Gościem Justyny Sobolewskiej w nowym odcinku wideokastu „Polityka o książkach” jest Paweł Sołtys, znany również jako Pablopavo: muzyk, autor głośnych książek, takich jak „Mikrotyki” i „Nieradość”, artysta nominowany do Nagrody Literackiej „Nike” oraz laureat nagrody Paszport „Polityki”. Z tej wyjątkowej i wielowątkowej rozmowy dowiecie się, dlaczego jego najnowsza książka „Monolok” rodziła się bezpośrednio na ulicy, jak stymuluje go codzienne przyglądanie się ludziom i dlaczego autor wciąż świadomie pracuje na mieście.
Rozmawiamy o tożsamości miejsc – o tym, czym żyje dziś Grochów (Warszawa) i jak brzmi unikalny język ulicy, którym posługują się jego mieszkańcy. O tej samej przestrzeni pisali przecież Andrzej Stasiuk czy Marcin Wicha. Sołtys zastanawia się jednak przewrotnie, jak współczesny rynek mieści tak skrajne literackie światy i czy „Czuły narrator” Olgi Tokarczuk nie patrzy czasem z lekkim zdziwieniem na jego chropowatego, grochowskiego bohatera, gdy lądują obok siebie na tej samej półce.
Pablopavo wraca też pamięcią do swoich młodzieńczych fascynacji, w których królowała kultowa powieść „W drodze” Jacka Kerouaca. Opowiada, dlaczego jego wielką pasją stała się rusycystyka i jak na te studia zaprowadzili go zbuntowani konkretyści moskiewscy. Przyglądamy się literaturze rosyjskiej przez pryzmat języka – pojawia się tu Andriej Płatonow i jego powieść „Dół”, która do dziś stanowi potężne, konstrukcyjne wyzwanie dla tłumaczy ze względu na swoje nietypowe formy, które zachwycają Sołtysa.
Ważnym wątkiem rozmowy jest specyficzny humor w literaturze oraz sztuka literackiego bajdurzenia, której mistrzami byli Bohumil Hrabal i Izaak Babel. Sołtys zdradza, dlaczego prowadzi prywatną krucjatę, by czytelnicy odkryli na nowo zapomniane teksty, które pisali Zygmunt Haupt oraz Swen Czachorowski. Rozmowa schodzi także na reportaż i non-fiction – usłyszycie, dlaczego w kwestii zacierania granic między fikcją a faktami Paweł zdecydowanie woli Jagielskiego od Kapuścińskiego i dlaczego to właśnie Wojciech Jagielski, a nie Ryszard Kapuściński mocniej trafia w jego wrażliwość.
Dowiecie się również, dlaczego nie tylko kultowa „Lalka” Hasa, ale również filmy klasy B potrafią wywołać u autora autentyczne łzy. Usłyszycie, dlaczego jego żywiołem pozostaje pisanie tekstów piosenek i kariera muzyczna, podczas gdy czysta poezja to rewir, w który woli nie wkraczać – choć cudze wiersze zdarza mu się śpiewać. Poznacie także jego osobisty stosunek do takich twórców jak Krystyna Miłobędzka, Ewa Kuryluk czy Julio Cortazar.
Dowiesz się z tego odcinka:
• Dlaczego Paweł Sołtys woli pisać na mieście, jak język ulicy tworzy „Monolok” i jak o Grochowie pisali Wicha i Stasiuk?
• Skąd wzięła się miłość do rusycystyki, kim byli konkretyści moskiewscy i dlaczego Płatonow to koszmar tłumaczy?
• Dlaczego w non-fiction Sołtys stawia Jagielskiego ponad Kapuścińskiego i na czym polega zacieranie granic w reportażu?
• Czy teksty piosenek to poezja i dlaczego muzyk potrafi płakać na filmach Wojciecha Jerzego Hasa?
Oś czasu:
00:00:00 – Wybrane najlepsze fragmenty rozmowy
00:02:54 – Dlaczego Paweł Sołtys pracuje na mieście? Obserwacja codzienności
00:09:56 – Zaglądanie ludziom w biblioteczki i osobisty stosunek do książek
00:13:35 – Obsesja czytania i ważna książka podarowana przez siostrę
00:17:25 – „W drodze” Jacka Kerouaca jako młodzieńcza fascynacja
00:19:23 – Andriej Płatonow i nietypowe konstrukcje językowe
00:22:39 – Reportaż i granica prawdy w literaturze non-fiction
00:24:20 – Bohumil Hrabal, Izaak Babel i trudny humor w literaturze
00:28:03 – Ekranizacje książek i kultowa „Lalka” w reżyserii Wojciecha Jerzego Hasa
00:29:33 – Przywracanie pamięci: Zygmunt Haupt i Swen Czachorowski
00:31:08 – Artur Sandauer, pojęcie „książki średniej” i literatura światowa
00:37:26 – Studia rusycystyczne i wpływ konkretystów moskiewskich
00:38:40 – Muzyka i literatura: dlaczego wiersze się śpiewa, a teksty piosenek pisze?
00:42:40 – Ewa Kuryluk i Reznikow
00:47:53 – Sukces tomu „Mikrotyki” i literackie wyjście z szuflady
00:52:46 – Autentyczne wzruszenia podczas czytania i oglądania filmów
00:58:28 – Literackie drogowskazy: Krystyna Miłobędzka, Andrzej Stasiuk, Aleksander Wat, Julio Cortázar
Dowiedz się więcej na polityka.pl https://www.polityka.pl/
Obserwuj nas w mediach społecznościowych:
Facebook / tygodnikpolityka
Instagram / tygodnikpolityka
X https://x.com/Polityka_pl