Мінуў год, як у шклоўскай калоніі пры невысветленых абставінах памёр палітвязень Вітольд Ашурак. Гэта было 21 траўня 2021 года. Таму выпуск падкаста прысвячаецца Вітольду, а таксама людзям, на якіх ён паўплываў — і сваім жыццём, і смерцю.

Прысуд у 5 год калоніі, які абурыў прысутных, і новыя рэпрэсіі, якія распачаліся з-за гэтага. Схуднелае цела ў труне (вачамі доктаркі) і самае вялікае пахаванне, якое бачыла Бярозаўка… І сілавікі, якія сачылі за Вітольдам нават пасля яго смерці.

Праваабарончы цэнтр “Вясна” абвясціў 21 траўня Днём палітвязня.

*У падкасце выкарыстаны запісы з суда над Вітольдам, якія зрабіў Юрась Дзяшук. А таксама музыка: tochka k; Kevin Macleod, Emily A Sprague “Long Walks”

Выехалі з Харкава на гастролі ў Літву 17 лютага, мелі зваротны квіток і вялікія планы на сакавік. Але ўсё гэта парушыла вайна... Цяпер акторкі і акторы плэйбэк тэатра "Вахцёры" самі не разумеюць, ці з’яўляюцца яны бежанцамі… А 24 лютага ўвечары ў іх быў запланаваны перформанс.

Гэты выпуск падкаста найперш — пра пачуцці і перажыванні. Як гэта: планаваць кароткую паездку — і не вярнуцца? Адчуванне вайны ў тваім доме, калі ты застаў яе не дома. Сустракаць у Літве беларусаў, калі з тэрыторыі іх радзімы на тваю радзіму нападаюць. Як гэта ўсё успрымаецца? Як плачацца і жартуецца? Як чытаюцца навіны?

Выпуск падкаста — ў трох мовах: беларускай, украінскай і рускай.

*Генеральная Асамблея ААН урачыста абвесціла, што народы нашай планеты маюць святое права на мір. І гэтае права было парушана ваеннай агрэсіяй Расіі супраць Украіны.

Солідарні з Україною!

24 лютага 2022 года кіяўлянін Яўген прачнуўся ў горадзе, які бамбілі. А Руслан хвалюецца менш, чым іншыя: бо ён свой дом страціў яшчэ ў 2014 годзе, у Данецку. Ён стаў “унутрана перамешчанай асобай”.

“У нас вайна ідзе ўжо восьмы год”— так часта гаварылі украінцы. Тэрыторыя ОРДЛО часова акупавана Расіяй, але гэтая акупацыя “неафіцыйная”. Што прыводзіць да сітуацыі, калі за парушэне правоў чалавека там няма каму адказаць.

“У Луганскай вобласці я пакінула сваю хату, а цяпер у мяне хочуць адабраць і маю краіну”, — кажа жанчына, якая ўцякла ад ваенных дзеянняў у 2014-м годзе і прыйшла на антываенны мітынг 24 лютага 2022 года — у дзень, калі Расія адкрыта напала на Украіну.

У падкасце гаворым пра правы чалавека ў вайне і на вайне. Пра антываенныя мітынгі, дзе ў адных краінах яны праходзяць свабодна, а ў іншых (дзвюх) за іх затрымліваюць, бо гэта “парушэнне”. Парадаксальна (ці не?), свабоды мірных сходаў няма менавіта ў тых краінах, адкуль ідзе наступ на Украіну. І у якіх граміцца грамадзянская супольнасць для таго, каб на дзеянні дзяржавы ніхто не мог паўплываць.

Дэзерцірства ці крымінальная адказнасць? Вялікая імперыя ці савецкая акупацыя? Што тут трэба ведаць беларусам і на што звярнуць увагу? Слухаем!

Выпуск ад 09.12.2021. О насилии над женщинами и мужчинами, о насилии, жившем задолго до августа 2020 и после него, а также о насилии акушерском личном опыте — об этом Ольга Горбунова рассказала «Вясне прыйдзе», когда была на еще на свободе.

Ольга Горбунова – белорусская правозащитница в сфере женских прав. И сейчас Ольга — политзаключенная. Ее задержали 9 ноября 2021 года.

“После августа 2020 беларусам стало легче объяснять, что такое домашнее и гендерное насилие”, — отметила Ольга.

Каждый год 25 ноября проходит кампания 16 дней активизма против гендерного насилия. Кампания завершается 10 декабря — в Международный день прав человека.

Выпуск ад 02.12.2021. Распавядаем, з якімі гісторыямі падчас беларускіх рэпрэсій сутыкаліся хатнія гадаванцы.

Яны бачылі сілавікоў і ператрусы ва ўласным доме, ішлі на затрыманні і перажывалі нечаканае знікненне сваіх гаспадароў. Што адчувалі пры гэтым жывёлы і як мяняліся іх паводзіны?

Гісторыі хатніх улюбёнцаў распавядаюць іх гаспадары і відавочцы:

• Спаніэль на сутках: як гэта?

• Калі жывеш адзін з катом, то трэба ўлічыць, што ты можаш нечакана “адлучыцца” на 15 сутак — а ён застанецца адзін. Нават калі кот — Хмуры.

• Напалову шарпей Барон бачыў у сваім доме і КДБшнікаў, і ГУБАЗаўцаў (але тых больш зацікавіў верабейчык “Чык-чырык”). Нечакана пажылы сабака застаўся зусім адзін…

• Руская чорная тэр’ерка Кэндзі (Цукерка) была шчанюком, калі перажыла сілавы захоп дома. Чатыры ейныя гаспадары зніклі… А дзяцей яна цяпер шукае праз тэлефон.

• Котцы Лёлі прыйшлося пераадолець мяжу, каб уз’яднацца з гаспадыняй, якая з’ехала з краіны.

*у падкасце выкарыстана музыка tochka k (Яўген Кучмейна), Slakker - Simply

Выпуск ад 24.09.2021. Леанід Судаленка — праваабаронца з Гомеля. Са студзеня 2021 года ён знаходзіцца ў СІЗА, а з верасня над ім распачаўся суд. У закрытым рэжыме.

Дзякуючы Леаніду КПЧ ААН звярнуў увагу на рэпрэсіі ў Беларусі. Ён – адкават дармаедаў, “вясновец”, прадстаўнік незалежнага прафсаюза, бацька чатырох сыноў і стваральнік маласольных агуркоў… Чым яшчэ цікавы Леанід Леанідавіч? Слухаем!

Бывший сотрудник патрульно-постовой службы Мирослав (имя изменено) рассказывает о своем опыте работы в милиции и Фрунзенском РУВД города Минска, в том числе во время августовских событий 2020 года. А также о том, как устроена силовая система и как мыслят те, кто в ней остаётся.

Выпукск ад 04.08.2021. Беларусь очутилась в огромном витке репрессий: ликвидируются организации гражданского общества, а семь представителей правозащитного центра «Весна» находятся в СИЗО.

Но как белорусские власти вели себя 10, 15, 17 лет назад?

Герои 21-го выпуска подкаста — это иностранные правозащитницы, которые в разное время были в Беларуси. Зачем они приезжали? Какой они увидели нашу страну и с чем они там столкнулись? Как белорусские власти пытались им помешать — и как правозащитники узнавали об этом?

В подкасте мы позвоним в Стокгольм, Варшаву, Париж, Лондон и Оксфорд – и героини сами расскажут свои истории.

Этот выпуск подкаста ретроспективный: он поможет лучше понять нашу страну и людей, живущих в ней.

Заодно ответим на вопросы:

● Что общего у Беларуси и Ирландии?

● Мог ли существовать мем «милиция пришла к милиции» 10 лет назад?

● Может ли житель Швеции изучить белорусский язык как родной?

● Как в Беларуси можно замерзнуть больше, чем в Магадане?

Международная организация Amnesty International запустила акцию срочной помощи политзаключенным правозащитникам «Весны» Алесю Беляцкому, Валентину Стефановичу и Владимиру Лабковичу. Каждый может присоединиться! Подробности здесь: bit.ly/3imiJFi

Выпуск ад 21.04.2021. Праваабаронца "Вясны" Марфа Рабкова ўжо сем месяцаў знаходзіцца ў СІЗА-1. Звестак пра яе мала – з-за інфармацыйнай блакады. Але праваабаронца Таццяна-Гацура Яворская тыдзень правяла з Марфай у адной камеры! Распытваем у яе, як жа Марфа? У падкасце пачуем:

• як Марфа жартуе

• як глядзіць БТ

• як бавіць час

• з-за каго Марфа не магла сядзець на ложку

• пра што распытвала

• якія цяжкасці зносіць

• якія лісты ёй пісалі з-за мяжы

• “Ці не дарэмна я тут сяжу?”

Выпуск ад 07.04.2021. История двух польских журналистов, задержанных в Минске в августе, облетела многие СМИ. Но в этой истории многое осталось нерассказанным: с Кацпером разговаривал беларусский КГБ, и, возможно, неспроста: его назвали “носителем идей расчленения России”. Кто это сделал?

А еще Кацпер интересуется протестами — именно поэтому он побывал в Ливане и теперь может сравнить белорусский водомет с бейрутским.

Каково это — быть поляком среди задержанных протестующих в Минске? Сможет ли белорусское КГБ помешать уголовному делу, заведенному в Польше? Какой запомнилась августовская Беларусь польскому гражданину?

Кацпер очень много знает про нашу страну (он обучался в Институте Восточной Европы, который называли еще “школой шпионов”), прекрасно говорит по-русски (беларусский язык он тоже знает) и даже использует в своей речи специфические слова, знакомые только беларусам. Хапун!