در روزهای اخیر موضوع امضای روسیه پای یک توافق نامه با کشورهای حوزه خلیج فارس، حسابی خبرساز شده است. در این توافق‌نامه حق پی‌گیری برای بازگرداندن جزایر سه‌گانه تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی به رسمیت شناخته شده است. واکنش مقامات جمهوری اسلامی، درباره این رفتار روسیه، بسیار منفعلانه بوده و همین موضوع موجب شده تا انتقاداتی جدی به مقامات دولت و حکومت وارد شود. برخی از تحلیلگران می‌گویند نزدیکی تهران به مسکو در سال‌های اخیر از موضع اتحادی استراتژیک نیست و این روسیه است که از ایران استفاده ابزاری می‌کند و در مقابل جمهوری اسلامی، جرات و توان برخورد با این کشور را ندارد. پرسش روز: به نظر شما روسیه در حال حاضر به ایران از چه جایگاهی می‌نگرد؛ یک متحد استراتژیک یا ابزاری برای اهداف خود؟

افزایش احتمالی قیمت سوخت از جمله بنزین و گازوئیل موضوعی است که این روزها درباره آن صحبت می‌شود. بر اساس اخبار منتشر شده مجلس، پای خود را از این ماجرا کنار کشیده و تعیین قیمت بنزین و دیگر فراورده‌های سوختی را در سال ۱۴۰۳ به دولت واگذار کرده است. حتی برخی از فعالان رسانه‌ای و سیاسی، هک شدن جایگاه‌های سوخت و مشکلات توزیع بنزین در کشور را در ادامه همین سناریو می‌دانند و معتقدند دولت قصد دارد این بار برخلاف سال ۱۳۹۸ گران کردن نرخ سوخت را به تدریج و با ایجاد مقدماتی، عملیاتی کند. پرسش روز: به نظر شما اقتصاد ایران، توان چند برابر شدن نرخ بنزین را دارد؟ تبعات احتمالی چنین تصمیمی چیست؟

فردا آخرین روز پاییز سال ۱۴۰۲ است که به شب چله یا یلدای ایرانی شناخته می‌شود. رسمی بسیار کهن در پهنه فرهنگی ایران که در برخی کشورهای دیگر هم برگزار می‌شود اما در ایران، در کنار نوروز و چهارشنبه‌سوری رسمی است بااهمیت، که افراد را در شب سرد آغاز زمستان دور هم جمع می‌کند. به عبارت دیگر مردم در طولانی‌ترین شب سال، آغاز طولانی‌تر شدن روشنایی روز را جشن می‌گیرند و در یادشان آرزوهایشان را مرور می‌کنند؛ آرزوهایی برای خودشان، عزیزان‌شان و شاید هم هموطنان‌شان. فردوسی بزرگ می‌گوید: مرا روز روشن بود تاره شب / بباید گشادن به پاسخ دو لب / وگر آرزوها سپارم بِدوی / شود دل پرآتش، پر از آب روی. پرسش روز: مهمترین آرزوی شما برای ایرانیان در شب یلدای سال ۱۴۰۲ چیست؟

در پی هک شدن دوباره سامانه سوخت‌رسانی کشور و اختلال در پمپ بنزین‌های سراسر کشور، روز گذشته ابراهیم رئیسی طی دستوری به وزیر نفت، خواستار برطرف شدن هرچه زودتر مشکل پیش‌آمده شد. این اتفاق در موارد زیادی رخ می‌دهد. به عنوان مثال در اغلب بحران‌های طبیعی، در حالی که وضعیت نابسامانی وجود دارد، رئیس دولت و گاهی علی خامنه‌ای راساً با صدور فرامینی از نهادهای زیردست می‌خواهند که هرچه زودتر بحران مورد نظر را حل کنند. این موضوع محل بحثی در شبکه‌های اجتماعی شده و گروهی می‌گویند در یک کشور قانون‌مدار، نیازی به صدور فرمان و دستور موردی نیست و هر نهاد یا فردی باید بر اساس دستورالعمل‌ها به وظیفه‌اش عمل کند، نه اینکه منتظر بماند تا دستوری از بالادست برسد. پرسش روز: آیا در مجموع، ایرانِ امروز بر مدار قانون اداره می‌شود؟ چرا در مواقع بحران، همگان منتظر دستور مقامات ارشد هستند؟

احمد توکلی نماینده پیشین مجلس در نامه‌ای به ابراهیم رئیسی از واگذاری واردات ۱۳میلیون تن کالای اساسی، طی قراردادی با طبقه‌بندی کاملا محرمانه و بدون رعایت تشریفات قانونی به شرکتی بدون پیشینه در واردات کالای اساسی، خبر داده است. به گفته توکلی این شرکت نو تأسیس سابقه ورود یک تن از این دست کالاها را ندارد چه برسد به چندین میلیون تن و همچنین تقسیم سود قراردادی میان این شرکت و دولت ۵۰-۵۰ در نظر گرفته شده و نکته مهم اینکه این قرارداد دارای مهر محرمانه و طبقه بندی شده است. سالهاست در ادبیات رایج حکومتی، دزدی را اختلاس می‌نامند و گویا کار از این هم فراتر رفته و این دزدی‌ها از محل سرمایه کشور هر روز نام‌های جدید و مبهمی پیدا می‌کند. پرسش روز: آیا با تغییر عبارت دزدی به اختلاس و رانت و سوءاستفاده مالی، حساسیت عموم مردم به این نوع مفاسد مالی کمتر می‌شود؟

حدود هفتاد روز از آغاز جنگ در غزه گذشته است. جنگی که با حمله مسلحانه گروه حماس و کشتار و گروگان‌گیری گروهی از مردم اسرائیل و توریست‌های حاضر در یک فستیوال آغاز شد. به رغم فشارهای جامعه جهانی برای توقف یا کنترل این جنگ، اسرائیل می‌گوید تا حذف کامل گروه حماس، این حملات را ادامه خواهد داد. در مقابل برخی از کشورها و فعالان سیاسی معتقدند حماس یک تفکر است و با کشتن سران و فرماندهان‌اش از بین نخواهد رفت. پرسش روز: به نظر شما اسرائیل با تداوم حملات در غزه، می‌تواند حماس را به‌طور کامل از بین ببرد؟

حمیدرضا خا‌ن‌محمدی معاون وزیر آموزش و پرورش می‌گوید بیش از یک پنجم ۱۶ میلیون دانش‌آموز کشور، معادل سه میلیون و پانصد هزار نفر، در مدارس خطرآفرین تحصیل می‌کنند. به گفته این مقام ارشد آموزش و پرورش دولت حتی از راه‌اندازی مدارسی که از سوی خیرین به دولت اهدا شده هم عاجز مانده است. پیش از این هم اعلام شده بود که سیستم آموزش کشور بین ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار معلم کم دارد و برخی از متولیان آموزش از استخدام ده‌ها هزار طلبه و آخوند سخن گفته بودند. پرسش روز: با توجه به وضعیت موجود، آیا آموزش و پرورش مناسب کودکان و نوجوانان در مدارس کشور ممکن است؟

حسین شاهمرادی یکی از مدیران ارشد صدا و سیما در یک برنامه تلویزیونی گفت سلبریتی‌ها و افراد سرشناسی همچون مهران مدیری، احسان علیخانی، سروش صحت و رامبد جوان جرات نمی‌کنند به تلویزیون بیایند. او علت این امر را به تعبیر خودش تفتیش عقاید این افراد از سوی روشنفکران اعلام کرد. این در حالی است که سالهاست صداوسیما فهرست بلندی از مجریان و برنامه‌سازان سرشناس و محبوب را تهیه کرده و به آنان اجازه حضور در برنامه‌های تلویزیون را نمی‌دهد که از جمله آنان می‌توان به عادل فردوسی‌پور اشاره کرد که سال‌های طولانی برنامه او یعنی «نود» پرمخاطب‌ترین برنامه این رسانه حکومتی بود. پرسش روز: به نظر شما مهم‌ترین علت عدم تمایل چهره‌های سرشناس برای کار در صداوسیما چیست؟ از چه نگران‌اند؟

یک شکایت حقوقی که دوشنبه ارائه شد، خواستار دستگیری ابراهیم رئیسی، رئیس جمهوری اسلامی ایران، در زمان حضور او در سوئیس شده است. این شکایت می‌گوید رئیسی باید این هفته هنگام ورود به سوئیس دستگیر شود و به دلیل کشتار زندانیان مخالف در اواخر دهه ۱۳۶۰ علیه او اعلام جرم شود. در این شکایت از آندریاس مولر، دادستان عمومی فدرال سوئیس، خواسته شده است که تضمین حاصل کند که ابراهیم رئیسی، «به دلیل مشارکت در نسل‌کشی، شکنجه، اعدام‌های غیرقانونی، و سایر موارد جنایت علیه بشریت» دستگیر و محاکمه خواهد شد. پرسش روز: خبر ارائه دادخواست دستگیری ابراهیم رئیسی به جرم جنایت علیه بشریت در کشور سوئیس برای شما چه حسی دارد؟

در روزهای گذشته و پس از اختصاص جایزه صلح نوبل به نرگس محمدی، در شبکه‌های اجتماعی بحث و جدلی آغاز شده است در مورد اصلاح‌طلبی و افرادی که به این دیدگاه گرایش دارند. اصلاحات در داخل نظام جمهوری اسلامی در سال ۱۳۷۶ و پس از روی کار آمدن محمد خاتمی به عنوان رئیس جمهور مطرح شد. موافقان این اتفاق معتقدند که اصلاحات در دل این نظام ممکن است و باید حکومت را به شیوه‌های خاصی وادار به اصلاح امور کرد اما مخالفان بر این باورند که بر اساس تجربیات چند دهه گذشته، انجام اصلاحات در چنین نظامی ممکن نیست. پرسش روز: چرا اصلاحات در دل نظام جمهوری اسلامی تاکنون ناکام بوده است؟ آیا اصلاحات در وضعیت فعلی ممکن است؟