Boze Geesten | Open Geesten

Na afloop van de vorige opname hadden Krijn en ik het ongemakkelijke gevoel dat we er niet in waren geslaagd het onderwerp van de manosphere accuraat te vangen. Waren we door juist Una Giornata Particolare te nemen niet te gemakkelijk heengestapt over het feit dat je daarmee ergens juist het frame van de manosphere als een mannelijke opleving van het fascistische keurslijf bevestigt?

En waarom wilden eerdere conclusies uit de video met Merijn maar niet in deze video integreren? Andrew Tate is niet de totempaal van de beweging, Peterson en Tate zeggen in feite totaal verschillende dingen en de beweging draait niet hoofdzakelijk om Lamborghini's.

We besloten opnieuw af te spreken en alle kaarten op tafel te leggen...

Gast: Krijn Mengelers

https://nl.linkedin.com/in/krijn-mengelers-24829934

***

👉 Steun het kanaal via Patreon:

https://www.patreon.com/bozegeestenpodcast

👉 Steun het kanaal via Petje af:

https://petje.af/bozegeestenpodcast

👉 Het nieuwe Boek koop je hier:

https://ezowolf.nl/product/de-onverwachte-verdwijning-van-ambiguiteit/

👉 Volg het debat op Instagram:

https://www.instagram.com/michiellieuwma/

👉 SUBSCRIBE op het YouTube-kanaal: https://www.youtube.com/channel/UC7NxD1gugqog0fzMOAflOKA?sub_confirmation=1

***

Bronnen:

- Pageau, Jonathan. The World War II Consensus is Breaking Down (2025)

https://www.youtube.com/watch?v=MfXxQW77cQA

- Dennis Rodman Interview on Madonna, Bad As I Wanna Be Book & NBA Life with Chicago Bulls (1996)

https://www.youtube.com/watch?v=hnODUE9z3Mo&t=741s

- Schubert, Winterreise, D. 911: No. 10, Rast (1827)

https://www.youtube.com/watch?v=54XnLQsQ-ec

Over de manosphere is veel gezegd en geschreven. Maar één ding blijft vooralsnog onbesproken. Hoe dient de manosphere de emancipatie van de man? Of is het zo dat de manosphere je juist afhankelijk houdt van "The Matrix" waar hij je uit belooft te halen? En wat kunnen we leren van de spontaniteit zoals die zo mooi is verbeeld in de Italiaanse filmklassieker Una Giornata Particolare?

Gast: Krijn Mengelers

https://nl.linkedin.com/in/krijn-mengelers-24829934

***

👉 Steun het kanaal via Patreon:

https://www.patreon.com/bozegeestenpodcast

👉 Steun het kanaal via Petje af:

https://petje.af/bozegeestenpodcast

👉 Het nieuwe Boek koop je hier:

https://ezowolf.nl/product/de-onverwachte-verdwijning-van-ambiguiteit/

👉 Volg het debat op Instagram:

https://www.instagram.com/michiellieuwma/

👉 SUBSCRIBE op het YouTube-kanaal: https://www.youtube.com/channel/UC7NxD1gugqog0fzMOAflOKA?sub_confirmation=1

***

Bronnen:

- Scola, Ettore. Una giornata particolare (1972) Gold Film

https://www.la7.it/una-giornata-particolare/rivedila7/una-giornata-particolare-leopardi-linfinito-08-10-2026-660767

- The Wachowskis. The Matrix (1999) Warner Bros.

https://www.youtube.com/watch?v=H-0RHqDWcJE

- Dennis Rodman married himself:

https://www.youtube.com/watch?v=yovPAcNjPeE

- Depeche Mode. Enjoy The Silence (1990)

https://www.youtube.com/watch?v=aGSKrC7dGcY

- Sparks. I Married Myself (2003)

https://www.youtube.com/watch?v=A-ONRt9ER6Y

- Queen. I Want To Break Free (1984)

https://www.youtube.com/watch?v=f4Mc-NYPHaQ

Onlangs gooide Left Laser in Boos Grote Gesprekken een knuppel in het hoenderhok: wat heeft het intersectionele denken nou eigenlijk opgeleverd voor links? Heeft het niet veel meer schade toegebracht? Eerdere gasten Sylvana Simons en Arjen Lubach reageerden allebei op deze controverse en er volgde zelfs een debat in de AFAS. In deze aflevering bespreken we de burgeroorlog op links vanuit de helikopter...

Gasten: Owen Lichtenberg en Merijn Nijhuis

Owen op Instagram:

https://www.google.com/search?client=safari&rls=en&q=owen+lichtenberg&ie=UTF-8&oe=UTF-8

Merijn op Instagram:

https://www.instagram.com/merijnnij/

***

👉 Steun het kanaal via Patreon:

https://www.patreon.com/bozegeestenpodcast

👉 Steun het kanaal via Petje af:

https://petje.af/bozegeestenpodcast

👉 Het nieuwe Boek koop je hier:

https://ezowolf.nl/product/de-onverwachte-verdwijning-van-ambiguiteit/

👉 Volg het debat op Instagram:

https://www.instagram.com/michiellieuwma/

👉 SUBSCRIBE op het YouTube-kanaal: https://www.youtube.com/channel/UC7NxD1gugqog0fzMOAflOKA?sub_confirmation=1

***

Bronnen:

- Boos Grote Gesprekken. Bob Scholte (Left Laser) (2026)

https://www.youtube.com/watch?v=-ueuZIlwcrk&t=3s

- Boos Grote Gesprekken. Sylvana Simons (2026)

https://www.youtube.com/watch?v=HN8qMcItbAs&t=277s

- Boos Grote Gesprekken. Arjen Lubach (2026)

https://www.youtube.com/watch?v=mN6WV3wlQjE

- Boos Grote Gesprekken. Frans Timmermans (2026)

https://www.youtube.com/watch?v=eqObvwWFrYA&t=5s

- Boos Grote Gesprekken.

Het Gesprek tussen Bob Scholte en Sylvana Simons (2026)

https://www.youtube.com/watch?v=N0yw68jaZDw&t=148s

- Sander en de kloof. Tim Hofman over hoe je mensen bereikt die anders denken (2026)

https://www.youtube.com/watch?v=HljxUAfvaco&t=2295s

- Caro, Robert. Master of the Senate (2002)

https://en.wikipedia.org/wiki/Master_of_the_Senate

- Caro, Robert. The Power Broker (1974)

https://en.wikipedia.org/wiki/The_Power_Broker

- De reactie van Arjen Lubach op Bluesky:

https://bsky.app/profile/arjenlubach.bsky.social/post/3mskrtgvgac24

From Chauffeur to Family - Branson and Lord Grantham:

https://www.youtube.com/watch?v=BqaDjoQpEEw

- Levinson, Barry. Good Morning, Vietnam (1987)

https://en.wikipedia.org/wiki/Good_Morning,_Vietnam

- David Brent on Dolly Parton

https://www.youtube.com/watch?v=jzDBwCmI7eY

- SugaCane at Sylvana’s Soul with Sylvana Simons TMF (1996)

https://www.youtube.com/watch?v=x22t9ahzDA4&t=6s

- Sylvana is niet blij met Simeks uitspraak "zwartjes":

https://www.youtube.com/watch?v=CLyRWeFaQX0

- Boze Geesten. Van Stalin tot Straat: de tragedie van links (2026)

https://www.youtube.com/watch?v=vSzkYtcWOzM&t=7s

- Morrissey. Isle of Dogs (2026)

https://www.youtube.com/watch?v=3VRYxBHFW0Y

Onlangs formuleerden Andrea Speyerbach en ik een kritiek op een stuk van Leonie Coppes in De Groene Amsterdammer waarin bezorgde vrouwen in Loosdrecht als 'uiterst rechts' werden geframed. Marc van Oostendorp uitte kritiek op neerlandistiek.nl en zodoende nodigde ik hem uit zijn kritiek uitwerking te geven. Hij vond vooral de vorm van eensgezind kritiek leveren niet goed. In deze video adresseren wij zijn kritiek en ook enkele comments en komen na het eindeloze over-en-weer van kritische reactie-videos hopelijk dan eindelijk tot een vruchtbare synthese...

A. L. Speyerbach:

https://www.instagram.com/diespeyerbach/?hl=en

https://x.com/ALSpeyerbach

***

👉 Steun het kanaal via Petje af:

https://petje.af/bozegeestenpodcast

👉 Steun het kanaal via Patreon:

https://www.patreon.com/bozegeestenpodcast

👉 Het nieuwe Boek koop je hier:

https://ezowolf.nl/product/de-onverwachte-verdwijning-van-ambiguiteit/

👉 Volg het debat op Instagram:

https://www.instagram.com/michiellieuwma/

👉 SUBSCRIBE op het YouTube-kanaal: https://www.youtube.com/channel/UC7NxD1gugqog0fzMOAflOKA?sub_confirmation=1

***

Bronnen:

- Van 't Reve, Karel. Het raadsel der onleesbaarheid (1978) Huizinga-lezing

https://www.dbnl.org/tekst/reve003lite02_01/reve003lite02_01_0001.php

- Van Oostendorp, Marc. Prof. dr. van Oostendorp onder de ‘activisten’ (2026) neerlandistiek.nl

https://neerlandistiek.nl/2026/09/prof-dr-van-oostendorp-onder-de-activisten/?hl_q=oostendorp&hl_mode=exact

- Van Oostendorp, Marc. Eensgezind kritiek leveren (2026) neerlandistiek.nl

https://neerlandistiek.nl/2026/07/samen-kritisch-op-de-anderen/?hl_q=eensgezind&hl_mode=exact

- Jensen, Stine. Wat beweegt de vrouw op rechts? (2026) NRC

https://www.nrc.nl/nieuws/2026/04/17/wat-beweegt-de-vrouw-op-rechts-a4925366

- Boze Geesten met Marc van Oostendorp:

https://www.youtube.com/watch?v=7f6C8QLO9SU

- Boze Geesten. Wie is er bang voor rechtse vrouwen? (2026) met A. L. Speyerbach

https://www.youtube.com/watch?v=xuvm4a5E3fw&t=238s

- Coppes, Leonie. Alleen deze engel kan ons redden (2026) De Groene Amsterdammer

https://www.groene.nl/artikel/alleen-deze-engel-kan-ons-redden

'Onder Nederlandse jongeren is de acceptatie van homoseksualiteit de afgelopen vier jaar enorm afgenomen', kopt NOS op 20 september.

Maar is dat wel zo? Het blijkt in ieder geval niet uit onderzoek zodra we het erbij pakken en aan close reading onderwerpen. En hoe kan het eigenlijk dat de hele columnistiek er twee weken lang vandoor gaat met dit nieuws terwijl niemand de bron lijkt te hebben geraadpleegd?

Gast: Owen Lichtenberg

Owen op Instagram:

https://www.google.com/search?client=safari&rls=en&q=owen+lichtenberg&ie=UTF-8&oe=UTF-8

***

👉 Steun het kanaal via Patreon:

https://www.patreon.com/bozegeestenpodcast

👉 Steun het kanaal via Petje af:

https://petje.af/bozegeestenpodcast

👉 Het nieuwe Boek koop je hier:

https://ezowolf.nl/product/de-onverwachte-verdwijning-van-ambiguiteit/

👉 Volg het debat op Instagram:

https://www.instagram.com/michiellieuwma/

👉 SUBSCRIBE op het YouTube-kanaal: https://www.youtube.com/channel/UC7NxD1gugqog0fzMOAflOKA?sub_confirmation=1

***

Bronnen:

- HBSC 2025 Gezondheid en welzijn van jongeren in Nederland:

https://www.trimbos.nl/kennisbank/tri-52-007-hbsc-2025-gezondheid-en-welzijn-van-jongeren-in-nederland/

- Zurhake, Sander. Nederlandse jongeren zijn veel negatiever gaan denken over homoseksualiteit (2026) NOS

https://nos.nl/artikel/2631829-nederlandse-jongeren-zijn-veel-negatiever-gaan-denken-over-homoseksualiteit

- Rompu, Miluska van. Het zijn juist de rechts-populisten die homohaat aanjagen, zegt deze hoogleraar (2026) De Volkskrant

https://www.volkskrant.nl/binnenland/het-zijn-juist-de-rechts-populisten-die-homohaat-aanjagen-zegt-deze-hoogleraar~bbe6c2d8/

- Wiegman, Marcel. Homofobie onder jongeren lijkt op antifeministische golf: ‘De storm komt er nog aan, dit wordt een tijd heel erg’ (2026) Het Parool

https://www.parool.nl/amsterdam/homofobie-onder-jongeren-lijkt-op-antifeministische-golf-de-storm-komt-er-nog-aan-dit-wordt-een-tijd-heel-erg~bcf86d98/

- Hartenberg, Nina. Homo-acceptatie daalt hard onder jongeren en dat merken jonge lhbti+'ers: 'Verschil is echt merkbaar' (2026) 1 Vandaag

https://eenvandaag.avrotros.nl/artikelen/homo-acceptatie-daalt-hard-onder-jongeren-en-dat-merken-jonge-lhbtiers-verschil-is-echt-merkbaar-164863

Op 9 oktober 2026 was ik te gast in De Balie in Plein Publiek om te praten met Rokhaya Seck over de roman en over de show. Dit is een re-upload van het kanaal van De Balie. Hieronder de beschrijving van hun eigen website:

Plein Publiek: Michiel Lieuwma

In gesprek met Michiel Lieuwma over zijn nieuwe roman, De onverwachte verdwijning van ambiguïteit, populaire cultuur en het publieke debat.

Michiel Lieuwma is al jaren een originele stem in het publieke debat. Ooit ontleedde hij via de online videoserie De snijtafel Nederlandse liedteksten. Tegenwoordig schopt hij in zijn eigen podcast en op zijn Youtube-kanaal Boze Geesten / Open Geesten menigeen tegen de schenen. Het liefst analyseert hij de culturele stormen van onze tijd. Zijn interesses waaieren uit van Sex and the City en Sabrina Carpenter tot het werk van Michel Houellebecq, ‘cancel culture’ en hedendaagse linkse politiek.

Deze zomer verscheen zijn roman De onverwachte verdwijning van ambiguïteit, een ideeënroman die de mysterieuze verdwijning van Richey Edwards, de tekstschrijver van Manic Street Preachers, als startpunt neemt. Programmamaker Rokhaya Seck gaat met Michiel Lieuwma in gesprek.

Over Michiel Lieuwma

Michiel Lieuwma (1980) is kunstenaar en theaterdocent. Hij publiceert hoofdzakelijk op zijn YouTube-kanaal Boze Geesten / Open Geesten. Eerder werkte hij onder andere voor VPRO, De snijtafel en Het Zuidelijk Toneel. Hij schreef verschillende toneelstukken en romans, waaronder Gezichten van Glas.

Over Plein Publiek

Plein Publiek is een reeks verdiepende interviews met toonaangevende makers, geselecteerd door onze eigen programmamakers. Verwacht intieme gesprekken met uitzonderlijke stemmen die je aan het denken zetten.

Start je weekend met een drankje, een goed gesprek en nieuwe inzichten, in de gezellige setting van onze Pleinzaal aan het bruisende Leidseplein.

Onlangs deed Nelly Dansen een oproep op haar Instagram aan collega kunstenaars om kunstwerken op te sturen met haarzelf als onderwerp. Omdat zij regelmatig naakt gebruikt in haar werk, stuurde kunstenaar Ben Lunato AI-gegenereerde naaktbeelden op. Aanvankelijk ontving ze dit met enthousiasme en wilde het zelfs posten op haar kanaal. Maar opeens draaide de wind en stapte ze naar de politie.

Momenteel wordt Lunato vervolgd voor een zedenmisdrijf. Dit valt binnen nieuwe wetgeving die specifiek is ontworpen om AI gegenereerde naaktbeelden aan te kunnen pakken. Maar hoe zit het hier met de kunstexceptie? Is naakt en kunst niet onlosmakelijk met elkaar verbonden zoals ook aangeefster in haar eigen werk laat zien? En is deze wet niet juist in het leven geroepen om het maatschappelijke probleem van AI gegenereerde naaktbeelden op scholen, jongeren die daardoor zelfmoord plegen, of celebraties die te maken krijgen met deepfakes, aan te pakken?

Twee maanden geleden was de eerste zitting. We bespreken deze bijeenkomst uitvoerig na met rechtsfilosoof & academicus Bart Jansen en stellen onszelf de vraag of het OM niet veel te groot geschut ingezet heeft...

Meer over Bart Jansen:

https://www.uva.nl/profiel/j/a/b.jansen2/b.jansen.html

***

👉 Steun het kanaal via Patreon:

https://www.patreon.com/bozegeestenpodcast

👉 Steun het kanaal via Petje af:

https://petje.af/bozegeestenpodcast

👉 Het nieuwe Boek koop je hier:

https://ezowolf.nl/product/de-onverwachte-verdwijning-van-ambiguiteit/

👉 Volg het debat op Instagram:

https://www.instagram.com/michiellieuwma/

👉 SUBSCRIBE op het YouTube-kanaal: https://www.youtube.com/channel/UC7NxD1gugqog0fzMOAflOKA?sub_confirmation=1

***

Bronnen:

- KIRAC. BLASPHEMY AGAINST WOMAN (2026)

https://www.youtube.com/watch?v=NOeY1oeiuZw

- KIRAC. EPISODE 29 Whore Dialectics (2026)

https://www.youtube.com/watch?v=cIxcPHfMrlg&t=1s

- Staal, Jonas. The Geert Wilders Works (2005-2008)

https://www.jonasstaal.nl/projects/the-geert-wilders-works/

- Profiel Nelly Dansen in Unfair:

https://unfair.nl/nl/nelly-dansen/

- Artikel 254ba Wetboek van Strafrecht:

https://wetboek.org/sr/254ba

- Mozart, W.A. Symphony No. 25 In G Minor, K. 183 (1773) Amadeus OST

https://www.youtube.com/watch?v=anaGzzX8P7E

Op de Nederlandse kunstacademie krijg je een lager cijfer voor je afstuderen als je een portret schildert van je vriendje als hij wit is

Onlangs vertelde Felice Siemons over haar merkwaardige afstudeertraject op Willem de Kooning Academie in Rotterdam: over het verschrikkelijke afstudeergesprek waarin niets van haar werk besproken werd op artistiek niveau en alles gemeten werd langs de strakke leer van het intersectionele. Een schilderwerk waarop haar geliefde was afgebeeld riep de vraag op waarom ze geen mensen van kleur had afgebeeld. En waarom had ze geen mensen met een andere culturele achtergrond in haar theorie verwerkt? Ze kreeg de volle laag, en uiteindelijk zelfs koudweg een lagere beoordeling. In deze aflevering bespreken we het verhaal uitvoerig na...

Felice Siemons op instagram:

https://www.instagram.com/felicesiemons/?hl=en

***

👉 Steun het kanaal via Patreon:

https://www.patreon.com/bozegeestenpodcast

👉 Steun het kanaal via Petje af:

https://petje.af/bozegeestenpodcast

👉 Het nieuwe Boek koop je hier:

https://ezowolf.nl/product/de-onverwachte-verdwijning-van-ambiguiteit/

👉 Volg het debat op Instagram:

https://www.instagram.com/michiellieuwma/

👉 SUBSCRIBE op het YouTube-kanaal: https://www.youtube.com/channel/UC7NxD1gugqog0fzMOAflOKA?sub_confirmation=1

***

Bronnen:

- Werken van Felice Siemons:

https://felicesiemons.com

- Werken van Ed van der Elsken:

https://www.edvanderelsken.nl

- Werken van Constantin Guys:

https://www.wikiart.org/en/constantin-guys

-Werken van Gummbah:

https://gummbah.nl

Vorige maand stuurde Marnix Schoot mij een lang audio-bericht vanuit zijn auto met zijn gedachten, bedenkingen en zorgen over AI. Ik krijg wel vaker dit soort berichten en het gaat er ook steeds vaker over in de media. Iets trof me in het bericht, alsof het een kans was om eindelijk eens het onderwerp te verkennen voorbij de gangbare paden en kaders. Hoe kunnen we nadenken over AI zonder meteen weer te vervallen in moralisme, verlammende angst of utopisch wensdenken?

***

👉 Het nieuwe Boek koop je hier:

https://ezowolf.nl/product/de-onverwachte-verdwijning-van-ambiguiteit/

👉 Steun het kanaal via Patreon:

https://www.patreon.com/bozegeestenpodcast

👉 Steun het kanaal via Petje af:

https://petje.af/bozegeestenpodcast

👉 Volg het debat op Instagram:

https://www.instagram.com/michiellieuwma/

👉 SUBSCRIBE op het YouTube-kanaal: https://www.youtube.com/channel/UC7NxD1gugqog0fzMOAflOKA?sub_confirmation=1

***

Bronnen:

- Bowie, David. Life on Mars (1971)

https://www.youtube.com/watch?v=AZKcl4-tcuo

- David Bowie predicted in 1999 the impact of the Internet in BBC:

https://www.youtube.com/watch?v=8tCC9yxUIdw

Op het gesprek met Rogier Kahlmann kwamen enorm veel reacties. In deze video probeer ik de kritiek te adresseren...

***

👉 Het nieuwe Boek koop je hier:

https://ezowolf.nl/product/de-onverwachte-verdwijning-van-ambiguiteit/

👉 Steun het kanaal via Patreon:

https://www.patreon.com/bozegeestenpodcast

👉 Steun het kanaal via Petje af:

https://petje.af/bozegeestenpodcast

👉 Volg het debat op Instagram:

https://www.instagram.com/michiellieuwma/

👉 SUBSCRIBE op het YouTube-kanaal: https://www.youtube.com/channel/UC7NxD1gugqog0fzMOAflOKA?sub_confirmation=1

***

Bronnen:

- Bill Hicks. Bill Hicks: Revelations (1993) on "Marketing"

https://www.youtube.com/watch?v=9h9wStdPkQY

- Eminem. Loose yourself (2007)

https://www.youtube.com/watch?v=xFYQQPAOz7Y

- Louis CK. Do Your Job 20 Year Olds (2013)

https://www.youtube.com/watch?v=LTaZkf4dih8

- Elliott Smith. Everything Means Nothing to Me (2000) Live Performance on the Jon Brion Show

https://www.youtube.com/watch?v=KmHU9Qlnhqk

- Elliott Smith. Everything Reminds me of Her (1999) rare live audio

https://www.youtube.com/watch?v=It3lDxN5NAk

- Elliott, Between the Bars (1997) Jem Cohen's LUCKY THREE

https://www.youtube.com/watch?v=Yc9PiGy_338