Yalansavar

Bundan yaklaşık bir yıl önce Yalansavar olarak ünlü medyumların 2018 için yaptıkları kehanetleri incelemiş, ve Yalansavar ekibi olarak astrolog/medyumların kullandıklar kehanet tekniklerini uygulayarak bizler de 2019 yılı için bazı kehanetlerde bulunmuştuk. Aradan bir yıl geçti ve hem medyatik astrologların hem de 2019 yılı için yaptıkları kehanetleri değerlendirme vakti geldi. Bu bölümde yapılan kehanetlerin ne kadarının tuttuğunu inceliyor, medyatik astrologların performansı ile Yalansavar ekibinin kehanet yapma performansını karşılaştırıyor, ve 2020 yılı için gene kehanetlerde bulunuyoruz.

Uzunca bir aradan sonra podcast yayınlarımıza son dönemde oldukça popüler olan Alkali Diyet kavramını irdeleyerek devam ediyoruz. İçinde kafa karıştıran pek çok kimyasal kavram ve terminoloji barındıran bu moda diyetin iddialarının geçerliliğini inceliyor, bu diyetin tarihteki çıkış noktasını anlatıyor ve neden pek çok kişinin bu mucize diyetten medet umduğu hakkında sohbet ediyoruz.

Temel kimya bilgisi: asit, baz ve pH nedir? Alkali diyet kavramı ilk ne zaman ortaya çıktı? Homeostaz nedir? Alkali diyet iddiaları için bilim ne diyor? Neden bu kadar popüler? Bu diyeti takip etmenin zararı var mı?

2019 yılının ilk bölümünde ünlü astrologlar tarafından 2018 için yapılmış yapılmış muhtelif kehanetleri mercek altına alıyoruz. Ünlü astrologların geçtiğimiz yıl için muhtelif basın ve yayın organlarına verdikleri demeçlerde ne gibi olayların yaşanacağına ilişkin kehanetlerde bulunduklarını anımsıyor, bu kehanetlerin hangilerinin tuttuğunu, ne kadarının boş çıktığını inceliyoruz. İlaveten, kehanetlerin neden bu kadar popüler olduğundan ve iyi kehanet etme sanatının inceliklerinden bahsediyoruz. Programımızın sonunda, astrolog olmasak da biz de 2019 yılına ait kehanetlerde bulunuyoruz.

Kehanetler neden popüler? Astrologlar 2018 yılı için ne demiş? Hangileri tutmuş, hangileri karavana? Barnum etkisi. İyi kehanet nasıl olmalı? Yalansavar ekibinden 2019 kehanetleri.

Podcastımızın bu bölümünde gündelik yaşantımızda nasıl kanı oluşturduğumuzdan, neyin daha inanılır olduğuna nasıl karar verdiğimizden, inanılır bulduğumuz şeyleri inanması zor olandan nasıl ayırdığımızdan bahsediyoruz. Farklı kanaatlerin, inançların birbirlerine göre ağırlığı ve geçerliğini anlamak için ne gibi yöntem ve araçların mevcut olduğu ve bu yöntemleri eleştirel düşünceye ve bilimsel yönteme nasıl uyarlayabileceğimiz hakkında konuşuyoruz.

Farklı kanı ve inançların hepsi aynı ağırlıkta mıdır? Yeni veriler neye inandığımızı nasıl ve ne zaman değiştirir? Bayes teoremi nedir?

Podcastımızın bu bölümünde, bir okurumuzu bize yönelttiği "sizce doğru budur diyebileceğiniz güvenilir bilgilere nasıl ulaşıyorsunuz?" sorusundan yola çıkarak karşımıza çıkan iddiaları nasıl irdelediğimiz hakkında sohbet ediyoruz. Eleştirel düşünce alışkanlığının temeli olan doğru ve tarafsız sorgulama yapmanın öneminden, okuduğumuz veya duyduğumuz bir iddianın doğruluğunu teyit ederken atacağımız ilk adımlardan bahsediyoruz.

İddia kaynaklarının güvenilirliği nasıl anlaşılır? İddianın mevcut bilinenlere ve yaşadığımız dünya zıtlığı neden önemli? İddiaya eşlik eden veri ve deneylerin kalitesi. Teyit önyargısı.

Podcastımızın bu bölümünde batıl inançların çoğunun temelinde yatan büyü düşüncesi konusuna eğiliyoruz. Pek çok yerde karşımıza çıkan, çoğumuzun farkında olmadan zaman zaman içine düştüğü büyü düşüncesi örneklerini inceliyor, bu kavramın olası kökenleri, gündelik hayatımıza etkisi ve büyü düşüncesini tanımanın eleştirel düşünce açısından önemi hakkında sohbet ediyoruz. Büyü düşüncesi nedir? Frazer'ın sempatik büyü kavramı, benzerlik ve bulaşıcılık ilkesi. Büyü düşüncesinde şans faktörü . Kargo kültleri. Skinner'ın güvercinleri. Çocuklarda büyü düşüncesi nasıl gelişiyor? Sözdebilimlere etkileri nedir? Eleştirel düşünce için neden önemli?

Podcastımızın bu bölümünde bir önceki bölümde başladığımız dünya dışı yaşam ihtimalinden ve sıklıkla medyada duyduğumuz UFO (tanımlanamayan uçan cisim) gözlemlerinden bahsetmeye devam ediyoruz.

Fotoğraflarda görülen ve UFO sanılan lekeler neler? Uçan Daire sanılan ilginç atmosfer olayları nelerdir? Fermi paradoksu nedir? Bu kadar çok gezegen varsa uzaylılar nerede?

Podcastımızın bu bölümünde dünya dışı yaşam ihtimalinden ve sıklıkla medyada duyduğumuz UFO (tanımlanamayan uçan cisim) gözlemlerinden bahsediyoruz. Uzunca bir sohbet olduğu için, bu konuyu arka arkaya iki bölüm halinde işleyeceğiz.

Dünya dışı yaşam mümkün mü? Drake eşitliği nedir? Evren ne kadar büyük?Yaşanabilir gezegen arayışı ve Kepler misyonu. Belirli başlı UFO gözlemleri, Roswell olayı.

Podcastımızın bu bölümünde genelde kış aylarında yakamıza yapışan ve hafife aldığımız halde zaman zaman ciddi komplikasyonlara neden olabilen grip hastalığından bahsediyor ve grip ile ilgili sık duyduğumuz yanlış inanışları irdeliyoruz.

Grip (influenza) ve diğer soğuk algınlığı yapan virüsler arasındaki farklar nelerdir? Tarihteki önemli grip salgınlarında neler yaşandı? Gripten korunma yolları nelerdir? Kimler grip aşısı olmalı? Grip aşısı grip yapar mı? Antibiyotik gribe iyi gelir mi? Islak saçla gezmek grip yapar mı? Grip olunca ıhlamur zencefil kaynatıp içelim mi?

Podcastımızın bu bölümünde biri sanal, ikisi gerçek üç karakterin iç içe geçmiş hikayesini anlatıyoruz: Bir eleştirel düşünce ikonu olan kül yutmaz dedektif Sherlock Holmes, Sherlock'un yaratıcısı ünlü yazar ve doktor Sir Arthur Conan Doyle ve her tür kelepçe ve kilite meydan okuyan Sihirbaz Houdini. Kurgu edebiyatın en ünlü dedektifi Sherlock Holmes nasıl ortaya çıktı? Sherlock'un yaratıcısı Sir Arthur Conan Doyle'un spiritüelizm ve ruh alemlerine olan merakı nasıl başladı? İki küçük kız çocuğu Doyle'u basit fotoğraf hilesiyle nasıl kandırdı? Conan Doyle'un sihirbaz Harry Houdini ile olan ilginç dostluğunun öyküsü neydi?