Wiek Azji

Minęły cztery tygodnie wojny na Bliskim Wschodzie - czy dzięki niej zacieśni się sojusz Chin z Rosją? Jakie działania podejmuje chińska dyplomacja i czy skupienie uwagi świata na cenach paliw energetycznych, wojnie w Iranie i rosyjskiej agresji na Ukrainie jest na rękę Pekinowi? Gościem Tomasza Sajewicza był dr Jakub Jakubowski, wicedyrektor Ośrodka Studiów Wschodnich.

Kolejny tydzień konfliktu na Bliskim Wschodzie pokazuje, że w centrum uwagi pozostają nie tyle kwestie polityczne czy społeczne, ile stabilność globalnych rynków energii. Skutki napięć szczególnie odczuwa Azja, a dla Chin oznacza to rosnące wyzwania gospodarcze i dyplomatyczne. Konflikt wpływa na układ sojuszy w regionie i zmusza Pekin do redefinicji swojej obecności na Bliskim Wschodzie.

Wojna na Bliskim Wschodzie ponownie kieruje uwagę na bezpieczeństwo energetyczne Azji w tym pytanie o to, jak długo Chiny mogą funkcjonować bez dostaw ropy z Iranu. W audycji sprawdzamy także, jak ewentualna blokada Cieśniny Ormuz wpływa na stabilność regionu oraz jakie znaczenie dla układu sił w Azji ma decyzja USA o wycofaniu z Korei Południowej systemu obrony przeciwrakietowej THAAD - od lat krytykowanego przez Pekin. Goście Polskiego Radia 24: prof. Bogdan Góralczyk (UW) oraz dr Michał Bogusz (OSW ).

Pekin deklaruje "głębokie zaniepokojenie" eskalacją konfliktu między USA i Izraelem a Iranem. Szef chińskiej dyplomacji Wang Yi ocenił, że operacja wojskowa Izraela i Stanów Zjednoczonych wymierzona w irański reżim "nigdy nie powinna była się wydarzyć" i zaapelował, by w relacjach międzynarodowych nie powracać do "prawa dżungli". W audycji o reakcji Chin na konflikt oraz o mechanizmach dezinformacji wokół sytuacji na Bliskim Wschodzie mówili dr Michał Bogusz z Ośrodka Studiów Wschodnich oraz dr Patrycja Krzyśpiak z NASK.

Pekin ostrzega przed groźbą niekontrolowanej eskalacji konfliktu na Bliskim Wschodzie. Chińskie władze wzywają strony starcia z Iranem do natychmiastowego wstrzymania działań zbrojnych. W audycji przyglądamy się stanowisku Chin wobec napięć w regionie i pytamy, jakie znaczenie ma ono dla globalnej równowagi sił oraz dla dalszego przebiegu konfliktu.

Unijne sankcje wobec Rosji miały odciąć Kreml od technologii i komponentów kluczowych dla przemysłu zbrojeniowego. Tymczasem część materiałów podwójnego zastosowania wciąż trafia do Rosji - m.in. przez Hongkong. Równolegle administracja Donalda Trumpa zapowiada własne inicjatywy pokojowe bez udziału Chin, a polska armia - jako pierwsza w Europie - zakazuje wjazdu na tereny wojskowe samochodów elektrycznych produkcji chińskiej. Goście audycji: Samuel Bickett (The Commitee for Freedom in Hong Kong Foundation) i Marcin Jerzewski (European Values Center for Security Policy).

Dezinformacja stała się jednym z kluczowych narzędzi współczesnej polityki, ale nie każda działa w ten sam sposób. W audycji pytamy, czy Europa i Polska muszą liczyć się z rosnącym wpływem chińskiej narracji propagandowej i czym różni się ona od dobrze już rozpoznanej dezinformacji rosyjskiej. Punktem wyjścia do rozmowy z dr Patrycją Krzyśpiak z NASK jest los Jimmy Lai - skazanego na 20 lat więzienia wydawcy i krytyka Pekinu, co w przypadku 77-letniego opozycjonisty oznacza de facto wyrok śmierci. Połączymy się z jego dziećmi w Londynie i Waszyngtonie.

Prezydent Chin walczy z korupcją w szeregach komunistycznej partii. "Znikają" kolejni wysocy rangą urzędnicy. Jeśli jednak korupcję chcą ujawniać chińscy dziennikarze - trafiają do więzienia. jednocześnie Niegdyś jeden z najbardziej wpływowych Hongkończyków, magnat medialny Jimmy Lai sądzony jest za "zmowę z obcymi siłami" i "publikowanie wywrotowych materiałów". Gośmi Tomasza Sajewicza byli: Sebastien Lai - syn więzionego w Hongkongu Jimmiego Lai, Aleksandra Bielakowska - Reporterzy bez Granic, Patrycja Krzyśpiak - NASK, Prof. Dominik Mierzejewski - Uniwersytet Łódzki.

W ostatnim czasie w chińskich siłach zbrojnych przeprowadzono bezprecedensowe czystki. Stanowisko utracił m.in. wiceszef potężnej Centralnej Komisji Wojskowej. Oficjalnie mówi się o "poważnych nadużycia władzy i prawa", jednak skala działań rodzi pytania o rzeczywiste cele polityczne Pekinu. W rozmowie poruszono także międzynarodowe napięcia wokół wizyty premiera Wielkiej Brytanii w Chinach, ostrą reakcję prezydenta Donalda Trumpa oraz sytuację wyborczą w Mjanmie. Gościem Tomasza Sajewicza był prof. Michał Lubina (Uniwersytet Jagielloński).

Singapur coraz wyraźniej zaznacza swoją pozycję jako kulturalne centrum Azji Południowo-Wschodniej, równolegle rozwija także intensywną współpracę gospodarczą z Polską. Dynamiczny rozwój sektora kultury i biznesu sprawia, że miasto-państwo staje się jednym z kluczowych punktów na mapie regionu. W audycji "Chińskie znaki" gościli: Tadeusz Chomicki, ambasador RP w Singapurze, Daryl Lim, z ministerstwa kultury Singapuru oraz dr Michał Bogusz - analityk w Zespole Chińskim OSW.