OVT

Witte de With kan niet meer. Dat wil zeggen: de Rotterdamse kunstinstelling wil niet langer de naam dragen van deze op z’n minst discutabele zeventiende-eeuwse zeeheld. Zo maakte de instelling afgelopen donderdag bij monde van de voorzitter van de Raad van Toezicht Kees Weeda bekend. Hoe fout was admiraal Witte Corneliszoon de With eigenlijk? Hij hielp mee met de verwoesting van Jakarta door Jan Pieterszoon Coen in 1618, leidde een vernietigingsexpeditie op verscheidene kruidnagelplantages in Ambon, en voer mee op de Zilvervloot rooftocht van Piet Hein in 1628.Een gesprek met Kees Weeda en met historicus Adri van Vliet over de erfenis van de zeemannetjesputter De With.

Met o.a. het verzwegen kind van Willem de Zwijger. Willem van Oranje had, voor zover bekend, ten minste een bastaardzoon: Justinus van Nassau. Justinus leefde van 1559 tot 1631 en speelde nog een rolletje bij de overgave van Breda in 1625 tijdens de Tachtigjarige oorlog. Verder, hoe fout was Witte de With en het spoor terug over zorginstelling de Hafakker door Gerard Leenders.

Ze is alweer 220 jaar niet meer onder ons: Mary Wollstonecraft: de moeder van de mensenrechten van de vrouw. Haar klassieker ‘Pleidooi voor de rechten van de vrouw’ verscheen deze week voor het eerst in een Nederlandse vertaling. Een gesprek met filosofe Daan Rovers over de erfenis en de betekenis van Wollstonecraft

Catalonië wil zich afscheiden, althans een fanatieke lobby van Catalanen wil dat. Deze week is cruciaal, want deze week beslist het Spaanse parlementover de doorgang van het zogeheten referendum dat gepland staat voor 1 oktober.Spanjecorrespondent Steven Adolf is even in Nederland en komt ons bijpraten over de geschiedenis van Catalaans nationalisme en de afscheidingsbeweging.

Ze werden idioten, debielen en imbecielen genoemd, de zwakzinnigen van de psychiatrische inrichting Sint Bavo in Noordwijkerhout. Om ze een beetje bezig te houden mochten ze bollen pellen, tot dat nieuwe psychiatrische inzichten hen tot nietsdoen aanzette, als behandelmethode. Ze kregen een plek in de mensenmaatschappij in een zogenoemde verdunningswijk.Gerard Leenders maakte voor het Spoor Terug de documentaire: De Hafakker, erfdrager van Nieuw-Dennendal? (deel 1 van 2)

Hoera: het homomonument is jarig. De grote roze driehoek staat al dertig jaar in Amsterdam te schitteren, opgericht ter herdenking aan de vervolging van homoseksuelen in de Tweede Wereldoorlog. Maar er is wel iets problematisch aan het monument: Homo’s werden wel vervolgd door de nazi’s, maar niet in Nederland. Historica Anna Tijsseling legt uit hoe het zit met het dertig jaar oude monument en de vervolging van homo’s in ‘40-‘45.

De column van John Jansen van Galen

Deze zomer zonden wij in de tijd het spoor terug een serie uit van onze Belgische collega’s van Radio Klara. Vandaag het negende en laatste deel van de reeks programma’s gemaakt door Sara Debroey over Beeldenstormen. Met daarin de vernietiging van drieduizend jaar oude kunstschatten door IS.

Weten we het nog? De Benelux, het samenwerkingsverband tussen de drie dwerglandjes België, Nederland en Luxemburg? Dat bestond, bestaat nog steeds en stond volgens historicus Rolf Falter model voor de Europese Unie, of beter gezegd, voor de Marshallhulp in 1947 en voor de aanloop naar de Verdragen van Rome in 1957. Falter schreef De geboorte van Europa, waarin hij de wording van de EU volgt vanaf het eerste uur en vanaf het trauma van de Tweede Wereldoorlog.Rolf Falter is te gast.

De Britse acteur Ed Skrein zou een Japans-Amerikaanse majoor gaan spelen in de nieuwe Hellboy-film. Maar hij besefte niet dat zijn rol een zogeheten geval van “whitewashing” was. Toen hij dit eenmaal begreep trok hij zich terug, omdat hij niet in het rijtje wilde van de witte man die een gekleurde medemens speelt. Whitewashing is een oud fenomeen. Zo was er de witte acteur die in Breakfast at Tiffany’s met dichtgeknepen ogen “Miss Gorightry!” gromde als de Japanse Mr. Yunioshi. En zo was de Winnetou uit de film een blanke Fransman en hadden wij onze eigen Klukkluk die voor Indiaan moest doorgaan in de beroemde kindertelevisieserie Pipo de Clown.Filmkenner Dan Hassler-Forest van de Universiteit Utrecht komt praten over whitewashing.