat op haar beurt weer leidde tot de stichting van de staat Israël. Maar daarvan was in 1917 nog geen sprake, de verklaring kwam voort uit de wens om de zionisten in de Eerste Wereldoorlog aan de kant van de geallieerden te krijgen.We bellen met schrijver Lucas Catherine

Trailer van de nieuwe serie Tijdgeest, over vreemde ideeën uit het verleden. Vanaf 6 november als podcast, vanaf 12 november in OVT op de radio. Abonneer u nu vast! Meer info: www.vpro.nl/tijdgeest.

We kennen robots uit strips als Archie, de man van staal en uit films als Robocop, the Terminator en Star Trek. De robot was zogezegd heel lang sciencefiction, spannende en onwerkelijke fantasie. Maar mister Robot staat in de startblokken om sapiens van dienst te zijn en wellicht veel zo niet alles uit handen te nemen.Zondagavond begint op NPO 2 het eerste deel van Robo sapiens, over mens, machine en moraal. Presentator Jelle Brandt Corstius is te gast.

de column van Alexander Münninghoff

OVT is deze week voor het laatst op tournee in het kader van de Maand van de Geschiedenis en zendt uit vanuit De Rode Hoed in Amsterdam. Met in het tweede uur interviews met de genomineerden voor de Libris Geschiedenis Prijs 2017 en de bekendmaking van de winnaar.