Verhalen van het Verleden

Karin krijgt met kerst een DNA-test cadeau. Ze verwacht een paar herkomstpercentages en misschien een verre neef die ze nog niet kent.

Als de uitslag binnenkomt, staat er bovenaan haar matchlijst een naam die ze nog nooit heeft gezien. Het gedeelde DNA is te hoog om te negeren.

Wat begint als een onschuldig kerstcadeau, leidt naar een naam uit het verleden en naar een geschiedenis waar jarenlang niet over werd gesproken.

De namen en plaatsen in deze aflevering zijn verzonnen. Wat eronder ligt is dat niet: de gedwongen afstand van kinderen door ongehuwde moeders is echt gebeurd, en de gevolgen spelen vandaag nog.

Muziek intro/outro: “Sheep Reliability” – Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0

https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Muziek aflevering: “Dirt Rhodes” – Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0

https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Een Vlaamse ridder loopt een rijk huwelijk mis en sluit zich aan bij de Tempeliers. Jaren later staat Geraard van Ruddervoorde als grootmeester op de slagvelden van Cresson en Hattin. Zijn beslissingen kosten veel ridders het leven.

Hoe kwam een jongere zoon uit Vlaanderen aan het hoofd van de Tempeliers terecht? Welke rol speelden de Vlaamse en Nederlandse commanderijen? En waarom werd in Ruddervoorde nog eeuwenlang verteld over een vervloekte hoeve?

Luister je liever in het Engels? De Engelstalige zusterpodcast Stories from the Past vind je hier:
https://open.spotify.com/show/033qs0AGcYHicgWnpimbJb

Muziek intro/outro: “Sheep Reliability” – Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0
https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Muziek aflevering: “Dirt Rhodes” – Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0
https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Negen ridders begonnen rond 1119 met één taak: pelgrims beschermen op de gevaarlijke wegen naar Jeruzalem.

In deel 1 van een serie van zes bonus-afleveringen over de Tempeliers, vertel ik hoe Hugo van Payns en zijn medestanders een orde stichtten die uitgroeide tot een netwerk van ridders, commanderijen en bezittingen door heel Europa. De Tempeliers vochten in het Heilige Land, leefden volgens strenge kloosterregels en beheerden geld voor reizigers die niet met goud over gevaarlijke wegen wilden trekken.

Hoe werden arme ridder-monniken zo invloedrijk? En waarom lag hun hoofdkwartier op de Tempelberg in Jeruzalem?

In de volgende aflevering gaan we naar Vlaanderen, waar de Tempeliers een groot netwerk van huizen en landerijen opbouwden.

Heb jij een bijzonder familie- of onderzoeksverhaal? Mail naar [email protected].

Muziek intro/outro: “Sheep Reliability” Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Muziek aflevering: “Dirt Rhodes” Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Duitse voorouders zoeken kan lastig zijn. In een Nederlandse akte staat soms alleen: geboren in Duitsland. Maar waar begin je dan?

In deze aflevering vertel ik hoe familieonderzoek in Duitsland werkt. Wanneer zoek je in een kerkboek, wanneer bij het Standesamt en wanneer liggen de gegevens al in een archief? Ik bespreek privacyregels, oude plaatsnamen, Ortsfamilienbücher, adresboeken en praktische zoekwoorden. Ook hoor je hoe AI kan helpen bij Kurrent, Sütterlin en moeilijke Duitse teksten, zonder dat je de originele akte uit het oog verliest.

Muziek intro/outro: "Sheep Reliability" Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Muziek aflevering: "Dirt Rhodes" Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

De Mayflower is een belangrijke naam uit de Amerikaanse geschiedenis. Toch speelde een belangrijk deel van dat verhaal zich af in Leiden.

In 1620 vertrok een groep Engelse geloofsvluchtelingen vanuit de Republiek naar Noord-Amerika. Voordat zij aan boord stapten van de Mayflower, woonden zij jarenlang in Leiden. Ze werkten in de lakenindustrie, trouwden voor het Leidse stadsbestuur, drukten verboden boeken en lieten sporen achter die vier eeuwen later nog steeds worden onderzocht. Zelfs de familiegeschiedenis van oud-president Barack Obama blijkt via een van deze Leidse Pilgrim-families met de stad verbonden te zijn.

In deze aflevering volgen we hun reis van Engeland naar Leiden, van Leiden naar Delfshaven en uiteindelijk naar de kust van Noord-Amerika.

Meer over genealogie, DNA-onderzoek en familiegeschiedenis: www.timus.nl

Muziek intro/outro:
"Werq" – Kevin MacLeod, incompetech.com
Licensed under Creative Commons: By Attribution 4.0
https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Muziek aflevering:
"Dirt Rhodes" – Kevin MacLeod, incompetech.com
Licensed under Creative Commons: By Attribution 4.0
https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

21 april 1912. In Halifax meert het bergingsschip Mackay-Bennett aan met lichamen van Titanic-slachtoffers aan boord. Tussen hen ligt een onbekend jongetje van ongeveer twee jaar oud. Niemand weet wie hij is.

In deze aflevering duiken we in het verhaal achter lichaam nummer 4: de zoektocht naar de identiteit van het “Unknown Child” van de Titanic. Van de bouw van het schip in Belfast tot de begraafplaats Fairview Lawn Cemetery in Halifax. Van oude passagierslijsten en museumstukken tot modern DNA-onderzoek dat uiteindelijk leidde naar Sidney Leslie Goodwin, een peuter uit Engeland die met zijn familie onderweg was naar Amerika.

Een verhaal over emigratie, verlies, archieven, DNA en een naam die pas na 95 jaar terugkeerde.

Muziek intro/outro:
‘Werq’ Kevin MacLeodincompetech.comCC BY 4.0:
https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Muziek aflevering:
‘Dirt Rhodes’ Kevin MacLeodincompetech.comCC BY 4.0:
https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Mata Hari werd wereldberoemd als danseres, spion en legende. Maar achter die naam zat ook gewoon een meisje uit Leeuwarden: Margaretha Zelle.

In deze aflevering volg ik haar van Friesland naar Nederlands-Indië en Parijs, langs archieven, oude kranten, oorlogsdossiers en de verhalen die later om haar heen ontstonden. Hoeveel van het beroemde spionageverhaal klopt werkelijk? En wat blijft er over wanneer je teruggaat naar de documenten en de familie achter de naam?

Muziek intro/outro: “Werq” Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0: CC BY 4.0 licentie

Muziek aflevering: “Dirt Rhodes” Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0: CC BY 4.0 licentie

Berlijn, 1920. Een jonge vrouw wordt uit het water gehaald en weigert haar naam te geven. Enkele jaren later groeit om haar heen één van de hardnekkigste koninklijke claims van de twintigste eeuw: zou zij Anastasia Romanov zijn, de dochter van de laatste tsaar?

In deze aflevering van Verhalen van het Verleden gaat het over Anna Anderson, Russische ballingen, rechtszaken, de naam Franziska Schanzkowska en het DNA dat uiteindelijk liet zien wie zij niet was.

Luister eerst aflevering 7 - De Romanovs en het skelet, als je dat nog niet gedaan hebt.

Muziek intro/outro: "Sheep Reliability" Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Muziek aflevering: "Dirt Rhodes" Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Een kleine straathond uit Roemenië, ongeveer negen kilo, één oor rechtop en één oor naar beneden. Bruine rug, witte kraag, geen hond die meteen ergens bij lijkt te horen.

Toch laat een DNA-test iets heel anders zien. Meer dan de helft van zijn DNA komt uit een ras dat je hier niet snel verwacht: de Bolognese. Een kleine, witte gezelschapshond die vroeger bij Europese hoven werd gehouden.

Hoe kan een hond er zo anders uitzien dan wat zijn DNA zegt? En waarom past zijn karakter juist wél bij dat ras?

In deze aflevering neem ik je mee in wat zo’n DNA-uitslag betekent, en waar de grens ligt tussen uiterlijk, gedrag en afkomst.

Muziek intro/outro: "Werq" Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Muziek aflevering: "Dirt Rhodes" Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Kan iemand vandaag nog afstammen van Dzjengis Khan?

In deze aflevering volg ik het spoor van Temüjin, de man die uitgroeide tot Dzjengis Khan. Zijn rijk strekte zich uit over enorme gebieden, maar zijn invloed bleef niet alleen in kronieken en veldtochten achter. DNA-onderzoek vond een mannelijke lijn die teruggaat naar zijn tijd en die bij veel mannen in Centraal-Azië voorkomt.

Maar is dat bewijs dat zij echt van Dzjengis Khan afstammen? Of wijst het naar zijn familie, zijn dynastie en de wereld waarin macht ook via nakomelingen werd doorgegeven?

Muziek intro/outro: "Werq" Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Muziek aflevering: "Dirt Rhodes" Kevin MacLeod, incompetech.com, CC BY 4.0: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/