وَمَنْ كَفَرَ فَلَا يَحْزُنْكَ كُفْرُهُ ۚ إِلَيْنَا مَرْجِعُهُمْ فَنُنَبِّئُهُمْ بِمَا عَمِلُوا ۚ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ (۲۳)

کفر کافران تو را اندوهگین نکند، بازگشت آنان فقط به‌سوی ماست، پس آنان را به همۀ اعمالی که انجام داده‌اند آگاه می‌کنیم؛ زیرا خداوند به اسرار و نیات باطن‌ها آگاه است (٢٣)

نُمَتِّعُهُمْ قَلِيلًا ثُمَّ نَضْطَرُّهُمْ إِلَىٰ عَذَابٍ غَلِيظٍ (۲۴)

[با]

اندکی [از نعمت‌های مادّی] برخوردارشان می‌کنیم، سپس آنان را به [واردشدن در] عذابی سخت ناچار خواهیم کرد‌ (۲۴)

وَمَنْ يُسْلِمْ وَجْهَهُ إِلَى اللَّهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَىٰ ۗ وَإِلَى اللَّهِ عَاقِبَةُ الْأُمُورِ (۲۲)

هرکس همۀ وجودش را به‌سوی خدا تسلیم کند درحالی‌که نیکوکار باشد بی‌تردید به محکم‌ترین دستگیره چنگ زده، و فرجام همۀ کارها فقط به‌سوی خداست‌ (٢٢)

وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ اتَّبِعُوا مَا أَنْزَلَ اللَّهُ قَالُوا بَلْ نَتَّبِعُ مَا وَجَدْنَا عَلَيْهِ آبَاءَنَا ۚ أَوَلَوْ كَانَ الشَّيْطَانُ يَدْعُوهُمْ إِلَىٰ عَذَابِ السَّعِيرِ (۲۱)

چون به آنان گویند: از آنچه خداوند نازل کرده پیروی کنید. می‌گویند: [پیروی نمی‌کنیم،] بلکه پیروِ آبینی هستیم که پدرانمان را پای‌بندِ به آن یافته‌ایم. آیا [کورکورانه و بدون تحقیق از پدرانشان پیروی می‌کنند،] گرچه شیطان آنان را [از طریق این پیروی] به عذابِ برافروخته دعوت کند؟! (٢١)

أَلَمْ تَرَوْا أَنَّ اللَّهَ سَخَّرَ لَكُمْ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ وَأَسْبَغَ عَلَيْكُمْ نِعَمَهُ ظَاهِرَةً وَبَاطِنَةً ۗ وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يُجَادِلُ فِي اللَّهِ بِغَيْرِ عِلْمٍ وَلَا هُدًى وَلَا كِتَابٍ مُنِيرٍ (۲۰)

آیا ندانسته‌اید که خداوند آنچه در آسمان‌ها و آنچه در زمین است به سود شما به کار گرفته، و نعمت‌های آشکار و نهانش را کامل و فراوان به شما عطا کرده [تا با درست هزینه‌کردن آن‌ها تکامل یافته، به مقامات معنوی برسید]؟ برخی از مردم همواره بدون هیچ دلیل و دانشی، و بدون هیچ هدایتی و هیچ کتاب روشنگری دربارۀ خداوند گفت‌وگوی نادرست و بی‌دلیل می‌کنند‌ (٢٠)

وَاقْصِدْ فِي مَشْيِكَ وَاغْضُضْ مِنْ صَوْتِكَ ۚ إِنَّ أَنْكَرَ الْأَصْوَاتِ لَصَوْتُ الْحَمِيرِ (۱۹)

در راه رفتنت میانه‌رو باش! از صدایت بکاه که بی‌تردید ناپسندترین صداها صدای خران است‌! (١٩)

وَلَا تُصَعِّرْ خَدَّكَ لِلنَّاسِ وَلَا تَمْشِ فِي الْأَرْضِ مَرَحًا ۖ إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ كُلَّ مُخْتَالٍ فَخُورٍ (۱۸)

و متکبّرانه روی از مردم برمگردان! و در زمین شادان و سرمست راه مرو؛ زیرا خداوند هیچ متکبّرِ فخرفروشی را دوست ندارد‌ (١٨)

يَا بُنَيَّ أَقِمِ الصَّلَاةَ وَأْمُرْ بِالْمَعْرُوفِ وَانْهَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَاصْبِرْ عَلَىٰ مَا أَصَابَكَ ۖ إِنَّ ذَٰلِكَ مِنْ عَزْمِ الْأُمُورِ (۱۷)

پسرکم! نماز را [با شرایط ویژه‌اش] بخوان! و [مردم را] به کار پسندیده وادار! و از کار زشت بازدار! و بر آنچه [از مشکلات و سختی‌ها و تکالیف که] به تو می‌رسد شکیبا باش؛ زیرا این‌ها از امور استوار است‌ (١٧)

يَا بُنَيَّ إِنَّهَا إِنْ تَكُ مِثْقَالَ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ فَتَكُنْ فِي صَخْرَةٍ أَوْ فِي السَّمَاوَاتِ أَوْ فِي الْأَرْضِ يَأْتِ بِهَا اللَّهُ ۚ إِنَّ اللَّهَ لَطِيفٌ خَبِيرٌ (۱۶)

پسرکم! اگر [عملِ کسی] هم‌وزن دانۀ خردلی [باشد و] در درون سنگی [نامعیّن]، یا در آسمان‌ها یا در درون زمین قرار گیرد خداوند آن را [در قیامت برای حسابرسی] می‌آورد، یقیناً خداوند بسیار ریزنگر و آگاه است‌ (۱۶)

وَإِنْ جَاهَدَاكَ عَلَىٰ أَنْ تُشْرِكَ بِي مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ فَلَا تُطِعْهُمَا ۖ وَصَاحِبْهُمَا فِي الدُّنْيَا مَعْرُوفًا ۖ وَاتَّبِعْ سَبِيلَ مَنْ أَنَابَ إِلَيَّ ۚ ثُمَّ إِلَيَّ مَرْجِعُكُمْ فَأُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ (۱۵)

اگر آن دو بکوشند تا چیزی را که هیچ دلیل و دانشی بر [درستی پرستش] آن نداری شریک من قرار دهی اطاعتشان مکن! ولی با آنان در [امور] دنیا [یی و زندگی روزمره] به شیوه‌ای پسندیده معاشرت کن! و راه کسی را پیروی کن که [با توجه و اخلاص] به من روی آورده، سپس بازگشت شما فقط به‌سوی من است، پس شما را به آنچه انجام می‌دادید آگاه می‌کنم‌ (۱۵)

وَوَصَّيْنَا الْإِنْسَانَ بِوَالِدَيْهِ حَمَلَتْهُ أُمُّهُ وَهْنًا عَلَىٰ وَهْنٍ وَفِصَالُهُ فِي عَامَيْنِ أَنِ اشْكُرْ لِي وَلِوَالِدَيْكَ إِلَيَّ الْمَصِيرُ (۱۴)

انسان را دربارۀ پدر و مادرش [سفارش به نیکی کردیم؛ چرا که] مادرش به او باردار شد [درحالی‌که] سستی به روی سستی [به او دست می‌داد]، زمان بازگرفتنش [از شیر] پس از دو‌سال است، [و سفارش کردیم] که سپاس‌گذار من و پدر و مادرت باش! بازگشت [همه] فقط به‌سوی من است‌ (۱۴)